Virus corona: Quanh câu chuyện 'điều tra WHO' và 'kiện Trung Quốc'

15 Tháng Tư 202011:06 CH(Xem: 258)
  • Tác giả :
Người dân ở Bắc Kinh ngày 30/3Bản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionNgười dân ở Bắc Kinh ngày 30/3

Không chỉ Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cần bị rọi đèn mà Trung Quốc cũng phải có chịu trách nhiệm về các thất bại của họ liên quan đến dịch virus corona, một cựu quan chức tình báo, ngoại giao Anh vừa lên tiếng.

 

Sir John Sawers, cựu đại sứ Anh ở Liên hiệp quốc, cựu giám đốc cơ quan tình báo MI6 lên tiếng ngay sau khi Tổng thống Hoa Kỳ, Donald Trump ra lệnh cắt ngân khoản cho WHO.

Trả lời đài BBC hôm 15/04/2020, ông Sawers, 64 tuổi, thừa nhận tại Mỹ đang có “cơn giận dữ sâu nặng về điều người Mỹ cho là Trung Quốc gây hại cho tất cả chúng ta” qua dịch virus corona.

“Trung Quốc đã né tránh rất nhiều trách nhiệm của họ về nguồn gốc virus, thất bại trong việc xử lý dịch giai đoạn đầu,” Sir John Sawers nói với chương trình Today của kênh BBC Radio 4 hôm thứ Tư, giờ Anh.

Tối hôm trước, tại Hoa Kỳ, Tổng thống Donald Trump tuyên bố rút ngân khoản của Mỹ cung cấp cho WHO, cáo buộc tổ chức này “che đậy sự lây lan của virus corona khi nó bùng ra ở Trung Quốc”.

WHO bị ông Trump đổ tội là đã “thiên vị Trung Quốc”

Dù có nhiều ý kiến không đồng ý với cách làm của ông Trump đối với WHO vào lúc này, những lời chỉ trích tổ chức y tế thế giới đã nổi lên từ một thời gian qua.

Điều người ta nói đến là có phải WHO “thân Trung Quốc” hay không.

Phó thủ tướng Nhật Bản, Taro Aso đã lên tiếng nói rằng “có những người nay gọi WHO là Chinese Health Organization - Tổ chức Y tế Trung Quốc” vì “quan hệ gần gũi với Bắc Kinh”.

Còn Sir John Sawers, người lãnh đạo tình báo Anh từ 2009 đến 2014, đ̣ồng ý là “có sai lầm trong cách ứng phó thụ động của WHO trước chiến dịch gây rối thông tin (disinformation campaign) của Trung Quốc”.

Tuy thế, theo ông Sawers, 'trách nhiệm phải thuộc về chính quyền Tập Cận Bình”.

Người dân ở Bắc Kinh ngày 7/4Bản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionNgười dân ở Bắc Kinh ngày 7/4

Phê phán, và vận động kiện Trung Quốc

Dù Sir John Sawers nói Phương Tây “cần hợp tác với Trung Quốc để ngăn dịch Covid-19”, phát biểu của ông thể hiện một thái độ bất bình với Bắc Kinh đang ngày càng phổ biến trong chính giới Anh và Mỹ.

Theo trang The Times of London hôm 15/04, trước Sir John Sawers đã có cựu chủ tịch ủy ban đối ngoại Hạ viện Anh, ông Tom Tugendhat (dân biểu đảng Bảo thủ) không hài lòng về cách Trung Quốc loại Đài Loan ra khỏi cuộc chiến chống virus corona.

WHO cũng bị chỉ trích là lấy số liệu Bắc Kinh cung cấp để đánh giá tình hình chống Covid-19 của Đài Loan, mà không nhận số liệu trực tiếp từ chính quyền Đài Bắc, thực thể chính trị bị Bắc Kinh phủ nhận.

Gia đình thăm Vạn Lý Trường Thanh ngày 27/3Bản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionGia đình thăm Vạn Lý Trường Thanh ngày 27/3

Ông Tugendhat nói với đài SkyNews ở Anh ông hiểu “lo ngại của tổng thống Trump” về WHO, và hỏi vì sao tổ chức nào “không thừa nhận thành công của Đài Loan” trong công tác chống Covid-19.

Hôm đầu tháng 4, một tổ chức nghiên cứu thuộc phái hữu ở Anh, The Henry Jackson Society, tung ra sáng kiến kiện Trung Quốc “vi phạm các nguyên tắc y tế quốc tế” trong cách xử lý dịch Covid-19.

Chiến dịch của tổ chức này được một số báo Anh và báo thiên hữu trên thế giới giới thiệu, nói về chuyện kiện Trung Quốc để đòi bồi thường 4 nghìn tỷ USD (3,2 nghìn tỷ bảng Anh).

Chỉ trong số tiền này thì Anh Quốc “phải được bồi thường thiệt hại” 449 tỷ USD, theo trang henryjacksonsociety.org.

Tuy thế, một số ý kiến trong giới luật gia Phương Tây cho rằng việc kiện chính phủ Trung Quốc là bất khả thi vì các chính quyền hợp pháp được quyền miễn tố theo luật quốc tế.

Trước khi ở Anh có 'chiến dịch vận động kiện Trung Quốc” nói trên, đã có không ít tiếng nói khác nhau ở Phương Tây đòi kiện hoặc trừng phạt Trung Quốc bằng cách nào đó.

Stephen Carter viết trong mục Ý kiến trên trang Bloomberg ở Hoa Kỳ hôm 24/03/2020 rằng không thể nào kiện đích danh chính phủ Trung Quốc được, nhưng nếu các công ty Trung Quốc bị chứng minh là “không phải bộ phận của chính phủ, để hưởng chủ quyền miễn tố - sovereignty immunity” thì họ có thể là đối tượng của các vụ kiện tập thể (class actions) theo luật Hoa Kỳ.

Hình ngày 15/4: Bệnh viện dã chiến Lôi Thần Sơn, Vũ Hán, đóng cửa sau khi Trung Quốc nói đã kiểm soát dịch bệnh ở đây
Image captionHình ngày 15/4: Bệnh viện dã chiến Lôi Thần Sơn, Vũ Hán, đóng cửa sau khi Trung Quốc nói đã kiểm soát dịch bệnh ở đây

Trong bài “Can China be sued over the coronavirus?” tác giả này viết:

“Chính quyền Trung Quốc trên thực tế đang đặt cược rằng họ sẽ không chịu nhận trừng phạt gì hết, vì chính trị sẽ là lá chắn bảo vệ họ. Nhưng người ta có thể đặt câu hỏi điều đó sẽ còn đúng hay không. Cả thế giới đang thiệt hại hàng nghìn tỷ đô la vì chế độ Trung Quốc liều ẩu. Va chạm kinh tế với Trung Quốc sẽ còn kéo dài, rất dài. Có thể các lãnh đạo quốc tế sẽ phải có hành động nào đó.”

Mới đây nhất, có vẻ chính giới Hoa Kỳ đang tìm cách ra luật để kiện được Đảng Cộng sản Trung Quốc.

Thượng nghị sĩ Josh Hawley (Đảng Cộng hòa, bang Missouri) công bố dự luật ông soạn, mang tên “Luật Công lý cho nạn nhân Covid-19 - "Justice for Victims of COVID-19 Act" nhằm trao cho Bộ Ngoại giao thẩm quyền điều tra các Trung Quốc xử lý dịch và tìm cách đòi bồi thường từ chính phủ Trung Quốc cho các bệnh nhân hoặc thân nhân của người đã tử vong vì virus corona.

Điều đáng chú ý là luật này, nếu được thông qua, sẽ cho phép công dân Mỹ “kiện đích danh Đảng Cộng sản Trung Quốc”, một tổ chức chính trị, vì dịch virus corona.

Được biết bên ngoài Anh và Mỹ cũng có một vài sáng kiến, chiến dịch kiện Trung Quốc nhưng hiện mới chỉ là tin tức trên báo chí.

Nhóm chuyên viên y tế Bắc Kinh ra về tại sân bay ở thành phố Vũ Hán ngày 15/4
Image captionNhóm chuyên viên y tế Bắc Kinh ra về tại sân bay ở thành phố Vũ Hán ngày 15/4

Đầu tháng 4, các báo ở Trung Đông đưa tin luật sư Mohamed Talaat ở Cairo nói ông kiện chủ tịch Tập Cận Bình của Trung Quốc, đòi bồi thường 10 tỷ USD cho Ai Cập vì Trung Quốc “chế tạo và phát tán virus corona”.

Tuần này, một nhà vận động nhân quyền và tự do tôn giáo ở Ý, ông Massimo Introvigne, có bài “Đảng Cộng sản Trung Quốc hãy dè chừng, các luật sư sắp gọi” (Coronavirus: CCP Beware, the Lawyers Are Coming).

Ông Introvigne, cựu chủ tịch Observatory of Religious Liberty, cơ quan giám sát tự do tôn giáo thế giới do Bộ Ngoại giao Ý bảo trợ, nói cần phải kiện Đảng Cộng sản và chính phủ Trung Quốc vì “vi phạm nhân quyền” và vi phạm “quy định dịch tễ quốc tế” qua dịch virus corona.

Trong một bài viết cuối tháng 3, ông Massimo Introvigne đưa tin đã có luật sư Mỹ kiện chính phủ trung ương TQ và chính quyền tỉnh Hồ Bắc ra tòa án ở Nam Florida, Hoa Kỳ.

Tuy thế, cựu Bộ trưởng Ngoại giao Anh, William Hague, hiện là thành viên Thượng viện, cho rằng Phương Tây “chẳng có cây gậy nào” để mà trừng phạt Trung Quốc về hành vi của Bắc Kinh.

Ông hỏi, “chúng ta thử tưởng tượng chuyện Trung Quốc để cho ai đó mở cuộc điều tra về chính họ” xem sao, theo Times of London.

Cùng lúc ông Hague kêu gọi Trung Quốc hợp tác để giúp tìm ra nguồn gốc của đại dịch Covid-19.

Ông Hague nói thế giới đang "khao khát tìm sự thật".
Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Ngày 13/10/2020, Trung Quốc đã được Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc bầu vào Hội Đồng Nhân Quyền Liên Hiệp Quốc, bất chấp chiến dịch đàn áp vô nhân đạo cả triệu người Duy Ngô Nhĩ tại Tân Cương khiến công luận thế giới, đặc biệt là phương Tây, hết sức phẫn nộ. Nhiều người đã lên tiếng chỉ trích việc Bắc Kinh được bầu, nhưng sứ quán Trung Quốc tại Pháp đả kích lại, và một cuộc khẩu chiến dữ dội đã bùng lên.
Để ngăn chận tham vọng bá quyền của Trung Quốc, Tokyo gia tăng trợ giúp các nước trong khu vực Châu Á - Thái Bình Dương phát huy khả năng quân sự. Nhật Bản sẽ ký thỏa thuận bán trang thiết bị quốc phòng cho Việt Nam nhân chuyến công du đầu tiên của tân thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide vào tuần tới. Theo bản tin của nhật báo Nikkei, trong cuộc họp với ban lãnh đạo đảng Tự Do Dân Chủ hôm 13/10/2020, thủ tướng Nhật Bản Suga Yoshihide cho biết ông sẽ dành chuyến công du đầu tiên để đến Việt Nam và Indonesia. Tại Hà Nội, hai bên sẽ ký một thỏa thuận cung cấp vũ khí cho Việt Nam. Hợp tác về an ninh quốc phòng sẽ là chủ đề trong các cuộc thảo thuận giữa phái đoàn thủ tướng Nhật và lãnh đạo Việt Nam và Indonesia.
BẮC KINH, Trung Quốc (NV) – Các loại máy bay trinh sát, tuần tra chống tàu mặt nước, tàu ngầm của Mỹ bay dày đặc trên Biển Đông, cơ quan nghiên cứu của Trung Quốc báo động. Hôm Thứ Ba, 13 Tháng Mười, báo South China Moring Post (SCMP) dẫn viên chức của Cơ Quan Sáng kiến Thăm Dò Tình Hình Chiến Lược Biển Đông (South China Sea Strategic Situation Probing Initiative – SCSPI) tại Bắc Kinh kêu như vậy.
CAM RANH, Việt Nam (NV) .- Ba chiến hạm Nhật tới Cam Ranh không phải chỉ lấy thêm tiếp liệu mà tăng cường hợp tác chống hành động Bắc Kinh trên Biển Đông. Đài truyền hình NHK ở Tokyot nhận định chuyến thăm viếng của nhóm tàu đặc nhiệm của Nhật đến cảng Cam Ranh hôm Thứ Bảy 10 Tháng Mười là cử chỉ biểu dương sức mạnh, phản ứng lại các hành động của Bắc Kinh trên Biển Đông. Ba tàu Nhật gồm tàu ngầm Shoryu, mẫu hạm trực thăng Kaga và khu trục hạm Ikazuchi đậu tại cảng quốc tế Cam Ranh ngày 10/10/2020. (Hình: JMSDF)
Ngoài phản đối của những nước ASEAN có tranh chấp với Trung Quốc, lần đầu tiên Washington chính thức công bố “Lập trường của Hoa Kỳ về các yêu sách tại Biển Đông” vào ngày 13/07/2020. Tiếp theo, Úc vào ngày 23/07 và ba nước châu Âu, Pháp, Đức và Anh vào ngày 16/09, đã gửi công hàm lên Liên Hiệp Quốc xác định những đòi hỏi chủ quyền tại Biển Đông của Bắc Kinh là “không có cơ sở pháp lý” và “không có giá trị” theo phán quyết của Tòa Trọng Tài Thường Trực năm 2016 chiểu theo Công Ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển 1982 (UNCLOS). Bối cảnh hiện nay có thuận lợi cho Việt Nam nếu tính đến việc kiện Trung Quốc ra Tòa Trọng Tài Thường Trực (PCA) ? Việt Nam sẽ được gì, mất gì nếu kiện ? Hà Nội có sẵn sàng nhân nhượng để lập mặt trận chung với Philippines đối phó Trung Quốc không ? Nhà nghiên cứu Laurent Gédéon, Trường Sư phạm Lyon, Pháp, tiếp tục trả lời một số câu hỏi của RFI.
Trung Quốc đã yêu cầu một tàu khu trục của Hải quân Mỹ rời Biển Đông "ngay lập tức" sau khi tàu này đi vào vùng biển xung quanh quần đảo Hoàng Sa. Hôm thứ Sáu, Bộ Quốc phòng Trung Quốc tuyên bố tàu khu trục tên lửa dẫn đường USS John McCain đã đi vào vùng biển xung quanh các đảo tranh chấp mà không được phép của chính phủ Trung Quốc, theo Express. Biển Đông: 'Không có chuyện VN chịu để TQ gây áp lực' Biển Đông: Cố vấn an ninh Mỹ nói tuyên bố chủ quyền của TQ là 'lố bịch' Sau khi phát hiện tàu hải quân Mỹ, "quân đội Trung Quốc đã nhanh chóng ra lệnh cho tàu này rời đi, trước khi cử lực lượng tiến hành các thủ tục theo dõi", theo Express. Thượng tá Zhang Nandong cũng kêu gọi Mỹ "ngừng vi phạm chủ quyền của Trung Quốc trong khu vực". Ông này nói: "Chúng tôi yêu cầu Mỹ dừng ngay các hành động khiêu khích như vậy, đồng thời kiểm soát chặt chẽ và hạn chế các hoạt động quân sự trên biển và trên
Bộ Quốc Phòng Nhật thông báo Lực Lượng Phòng Vệ Biển đã tham gia đợt tập trận chống tàu ngầm ở Biển Đông. Ngày 09/10/2020 ba chiến hạm của Nhật gồm một tàu trực thăng vận và một tàu ngầm hiện diện trong khu vực.
Campuchia xác nhận san bằng cơ sở quốc phòng do Mỹ tài trợ để phát triền căn cứ hải quân bằng tiền của Trung Quốc Phó Thủ tướng Tea Banh xác nhận hôm Chủ nhật rằng Campuchia đã san bằng một cơ sở quốc phòng do Mỹ tài trợ ở bờ biển phía nam, động thái mới nhất trong quá trình mở rộng một căn cứ hải quân quan trọng chiến lược đang được phát triển với tiền viện trợ gây tranh cãi của Trung Quốc. Wall Street Journal năm ngoái đưa tin về một dự thảo thỏa thuận bí mật cho phép Trung Quốc cập cảng tàu chiến tại căn cứ hải quân Ream gần thành phố ven biển Sihanoukville của Campuchia.
Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte thay đổi lập trường về những yêu sách chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông. Ông đề cao giá trị phán quyết ngày 12/07/2016 của Tòa Trọng Tài Thường Trực là « một phần của luật pháp quốc tế, vượt ra ngoài mọi thỏa hiệp và ngoài tầm với của các chính phủ ». - Lời lẽ cứng rắn trong bài phát biểu tại Đại Hội Đồng Liên Hiệp Quốc ngày 22/09/2020 của ông Duterte khác hẳn với thái độ nhún nhường trước Bắc Kinh
Ủy ban Tình báo Hạ viện Mỹ cho rằng ngành tình báo Hoa Kỳ không sẵn sàng để đối phó với mối đe dọa ngày càng gia tăng từ Trung Quốc. Báo cáo bí mật, công bố gồm 37 trang nhưng bị xóa một phần, là thành quả hai năm nghiên cứu của ủy ban, cảnh báo rằng cần phải có "sự sắp xếp lại đáng kể các nguồn lực" để giúp Mỹ tiếp tục cạnh tranh với Trung Quốc trên trường toàn cầu. Sự chậm trễ này xảy ra sau hai thập kỷ Mỹ tập trung vào chống khủng bố sau vụ tấn công ngày 11/9.
Bảo Trợ