Bãi Tư Chính: Phép thử của Trung Quốc đối với Mỹ?

04 Tháng Chín 20199:04 SA(Xem: 163)

Bãi Tư Chính: Phép thử của Trung Quốc đối với Mỹ? – Phạm Chí Dũng

Phạm Chí Dũng/Người Việt

blank
Hàng không mẫu hạm USS Carl Vinson cập cảng Đà Nẵng vào Tháng Ba, 2018. (Hình: Getty Images)

blankVụ Bãi Tư Chính, xảy ra trong ba năm liên tiếp từ 2017 đến 2019, phải chăng là phép thử của một Trung Quốc tham lam và hiếu chiến không chỉ với Việt Nam mà cả với Mỹ? Và nếu đúng thế, phải chăng mức độ căng thẳng Việt-Trung ở Biển Đông đang và sẽ tỷ lệ thuận với mức độ xung đột trong chiến tranh thương mại Mỹ-Trung?

Tuy chưa có thực tế thật rõ ràng để giải đáp cho những câu hỏi trên, nhưng trong quá khứ gần vẫn có một mối dây liên hệ về ý đồ thực sự của Bắc Kinh: Vụ mỏ khí đốt Cá Voi Xanh.

Vì sao ExxonMobil ‘thoát nạn’?

Cá Voi Xanh là dự án khí đốt lớn nhất của Việt Nam, nằm ngoài khơi Quảng Nam-Quảng Ngãi, có trữ lượng đến 150 tỷ mét khối – mà dự kiến khai thác ở mỏ này sẽ đóng góp gần $60 tỷ vào ngân sách Việt Nam, lớn hơn rất nhiều so với con số dự kiến ban đầu là là khoảng $20 tỷ.

Mỏ khí này quan trọng đến mức rất có thể sẽ trở thành một mục, thậm chí tiêu điểm trên bàn nghị sự Donald Trump – Nguyễn Phú Trọng tại Washington trong thời gian tới, nếu chuyến đi Mỹ của ông Trọng không gặp trục trặc gì.

Vào Tháng Giêng năm 2017, Tập đoàn dầu khí ExxonMobil của Mỹ đã trở thành nhà khai thác khí đốt lớn nhất của Việt Nam sau khi ký kết một hợp đồng trị giá $10 tỷ để khai thác dầu khí trên Biển Đông với PetroVietnam.

Vài tháng trước Hội Nghị APEC Đà Nẵng 2017, ExxonMobil đã được Hà Nội bật đèn xanh cho việc thông báo chính thức khởi động dự án đầu tư khai thác khí đốt tại mỏ Cá Voi Xanh. Khi đó, báo chí nhà nước đã hoan hỉ như thể “sống lại” sau vụ Bãi Tư Chính Tháng Bảy năm 2017 – khi Repsol, công ty liên doanh với PetroVietnam để khai thác dầu khí tại khu vực này, đã bị vài trăm tàu Trung Quốc bao vây và gây sức ép đến nỗi cuối cùng Repsol phải lặng lẽ rút lui khỏi Bãi Tư Chính, trong lúc toàn thể Bộ Chính Trị lẫn Bộ Quốc Phòng Việt Nam ngậm tăm lẫn ngậm đắng nuốt cay vì “có tiền trong túi mà không lấy được.”

Nhưng tất cả những hoạt động chuẩn bị khai thác đó đã không thoát khỏi cặp mắt soi mói và thèm khát của ‘con sói’ Trung Quốc.

Một biến cố đã xảy ra vào ngày 7 Tháng Mười Một, 2017, trùng với thời gian Tổng Thống Trump dự Hội Nghị APEC Đà Nẵng. Khi đó, ExxonMobil đã mang lại nỗi thất vọng lớn lao cho giới chóp bu Việt Nam: Chủ Tịch Liam Mallon của công ty Phát Triển ExxonMobil tuyên bố sẽ hoãn dự án hợp tác với Việt Nam trên biển Đông tới năm 2019, với lời giải thích rất cô đọng: “Chúng tôi cần phải đạt được một số thỏa thuận cụ thể trước khi triển khai đầu tư chính thức.”

Cũng khi đó, một số đánh giá đã giả thiết về nguyên nhân chủ yếu và có thể là duy nhất của việc phải hoãn dự án có thể là Trung Quốc gây sức ép mà đã khiến Việt Nam có thể phải điều đình để ExxonMobil tạm ngừng khai thác mỏ Cá Voi Xanh.

Đến Tháng Ba năm 2018 khi xảy ra vụ Repsol phải lần thứ hai liên tiếp rút khỏi mỏ Cá Rồng Đỏ do Bắc Kinh chèn ép, giả thiết trên đã biến thành thực tế và được xác nghiệm một cách sống sượng: vẫn là “đối tác chiến lược toàn diện lớn nhất của Việt Nam” là Trung Quốc đã nhảy bổ vào nhà của giới chóp bu Việt Nam để đòi không được hợp tác với Mỹ mà phải hợp tác với Trung Quốc để khai thác dầu khí.

“Lời đề nghị khiếm nhã” này được nêu ra bởi Ngoại Trưởng Trung Quốc là Vương Nghị ngay tại Hà Nội. Về thực chất, đó là một loại tối hậu thư của Bắc Kinh gửi cho Hà Nội – hành động mang tính bức tử mà đã khiến giới chóp bu Việt Nam, cho dù chẳng chứng tỏ được gì về việc đã thoát khỏi cái mớ bùng nhùng đu dây và còn chẳng dám hé răng phản đối “đảng anh,” cuối cùng cũng đã phải quyết định than thở ngoài hành lang “Trung Quốc dồn Việt Nam vào chân tường rồi!” – như tán thán của một viên tướng quân đội Việt Nam.

Tình hình trên nằm trong bối cảnh Bắc Kinh vừa cho vẽ lại “đường lưỡi bò 9 đoạn” mà đã “liếm” đến 67 lô dầu khí – một phần rất lớn trong tổng số các địa chỉ dầu mỏ của Việt Nam ở Biển Đông, trong đó đặc biệt là khu vực Bãi Tư Chính với mỏ Cá Rồng Đỏ tiềm năng, và cả mỏ Lan Đỏ không kém tiềm năng – nơi được liên doanh giữa Tập Đoàn Dầu Khí Việt Nam với Tập Đoàn Dầu Khí Rosneft của Nga.

Ba tháng đầu năm 2018 cũng là khoảng thời gian bắt đầu manh nha chiến tranh thương mại Mỹ-Trung, để một thời gian ngắn sau đó cuộc chiến này bùng nổ và gây chao đảo nền kinh tế Trung Quốc, khiến đảo lộn chiến lược phát triển kinh tế của chế độ này và càng làm Tập Cận Bình cay cú trước hoạt động khai thác dầu khí của Việt Nam ở Biển Đông.

Nhưng trái với sức ép của Bắc Kinh, hiệu ứng phản ứng ngược chiều đã xảy ra: Bộ Chính Trị Việt Nam – dù vẫn bị xem là “văn dốt võ dát,” từ đầu năm 2018 đã vội vã nhích sang phía Tây, thay cho thế bị cột chặt vào phương Bắc. Cơ chế “giao lưu quốc phòng” Việt-Mỹ được đẩy mạnh hơn hẳn – công khai và không công khai.

Lần đầu tiên từ năm 1975, một hàng không mẫu hạm có tên USS Carl Vinson được giới tướng lĩnh Mỹ-Việt đồng ý cho hiện diện tại cảng Đà Nẵng vào Tháng Ba năm 2018 – như một thông điệp bảo vệ cho ExxonMobil và tương lai khai thác mỏ Cá Voi Xanh. Cùng lúc, cố vấn an ninh của Tổng Thống Trump là John Bolton lên tiếng cứng rắn “Mỹ sẽ hợp tác khai thác dầu khí ở Biển Đông dù có Trung Quốc hay không.”

Những hành động công khai trên, cùng với những hoạt động mang tính thống nhất giữa Mỹ và Việt Nam nhưng không công khai, đã dẫn tới kết quả là ExxonMobil có một số phận tươi hồng hơn hẳn thân phận hẩm hiu của đối tác Repsol, Tây Ban Nha. Cho tới nay, ExxonMobil vẫn tiếp tục xúc tiến kế hoạch vừa thăm dò dầu khí vừa chuẩn bị khai thác tại mỏ Cá Voi Xanh dưới sự bảo trợ của lực lượng hải quân Mỹ.

Những dĩ nhiên, thái độ thản nhiên và thách thức đó càng khiến Trung Quốc cay cú và muốn trả đũa.

Phép thử Bãi Tư Chính

Hành động trả đũa của Trung Quốc đối với Mỹ là điều chắc chắn, đã được nhiều chuyên gia phân tích quốc tế dự đoán, đã trở thành hiện thực không chỉ trong cuộc chiến thương mại Trung – Mỹ mà còn ở khu vực xung quanh cuộc chiến này, trong đó Bãi Tư Chính là một tiêu điểm và cũng là một phép thử mà Trung Quốc muốn tung ra để xem phản ứng của Washington đến mức nào.

Bởi thế, có thể cho rằng mức độ căng thẳng Việt-Trung ở Biển Đông đang và sẽ tỷ lệ thuận với mức độ xung đột trong chiến tranh thương mại Mỹ-Trung.

Cần chú ý về sự trùng hợp của các thời điểm: cuộc đàm phán thương mại Mỹ-Trung đã thất bại vào Tháng Năm, 2019, và ngay sau đó Tổng Thống Trump lần đầu tiên ra đòn choáng váng khi quyết định tăng thuế lên $300 tỷ hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu vào thị trường Mỹ. Vài tuần lễ sau đó – đầu Tháng Sáu , 2019, Trung Quốc bắt đầu chiến dịch gây hấn tại mỏ Lan Đỏ, và đến đầu Tháng Bảy thì chiến dịch này lan mạnh sang Bãi Tư Chính, đồng thời trả đũa Mỹ bằng cách tăng thuế lên hàng hóa Mỹ xuất khẩu vào thị trường Trung Quốc, và lần đầu tiên trong một thập niên đánh tuột giá trị của đồng Nhân dân tệ xuống dưới 7 NDT đổi được $1.

Đến lúc này, đã có thể xác định rằng với chiến dịch gây sức ép lên Bãi Tư Chính, Trung Quốc bộc lộ ý đồ không chỉ buộc Việt Nam phải chia đôi tài sản dầu khí khai thác được, không chỉ gây áp lực buộc “Tổng Tịch” Nguyễn Phú Trọng phải nhượng bộ những yêu sách về chính trị và dầu khí trước hoặc trong chuyến đi Washington – có thể diễn ra vào tháng Mười năm 2019, mà còn muốn gián tiếp trả đũa Mỹ về cuộc chiến thương mại và “nắn gân” Mỹ về thái độ và hành động hỗ trợ Việt Nam tại Bãi Tư Chính, cùng đe dọa cả dự án Cá Voi Xanh mà Bắc Kinh còn lâu mới lãng quên.
 Phạm Chí Dũng

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Trong những ngày thế giới chao đảo vì Chinavirus (COVID-19), nhân loại đang hướng về Hoa Kỳ như một thành trì của hy vọng, một cột mốc của niềm tin, dù bản thân nước này cũng đang đau đầu đối phó với dịch bịnh này. Việc đặt nhiều kỳ vọng ở một quốc gia có nền y học tân tiến và dẫn đầu trong ngành nghiên cứu thuốc và vaccine là điều dễ hiểu. Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence, người lãnh đạo đội ngũ chuyên trách phòng chống Covid-19, bao gồm nhiều chuyên gia đầu ngành như lãnh đạo Viện Dị ứng và Bịnh truyền nhiễm Quốc gia – bác sĩ Anthony S. Fauci, nhà nghiên cứu AIDS – bác sĩ Robert R. Redfield, đã nhanh chóng bắt tay vào công việc. Và việc đầu tiên họ làm, là cầu nguyện!
Dẫu thay tên đổi họ, bệnh dịch vẫn nhắm vào ĐCSTQ mà tới Ảnh: Đại Kỷ Nguyên minh họa. - Đại dịch viêm phổi Vũ Hán đang ngày càng lan rộng khắp toàn cầu. Dịch bệnh vô tình nhưng có mắt, đặc biệt khi khuếch tán ra những nước có quan hệ đối tác với Trung Quốc đã cho thấy: Virus nhắm vào Đảng cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) mà tới.
Người trấn giữ mặt trận Xuân Lộc “I will hold Long Khánh. I will knock them down here even if they bring two division or 3 division”. (Tôi sẽ giữ Long Khánh. Tôi sẽ đánh tan họ dù thậm chí họ có 2 hoặc 3 sư đoàn). Thiếu tướng Lê Minh Đảo, Tư lệnh Sư đoàn 18 Quân lực VNCH, tại mặt trận Xuân Lộc trong những ngày đầu tháng 4 năm 1975, đã khẳng định rằng sẽ quyết giữ Long Khánh và sẽ đánh tan địch quân dù họ có sử dụng đến 2,3 sư đoàn. Lời khẳng định này được truyền thông quốc tế ghi lại trong thước phim tư liệu chiến trường và vẫn được công chiếu suốt 45 năm qua.
Phạm Đình Trọng (Danlambao) - Từ khi công an nhà nước cộng sản gây ra vụ thảm sát rùng rợn ở Đồng Tâm, 9.1.2020, lực lượng dư luận viên tràn ngập trên mạng xã hội như thác lũ mùa mưa. Đông như vậy nhưng họ chỉ là đám đâm thuê chém mướn về ngôn từ và ngôn từ họ sử dụng là những ngôn từ bẩn thỉu nhất, vô văn hóa nhất. Hai đoạn lí sự của dư luận viên tôi dẫn ở đầu bài này là hai đoạn đỡ bẩn thỉu hiếm hoi. Công an phải dùng đến xã hội đen, đảng cộng sản cầm quyên phải dùng đến hạng côn đồ đâm thuê chém mướn bằng ngôn từ, thấp kém nhân cách và văn hóa làm dư luận viên bảo vệ đáng là đảng đã tư bôi nhọ lên mặt đảng, đảng đã tự bác bỏ phương diện quốc gia của đảng cầm quyền.
Chính quyền Trung Quốc đang đốc sức tuyên truyền với thế giới về dịch bệnh COVID-19, nhằm biến mình từ vị trí “nghi phạm tạo ra virus” trở thành “nạn nhân”, thậm chí là “anh hùng” trong cuộc chiến chống lại dịch bệnh chết người. Điều này là nguy hại và gắn với mọi người trên thế giới. Trang phân tích thời sự Axios nhận định: “Mối liên quan là cao – đối với thế giới và cả Trung Quốc trong đó”. “ĐCSTQ rất sành sỏi trong việc viết lại lịch sử và chúng ta đang xem họ làm điều đó trực tiếp theo thời gian thực tế”, Bill Bishop, tác giả của trang tin Sinocism, nói với Axios.
Khi một số chính khách và người nổi tiếng trên thế giới gọi virus viêm phổi đang gây nên đại dịch toàn cầu là virus Trung Quốc, chính quyền nước này đã phản ứng rất quyết liệt, có phần làm người ta thấy khó hiểu. Vì sao phải “nhạy cảm” quá mức như vậy? Nhưng có lẽ cũng có một cách lý giải, để hiểu vì sao chính quyền Trung Quốc cố tránh gắn mình với thứ virus kinh hoàng này. Tác giả Thái Lạp Phủ trên trang Khán Trung Quốc (Secretchina) đã đưa ra một góc nhìn thú vị, cho thấy sự giống nhau không đáng tự hào giữa Đảng cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) và virus Vũ Hán. Lẽ nào vì vậy mà ĐCSTQ muốn phủ nhận mọi sự liên đới?
Có một suy luận về nguyên do nước Ý phải chịu thiệt hại nặng nề trong đại dịch viêm phổi mới, đáng tiếc rằng nó có thể sẽ mau chóng bị bỏ qua. Khi tác động của dịch viêm phổi Vũ Hán tiếp tục gia tăng, không nơi nào ở châu Âu bị ảnh hưởng nặng nề hơn Ý và đặc biệt là miền Bắc nước này. Sau khi chính phủ Ý công bố phong tỏa toàn quốc, cuộc sống hàng ngày của người dân nơi đây đã bị đình trệ trong khi các trường hợp nhiễm bệnh vẫn tiếp tục gia tăng. Điều này đã đặt ra câu hỏi tại sao Ý lại phải chịu đựng nhiều hơn các nước khác cho đến thời điểm này?
“Chẳng là nhà khoa học hay bác sĩ dịch tễ dịch tả gì cả, nhưng HY tôi nhận thấy, con Virus Vũ Hán khi nhập vào xứ Đông Lào nó đâm ra bén nhạy linh động hơn đứt ở xứ khác: lúc thì lừ đừ nhác đẻ (hoặc có đẻ mà không khai sinh, có chết nhưng không khai tử, ai biết); lúc thì... Không hiểu có phải do thổ nhưỡng + khí hậu vào xuân hay vì mùi $ hay € mà kể từ nhập thân cô Hồng Nhung N17 (hay ông Quang Thuấn N21) nó phát triển nhanh đến chóng mặt! và tất cả 45 bệnh nhân mới đều made in Europe!” *
Vụ Đồng Tâm: 'Cách hành xử như thời Trung Cổ' Đảng Cộng sản Việt Nam đang tiến hành đại hội các cấp cơ sở tiến tới đại hội toàn quốc lần thứ 13 và đây là chính dịp để các cấp đại hội đưa ra bàn luận về vụ tập kích Đồng Tâm đẫm máu hôm 09/01/2020 gây chết người và làm xôn xao dư luận, một cựu lãnh đạo Văn phòng Quốc hội Việt Nam nói với BBC News Tiếng Việt. "Câu chuyện mà người ta đang chờ đợi nhất, người ta cũng đang muốn làm cho rõ là sự kiện bắt nguồn từ đâu, từ ông Lê Đình Kình và từ nhóm Đồng Thuận đó, mà lại dùng lực lượng vũ trang mạnh như thế, thì nó là cái gì?" Luật sư Trần Quốc Thuận, nguyên Phó Chủ nhiệm thường trực Văn phòng trên, hôm 11/03 từ Sài Gòn, đặt câu hỏi.
Những ngày cuối tuần qua, những ai có lương tri đều không khỏi bất ngờ trước sự tráo trở đáng kinh ngạc của Trung Quốc. Ngày 14/3/2020, chính phủ Mỹ đã triệu tập đại sứ Trung Quốc Thôi Thiên Khải tới Bộ Ngoại giao để phản đối luận điệu của chính quyền Bắc Kinh: i) ám chỉ quân đội Mỹ gây ra đại dịch Covid-19 và ii) tìm cách làm cho thế giới quên khái niệm “Virus Vũ Hán”. Trợ lý ngoại trưởng Mỹ phụ trách các vấn đề Đông Á – Thái Bình Dương David Stilwell, đã nêu lập trường nghiêm khắc của chính phủ Mỹ với đại sứ Thôi Thiên Khải.
Bảo Trợ