EU chỉ trích ‘Sáng kiến Vành đai và Con đường’ của Trung Quốc là ‘bất công’

22 Tháng Tư 201811:20 CH(Xem: 293)

Đại sứ 27 nước EU tại Trung Quốc đã ký vào văn kiện, lên án dự án hạ tầng toàn cầu, giữa lúc quan ngại về ảnh hưởng của Trung Quốc đối với châu lục ngày càng gia tăng.

blank


Trụ sở Nghị viện châu Âu ở Strasbourg, Pháp. (Ảnh: AFP)

Ngày 20/4, tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng đưa tin 27 trên 28 đại sứ các nước EU ở Bắc Kinh (trừ Hungary), đã ký vào văn kiện, lên án Dự án “Vành đai và Con đường”, ngăn cản thương mại tự do và tạo thuận lợi cho các công ty Trung Quốc.

Theo các nhà quan sát, quan hệ giữa Trung Quốc và châu Âu, có thể gặp bất ổn khi các nước thành viên EU cố gắng xây dựng một mặt trận thống nhất, chống lại ‘Sáng kiến Vành đai và Con đường’ của Bắc Kinh.

Thủ tướng Lý Khắc Cường và Chủ tịch Ủy ban Châu Âu Jean-Claude Juncker và Chủ tịch Hội đồng Châu Âu Donald Tusk tại hội nghị Trung Quốc - EU năm ngoái.
Thủ tướng Lý Khắc Cường và Chủ tịch UB châu Âu J.C. Juncker và Chủ tịch Hội đồng Châu Âu D. Tusk tại hội nghị Trung Quốc – EU năm ngoái.

Quan ngại của châu Âu có thể ‘làm lu mờ’ một hội nghị thượng đỉnh giữa Trung Quốc và EU, dự kiến vào tháng 7 tới, khi liên minh EU bày tỏ mối quan ngại ngày càng tăng về ảnh hưởng của Bắc Kinh đối với lục địa này

Mặc dù Trung Quốc và EU có quan hệ thương mại và đầu tư mạnh mẽ, EU đã chỉ trích vai trò của Trung Quốc ở các nước thành viên như Hy Lạp, Hungary và Séc, cũng như thái độ của họ đối với sở hữu trí tuệ.

Theo văn kiện, Trung Quốc đang cố gắng định hình toàn cầu hóa, để phù hợp với lợi ích riêng của nước này, trong đó Sáng kiến Vành đai và Con đường, bao gồm một loạt các dự án cơ sở hạ tầng liên lục địa, kết nối Trung Quốc với châu Âu và châu Phi, đang “theo đuổi các mục tiêu chính trị trong nước như giảm công suất dư thừa, tạo ra các thị trường xuất khẩu mới, và đảm bảo sự tiếp cận các nguyên liệu thô”.

Tờ báo kinh doanh Handelsblatt của Đức lần đầu tiên đưa tin về văn kiện này, và được các nguồn tin thân cận với EU xác nhận. Tuy nhiên, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hoa Xuân Oánh (Hua Chunying) tuyên bố trong một cuộc họp báo hôm thứ Năm (19/4) rằng EU đã làm rõ vấn đề, và báo cáo của tờ Handelsblatt là không chính xác.

Ông Jyrki Kallio, một nhà nghiên cứu cấp cao của Viện Quan hệ Quốc tế Phần Lan, cho hay EU quan ngại đầu tư lớn của Trung Quốc có thể ngăn cản các nước thành viên riêng lẻ chỉ trích Trung Quốc về các vấn đề như nhân quyền.

“Dù đó là ý định ban đầu của Trung Quốc, hay nổi lên như một tác dụng phụ, Trung Quốc đã làm ly gián các nước thành viên EU, hoặc gây ra sự bất hòa giữa các nước thành viên và EU”, ông Kallio nhận xét.

Trong khi đó, ông Cui Hongjian, một chuyên gia về vấn đề châu Âu tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Trung Quốc, cho rằng mục đích của văn kiện là nhằm cho thấy EU có lập trường thống nhất về Trung Quốc.

Ông Cui cho biết: “Đã có rất nhiều cuộc trao đổi rằng EU không có chính sách chung đối với Trung Quốc, và đặc biệt là dự án Vành đai và Con đường. Rõ rằng các nước EU bị chia rẽ về dự án này, nhưng tôi không nghĩ sự chia rẽ này là điều cần lo lắng. Đó chỉ là vấn đề ai muốn tham gia, và tham gia sâu đến mức nào”.

Theo ông Jan Weidenfeld, người đứng đầu Đơn vị Chính sách châu Âu về Trung Quốc tại Viện Nghiên cứu Trung Quốc Mercator, văn kiện này phản ánh “một loạt những quan ngại mà mọi người đã bày tỏ tại nhiều nơi ở châu Âu” sau khi đầu tư lớn của Trung Quốc đã làm gia tăng ảnh hưởng của Bắc Kinh đối với một số các quốc gia nhỏ hơn và nghèo hơn.

Phần lớn đầu tư của Trung Quốc vào các nước Đông Âu và Nam Âu, là thuộc các lĩnh vực tiện ích và năng lượng, hoặc liên quan đến các dự án cơ sở hạ tầng hiện có, như Cảng Piraeus ở Hy Lạp, nơi doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc COSCO Shipping đã mua 51% cổ phần.

Công ty vận tải hàng hải COSCO của nhà nước Trung Quốc nắm giữ 51% cổ phần cảng Piraeus ở Hy Lạp. (Ảnh: AFP).
Công ty vận tải hàng hải COSCO của Trung Quốc nắm giữ 51% cổ phần cảng Piraeus ở Hy Lạp. (Ảnh: AFP).

Ông Weidenfeld cho rằng một số quốc gia nhỏ hơn ở Trung Âu và Đông Âu đã “tỉnh ra” sau những kỳ vọng ban đầu rằng Sáng kiến Vành đai và Con đường có thể tài trợ cho các dự án cơ sở hạ tầng mới. Nhưng nay họ nhận thấy dự án này của Trung Quốc chỉ là ‘bình mới rượu cũ’ khi Bắc Kinh ‘dán nhãn lại’ một số dự án cũ thành một phần của dự án mới ‘Vành đai và Con đường’.

“Các công ty Trung Quốc thích đầu tư hơn vào cơ sở hạ tầng hiện có, chủ yếu trong lĩnh vực tiện ích và năng lượng, nhưng chưa có gì mới. Đã có rất nhiều lời hứa hẹn đầu tư và tài trợ, nhưng chỉ một số rất ít đã thực sự mang lại kết quả”, ông Weidenfeld nhận định.

Trong chuyến thăm Trung Quốc tháng 1/2018, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cho rằng Sáng kiến Vành đai và Con đường không thể theo một chiều. Ông Macron thúc giục Bắc Kinh mở cửa thị trường cho các công ty Pháp.

Vài tuần sau đó, Thủ tướng Đức Angela Merkel khẳng định Đức vẫn cam kết tự do thương mại, nhưng phải trên cơ sở đôi bên cùng có lợi.

Phạm Duy DKN

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Các công tố viên Hoa Kỳ cáo buộc một giáo sư Trung Quốc tội lừa đảo vì sử dụng công nghệ của một công ty ở California để làm lợi cho công ty Huawei, theo Reuters. Ông Bo Mao đã bị bắt ở Texas ngày 14/8 và sáu ngày sau đó được thả sau khi nộp số tiền thế chân 100.000 đôla và đồng ý ra hầu tòa ở New York, theo hồ sơ của tòa. Tuy nhiên, vào ngày 28/8, tại Tòa án liên bang ở Brooklyn, ông Mao không nhận tội âm mưu chuyển lậu dữ liệu.
Tờ Politico cho biết, Đại học Miami Dade, Mỹ hôm thứ Năm (5/9) đã chấm dứt hợp đồng với Viện Khổng Tử, đóng cửa bốn chi nhánh cuối cùng của tổ chức liên kết với chính phủ Trung Quốc được vận hành ở bang Florida. Động thái này diễn ra sau một tuần kể từ khi hội đồng quản trị trường chỉ định một chủ tịch lâm thời. Đại học Miami Dade cho biết trong một tuyên bố hôm thứ Sáu (6/9), nguyên nhân của việc đóng cửa Viện Khổng Tử của Trung Quốc là “số lượng đăng ký thấp và giảm, không chứng minh được chi phí hoạt động” của chương trình đang vận hành.
Bộ trưởng Quốc phòng Hoa Kỳ Mark Esper cảnh báo châu Âu rằng hãy cảnh giác với Trung Quốc, vì Bắc Kinh đang tìm cách mở rộng ảnh hưởng của mình trong khi người khác phải trả giá, theo Fox Business. Tại London, Anh, hôm thứ Sáu (6/9), ông Esper lập luận rằng Bắc Kinh đang tìm kiếm ảnh hưởng toàn cầu lớn hơn bằng cách tận dụng sức mạnh kinh tế và đánh cắp công nghệ. Ông lưu ý các nước không nên lệ thuộc vào Bắc Kinh.
Mọi người tìm kiếm các vật phẩm còn sót lại khi họ đi qua một khu vực bị bão Dorian phá hủy tại Cảng Marsh ở Đảo Great Abaco, Bahamas vào ngày 5/9/2019. (ảnh: Al Diaz / Miami Herald). Cơn bão cấp độ 5 có tên Dorian đã tàn phá Bahamas sau khi nó đổ bộ vào quốc đảo này vào ngày 2/9. Hàng ngàn ngôi nhà bị phá hủy và ít nhất 30 người thiệt mạng. Theo AP, cơn bão tiến vào quốc đảo Bahamas với sức gió cấp 5 lên tới hơn 295 km/giờ kèm theo những cơn mưa xối xả gây thiệt hại rất nghiêm trọng.
Một quan chức chính phủ hàng đầu của Mỹ về công nghệ thông tin hôm 4/9 cho biết Trung Quốc đặt ra mối đe dọa lớn nhất đối với Hoa Kỳ trên không gian mạng, theo The Hill. Phát biểu tại một hội nghị thượng đỉnh về an ninh mạng, Giám đốc an ninh thông tin Liên bang (CISO) Grant Schneider cho biết Trung Quốc có “năng lực và khả năng cũng như ý định” hoạt động chống lại Mỹ trong không gian mạng nhiều hơn các quốc gia khác.
Bế mạc “Hội thảo Quốc tế Tokyo về sự phát triển của châu Phi” lần thứ 7 (28-30/08/2019) tại Yokohama (ngoại ô Tokyo), thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe tái khẳng định tăng cường hiện diện ở châu Phi, “thay đổi mối quan hệ giữa Nhật Bản và châu Phi”, “hỗ trợ châu Phi nhưng cũng phải tính đến gánh nặng nợ nần của đất nước nhận giúp đỡ và làm thế nào để gánh nặng đó không trở nên quá đáng”. Với phát biểu này, thủ tướng Abe ám chỉ đến những “bẫy nợ” của Trung Quốc.
“Họ nói rằng vùng biển đó là của họ, và điều ghê gớm là họ nói có thẩm quyền lịch sử và họ có kiểm soát ở vùng biển đó. Đây là vấn đề của chúng ta…. Quý vị có ai có ý kiến giúp cho tôi không? Có ai có ý kiến gì không? Hay là quý vị có nghe thấy ý kiến gì sáng suốt hơn là có chiến tranh với Trung Quốc sau khi họ nói rằng ‘không đổi lập trường,'” ông Duterte thách đố các phóng viên.
Theo tài khoản South China Sea News trên Twitter chuyên theo dõi tin tức Biển Đông, hôm nay 05/09/2019 lần đầu tiên các tàu hải cảnh Trung Quốc theo dõi được bằng tín hiệu AIS đều đã rời khỏi lô dầu 06.1 và bãi Tư Chính của Việt Nam. Trang này thận trọng cho biết cần phải quan sát tiếp.
Đại sứ Hoa Kỳ tại Hàn Quốc Harry Harris hôm thứ Tư (4/9) đã lên án mạnh mẽ Bắc Kinh trong bài phát biểu của ông tại Hội nghị Ấn Độ Dương (IOC), trước sự chứng kiến của một nhà ngoại giao Trung Quốc, theo ANI. Ông Harris, người từng là Tư lệnh hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ, đã chỉ trích Trung Quốc về hàng loạt vấn đề, từ cách đối xử với người dân tộc Duy Ngô Nhĩ đến sáng kiến ​​Vành đai Con đường và hành vi “hăm dọa” ở Biển Đông.
Các hành vi coi thường luật pháp quốc tế của Trung Quốc khi cho tàu vào hoạt động trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam cũng như của Malaysia và Philippines càng lúc càng bị công luận thế giới tố cáo. Chuyên san trên mạng Eurasia Review trong một bài xã luận ngày 03/09/2019 đã vạch trần tính chất phi pháp trong các hành vi của Trung Quốc tại Biển Đông, đặc biệt là tại khu vực Bãi Tư Chính của Việt Nam, để cho rằng cần phải tiếp tục lên án các hoạt động đó, đồng thời gia tăng sức ép, buộc Bắc Kinh phải cho rút tàu của mình ra khỏi vùng biển của các nước láng giềng.
Bảo Trợ