TQ với tham vọng vươn ra châu Đại Dương qua cái nhìn từ Pháp

24 Tháng Tám 20199:23 CH(Xem: 27)
  • Tác giả :

TQ với tham vọng vươn ra châu Đại Dương qua cái nhìn từ Pháp

TS. Jean-Francois SabouretBản quyền hình ảnhBBC NEWS TIẾNG VIỆT
Image captionVành đai và con đường của Trung Quốc không chỉ gây chú ý ở Việt Nam, Đông Nam Á mà ở khu vực còn gây chú ý ở châu Đại Dương, theo TS. Jean-Francois Sabouret

Biển Đông Nam Á và khu vực châu Đại Dương có một vai trò ngày một quan trọng và đáng chú ý với giới nghiên cứu quốc tế, trong đó có các chuyên gia từ khối Pháp ngữ, không chỉ về mặt lịch sử, xã hội mà còn về các mặt địa chính trị và hợp tác, hội nhập an ninh.

Hai cuốn sách mới ấn hành trong giai đoạn gần đây thuộc tủ sách CNRS Editions của Trung tâm Quốc gia Nghiên cứu Khoa học Pháp của các nhóm tác giả được chủ biên bởi Nathalie Fau và Benoit de Treglode; cũng như Semi Al Wardi, Jean-Marc Regnault và Jean-Francois Sabouret phản ánh điều này.

 

Cuốn sách Biển Đông Nam Á, Hợp tác, hội nhập và an ninh (Mers d'Asie du Sud-Est. Coopérations, intégration et sécurité) ấn hành hồi tháng 11/2018 là những nghiên cứu phong phú "nêu bật bản chất xuyên quốc gia của các vấn đề hàng hải ở Đông Nam Á và lần đầu tiên vượt qua khía cạnh an ninh và sức nặng của hợp tác khu vực," như nhóm chủ biên Fau và Treglode trong phần tự giới thiệu sách cho biết.

Sách Biển Đông Nam ÁBản quyền hình ảnhCNRS EDITIONS
Image captionBìa cuốn sách về biển Đông Nam Á của nhóm chủ biên Nathalie Fau và Benoit de Treglode

"Đông Nam Á, một khu vực địa chính trị lớn, là khu vực chủ yếu về hàng hải: khu vực biển lớn hơn diện tích đất liền và vị trí đặc biệt giữa hai đại dương, Thái Bình Dương và Ấn Độ, đóng vai trò trung tâm trong khu vực, giao thông hàng hải toàn cầu.

"Thái Bình Dương và Ấn Độ dương, đóng vai trò trung tâm trong khu giao thông hàng hải toàn cầu. Khác xa với sự đồng nhất và thống nhất, sự mở rộng hàng hải này được cấu trúc trong các nhóm nhỏ khu vực và tham vọng của cuốn sách này là tính đến sự đa dạng này: nó không chỉ tập trung vào Biển Đông mà còn liên quan đến Biển Sulu-Sulawesi, Timor và Arafura, Vịnh Bắc Bộ, Eo biển Malacca hoặc Tam giác San hô.

"Biển và Eo biển luôn đóng một vai trò trung tâm và thống nhất trong sự hội nhập không gian của khu vực này. Nhưng sự can thiệp của các cường quốc thực dân, và đặc biệt là ý chí của các quốc gia sau khi giành được độc lập để bảo vệ lãnh thổ quốc gia của họ đã góp phần làm xuất hiện các tranh chấp biên giới lãnh thổ và hàng hải.

"Nếu biển kết tinh những căng thẳng này, nó vẫn là trung tâm của các vấn đề chính trị, kinh tế, xã hội và môi trường và nhiều sáng kiến hợp tác đã được thực hiện: thăm dò và khai thác dầu khí, đánh bắt, nghiên cứu biển, an toàn hàng hải , bảo vệ môi trường, hoạt động cứu hộ và chống tội phạm...", vẫn theo phần tự giới thiệu của nhà xuất bản và nhóm chủ biên gồm Nathalie Fau và Benoit de Treglode.

'Tầm nhìn mở rộng tới châu Đại Dương'

Bìa cuốn sách về châu Đại DươngBản quyền hình ảnhCNRS EDITIONS
Image captionBìa cuốn sách về châu Đại Dương của nhóm chủ biên Semir Al Wardi, Jean-Marc Regnault và Jean-Francois Sabouret

Từng có ý kiến cho rằng một cường quốc đang trỗi dậy tại khu vực Ấn - Thái Dương và Biển Đông đang ngày một gây chú ý và quan ngại trong khu vực và quốc tế do tiếp cận được cho là 'hung hăng' và 'đầy tham vọng' của nước này.

 

Luồng ý kiến này cũng cảnh báo có thể sau khi đã 'trỗi dậy' bất bình thường và 'thỏa mãn' với các mục tiêu đạt được qua một yêu sách bản đồ nhiều tranh cãi, cường quốc này khi đó sẽ vượt qua biển Đông mà tiến sâu vượt qua cả biển Đông Nam Á và đe dọa an ninh, toàn vẹn lãnh thổ, tự do hàng hải ở khu vực rộng lớn hơn là châu Đại Dương, điều mà không chỉ Úc và New Zealand, mà nhiều quốc gia khác, đảo quốc và vùng lãnh thổ khác ở khu vực và vùng kề cận có thể sẽ phải quan tâm và theo dõi nhiều hơn.

Trong bối cảnh đó, với tầm nhìn mở rộng gạch nối giữa Ấn Thái Dương và đi xuống phía Nam của Biển Đông Nam Á và khu vực với châu Đại Đương, một cuốn sách như cuốn "Châu Đại Dương đầy thèm muốn" - Lịch sử, địa chính trị và xã hội (L'Océanie convoitée - Histoire, géopolitique et société) được kỳ vọng cung cấp thêm một góc nhìn tham khảo và những tìm tòi mới cho những ai quan tâm trên nhiều khía cạnh một cách có hệ thống từ lĩnh vực, đến lĩnh vực như tên gọi cuốn sách gợi mở.

"Một lục địa khổng lồ, nhưng vẫn "vô hình", châu Đại Dương đầy hấp dẫn," phần tự giới thiệu của nhà xuất bản và nhóm chủ biên Al Wardi, Regnault và Sabouret chia sẻ.

"Cuốn sách, tập hợp khoảng bốn mươi chuyên gia, phân tích Châu Đại Dương "đáng thèm muốn" này từ các góc độ lịch sử, chính trị, tôn giáo, kinh tế và văn hóa. Cố gắng vượt ra khỏi huyền thoại, luôn luôn sống động, những hòn đảo thiên đường được tìm thấy, cuốn sách cho thấy sự ham muốn khó chịu của vô số chủ thể, tác nhân, đôi khi bất ngờ, giống như tham vọng bá quyền của các cường quốc.

"Mặc dù châu Đại Dương đã trở thành một trong những "Con đường tơ lụa" mới của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa, như một phần của chiến lược của nước này vươn ra Thế giới, châu lục này vẫn là một thế giới chủ yếu với ảnh hưởng của Mỹ và tiếng Anh.

Và, trong khi chúng ta đang ở trước một giai đoạn cập thời hóa của tôn giáo, nhà thờ có tính chất chính trị quan trọng ở New Caledonia và Polynesia, cuốn sách mới này cũng đặt câu hỏi về những nỗ lực của các dân tộc ở Châu Đại Dương để đến với nhau và bảo vệ bản sắc của họ trong một thế giới bị đảo lộn ảnh hưởng của biến đổi khí hậu và nước biển dâng cao."

Liên quan tới tham vọng của Trung Quốc ở châu lục này và mở rộng tiếp giáp liên khu vực, thành viên nhóm chủ biên, Tiến sỹ Jean-Francois Sabouret nói với BBC News Tiếng Việt:

"Trung Quốc có tham vọng rất lớn mà thậm chí các quốc gia nhỏ ở châu Đại Dương đều rất đang quan tâm trong đó có dự án Vành đai và con đường.

"Họ có rất nhiều sức mạnh về đồng tiền và vốn đầu tư bên cạnh tham vọng về chủ quyền ở biển đảo khu vực," nguyên Giám đốc Nghiên cứu thuộc CNRS nói với BBC hồi thượng tuần tháng 8/2019 từ London.

Tham khảo các bài liên quan

Biển Đông: 'Rủi ro không nhỏ' nếu TQ quay trở lại Bãi Tư Chính

Thương chiến Mỹ - Trung, đối đầu Biển Đông và thách thức với TQ

TQ: Tập Cận Bình đang gặp thách thức lớn nào?
Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Cuộc đọ sức giữa đường phố và chính quyền Hồng Kông đã hai tháng vẫn chưa có hồi kết. Chính quyền đặc khu không nhượng bộ, phong trào đòi hỏi dân chủ quyết tâm đi đến cùng. Một điều mà ai cũng hiểu là căn nguyên và hệ quả của cuộc khủng khoảng liên quan trực tiếp đến Bắc Kinh.
Chiến tranh thương mại giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc ngày càng dâng cao và không cho thấy có dấu hiệu nào mà cả hai phía lui bước. Hoa Kỳ không thể nào nhượng bộ, bởi vị trí cường quốc số một thế giới buộc họ không được phép dừng lại. Dừng lại, đối với Hoa Kỳ đồng nghĩa "death by China". Hơn thế, sẽ là siêu thảm họa chưa từng được biết đến cho toàn nhân loại, chứ không riêng cho người Mỹ, một khi TT Trump "chịu thua".
Phong trào dân chủ Hồng Kông chứng tỏ không hề yếu đi với 1,7 triệu người xuống đường hôm qua 18/08/2019, những vấn đề đặt ra xung quanh cuộc gặp giữa tổng thống Pháp và Nga tại Brégançon, đó là hai chủ đề chính của các báo Pháp hôm nay. Le Figaro chạy tựa « Macron muốn hòa giải Putin với châu Âu ». Libération đăng ảnh hai tổng thống Pháp và Nga tươi cười bắt tay nhau trên trang bìa, với tít lớn « Song đấu hay song đôi ? ». Xã luận của La Croix mang tựa đề « Cuộc hẹn ở Brégançon », và ở trang trong nhận xét « Pháp và Nga tăng cường đối thoại ». Le Monde nhận định « Giữa Macron và Putin, khởi đầu sưởi ấm mối quan hệ ».
Tối thứ sáu 16/8/2019, tại hai thành phố Melbourne và Sydney, Úc, những người ủng hộ Bắc Kinh đã tấn công người ủng hộ tự do cho Hồng Kông. Những hình ảnh bạo động được nhanh chóng thông tin giúp dư luận Úc nhận rõ bản chất của cộng sản Bắc Kinh tạo quan tâm đến tình hình đấu tranh tại Hồng Kông. Cảnh sát Melbourne cho biết hai người ủng hộ Bắc Kinh đã bị lập biên bản vì bạo hành người biểu tình, cả hai sẽ bị truy tố vì vi phạm luật Úc. Sáng hôm sau thứ bảy 17/8/2019, tại Melbourne hằng trăm người người Hoa, Tân Cương, Tây Tạng, Đài Loan, Hồng Kông, Việt Nam và Úc tập họp trước Thư viện tiểu bang và sau đó đồng hành quanh thành phố Melbourne vừa lên án hành vi bạo hành của phía ủng hộ Bắc Kinh vừa lên tiếng ủng hộ người biểu tình Hồng Kông (We love Hong Kong).
Phong trào biểu tình ở Hong Kong không có dấu hiệu sẽ sớm chấm dứt, còn Trung Quốc tiếp tục chỉ trích mạnh mẽ và coi việc biểu tình là "hành vi gần như khủng bố". Cho tới hôm 19/8, nhiều xe bán quân sự được nhìn thấy tập trung tại Thâm Quyến, nơi nhìn sang Hong Kong.
Cứ mỗi năm ở Biển Đông, mỗi tháng ở Hoàng Sa và mỗi ngày ở bãi Tư Chính trôi qua, cơ hội của “đảng em” Việt Nam để kiện “đảng anh” Trung Quốc ra tòa án quốc tế lại càng thêm ít ỏi và khó thắng. Mưu tính nào sau cáo buộc Việt Nam? Sau ba lần lên tiếp xâm phạm bãi Tư Chính vào Tháng Bảy 2017, Tháng Ba 2018 và Tháng Bảy 2019, rõ ràng là giới chóp bu Bắc Kinh có mối lo ngại về việc chính quyền Việt Nam sẽ kiện Trung Quốc ra tòa án quốc tế về “đường lưỡi bò 9 đoạn” và vụ tàu Hải Dương 8, chứ không phải như một số tờ báo của Bắc Kinh luôn cho rằng Trung Quốc không hề sợ Việt Nam hay một quốc gia nào đó kiện cáo.
« Tất cả các điều kiện đều hội đủ để thế kỷ 21 lại là thế kỷ của các nhà độc tài. Thứ nhất : các chế độ tự do dân chủ bị yếu đi, thứ hai : các phương tiện kiểm soát bằng kỹ thuật số, thứ ba là biến đổi khí hậu ngày càng trầm trọng. Các nhà độc tài đều có cùng những khuyết điểm như hoang tưởng và vô cảm ». Hồ sơ của Courrier International tuần này nói về « Những con đường ma túy mới », L’Obs dành 20 trang để quay lại với thời kỳ « Khi Pháp đô hộ Algérie ». Trang nhất của L’Express dành cho tân thủ tướng Anh « Boris Johnson, người đàn ông tệ hại (bad boy) của châu Âu ». Trên trang bìa Le Point là lãnh tụ Bắc Triều Tiên Kim Jong Un đang tươi cười, tờ báo chạy tựa « Những bí mật của các nhà độc tài, họ trị vì và sống như thế nào ».
Thái độ của Trung Quốc ngày càng hung tợn, đe dọa một Thiên An Môn thứ hai. Washington và Paris kêu gọi Bắc Kinh đối thoại với đối lập Hồng Kông, Tây phương lo âu nhưng giới trẻ không nao núng. Tại Nga, Putin đối đầu với thành phần đối lập trẻ và kiên quyết. Nước Đức và nguy cơ bạo lực cực hữu. Đó là một số chủ đề quốc tế trên báo Pháp 16/08/2019. Đảng Cộng sản Trung Quốc bị thách thức
Có nhiều suy luận về ý đồ xâm lược của Bắc Kinh tại Bãi Tư Chính. Chuyên gia Mỹ Derek Grossman cho rằng Bắc Kinh muốn nắn gân quan hệ Việt-Mỹ (1). Theo chuyên gia người Úc Carl Thayer thì Bắc Kinh muốn biến Việt Nam thành một nước "nghe lời", đồng ý với Bộ quy tắc Ứng xử (COC) tại biển Đông với những điều kiện của Bắc Kinh đưa ra, phải từ bỏ thăm dò dầu khí đơn độc, chấp nhận thương lượng về khai thác chung với Trung Quốc (2).
Những đám mây đen tiếp tục đè nặng lên chân trời Biển Đông, do những hành động khiêu khích của Trung Quốc tại các địa điểm khai thác dầu khí. Cùng với việc đàn áp người biểu tình Hồng Kông gần đây, nhiều nhà quan sát đã phải thốt lên câu dự báo thời tiết vốn dành cho người đi biển : « Ráng đỏ vào lúc bình minh, cần cảnh giác ! »
Bảo Trợ