Xin hỏi đồng bào hải ngoại, năm nay bà con đã mở ví từ thiện bao nhiêu rồi?

16 Tháng Mười Một 20201:49 CH(Xem: 298)
  • Tác giả :

Xin hỏi đồng bào hải ngoại, năm nay bà con đã mở ví từ thiện bao nhiêu rồi?

Lê Việt Lam
Hình minh hoạ. Một cậu bé nhận tiền từ người tình nguyện tại vùng bị lụt ở Quảng Bình hôm 23/10/2020
Hình minh hoạ. Một cậu bé nhận tiền từ người tình nguyện tại vùng bị lụt ở Quảng Bình hôm 23/10/2020
blank Reuters

Xin hỏi một câu, những ông bà anh chị em cô bác người Việt ở nước ngoài, năm nay ông bà cô bác anh chị em đã gửi bao nhiêu tiền về để từ thiện tại Việt Nam rồi?

Ông bà cô bác có biết đồng tiền của mình đã tới tay người được tặng và người đó sử dụng ra sao chưa?

Đã nhiều lần tôi muốn khuyên ông bà anh chị em nên giữ chặt cái ví. Làm việc ở nước ngoài không phải là đào tiền trong mỏ, mọi người cũng rất vất vả, có người dành dụm cả năm đưa gia đình về thăm quê một chuyến là sạch nhẵn không còn đồng nào. Ấy vậy nhưng rất nhiều người rất sẵn lòng mở ví với rất nhiều cuộc quyên góp ở quê nhà, dưới danh nghĩa từ thiện.

Từ thiện-theo cách hiểu và cách làm của đại đa số người Việt Nam trong nước, thường diễn ra khi có thiên tai. Đó là mỗi người góp ít tiền, rồi tự mình hoặc cùng bạn bè người thân, mua thực phẩm và đi đến tận nơi gửi cho những người gặp nghịch cảnh. Hoặc góp cho người quen, chùa, nhà thờ, tổ chức tôn giáo của mình, hoặc những năm gần đây là góp cho các ngôi sao giải trí nổi tiếng mà mình yêu thích để họ thay mình đi đến tận nơi.

Miền Trung Việt Nam hứng chịu thiên tai nặng nề đã cả trăm năm nay, cứ vài năm lại một trận lụt lịch sử hay bão kỷ lục thế giới. Năm nào tiền từ thiện cũng chảy về ồ ạt, nhưng có khi nào ông bà cô bác nhìn lại xem đồng tiền mồ hôi nước mắt của mình có thực sự giúp được những nạn dân một cách hữu ích nhất chưa?

Tôi dám thề chẳng ai bỏ công ra làm chuyện này.
Hầu hết đều sẽ chấm dứt sự quan tâm tới những đồng bào thiếu may mắn khi lệnh gửi tiền đã hoàn tất. Hoặc khi thùng mì gói đã được trao cho gia đình nào đó.

Họ ăn hết thùng mì đó, rồi làm gì để sống tiếp qua cơn hoạn nạn? Chẳng ai quan tâm nữa đâu.

Năm nay lụt, sang năm lụt, họ sẽ làm gì để sống tiếp với thiên tai định kỳ như vậy? Cũng chẳng ai quan tâm nữa đâu.

Lòng tốt của đại đa số người Việt chúng ta cũng giống y nước lũ miền Trung, đổ xuống nhanh thất thần, rút cũng tốc hành không kém.

Đương nhiên từ thiện hoàn toàn tốt, để cấp thời bổ sung những nhu cầu cấp thiết của người gặp nạn. Nhưng việc trao quà, tặng tiền mặt chỉ nên đến đó là dừng. Còn khi bão tố qua đi, nước lũ đã rút, không nên lại vô số đoàn từ thiện vẫn ùn ùn đến miền Trung để tặng tiền, tặng thực phẩm, tặng quần áo… tận tay từng hộ dân nữa.

Hình minh hoạ. Người dân ở Nghệ An gói bánh chưng để trợ giúp người dân vùng bị lụt hôm 20/10/2020
Hình minh hoạ. Người dân ở Nghệ An gói bánh chưng để trợ giúp người dân vùng bị lụt hôm 20/10/2020 Reuters
blank

Ông bà cô bác đọc báo mạng đều biết sau thiên tai, tái thiết cuộc sống mới là khó khăn hơn. Ví dụ nhà cửa sau bão bị bay tôn, vỡ ngói, nhưng các tiệm buôn bán ngay tại địa phương đều tăng giá tôn ngói lên gấp nhiều lần, có thể đến mười lần, như tại nhiều tỉnh miền Trung sau cơn bão số 12 vừa rồi. Đoàn nọ đoàn kia đi phát tiền, tối đa cũng được đến 10 triệu/hộ dân là cao lắm rồi. Nhưng chỉ tính ở các đoàn nhóm từ thiện tư nhân tự phát, tổng số tiền cho đi cũng hàng vài trăm tỷ đồng. Chưa kể mỗi đoàn từ thiện ra miền Trung còn tốn rất nhiều tiền ăn ở, đi lại, chi phí thuê xe, thuê xuồng ghe chở vào vùng lũ...

Số tiền rất lớn đó nếu được điều hành và phân bố cẩn trọng, thì đã tạo được sự thay đổi lớn lao hơn cho miền Trung. Ví dụ các nhà hảo tâm có thể gom lại để mua tôn ngói giá sỉ từ các nhà máy, chở ra miền Trung phát cho các hộ dân cần sửa chữa nhà. Tiền mua mì gói (nhiều đến nỗi trên mạng có người kể đã nhận được 35 thùng mì trong tuần đầu của trận lũ-họ sẽ đem bán lại) có thể trích ra rất nhiều để mua hạt giống, sửa chữa nông cụ, làm sạch nguồn nước, dọn dẹp môi trường.

Vài trăm tỉ đồng chỉ trong một vài tuần. Nếu dùng nó để đối ứng với người dân, xây những căn nhà kiên cố có tầng cao để chống lũ, hoặc những ngôi nhà phao có thể nổi như ở Quảng Bình, thì tự nhiên lũ lụt bão tố năm sau sẽ bớt rất nhiều những cảnh đau thương.

Những ngôi nhà chống lũ hộ gia đình khá đơn giản. Một dạng thông thường là nhà xây có móng vững, tường cao vài mét đủ để làm một cái gác phía trên. Giá thành hoàn thiện từng căn nhà không cố định, trong khoảng từ 80 - 180 triệu đồng. Trong đó, dự án Nhà Chống Lũ hỗ trợ trung bình 45 triệu đồng/hộ. Phần còn lại các hộ dân tự lo, hoặc tìm kiếm thêm các nguồn tài chính khác, hoặc đối ứng phần nhân công và tận dụng các nguồn vật liệu của nhà cũ còn sử dụng được. Ông bà cô bác tự tính giùm, vài trăm tỉ đồng sẽ làm được bao nhiêu ngôi nhà tránh lũ?

Hình minh hoạ. Người xếp hàng chờ nhận mì ăn liền ở Hải Lăng, Quảng Trị hôm 16/10/2020
Hình minh hoạ. Người xếp hàng chờ nhận mì ăn liền ở Hải Lăng, Quảng Trị hôm 16/10/2020 AFP
blank

Chắc ông bà cô bác sẽ hỏi: coi trên mạng bà con người ta còn ở trong cái nhà như cái lều lụp sụp, bữa ăn còn chạy sấp ngửa, tiền đâu vài chục triệu để họ đối ứng?

Thực tế như vầy: ở đâu cũng có những gia đình chưa cần lũ lụt bão tố cũng đã chạy ăn từng bữa. Có thể do neo đơn, sức lao động hạn chế, già yếu, bệnh tật. Hoặc đơn giản chỉ là lười biếng, ăn nhiều hơn làm, hoặc thậm chí cờ bạc lô đề, nhậu nhẹt, nên quanh năm suốt tháng thiếu thốn.

Bỏ ra những gia đình neo đơn hoặc hoàn cảnh đặc biệt. Nếu là ngày thường, sẽ chẳng ai quan tâm nhiều đến những gia đình cờ bạc lười biếng chơi bời. Nhưng khi thiên tai xảy ra, các đoàn cứu trợ tự phát đến địa phương, lập tức sẽ động lòng với những gia đình này trước hết, vì nhà cửa, hoàn cảnh sinh hoạt của họ đều tồi tệ hơn người khác. Sau bão lũ thì trở thành bi thảm. Vậy là rưng rưng móc ví ra, cũng bất chấp như nước lũ.

Việc được giúp đỡ quá dễ dàng, chỉ căn cứ vào tiêu chí “nhìn thấy tội nghiệp” sẽ kích thích lòng tham và sự ỷ lại. Ngay ở Sài Gòn, mấy năm trước dân tình đã vạch mặt “người cha tội nghiệp có 2 con bị bại não, vợ bỏ đi, hàng ngày chở theo con trong “chuồng” trên xe, bán bánh nuôi con.

Những đường dây nuôi trẻ ăn xin chưa bao giờ chấm dứt cũng dựa trên thói thương cảm hời hợt này.

Vậy thì ông bà cô bác ở hải ngoại nên làm gì? Rõ ràng không thể cầm lòng trước sự khổ sở của đồng bào mình, nhưng đồng tiền của mình đều đổ mồ hôi mới có, vậy nên sử dụng nó thế nào?
Xin có lời khuyên: Ông bà cô bác không tin nhà nước, điều đó không việc gì. Có hàng ngàn tổ chức xã hội, phi chính phủ, quỹ từ thiện nhân đạo, doanh nghiệp xã hội… đang hoạt động trên mảnh đất Việt Nam. Có tổ chức cứu trợ khẩn cấp, có tổ chức bảo trợ học hành, chữa bệnh, dạy nghề. Có tổ chức trồng rừng, khôi phục thiên nhiên. Có tổ chức chống nghiện ngập, cai ma túy, cai rượu…

Họ hoạt động chuyên nghiệp, có kiểm soát, đầu năm có dự án, cuối năm đều phải báo cáo thu chi, hiệu quả cho người tài trợ. Ngoài ra, còn có luật pháp và các tổ chức ràng buộc khác kiểm soát chéo họ.

Ông bà hãy chọn lấy một hoặc vài tổ chức đó, nhìn xem lịch sử họ đã làm gì, có phù hợp với mong muốn của mình không, rồi quyên góp cho họ. Ít nhất so với việc cô ca sĩ Thủy Tiên ôm một cục tiền của vô số nhà hảo tâm đi phát một cách tùy hứng và còn cẩn thận dặn hờ trước là việc sao kê minh bạch rất khó, có gì sơ suất xin thông cảm, thì rõ ràng các tổ chức chuyên nghiệp đáng tin hơn nhiều.

Xin dặn lại, đồng tiền của chúng ta kiếm ra không dễ dàng. Nên dùng nó một cách khôn ngoan có tính toán. Việc giúp đỡ đồng bào của mình nên là việc làm thành thật và giúp họ tự đứng vững trên đôi chân của bản thân. Đừng dễ dãi quăng đồng tiền ra chỉ để xoa dịu mong muốn làm việc tốt của chính mình, nhưng trong thâm tâm thì coi đồng bào của mình như những kẻ đáng thương hại cần được bố thí vậy.

* Bài viết không thể hiện quan điểm của Đài Á Châu Tự Do - RFA

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Tác giả Pingping Yu đã có bài bình luận với tiêu đề “Đã đến lúc người Mỹ chống lại nạn trộm cắp công nghệ của Trung Quốc”, đăng tải trên Epochtimes ngày 15/4. Dưới đây là nội dung bài viết 30 năm trước, Hoa Kỳ bắt đầu mở cửa với Trung Quốc theo chính sách “can dự mang tính xây dựng”, với hy vọng giúp Trung Quốc tự do hóa và hướng nước này trở thành một quốc gia “ổn định, cởi mở và không hiếu chiến”, như cựu Tổng thống Bill Clinton đã hình dung. Vào thời điểm đó, công nghệ của Trung Quốc tụt hậu so với Hoa Kỳ. Không thể tưởng tượng được, một ngày nào đó, Trung Quốc sẽ trở thành một đối thủ cạnh tranh về công nghệ [với nước Mỹ]. Sau ba thập kỷ mở cửa thương mại, bây giờ Trung Quốc dường chỉ “cách gang tấc” là có thể thay thế nước Mỹ trở thành nhà cung cấp công nghệ hàng đầu thế giới. Chuyện này xảy ra như thế nào?
Thế là một tòa án ở Minneapolis đã đăng đường xét xử vụ viên cảnh sát Derek Chauvin, một người Mỹ da trắng, đã đè đầu gối lên cổ George Floyd, 46 tuổi, một người Mỹ da đen, trong chín phút rưỡi khi bắt giữ anh ta vì bị tình nghi xài tiền giả. Floyd chết, và chuyện đáng tiếc ấy đã xảy vào buổi tối hôm 25 tháng 5, 2020. Sau gần một năm, phiên xử đầu tiên đã diễn ra ngày 29 tháng 3 trong bầu không khí khá căng thẳng và nghi kỵ cả bên trong lẫn bên ngoài phòng xử. Trong gần một năm qua, cái chết của Floyd đã làm thay đổi nước Mỹ hoàn toàn. An ninh, trật tự tại những nơi công cộng không còn. Công lý nằm trong tay đám đông bạo động làm chủ trên đường phố, và nhiều tai to mặt lớn trong chính quyền đã hãnh diện được quỳ gối và vinh danh Công lý của BLM và Antifa, hai tổ chức đã công khai đứng ra nhận công lãnh đạo phong trào tranh đấu cho công lý và bình đẳng chủng tộc của dân Mỹ.
Ngay từ khi thành lập ngày 26/10/1955, Việt Nam Cộng Hòa chọn con đường phát triển xã hội lấy con người (người dân) làm trọng tâm và tự chủ quốc gia làm mục tiêu chiến lược, nên đến nay vẫn còn nhiều ảnh hưởng để chúng ta tìm hiểu và học hỏi. Tự cung tự chủ Trong thời thuộc địa người Pháp tập trung xây dựng kỹ nghệ ở miền Bắc Việt Nam, nên ngay khi thành lập Chính phủ Việt Nam Cộng Hòa đã hướng đến phát triển kỹ nghệ nhẹ và kỹ nghệ tiêu dùng phục vụ nhu cầu quốc nội. Để có thể tự chủ về kinh tế, chính phủ khuyến khích các nhà tư sản ngoại quốc, đa số là người Hoa có quốc tịch Trung Hoa Dân Quốc, trở thành công dân Việt Nam Cộng Hòa. Với chủ trương kinh tế tự do, Chính phủ chỉ giữ một số hoạt động công ích, như điện, nước, hỏa xa, hàng không, còn hầu hết mọi hoạt động kinh tế đều để tư nhân vận hành.
Tổng thống Joe Biden muốn thực hiện chính sách 'nước Mỹ trở lại' tăng cường sự lãnh đạo của Mỹ trên toàn thế giới nên tình trạng đối đầu Mỹ-Trung ngày càng khốc liệt. Như thế liệu Chính phủ Biden có thực hiện được ý muốn hay lại lâm vào “bế tắc” như các chính phủ tiền nhiệm trước đây? Chính phủ Obama Chiến lược xoay trục Thái Bình Dương mở đầu những thay đổi về chính sách đối ngoại, chuyển trọng tâm về khu vực Á Châu, bao vây kinh tế và kềm hãm tình trạng trỗi dậy của Bắc Kinh. Về quân sự Chính phủ Obama vẫn lún sâu vào chiến tranh Trung Đông, mà ngân sách quốc phòng thì không được Quốc Hội đồng ý tăng thêm. Nên giữa tháng 4/2012 Trung cộng xâm chiếm Bãi cạn Scarborough thuộc Phi Luật Tân, họ còn liên tục xây dựng các đảo với phi trường quân sự trong khu vực Hoàng Sa và Trường Sa mà hề gặp phản ứng quân sự nào từ phía Mỹ.
Tuần lễ qua trên thế giới diễn ra hai sự kiện quan trọng: Thứ nhất là vào ngày 12/3/2021 lần đầu tiên Tổng thống Joe Biden họp trực tuyến với thủ tướng ba nước Úc, Ấn và Nhật trong Bộ Tứ An Ninh (the Squad); Và sự kiện thứ hai là nước Anh công bố chuyển hướng Chiến lược ngoại giao, an ninh và quốc phòng từ đặt trọng tâm vào Châu Âu chuyển sang Châu Á Thái Bình Dương. Cả hai sự kiện cho thấy Mỹ, Anh và một số quốc gia khác đang hình thành chiến lược phát triển khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương tự do và mở rộng. Ý tưởng chiến lược Vào tháng 8/2007 tại Bombay, cựu Thủ tướng Nhật Abe Shinzo đưa ra ý tưởng xây dựng một châu Á trải dài từ Thái Bình Dương đến Ấn Độ Dương như một vùng biển của tự do và mở rộng cho tất cả mọi quốc gia trên thế giới.
Mỹ sẽ chỉ chiến thắng khi chính quyền Trung Quốc sụp đổ =Thiện Nhân • Căng thẳng Mỹ-Trung có thể dẫn đến sự “chung sống cạnh tranh” hay không, hay phải lên đến đỉnh điểm - dẫn đến sự thất bại của chế độ Trung Quốc? Các quan chức Mỹ có thể đang hy vọng vào kết quả đầu tiên, nhưng họ có lẽ nên chuẩn bị cho kết quả thứ hai.
Cộng hòa nhân dân Trung Hoa siêu cường toàn cầu mới nổi cạnh tranh giành quyền lực tối cao giữa Mỹ và Trung Quốc, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh tế, công nghiệp, tội phạm mạng, gián điệp công nghiệp, v.v ... (Ảnh của Ulrich Baumgarten/ Getty Images) Toàn cảnh cuộc đấu kinh tế, an ninh quốc gia giữa Mỹ và Trung Quốc Bình luận Lê Minh - Tâm An •
Mặc dù ông Trump thất cử tổng thống 2020, nhưng ngay sau ngày 6/1/2021 đã rộ lên tin đồn ông Trump sẽ bỏ đảng Cộng Hòa thành lập đảng chính trị mới quy tụ những người ủng hộ ông. Tin đồn được truyền thông chính mạch Mỹ triệt để khai thác, họ cho tổ chức nhiều cuộc thăm dò dẫn đến cùng một kết quả là cử tri đảng Cộng Hòa vẫn nồng nhiệt ủng hộ ông Trump và sẵn sàng gia nhập đảng thứ ba nếu ông thành lập. Giới truyền thông chính mạch bấy lâu nay tập trung vào phần nổi là cá tính “độc đáo” của ông Trump mà quên đi phần chìm là những thách thức mà hệ thống chính trị Mỹ đang phải đối đầu. Vì thế họ đã không giải thích lý do cử tri đảng Cộng Hòa vẫn tiếp tục ủng hộ dù ông Trump không còn là tổng thống. Cử tri đảng Cộng Hòa nghĩ gì ? Kết quả từ một cuộc thăm dò được Viện thăm dò dư luận Gallup thực hiện từ ngày 21/1/2021 đến ngày 2/2/2021 và công bố ngày 15/2/2021 cho thấy:
Trong khi người Mỹ kiêu ngạo nghĩ rằng họ đang “chơi khăm” Trung Quốc để kiếm lợi lớn hơn, thì thực tế lại là điều hoàn toàn ngược lại. Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) luôn chơi một trò chơi dài hơi với họ, đương nhiên không phải vì lợi ích cho đôi bên. Vào năm 2021, bất kỳ ai vẫn nói rằng ĐCSTQ “chỉ muốn trở thành đối tác kinh doanh”, thì đó đều là ảo tưởng hoặc đang nói dối.
Tôi dùng từ “trắng án” để nói về kết quả phiên tòa luận tội ông Trump lần thứ hai, nhưng nếu bạn dùng từ “chiến thắng”, hay “tha bổng”, hay “tha tội” theo tôi đều có lý cả. Mục tiêu của đảng Dân Chủ là kết tội ông Trump nhưng họ đã không đạt được kết quả, nên phía ủng hộ ông Trump có quyền xem đó là chiến thắng của ông ấy và của họ. Thượng nghị sĩ Mitch McConnell Lãnh đạo phe Thiểu số đảng Cộng hòa cho biết ông không kết tội ông Trump vì ông ấy đã mãn nhiệm, kết tội ông là vi phạm Hiến Pháp. Nhưng ông McConnell cũng cho biết ông Trump vẫn phải chịu trách nhiệm về lời nói, việc làm và vẫn có thể bị tòa án truy tố trong tư cách một thường dân khi có bằng chứng phạm tội, nên cũng có thể coi như ông Trump đã được ông McConnell tha tội. Dưới một phiên tòa pháp lý chỉ khi nào tòa án kết tội và người bị cáo buộc không tiếp tục kháng án thì mới bị xem là có tội.
Bảo Trợ