Sao không đem các nhân vật văn học đặt tên phố ở Việt Nam?

03 Tháng Mười Hai 201912:42 SA(Xem: 290)

Sao không đem các nhân vật văn học đặt tên phố ở Việt Nam?

Việt Nam đã đổi thay nhiều so với 2, 3 thập niên trướcBản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionViệt Nam đã đổi thay nhiều so với 2, 3 thập niên trước

Những ai có thể có tên được đặt cho các đường phố hay địa danh khác của Việt Nam?

Nhiều người có thể trả lời ngay rằng đó là những nhân vật lịch sử có công trong sự nghiệp dựng nước và cứu nước như Trần Hưng Đạo, Lý Thường Kiệt, Phạm Ngũ Lão, Trần Nhân Tông, Nguyễn Trãi, Nguyễn Thái Học..., bao gồm cả những nhân vật truyền thuyết như Hùng Vương, An Dương Vương, Lạc Long Quân...

Các nhà hoạt động chính trị, nhà yêu nước, nhà văn hóa, bác học, nhà ngôn ngữ... và cả các nhà truyền giáo đã có công trong việc phát triển văn hóa, ngôn ngữ và các lĩnh vực khác cho đất nước như Lê Quý Đôn, Nguyễn Trường Tộ, Phan Châu Trinh, Phan Bội Châu, Alexandre de Rhodes... cũng rất xứng đáng có tên được đặt cho các địa danh của Việt Nam

Tất nhiên là không thể tránh khỏi còn có những nhân vật khác như các cụ Lê Duẩn, Phạm Văn Đồng, Lê Đức Thọ, Trần Phú... cũng phải có tên vì họ là những người có công xây dựng nên chế độ XHCN ở Việt Nam. Chế độ này đang tồn tại thì họ được chế độ đó vinh danh là điều tất nhiên, không nên thắc mắc làm gì...

Sài GònBản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionCảng Sài Gòn năm 1950

Tương tự như thế, nếu các cụ Karl Marx, cụ Lenin cũng có tên được đặt cho núi này, suối kia, công viên nọ trên một đất nước mà Nhà nước đang cai trị lấy học thuyết của các cụ ấy làm nền tảng cho sự sống còn của mình thì cũng là điều không nên bàn cãi.

Chỉ có điều, nếu chế độ vinh danh cụ Mác, cụ Lê vì đã có công truyền bá cái học thuyết mà mình tôn thờ ấy thì nếu đồng bào Công giáo cũng muốn có một đường phố nào đó của đất nước mang tên Cụ Alexandre de Rhodes vì có công truyền bá Đạo Thiên Chúa vào Việt Nam cũng là điều nên tôn trọng khi Tổ quốc không chỉ là nơi tá túc riêng của người cộng sản mà là ngôi nhà chung của tất cả mọi người Việt Nam không phân biệt tôn giáo và dân tộc.

Nói thế để thấy lập luận của GS Nguyễn Đắc Xuân đại ý rằng Cụ Alexandre de Rhodes có công truyền đạo với người Công giáo thì không xứng đáng để người khác tôn vinh là không ổn.

Nếu có người cũng lại lập luận theo cách tương tự rằng cụ Mác, cụ Lê chỉ có công với người cộng sản thì cũng không nên lấy tên các cụ này đặt cho các địa danh ở Việt Nam thì có mà... loạn!

Đằng này Cụ Rhodes còn có công phát triển chữ Quốc Ngữ tuyệt vời cho người Việt. Mà thứ chữ này cũng đang được dùng không chỉ trong các cuốn Kinh Thánh của các học trò cụ Rhodes ở Việt Nam mà còn được dùng trong các bộ Lê-nin toàn tập đang trưng bày trong hiệu sách nhân dân to nhất ở Hà Nội nữa.

Ngoài ra, có thể kể đến tên các nhà văn, nhà thơ như Nguyên Hồng, Nam Cao, Ngô Tất Tố, Vũ Trọng Phụng, Tú Xương, Nguyễn Du... mà tên của họ cũng đã được đặt cho các đường phố ở Việt Nam và điều đó là hoàn toàn xứng đáng.

Nhưng còn ai nữa không?

Các đô thị của Việt Nam đang phát triển rất nhanh. Nếu chỉ lấy tên các nhân vật ở trên để đặt cho các đường phố thì cái "ngân hàng tên" ấy cũng đã đến lúc cạn.

Vì thế có người đã có ý kiến nên lấy các sô thứ tự như 1, 2, 12, 20... để đặt tên (hoặc tạm đặt tên) cho các đường phố mới. Nhưng theo tôi còn một danh sách các nhân vật nữa mà tên của họ có thể được đặt cho các đường phố ở Việt Nam.

Đạp xe xuyên ViệtBản quyền hình ảnhLOURDES HEREDIA
Image captionHai du khách nước ngoài chụp hình ở Huế

Đó là những nhân vật xuất hiện trong các tác phẩm văn học Việt Nam ở các thời kỳ khác nhau, từ Trạng Quỳnh, Trạng Lợn, Chị Hằng, Chú Cuội cho đến Kiều, Kim Trọng, Tám Bính, Chí Phèo, Thị Nở, Chị Dậu...

Đừng nên bám lấy lối tư duy từ trước đến nay là phải lấy tên các nhân vật có công với nước, với chế độ để đặt tên cho các đường phố. Lấy tên của các nhân vật văn học cho mục đích này cũng là một cách để cho các thế hệ mai sau không bao giờ quên các tác phẩm văn học Việt Nam đã đi vào lịch sử văn học hoặc là điển tích văn hóa của Việt Nam. Đấy là một cách xử lý có văn hóa đối với nhưng vấn đề có tính văn hóa đặc trưng của Việt Nam.

Một ngôi nhà cổ từ thời Pháp được cải tạo thành nhà hàng ở trung tâm Hà NộiBản quyền hình ảnhHOANG DINH NAM/AFP/GETTY IMAGES
Image captionMột ngôi nhà cổ từ thời Pháp được cải tạo thành nhà hàng ở trung tâm Hà Nội

Thực ra thì ở một nơi là thành phố Hải Phòng tôi biết đã có một đường phố mang tên một nhân vật thần thoại trong văn học, đó là đường Thiên Lôi. Vậy thì Chị Hằng hay Chú Cuội hoàn toàn có thể là tên của những đường phố khác! Tại sao không?

Nguyễn Du đã được đặt tên phố thì tại sao không thể làm điều tương tự với Kiều? Tương tự như vậy, Nam Cao đã có tên thì tại sao tên Chí Phèo hay Thị Nở lại không thể có trên các đường phố Việt Nam? "Chị Dậu" cũng là một cái tên đáng đặt vì đó vừa là một nhân vật văn học nổi tiếng vừa là lời nhắc nhở cho các cấp chính quyền ngày nay chăm lo hơn nữa cho đời sống của nhân dân.

Việc lấy tên các nhân vật trong văn học Việt Nam để đặt cho các đường phố cũng là cách quảng bá và giới thiệu văn học và văn hóa Việt Nam với thế giới. Sẽ có những ông Tây bà Đầm đi trên đường phố Chí Phèo và thật là thú vị nếu từ đó họ muốn tìm hiểu xem ông Chí Phèo là ông nào.

Hoặc khi đi trên đường Chú Cuội hay Hằng Nga, họ sẽ thấy là người Việt đã từng... lên Cung Trăng trước cả Mỹ hay Liên Xô hàng ngàn năm!

Thế nên, chỉ ước một ngày nào đó được thong dong trên đường Chí Phèo để mơ về nàng Thị Nở một thời, hay được ăn phở ở phố Chị Dậu để nghĩ về những cảnh đời của những người dân Việt nào đó vẫn còn nghèo đói không có đủ cơm ăn áo mặc ở đâu đó...

Đặt tên đường cũng thể hiện cách nghĩ về văn hóa?Bản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionĐặt tên đường cũng thể hiện cách nghĩ về văn hóa?

Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả.
Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Quốc khánh Hoa Kỳ năm nay được chào đón theo một cách thật khác thường, khi vào dịp tưởng nhớ đến công lao của các vị Quốc Phụ đã có khai sinh ra nước Mỹ, thì người ta phải chứng kiến các di sản làm nên lịch sử, tinh thần và giá trị Mỹ bị phá hoại, đập bỏ, bôi bẩn, phỉ báng bởi một nhóm người cực đoan, bạo lực...
Tác giả : Dược sĩ Cao Xuân Thanh Ngọc James Carville chiến lược gia của đảng Dân chủ cho rằng hiện nay có một trào lưu chính trị ông ta gọi là trào lưu Donald Trump chống lại những chủ trương cho các TT Mỹ thiết lập từ thời Bill Clinton và điều đáng nói là đảng Cộng Hòa trước thì chống nhưng nay đồng thuận với trào lưu này. Ông ta nói rằng cần thổi phồng mọi sự kiện lên nhắm đánh thắng không chỉ TT Trump mà cả đảng Cộng Hòa nhằm làm cho đảng Cộng Hòa phải nhụt chí mà từ bỏ trào lưu chính trị Donald Trump.
Vào ngày 30/6, Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) đã thông qua Luật an ninh Quốc gia Hong Kong tai tiếng. Trong đó, điều luật 38 đã cho phép quyền hạn kiểm soát của ĐCSTQ bành trướng tới mọi ngóc ngách trên thế giới. Điều này hiện đang khiến mọi tầng lớp kinh ngạc và phẫn nộ, gọi điều 38 là "kẻ thù của thế giới".
Ngày 01/07/2020 là cuộc trắc nghiệm đầu tiên đối với luật an ninh Hồng Kông vừa được Bắc Kinh ban hành. Mạnh tay khai tử mô hình « một quốc gia, hai chế độ », bội ước với quốc tế về quy chế đặc biệt dành cho vùng từng là thuộc địa cũ của Anh, phải chăng ông Tập Cận Bình đã trông thấy trước phương Tây sẽ bất lực trước sức mạnh của Trung Quốc và bỏ rơi phe dân chủ Hồng Kông ?
Suy thoái nghiêm trọng’ Hiện tượng ‘từ chức’, ‘từ quan’ về hình thức là quan chức tự nguyện rời bỏ với những lý do cá nhân, nhưng thực ra thường che giấu ‘sự bất đồng’ hoặc một động cơ có chủ đích, vụ lợi tuỳ bối cảnh.
Hồ Pangong Tso tại vùng Ladakh, nằm trên dãy Himalaya ở độ cao khoảng 4.350m, trải dài qua biên giới hai nước Ấn Độ và Trung Quốc (ảnh: Google Maps). Khả năng đã tới lúc Ấn Độ và Trung Quốc nói lời chia tay sau cuộc đụng độ biên giới chết người cùng những hoạt động leo thang căng thẳng khác đang diễn ra trên dãy Himalaya. Hãng Reuters hôm 25/6 công bố các bức ảnh vệ tinh chụp ngày 22/6 được công ty vũ trụ Maxar Technologies (Mỹ) cung cấp, cho thấy Trung Quốc đang xây dựng nhiều công trình tại thung lũng Galwan thuộc dãy Himalaya. Đây cũng là nơi xảy ra vụ đụng độ giữa quân đội Trung – Ấn hôm 15/6. Các công trình mới được xây dựng gồm các cấu trúc dựa vào vách đá và một cấu trúc được cho là trại mới đang được xây dựng gần đó với tường hoặc rào chắn, cùng lều bạt ngụy trang. Giới chuyên gia nhận định hoạt động xây dựng này cho thấy hai bên ít khả năng xuống thang căng thẳng.
Đại dịch virus corona đã cho thấy sự tăng tiến về sức mạnh kinh tế và quân sự của Trung Quốc. Tuy nhiên, theo ý kiến của nhà tư vấn doanh nghiệp Francis Journot trên Le Figaro, một khi Bắc Kinh không tôn trọng quy định của các tổ chức quốc tế, thì không được chiếm một chiếc ghế nào tại đây. RFI xin giới thiệu bài viết. Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) hay Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc : Trung Quốc đã đầu tư vào các định chế quốc tế, nhưng lại vi phạm những quy định của các tổ chức nà
Ngày 15/06/2020, một vụ đụng độ đẫm máu đã bất ngờ xẩy ra giữa binh lính Ấn Độ và Trung Quốc tại thung lũng Galwan vùng Ladakh, ở khu vực biên giới có tranh chấp giữa hai nước trên vùng Himalaya. Dù không dùng đến súng đạn, mà chỉ dùng gậy, đá và tay không, cuộc giáp lá cà đã khiến cho 20 binh sĩ Ấn Độ thiệt mạng, và một tổn thất được cho là nặng hơn phía Trung Quốc, nhưng bị Bắc Kinh hoàn toàn che giấu.
Có thể nói quan điểm đường lối kết tội vụ Hồ Duy Hải là một lề lối giải quyết án có tính chất khung, có thể áp dụng trong nhiều vụ án khác. Cho nên nếu nói Hồ Duy Hải bị oan thì chính cái lề lối nhận thức và lối làm án là cái gây oan cho Hồ Duy Hải. Mẹ Hồ Duy Hải: "Từ hiền lành chất phác tôi thành người đàn bà dữ dằn." Ở đây cần thừa nhận một điều là Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao gồm những người có chuyên môn kinh nghiệm xét xử có thể đã thực sự tin rằng việc kết án Hồ Duy Hải có tội là đúng đắn công lý. Các Thẩm phán đó đã hằn sâu nhận thức về một đường lối làm án, một lề lối nh
Sau những diễn biến gần đây, Biển Đông tiếp tục trở thành “điểm nóng” thu hút sự quan tâm của toàn thế giới. Đợt “sóng trào” lần này bắt đầu từ việc Malaysia đệ trình ranh giới thềm lục địa mở rộng của nước này ra ngoài khu vực 200 hải lý lên Uỷ ban Ranh Giới Thềm Lục địa của Liên hợp quốc (CLCS) năm 2019 và kể từ đó, các công hàm khác của các bên liên quan cũng được đưa ra.
Bảo Trợ