Vành đai – Con đường liệu có như điển tích con ngựa thành Troy?

22 Tháng Mười Một 20188:48 SA(Xem: 316)

Tóm tắt bài viết

  • Một số mối lo ngại rằng dự án BRI có thể là con ngựa Trojan cho sự thống trị toàn cầu thông qua bẫy nợ, theo The Quint.
  • Liệu Nepal có rơi vào bẫy nợ ? Lào đã thấy trước những khó khăn, Maldives đã thấy món nợ phủ bóng.
  • Philippine cần nhìn vào cái đã xảy ra với Sri Lanka.

TroyDự án Vành đai Con đường (BRI) của Trung Quốc có tham vọng tái định hình nền kinh tế toàn cầu bằng cách kết nối hơn 60 quốc gia trên khắp châu Á, châu Âu và châu Phi thông qua các dự án thương mại và cơ sở hạ tầng.

Theo như mường tượng, gần 2/3 dân số thế giới sẽ được kết nối thông qua các dự án BRI tương lai. Một số nhà kinh tế ước tính BRI có thể thúc đẩy thương mại toàn cầu lên tới 12%.

Mặc dù có những lợi ích, nhiều nghi vấn đã được đặt ra về động cơ của Trung Quốc cho sáng kiến ​​này, và liệu Bắc Kinh có thể chi 1 nghìn tỷ đô la Mỹ đã cam kết cho các dự án cơ sở hạ tầng hay không, và liệu những đối tác của họ có đủ khả năng trả nợ hay không, theo The Quint.

Liệu BRI có phải là ‘Con ngựa thành Troy’ ?

Một số mối lo ngại rằng dự án BRI có thể là con ngựa Trojan cho sự thống trị toàn cầu thông qua bẫy nợ, theo The Quint.

Sri Lanka là một trường hợp thường xuyên được nêu lên như một câu chuyện cảnh giác. Không thể hoàn trả khoản vay trên một dự án xây dựng cảng trị giá 1,5 tỷ USD Mỹ, chính phủ Sri Lanka đã đồng ý cho Trung Quốc thuê 99 năm cảng làm thế chấp [cho khoản nợ].

Những chức sắc cảng và bộ trưởng đã cho biết vào thời điểm đó: “Chúng tôi đã phải đưa ra quyết định để thoát khỏi cái bẫy nợ này”.

blank
Một nhóm du khách Sri Lanka tới thăm cảng vận tải nước sâu xem tàu nạo vét Trung Quốc hoạt động tại Hambantota, hôm 24/3/2010. (Ảnh: Reuters)

Con ngựa thành Troy (Troia – Tơ roa) là con ngựa gỗ mà quân Hy Lạp đã sử dụng để giành chiến thắng trong cuộc chiến thành Troy.

Cuộc chiến kéo dài 10 năm mà người Hy Lạp không thể thắng bằng sức mạnh, nên sử dụng một kế sách của tướng Odyssey, họ dỡ tàu và lấy gỗ dựng một con ngựa và dùng kế lui binh, chỉ để lại một người. Người này với nhiệm vụ đánh lừa quân Troy, khiến thành Troy tưởng rằng ngựa gỗ là món quà đền bù cho bức tượng nữ thần Athena đã bị phá hủy.

Thực chất trong bụng ngựa gỗ chứa đầy binh lính. Quân Troy đã mất cảnh giác và no say sau tiệc mừng chiến thắng, đêm đến quân Hy Lạp trong bụng ngựa đã xông ra đánh và mở cổng thành cho quân bên ngoài ồ ạt kéo vào, vì vậy, với kế sách ngựa gỗ, Hy Lạp đã chiến thắng và đánh bại thành Troy.

blank
Con ngựa gỗ thành Troy trong bộ phim chiến tranh sử thi cổ trang “Troy”do David Benioff viết kịch bản và đạo diễn bởi Wolfgang Petersen phát hành năm 2004 (Ảnh: ferdoselhayat)

Nepal có rơi vào bẫy nợ ?

Mặc dù lo sợ về các khoản vay không thể trả lại, nhiều quốc gia nhỏ đã chấp nhận BRI như một con đường thay thế cho sự phát triển kinh tế thịnh vượng. Nepal là một trong số những quốc gia như vậy – họ đã bước vào BRI trong năm ngoái với một sự hào hứng nồng nhiệt.

Sau đó, vào tháng 6 năm nay, Thủ tướng Nepal KP Sharma Oli đã tới Trung Quốc để ký thỏa thuận trị giá 2,4 tỷ USD cho tất cả mọi thứ, từ các dự án cơ sở hạ tầng và năng lượng cho đến các nỗ lực tái thiết sau thiên tai.

Điểm “sáng” của các thỏa thuận là một kế hoạch táo bạo để xây dựng một tuyến đường sắt xuyên qua dãy Himalaya. Tuyến đường sẽ nối liền thị trấn biên giới Kerung với thủ đô Nepal, Kathmandu, và các thị trấn du lịch Pokhara và Lumbini (nơi sinh của Phật). Tuyến đường sắt này cũng đang được coi là nguồn lực tiềm năng cho ngành du lịch Nepal, với khoảng 2,5 triệu khách du lịch Trung Quốc dự kiến thăm viếng hàng năm.

blank
Đường sắt Trung Quốc – Nepal. (Ảnh: The Quint)

Nếu tuyến đường sắt được xây dựng như đề xuất, Nepal cũng sẽ được định vị thành một vị trí trung tâm giao thông chính cho giao thương giữa Trung Quốc và đối thủ của nó là Ấn Độ. Một nghiên cứu ước tính thương mại của Nepal có thể được tăng thêm 35-45% khi tuyến đường sắt và các cơ sở dự án hạ tầng BRI khác được hoàn thành.

Chính phủ Trung Quốc đã tiến hành nghiên cứu tiền khả thi trên tuyến đường sắt Kerung-Kathmandu. Nghiên cứu ước tính 72,25 km đường từ biên giới Trung Quốc tới Kathmandu sẽ có giá 2,25 tỷ USD (các ước tính khác nói rằng chi phí có thể nhiều hơn nữa). Các quan chức đường sắt Nepal cho biết 98,5% con đường chạy xuyên qua các đường hầm và những cây cầu do địa hình đồi núi.

blank
Kathmandu, Nepal. (Ảnh: Mosaicadventure)

Cuộc tranh luận chính về Kathmandu hiện nay đó là liệu tuyến đường sắt được đề xuất có khả thi về mặt kỹ thuật và tài chính hay không, và nếu một ngày nào đó nó được hoàn thành, nó có thể là một dự án Voi trắng – một tuyến đường vận chuyển đắt tiền nhưng là một tuyến đường lớn không được sử dụng đúng công suất. (Voi trắng là thuật ngữ chỉ những dự án tốn kém nhưng không có hiệu quả).

Các câu hỏi về chi phí đã được đặt ra. Bên cạnh đó là sự vật lộn của Sri Lanka nhằm trả lại tổng số 8 tỷ Mỹ kim đang nợ các công ty Trung Quốc, nhiều quốc gia khác đang ở trong tình trạng khó khăn tương tự.

blank
Khách du lịch tại Thamel, một khu phố thương mại sầm uất từ lâu là trung tâm du lịch tại Kathmandu, Nepal. (Ảnh: Shutterstock)

Lào và Maldives

Các nhà kinh tế lo ngại rằng Lào vốn đã nhìn thấy khoản nợ của họ đạt 68% GDP, sẽ gặp khó khăn trong việc thanh toán phần đường sắt trị giá 6 tỷ USD do Trung Quốc xây dựng.

Và tại Maldives, phe đối lập đang tuyên bố rằng đất nước đang đối mặt với một cái bẫy nợ đang lờ mờ xuất hiện, với 92 triệu USD trong các khoản thanh toán hàng năm do Trung Quốc chi trả cho một dự án nâng cấp sân bay và cầu – khoảng 10% toàn bộ ngân sách.

‘Philippines cần nhìn vào những thứ đã xảy ra với Sri Lanka’

Hôm thứ Ba, trước chuyến thăm của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Malina, ông Jaime Florcruz, một giáo sư trợ giảng tại đại học Peking đưa ra cảnh báo rằng: Chính phủ Philippine phải thông minh trong việc đối phó với Trung Quốc, theo kênh ABS-CBN News.

Ông Jaime Florcruz cho biết các thỏa thuận đến sau chuyến thăm sẽ là hữu hình và có lợi ích dài hạn, nhưng chính phủ phải nhìn vào những cái thứ xảy ra với Sri Lanka như một “câu chuyện cảnh giác” để tránh rơi vào cái gọi là “bẫy nợ Trung Quốc”.

“Chúng ta nên coi chúng là những câu chuyện cảnh giác… Nó cho thấy chúng ta cần phải thông minh, kiểm tra điều chỉnh chặt chẽ những ưu và khuyết điểm. Chúng ta cần phải chắc chắn rằng chúng ta có thể trả nợ”, và rằng các giao dịch với Trung Quốc luôn được chào đón miễn là nó không làm tổn hại đến chủ quyền Philippines và các tuyên bố chủ quyền lãnh thổ, theo ông Florcruz.

Xi - Duterte
Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trong buổi lễ chào đón tại Cung điện Malacanang ở Manila hôm thứ ba. (Ảnh: EPA-EFE)

Cũng theo abs-cbn, trong Hội nghị Thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế Châu Á Thái Bình Dương mới đây, Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence đã cho rằng các khoản vay của Trung Quốc đi kèm với các ràng buộc và tạo nên “món nợ đáng kinh ngạc” cho những nước nghèo hơn.

Triệu Hằng DKN

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Chuyên gia Bùi Mẫn Hân gần đây đặt câu hỏi là liệu Trung Quốc có sẽ để cho dự án Vành đai Con đường chết một cái chết lặng lẽ. Vành đai Con đường là sáng kiến đầu tư rộng lớn, đầy tham vọng của Trung Quốc, do Chủ tịch Tập Cận Bình đề ra với mục đích kéo thế giới lại gần và biến quốc gia này thành trung tâm chính trị và kinh tế của hơn 60 quốc gia trong vòng quét của dự án.
Đảng và nhà nước Cộng sản Việt Nam đã chu toàn nghĩa vụ bề tôi trung thànhvớiTrung Cộng sau 40 năm chiến tranh biên giới 1979-2019. Bằng chứng này được thể hiện qua 3 hành động : Thứ nhất, Tuyên giáo của đảng không lên lịch, ra đề cương tuyên truyền và chỉ thị tổ chức kỷ niệm cấp nhà nước như đã làm đối với “kỷ niệm 40 năm Ngày Chiến thắng chiến tranh, bảo vệ biên giới Tây Nam và cùng quân dân Campuchia chiến thắng chế độ diệt chủng Pol Pot (7/01/1979 - 7/01/2019).”
thật ngạc nhiên là chính đảng Dân chủ từng ủng hộ ông Obama xây tường và chi 40 tỷ USD để bảo vệ biên giới, nay lại phản bác việc xây tường của Tổng thống Trump, thậm chí bà Pelosi còn tỏ ra mỉa mai khi cam kết chỉ chi 1 USD cho bức tường và đề xuất “xén cỏ cũng sẽ giải quyết được vấn đề”.
Trên vietnamnet.vn, Giáo Sư Sử học Phạm Hồng Tung, Trường Đại Học Khoa học Xã hội và Nhân văn, cho biết Việt Nam lâu nay đã “gạt quá khứ” sang một bên nên sách giáo khoa Lịch sử gói gọn 4 câu, 11 dòng ở lớp 12, báo chí lại ít nhắc đến Chiến tranh biên giới Việt – Trung. Trung cộng thì vẫn tiếp tục tuyên truyền “chiến tranh phản kích chống Việt Nam để tự vệ” và trừng phạt “tiểu bá” Việt Nam vong ân bội nghĩa, tay sai của Liên Xô.
Một họa sĩ kỳ cựu nói với BBC rằng việc TP HCM dự định tu sửa, thay tượng Trần Hưng Đạo cũng như các tượng khác được dựng trước 1975 “là để xóa ký ức Sài Gòn”. Dư luận hôm 19/2 tiếp tục xôn xao chuyện chiếc lư hương dưới chân tượng Trần Hưng Đạo bị cẩu và việc TP HCM loan báo sắp tu sửa tượng Trần Hưng Đạo và tượng Thánh Gióng. “Hai tượng đài này được xây dựng từ trước năm 1975 bằng bê tông cốt thép là chất liệu không bền vững, đến nay đã xuống cấp, Sở Văn hóa và Thể thao TP HCM kiến nghị Ủy ban Nhân dân thành phố tu sửa, tôn tạo và đã được chấp thuận,” báo Tuổi Trẻ viết.
Không tồn tại một xã hội thuần túy, chỉ tồn tại một xã hội sinh thái. Mọi quan điểm phát triển (kinh tế, chính trị, văn hóa) sẽ đổ vỡ nếu như chúng không xuất phát từ quan điểm xã hội sinh thái. Cả ‘núi’ các văn bản pháp lý về bảo vệ môi trường Ngày 12/10/1992, Bộ Khoa học, Công nghệ và Môi trường được thành lập. Năm 1993, Luật Bảo vệ môi trường đầu tiên, số 29-L/CTN được Quốc hội khoá IX thông qua ngày 27/12/1993, có 7 chương và 55 điều.
Hôm thứ Hai (11/2) Hoa Kỳ đã phái hai tàu khu trục mang tên lửa dẫn đường đi vào khu vực 12 hải lý của Đá Vành Khăn, thuộc quần đảo Trường Sa, động thái mới nhất thể hiện quan điểm nhất quán của chính quyền Trump đối với vấn đề tự do hàng hải ở Biển Đông. Sự kiện này diễn ra trong bối cảnh Mỹ và Trung Quốc đang tiếp tục các vòng đàm phán căng thẳng về thương mại, đồng thời, Tổng thống Trump sắp có cuộc gặp với lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un vào cuối tháng này tại Việt Nam, quốc gia có tuyên bố chủ quyền tại Biển Đông. Suốt hai nhiệm kỳ với chính sách mềm mỏng của cựu Tổng thống Barack Obama, Trung Quốc đã tăng cường hoạt động chiếm đóng và xây dựng phi pháp các tiền đồn trên Biển Đông, trong đó có Đá Vành Khăn. Tuy nhiên, kể từ khi Tổng thống Trump tiếp quản Nhà Trắng, mọi thứ đã dần trở nên khó khăn hơn với Bắc Kinh. Trái ngược với người tiền nhiệm Obama, chiến lược của chính quyền Trump là duy trì sự hiện diện ở Biển Đông thường xuyên đến mức điều đó không còn là tin tức đ
40 năm sau, khi chỉ còn ba ngày nữa là ngày người dân Việt Nam gọi là “Quốc tang” (1979 – 2019) – có thông tin nói rằng Bộ Thông Tin Truyền Thông Việt Nam đang có những hành động chuẩn bị “rước” Hoa Vi (Huawei) của Trung Quốc về trong cuộc đua cung cấp mạng hạ tầng 5G ở Việt Nam.
Trước ý kiến không thể chấp nhận được của ông Tung, facebooker Phuc Dinh Kim vặn, khó mà bắt bẻ: “Nếu chấp nhận lời đề nghị của Phạm Hồng Tung, tôi yêu cầu đến dịp kỷ niệm 45 năm ngày chấm dứt chiến tranh và thống nhất đất nước 30/4/1975-30/4/2020, giới Sử học Việt Nam nên mời các Sử gia của Mỹ và VNCH đang định cư trên khắp thế giới ngồi lại để thống nhất nội dung lịch sử nước nhà giai đoạn 1954-1975”. Fbker Phuc Dinh Kim đánh trúng tâm lý nô lệ, nhược tiểu trước thiên triều. Ông Tung trả lời sao đây về ý kiến này?
Việt Nam lẽ ra phải là nơi được chọn để tổ chức Thượng đỉnh Trump - Kim ngay từ lần đầu, một nhà nghiên cứu từ Hà Nội nói với Bàn tròn thứ Năm của BBC từ Hà Nội. So với Singapore trong việc đứng ra tổ chức sự kiện, Việt Nam có sự khác biệt nhất định, đặc biệt trong khía cạnh liên quan kinh phí đăng cai, vẫn theo ý kiến này.
Bảo Trợ