EU chỉ trích ‘Sáng kiến Vành đai và Con đường’ của Trung Quốc là ‘bất công’

22 Tháng Tư 201811:20 CH(Xem: 312)

Đại sứ 27 nước EU tại Trung Quốc đã ký vào văn kiện, lên án dự án hạ tầng toàn cầu, giữa lúc quan ngại về ảnh hưởng của Trung Quốc đối với châu lục ngày càng gia tăng.

blank


Trụ sở Nghị viện châu Âu ở Strasbourg, Pháp. (Ảnh: AFP)

Ngày 20/4, tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng đưa tin 27 trên 28 đại sứ các nước EU ở Bắc Kinh (trừ Hungary), đã ký vào văn kiện, lên án Dự án “Vành đai và Con đường”, ngăn cản thương mại tự do và tạo thuận lợi cho các công ty Trung Quốc.

Theo các nhà quan sát, quan hệ giữa Trung Quốc và châu Âu, có thể gặp bất ổn khi các nước thành viên EU cố gắng xây dựng một mặt trận thống nhất, chống lại ‘Sáng kiến Vành đai và Con đường’ của Bắc Kinh.

Thủ tướng Lý Khắc Cường và Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Jean-Claude Juncker và Chủ tịch Hội đồng Châu Âu Donald Tusk tại hội nghị Trung Quốc - EU năm ngoái.
Thủ tướng Lý Khắc Cường và Chủ tịch UB châu Âu J.C. Juncker và Chủ tịch Hội đồng Châu Âu D. Tusk tại hội nghị Trung Quốc – EU năm ngoái.

Quan ngại của châu Âu có thể ‘làm lu mờ’ một hội nghị thượng đỉnh giữa Trung Quốc và EU, dự kiến vào tháng 7 tới, khi liên minh EU bày tỏ mối quan ngại ngày càng tăng về ảnh hưởng của Bắc Kinh đối với lục địa này

Mặc dù Trung Quốc và EU có quan hệ thương mại và đầu tư mạnh mẽ, EU đã chỉ trích vai trò của Trung Quốc ở các nước thành viên như Hy Lạp, Hungary và Séc, cũng như thái độ của họ đối với sở hữu trí tuệ.

Theo văn kiện, Trung Quốc đang cố gắng định hình toàn cầu hóa, để phù hợp với lợi ích riêng của nước này, trong đó Sáng kiến Vành đai và Con đường, bao gồm một loạt các dự án cơ sở hạ tầng liên lục địa, kết nối Trung Quốc với châu Âu và châu Phi, đang “theo đuổi các mục tiêu chính trị trong nước như giảm công suất dư thừa, tạo ra các thị trường xuất khẩu mới, và đảm bảo sự tiếp cận các nguyên liệu thô”.

Tờ báo kinh doanh Handelsblatt của Đức lần đầu tiên đưa tin về văn kiện này, và được các nguồn tin thân cận với EU xác nhận. Tuy nhiên, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh (Hua Chunying) tuyên bố trong một cuộc họp báo hôm thứ Năm (19/4) rằng EU đã làm rõ vấn đề, và báo cáo của tờ Handelsblatt là không chính xác.

Ông Jyrki Kallio, một nhà nghiên cứu cấp cao của Viện Quan hệ Quốc tế Phần Lan, cho hay EU quan ngại đầu tư lớn của Trung Quốc có thể ngăn cản các nước thành viên riêng lẻ chỉ trích Trung Quốc về các vấn đề như nhân quyền.

“Dù đó là ý định ban đầu của Trung Quốc, hay nổi lên như một tác dụng phụ, Trung Quốc đã làm ly gián các nước thành viên EU, hoặc gây ra sự bất hòa giữa các nước thành viên và EU”, ông Kallio nhận xét.

Trong khi đó, ông Cui Hongjian, một chuyên gia về vấn đề châu Âu tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Trung Quốc, cho rằng mục đích của văn kiện là nhằm cho thấy EU có lập trường thống nhất về Trung Quốc.

Ông Cui cho biết: “Đã có rất nhiều cuộc trao đổi rằng EU không có chính sách chung đối với Trung Quốc, và đặc biệt là dự án Vành đai và Con đường. Rõ rằng các nước EU bị chia rẽ về dự án này, nhưng tôi không nghĩ sự chia rẽ này là điều cần lo lắng. Đó chỉ là vấn đề ai muốn tham gia, và tham gia sâu đến mức nào”.

Theo ông Jan Weidenfeld, người đứng đầu Đơn vị Chính sách châu Âu về Trung Quốc tại Viện Nghiên cứu Trung Quốc Mercator, văn kiện này phản ánh “một loạt những quan ngại mà mọi người đã bày tỏ tại nhiều nơi ở châu Âu” sau khi đầu tư lớn của Trung Quốc đã làm gia tăng ảnh hưởng của Bắc Kinh đối với một số các quốc gia nhỏ hơn và nghèo hơn.

Phần lớn đầu tư của Trung Quốc vào các nước Đông Âu và Nam Âu, là thuộc các lĩnh vực tiện ích và năng lượng, hoặc liên quan đến các dự án cơ sở hạ tầng hiện có, như Cảng Piraeus ở Hy Lạp, nơi doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc COSCO Shipping đã mua 51% cổ phần.

Công ty vận tải hàng hải COSCO của nhà nước Trung Quốc nắm giữ 51% cổ phần cảng Piraeus ở Hy Lạp. (Ảnh: AFP).
Công ty vận tải hàng hải COSCO của Trung Quốc nắm giữ 51% cổ phần cảng Piraeus ở Hy Lạp. (Ảnh: AFP).

Ông Weidenfeld cho rằng một số quốc gia nhỏ hơn ở Trung Âu và Đông Âu đã “tỉnh ra” sau những kỳ vọng ban đầu rằng Sáng kiến Vành đai và Con đường có thể tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng mới. Nhưng nay họ nhận thấy dự án này của Trung Quốc chỉ là ‘bình mới rượu cũ’ khi Bắc Kinh ‘dán nhãn lại’ một số dự án cũ thành một phần của dự án mới ‘Vành đai và Con đường’.

“Các công ty Trung Quốc thích đầu tư hơn vào cơ sở hạ tầng hiện có, chủ yếu trong lĩnh vực tiện ích và năng lượng, nhưng chưa có gì mới. Đã có rất nhiều lời hứa hẹn đầu tư và tài trợ, nhưng chỉ một số rất ít đã thực sự mang lại kết quả”, ông Weidenfeld nhận định.

Trong chuyến thăm Trung Quốc tháng 1/2018, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho rằng Sáng kiến Vành đai và Con đường không thể theo một chiều. Ông Macron thúc giục Bắc Kinh mở cửa thị trường cho các công ty Pháp.

Vài tuần sau đó, Thủ tướng Đức Angela Merkel khẳng định Đức vẫn cam kết tự do thương mại, nhưng phải trên cơ sở đôi bên cùng có lợi.

Phạm Duy DKN

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Các phát biểu của Tổng Thống Trump được phía đảng Cộng Hòa nhiệt liệt hoan nghênh, vỗ tay liên tục; trong khi phía Dân Chủ ngồi yên, hoặc lắc đầu bày tỏ sự không đồng ý. Khi kết thúc bài diễn văn, Tổng Thống Donald Trump rời khỏi bục phát biểu, và bước đi mà không bắt tay Chủ Tịch Hạ Viện Pelosi, trong lúc bà này xé bản sao bài diễn văn của ông ngay trước mặt mọi người.
Một giáo sư về thần kinh học, từng dạy và nghiên cứu ở đại học Emory University, một đại học tư thục có chương trình nghiên cứu vào hàng đầu Hoa Kỳ, mới đây bị chính phủ liên bang truy tố tội hình sự, sau khi ông này bị trường Emory cho nghỉ việc hồi năm ngoái vì che giấu việc nhận tiền từ Trung Quốc, theo hồ sơ tại tòa. Truy tố của chính quyền liên bang nhắm vào ông Li Xiao-Jiang, cáo buộc rằng ông gian lận ngân khoản tài trợ nghiên cứu của chính phủ Hoa Kỳ, cho thấy nỗ lực mới của Washington nhằm chống lại các hành vi gián điệp kinh tế của Trung Quốc, theo bản tin của NBC News hôm Thứ Ba, 4 Tháng Hai.
« Ổn định xã hội » Trung Quốc chắc chắc sẽ bị tác hại nếu siêu vi viêm phổi chủng mới không được ngăn chận. Tác giả lời cảnh báo nghiêm trọng trên đây là ông Tập Cận Bình, chủ tịch đảng Cộng Sản kiêm chủ tịch nước với các ủy viên thường trực Bộ Chính Trị. Hai tháng sau khi xuất phát từ Vũ Hán, siêu vi corona bị xem là vấn đề sinh tử của chế độ. Chế độ độc tài tại Trung Quốc tự cho có chính danh lãnh đạo đất nước dựa trên điều mà họ gọi là khả năng bảo đảm ổn định xã hội, phát triển kinh tế, đem lại phồn vinh cho người dân.
Trung Quốc đã đồng ý cho phép các chuyên gia Mỹ vào nước này trong khuôn khổ của nỗ lực của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) chống lại sự lây lan nhanh chóng của virus corona, ngay cả khi Trung Quốc ngày 3/2 cáo buộc Hoa Kỳ khuấy động hoảng loạn về dịch bệnh này bằng cách hạn chế du hành và di tản công dân. Bà Hoa Xuân Oánh, Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói với các phóng viên là “Hoa Kỳ không cần phải tạo ra và loan truyền hoảng loạn” bà nói thêm là WHO khuyến cáo không nên cản trở thương mại và du hành. “Những nước phát triển như Hoa Kỳ với khả năng mạnh mẽ và có nhiều cơ sở để phòng chống dịch bệnh đã dẫn đầu trong việc áp đặt những hạn chế thái quá đi ngược lại những khuyến cáo của WHO,” bà Oánh nói.
Các quốc gia khác đã làm gì để ngăn dịch lan tràn? Các quốc gia khác nhau hạn chế đi lại ở các mức độ khác nhau. Từ chối nhập cảnh đối với tất cả người nước ngoài đã tới Trung Quốc trong thời gian gần đây: Mỹ, Australia, Singapore Từ chối nhập cảnh đối với người nước ngoài đi từ Trung Quốc tới: New Zealand, Israel. ( Nga cũng sẽ áp dụng chính sách này, nhưng không cho sân baySheremetyevo của Moscow). Từ chối nhập cảnh đối với người nước ngoài đã tới tỉnh Hồ Bắc: Nhật, Hàn Quốc Tạm ngưng tất cả các chuyến bay tới Trung Quốc đại lục:Anh, Indonesia, Phần Lan, Ai Cập, Ý Đóng cửa biên giới với Trung Quốc: Mông Cổ, Nga (một phần)
Giáo sư Charles Lieber – chủ nhiệm khoa Hóa học và Hóa sinh học của Đại học Harvard – đã bị cáo buộc nhận tiền tài trợ từ Trung Quốc nhưng không khai báo trung thực, theo CNN. Chính quyền liên bang ngày 28/1 cho biết, vụ việc của GS. Charles Lieber (60 tuổi) đã cho thấy “mối đe dọa đang diễn ra” khi Trung Quốc sử dụng các chương trình “câu kéo” học giả và nhà nghiên cứu nhằm đánh cắp công nghệ và công trình nghiên cứu của Mỹ. Giáo sư Lieber là một trong ba người bị nhà chức trách Mỹ truy tố cấp liên bang với cáo buộc nói dối khi phủ nhận sự liên quan của họ với chính phủ Trung Quốc, cơ quan công tố bang Massachussetts cho biết trong cuộc họp báo ngày 28/1.
Kể từ đầu tháng 12, một số cơ sở y tế tại thành phố cảng công nghiệp Vũ Hán (Wuhan - 武汉) của Trung Quốc đã điều trị cho một số bệnh nhân bị viêm phổi không rõ nguyên nhân. Các cơ sở y tế tại Vũ Hán sau đó đã tiến hành giám sát hàng trăm trường hợp nhiễm bệnh liên quan đến cúm và xác định chúng là viêm phổi do vi khuẩn gây ra. Vào ngày 20 tháng Giêng, tức là hơn một tháng sau khi trường hợp đầu tiên được điều trị trong bệnh viện, Chung Nam Sơn (Zhong Nanshan - 钟南山), một quan chức của Ủy ban Y tế Quốc gia, mới tuyên bố phát hiện sự lây truyền từ người sang người của vi khuẩn Corona
Trong bối cảnh này, bộ Ngoại Giao Mỹ cũng kêu gọi dân chúng tránh sang Trung Quốc hoặc hồi hương về Mỹ trong giai đoạn có dịch này. Biện phát mới là kể từ tối Chủ Nhật 02/02, Washington cấm triệt những người không phải là công dân Mỹ, đã ở Trung Quốc 14 ngày qua, nhập cảnh vào Hoa Kỳ. Còn nếu là công dân Mỹ, hành khách sẽ bị cách ly 14 ngày để được theo dõi tình trạng sức khỏe.
Chính quyền Mỹ ngày 31/1 công bố tình trạng khẩn cấp y tế công cộng liên quan đến coronavirus và cho biết sẽ tiến hành các bước đặc biệt cấm nhập cảnh vào Mỹ các công dân nước ngoài đã du hành tới Trung Quốc. Bắt đầu từ 2/2, công dân Mỹ đã tới tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc, trong vòng hai tuần qua sẽ bắt buộc bị cách ly 14 ngày, Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh, Alex Azar, thông báo ngày 31/1. Ông cũng cho biết thêm rằng chính quyền Trump sẽ giới hạn các chuyến bay từ Trung Quốc tới 7 phi trường của Mỹ.
Tính đến ngày 1/2, số người chết do bệnh viêm phổi cấp từ virus corona mới đã lên đến con số 259 trong khi số người nhiễm bệnh đã tăng lên 11.943 ca. Như vậy, chỉ sau 1 ngày, số người tử vong đã tăng 46 trường hợp và thêm hơn 2.000 ca nhiễm bệnh mới, theo Uỷ ban Y tế Trung Quốc. Tỉnh Hồ Bắc (Trung Quốc) đang là tâm điểm của dịch bệnh, với 249 người chết (chiếm 96%) và 7.153 ca nhiễm bệnh (chiếm 60% tổng số). Riêng thành phố Vũ Hán đã có 33 người chết sau một ngày 31/1. Dù vậy, với thói quen che dấu thông tin của chính quyền Trung Quốc, con số thực tế có thể cao hơn nhiều lần.
Bảo Trợ