Trump : Chính quyền Obama « bất lực » trong chính sách Biển Đông

10 Tháng Mười 201810:16 CH(Xem: 393)
  • Tác giả :

Trump : Chính quyền Obama « bất lực » trong chính sách Biển Đông

mediaTổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu với báo giới tại Nhà Trắng ngày 9/10/2018.REUTERS/Jonathan Ernst

Tổng thống Mỹ Donald Trump chỉ trích chính quyền của người tiền nhiệm Barack Obama « bất lực », không ngăn chặn được Bắc Kinh bành trướng ảnh hưởng ở Biển Đông khiến Hải Quân Trung Quốc hiện trở thành một mối đe dọa cho Hoa Kỳ trong khu vực đang có tranh chấp.

Theo trang Times of India, phát biểu với báo giới bên chiếc Air Force One ngày 09/10/2018, chủ nhân Nhà Trắng khẳng định : « Chính quyền Obama đã bất lực trong chính sách về Biển Đông ». Nhận định của tổng thống Donald Mỹ được đưa ra sau khi ngoại trưởng Mike Pompeo đến Nhà Trắng trình bày kết quả chuyến công du Đông Á và các cuộc gặp lãnh đạo cấp cao của Trung Quốc tại Bắc Kinh vào tuần trước.

Hoa Kỳ thường xuyên tiến hành nhiều cuộc tuần tra bảo vệ tự do hàng hải trong vùng Biển Đông và tham gia tập trận với nhiều nước trong khu vực. Một cuộc tập trận có quy mô lớn, huy động hải quân và không quân, sẽ được quân đội Mỹ tổ chức tại Biển Đông và eo biển Đài Loan vào tháng 11/2018, đúng thời điểm chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình thăm Philippines.

Ngày 09/10, Manila cho biết sẽ không tham gia cuộc tập trận quy mô trên của Mỹ. Tuy nhiên, theo South China Morning Post ngày 10/10, quân đội Philippines, lần đầu tiên, sẽ tham gia đợt thao dượt hải quân giữa Trung Quốc và một số nước ASEAN, dự kiến diễn ra từ ngày 22 đến 29/10.

Đây là chặng thứ hai trong kế hoạch thao dượt hải quân chung giữa Trung Quốc và một số nước ASEAN, bắt đầu vào tháng 08/2018, tại Singapore. Mục tiêu là luyện tập tìm kiếm chung, tổ chức cứu hộ theo Bộ Quy tắc Ứng xử về những chạm trán ngoài ý muốn trên biển (Code for Unplanned Encounters at Sea, CUES).
Theo RFI


Trung Quốc dùng sông Mêkông làm công cụ bành trướng tại Đông Nam Á

mediaCảnh sát võ trang Trung Quốc chuẩn bị chuyến tuần tra chung đầu tiên trên sông Mêkông, cảng Quan Lũy, Vân Nam. Ảnh tư liệu ngày 09/12/2011REUTERS

Nhật Bản và 5 nước khu vực sông Mêkông (Việt Nam, Cam Bốt, Lào, Thái Lan, Miến Điện) ngày 09/10/2018 đã họp thượng đỉnh tại Tokyo để thúc đẩy một chính sách mới nhằm phát triển toàn vùng theo hướng kết nối khu vực, lấy trọng tâm là cư dân bên sông và bảo vệ môi trường. Dù không nói ra, nhưng đề án do Tokyo chủ trì là một nỗ lực nhằm hạn chế đà bành trướng của Trung Quốc trên vùng lục địa Đông Nam Á. Đài phát thanh Mỹ NPR ngày 06/10/2018 vừa qua đã có một bài phân tích chi tiết về điều được gọi là « Trung Quốc định hình lại sông Mêkông để tăng cường đà bành trướng – China Reshapes The Vital Mekong River To Power Its Expansion ».

Bài viết của NPR nêu bật một loạt hoạt động của Trung Quốc nhằm « chiếm hữu » dòng sông Mêkông, từ việc cho tàu tuần tra xuống đến tận cửa ngõ vào Thái Lan, tiếng là để bảo vệ an ninh cho tàu bè đi lại trên sông, cho đến việc xây đập vô tội vạ để làm điện, bất chấp tổn hại môi trường cho các nước láng giềng ở hạ nguồn.

Nhận xét đầu tiên của phóng viên đài NPR khi đến Thái Lan, một trong những quốc gia ven bờ Mêkông là tình trạng tràn ngập du khách Trung Quốc, được ghi nhận là đông đảo hơn bất kỳ du khách đến từ nơi khác. Đấy cũng là tình trạng chung tại hầu hết các nước Đông Nam Á khác.

Tàu Trung Quốc tuần tra trên sông: Mục tiêu hù dọa

Vấn đề tuy nhiên không chỉ là du khách : Hàng tháng đều có một vài chiếc tàu Trung Quốc có võ trang, từ cảng Quan Lũy (Guanlei) ở Vân Nam (Trung Quốc), xuôi dòng sông, qua Miến Điện và Lào để đến tận khúc vào Thái Lan.

Chiến thuyền Trung Quốc hụ còi inh ỏi để báo trước sự hiện diện, rồi đánh một vòng chữ U dài ngay sát đường ranh giới với Thái Lan, tàu tuần tra Thái Lan có mặt tại chỗ chỉ lặng yên quan sát. Trước khi rời đi, tàu Trung Quốc lại cho còi hụ một tràng dài và lớn. Đôi khi người ta thấy bóng dáng một chiếc tàu tuần giang của Lào tháp tùng theo tàu Trung Quốc.

Đối với phóng viên đài NPR, khu Tam Giác Vàng khét tiếng là một trung tâm buôn bán ma túy, và theo Bắc Kinh, mục tiêu các chiến dịch tuần tra hàng tháng của lực lượng Trung Quốc, quyết định từ năm 2011, sau vụ 13 thủy thủ bị giết chết, chỉ nhằm « giúp cho dòng sông biên giới an toàn hơn ».

Thế nhưng, theo một số nhà phân tích, lý do bảo đảm an ninh chỉ là cái cớ, còn thực ra mục tiêu chính là hù dọa, răn đe các nước trong vùng.

Chuyên gia Elliot Brennan, thuộc Học Viện Chính Sách Phát Triển và An Ninh, có trụ sở tại Bangkok, cho rằng sự hiện diện của chiến thuyền Trung Quốc trên sông Mêkông chỉ nhằm « nhắc nhở các láng giềng về trọng lượng và uy lực cứng cũng như sắc bén ngày càng tăng của Bắc Kinh… Trung Quốc ».

Đập thủy điện giúp Trung Quốc khống chế láng giềng

Bài phân tích của đài NPR không ngần ngại xem vùng Đông Nam Á là sân sau của Trung Quốc : « Ảnh hưởng kinh tế và chính trị của Trung Quốc đang gia tăng trên toàn thế giới, đặc biệt là ở Đông Nam Á, sân sau của họ. Sáng kiến Một ​​Vành Đai và Một Con Đường đang mở rộng thêm ảnh hưởng của Bắc Kinh, với việc xây dựng đường xá, tàu cao tốc và hải cảng đang được rốt ráo tiến hành ở Đông Nam Á, giúp cho hàng hóa Trung Quốc tiếp cận tốt hơn với các thị trường cả trong khu vực lẫn xa hơn nữa ».

Mặt khác, Trung Quốc cũng đang xây dựng một loạt đập thủy điện trên sông Mêkông, mà theo các nhà phân tích, sẽ sản xuất ra điện cần thiết, nhưng đặt ra các mối đe dọa lớn cho môi trường, và đặc biệt là tiếp tục cho phép Bắc Kinh mở rộng quyền kiểm soát của họ trong khu vực.

Theo NPR, đà bành trướng của Trung Quốc tại Đông Nam Á, đã được cảm nhận và trong nhiều trường hợp, làm dấy lên sự sợ hãi.

Chuyên gia Brennan nhận định : « Việc Trung Quốc đồng thời kiểm soát cả Biển Đông lẫn sông Mêkông, về mặt chiến lược, sẽ kẹp khu vực Đông Nam Á trong gọng kềm ». Đối với ông Brennan, âm mưu của Bắc Kinh nhằm kiểm soát các dòng sông tại Đông Nam Á là « phần nửa còn lại của cái gọi là chiến lược tằm ăn dâu (hay cắt lát xúc xích – salami-slicing) của Trung Quốc trong khu vực. »

Bắc Kinh không có cản lực trong vùng Mêkông

Theo chuyên gia Brennan, điều đáng ngại là trên đất liền Đông Nam Á, Trung Quốc không có đối thủ, trong lúc tại Biển Đông, Bắc Kinh đang vấp phải cản lực từ Mỹ và các đồng minh.

Chiến lược tằm ăn dâu của Trung Quốc ở Biển Đông thể hiện qua việc từng bước bối đắp và xây dựng trên các rạn san hô trong vùng biển có tranh chấp của Biển Đông. Tuy nhiên Hoa Kỳ và các đồng minh hiện đang nhấn mạnh nhu cầu bảo vệ quyền tự do hàng hải trong vùng biển rộng lớn mà Bắc Kinh cho là thuộc chủ quyền Trung Quốc.

Trong hồ sơ Mêkông, Trung Quốc có một lợi thế tự nhiên : Đó là việc con sông – tên tiếng Hoa là Lan Thương Giang - đã bắt nguồn từ cao nguyên Tây Tạng thuộc lãnh thổ Trung Quốc, trước khi chảy qua năm nước Đông Nam Á trước khi đổ ra Biển Đông.

Chuyên gia Thitinan Pongsudhirak thuộc Đại Học Chulalongkorn của Thái Lan so sánh như sau : « Không giống như trường hợp Biển Đông, vùng sông Mêkông không có các cường quốc khu vực quan trọng khác… Vì vậy, Trung Quốc không phải tranh đấu với Hoa Kỳ hay Úc hoặc Ấn Độ và tất cả các quốc gia khác, như là ở Biển Đông ».

Từ hơn một thập kỷ qua, Trung Quốc đã xây dựng các đập thủy điện trên thượng nguồn sông Mêkông, trên lãnh thổ của họ. Mười con đập đã được xây xong, với nhiều con đập đã được lên kế hoạch.

Đối với chuyên gia Thitinan, vốn đã nghiên cứu sâu về vấn đề Mêkông và ảnh hưởng ngày càng tăng của Trung Quốc dọc theo con sông thì tình trạng đó là một hiểm họa cho các nước Đông Nam Á.

« Tôi thấy rằng đó là một tình huống có thể xấu đi… Nếu có thêm nhiều con đâp được xây dựng, và nước khan hiếm đi thì... Trung Quốc có thể sử dụng vị trí của họ ở thượng nguồn làm phương tiện gây sức ép, thậm chí làm công cụ cưỡng chế » các quốc gia ở hạ nguồn.

Theo ông Thitinan, sinh kế của khoảng 60 triệu người ở khu hạ lưu sông Mêkông - Thái Lan, Lào, Cam Bốt và Việt Nam - phụ thuộc vào dòng sông.

Mở rộng con sông để phục vụ lợi ích thương mại

Hiện nay, tác hại của các con đập đã bắt đầu được cảm nhận, nhưng theo NPR, vấn đề không chỉ ngừng ở đó, mà Bắc Kinh còn có kế hoạch mở rộng và đào sâu một số khúc sông để cho tàu bè lớn hơn cho thể di chuyển được, từ Vân Nam xuống đến tận Luang Prabang ở Lào, phục vụ cho lợi ích thương mại của Trung Quốc.

Điều đó có nghĩa là phải phá ghềnh, nạo vét những đoạn sông hẹp, và các nhà môi trường cảnh báo rằng điều đó sẽ làm thiệt hại nhiều hơn cho dòng Mêkông và số cư dân lệ thuộc vào con sông.

Trước phong trào phản đối việc mở rộng con sông, một số đề án đã bị tạm dừng, nhưng chuyên gia Thitinan cho rằng việc dựng sẽ không lâu do việc chính quyền Thái Lan bị sức ép rất lớn từ phía Trung Quốc.

« Đối với Thái Lan, đó là điều mà Trung Quốc ... từng đòi hỏi, và Trung Quốc có một mức giá khá cao buộc (Thái Lan) phải trả nếu không đáp ứng. Áp lực sẽ tiếp tục ».

Vấn đề, theo ông Thitinan, Bangkok hiện đang bị kẹt giữa hai áp lực, vì bản thân các doanh nghiệp Thái Lan cũng muốn có thêm giao dịch với Trung Quốc…

Theo RFI

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
HAWAII, Mỹ (NV) – Pháo đài bay B-52 Stratofortress đã bay thẳng từ một căn cứ tại tiểu bang Louisiana tới Biển Đông tập trận chung với các máy bay của các mẫu hạm USS Nimitz và USS Ronald Reagan. Bộ tư lệnh không quân Thái Bình Dương của Hoa Kỳ hôm Chủ Nhật mùng 5 Tháng Bảy cho hay một chiếc pháo đài bay B-52 Stratofortress đã bay thẳng từ căn cứ không quân Barksdale trong tiểu bang Louisiana đến Biển Đông, tham gia huấn luyện với các máy bay khu trục của hai mẫu hạm USS Nimitz và USS Ronald Reagan đang tập trận tại đây. Sau đó, nó quay về đáp xuống tại căn cứ không quân Anderson trên đảo Guam.
Hoàng Chi Phong, một trong những tác giả mà sách bị rút khỏi các thư viện ở Hồng Kông. Hoàng Chi Phong, một trong những tác giả mà sách bị rút khỏi các thư viện ở Hồng Kông. REUTERS - Joshua Roberts Anh Vũ Một hệ quả của luật an ninh quốc gia sau vài ngày được áp dụng tại đặc khu hành chính Hồng Kông trong lĩnh vực sách báo: Hãng tin Pháp AFP ngày 05/07/2020 cho biết các đầu sách của những tác giả thuộc phong trào dân chủ Hồng Kông đang bắt đầu biến mất khỏi các thư viện của thành phố. Trong số các tác giả bị rút sách có Hoàng Chi Phong ( Joshua Wong), một trong những lãnh đạo phong trào sinh viên dân chủ và bà Trần Thục Trang ( Tanya Chan), nghị sĩ ủng hộ dân chủ nổi tiếng của Hồng Kông.
Mỹ chỉ trích Trung Quốc tập trận ở Biển Đông, Bắc Kinh bác bỏ / Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ vào ngày 2 tháng 7 phát đi thông cáo báo chí nêu rõ quan ngại về cuộc tập trận kéo dài từ ngày 1 đến ngày 5 tháng 7 mà Trung Quốc tiến hành tại khu vực quần đảo Hoàng Sa đang có tranh chấp. Bộ Quốc Phòng Hoa Kỳ cho rằng tiến hành tập trận tại vùng lãnh thổ tranh chấp là đi ngược lại nỗ lực giảm căng thẳng và duy trì ổn định; gây bất ổn thêm nữa tình hình ở Biển Đông. Hoạt động tập trận như thế cũng vi phạm cam kết của Trung Quốc về Tuyên bố Ứng xử của các bên tại Biển Đông (DOC) là tránh những hoạt động làm phức tạp, hoặc leo thang tranh chấp và ảnh hưởng đến hòa bình, ổn định.
Ngày 02/07/2020, bộ Quốc Phòng Mỹ đã lên tiếng chỉ trích cuộc tập trận của Trung Quốc trong khu vực quần đảo Hoàng Sa, Biển Đông, là hành động làm cho tình hình trong vùng thêm mất ổn định. Trước đó, Việt Nam và Philippines cũng lên tiếng phản đối hành động quân sự của Trung Quốc. Hãng tin Pháp AFP dẫn thông cáo của Lầu Năm Góc có viết : « Bộ Quốc phòng lo ngại về việc Trung Quốc quyết định tiến hành các cuộc diễn tập quân sự quanh quần đảo Hoàng Sa ». Lầu Năm Góc nhấn mạnh, những hoạt động như vậy là « vi phạm những cam kết của Trung Quốc trong Tuyên bố 2002 về ứng xử của các bên
Hôm 01/07/2020, Hạ Viện Hoa Kỳ nhất trí thông qua một dự luật trừng phạt các quan chức Trung Quốc đã vi phạm quyền tự trị của Hồng Kông. Văn bản này có hơi khác dự luật đã được Thượng Viện thông qua ngày 25/06, sẽ được đưa trở lại Thượng Viện và sau đó tổng thống Donald Trump chuẩn y. Dự luật được cả phe Cộng Hòa lẫn Dân Chủ ủng hộ, nhằm tăng cường áp lực lên Bắc Kinh, ngoài những biện pháp đã được chính quyền Mỹ loan báo từ khi Trung Quốc loan báo luật an ninh quốc gia về Hồng Kông. Một thượng nghị sĩ Dân Chủ cho biết văn bản của Hạ Viện chỉ có một ít thay đổi về kỹ thuật, chắc chắn hôm nay được Thượng Viện thông qua.
Mỹ: Số ca nhiễm COVID hàng ngày tăng kỷ lục / Hôm qua, 30/06/2020, các quan chức cao cấp của Mỹ đã kêu gọi người dân, đặc biệt là những người trẻ tuổi, nên đeo khẩu trang và tránh các đám đông để ngăn chận sự lây lan của dịch Covid-19, nay đã vượt tầm kiểm soát ở một số nơi.
Khoảng 10% nhân viên làm trong ngành chăn nuôi, chế biến thịt heo Trung Quốc, bị phát hiện nhiễm virus G4. Virus G4 được coi là rất đáng sợ, bởi theo một số nghiên cứu, loài này « có đầy đủ các đặc tính » để dễ dàng lây nhiễm sang người. G4 là một biến chủng của virus H1N1, từng gây đại dịch toàn cầu năm 2009.
Thượng đỉnh khối ASEAN lần thứ 36 kết thúc hôm qua, 26/06/2020. Báo chí quốc tế chú ý đến việc thông cáo chung ASEAN nhấn mạnh đến các tranh chấp, bất đồng phải được giải quyết cơ sở Công Ước Quốc Tế về Luật Biển của Liên Hiệp Quốc (UNCLOS). Nhiều nhà quan sát cho rằng đây là một bước tiến cho thấy ASEAN đã bước đầu thống nhất được lập trường, để chống lại các tham vọng bành trướng của Trung Quốc.
Đối phó với quân đội Trung Quốc là lý do khiến Washington phải rút bớt một phần lớn lực lượng quân đội Mỹ tại Đức. Ấn Độ và Biển Đông là hai địa bàn chủ yếu mà Washington sẽ tập trung quân đội, để sẵn sàng ngăn chặn các hoạt động gây hấn của Trung Quốc.
Yang Jianli, một nhà bất đồng chính kiến ​​Trung Quốc và là con trai của một cựu lãnh đạo Đảng Cộng sản nước này, người hiện đang đứng đầu tổ chức Sáng kiến Trao trả ​​Quyền lực Công dân cho Trung Quốc, một tổ chức phi chính phủ ủng hộ dân chủ ở Hoa Kỳ, cũng cho rằng việc lật đổ các bức tượng gợi tưởng đến cuộc cách mạng văn hóa ở Trung Quốc trong thập niên 60-70. “Hành vi của những người biểu tình khiến tôi hồi tưởng lại rất nhiều về cuộc cách mạng văn hóa khi đó”, ông Yang nói với The Epoch Times. “Nó giống nhau về tính bạo lực, phản luật pháp và cổ xúy tính chính trị”, ông nói. “Black Live Matters đã vượt quá ranh giới khi phá hủy hoặc lật đổ các bức tượng của những người cha sáng lập nước Mỹ như Washington và Jefferson”.
Bảo Trợ