Người Khmer Krom tại Việt Nam muốn được bình đẳng

25 Tháng Tư 20196:53 SA(Xem: 245)
  • Tác giả :

Người Khmer Krom tại Việt Nam muốn được bình đẳng

RFA
Ông Trần Mannrinh, Trưởng ban Kế hoạch Liên đoàn Khmer Krom trong buổi phỏng vấn với RFA.
Ông Trần Mannrinh, Trưởng ban Kế hoạch Liên đoàn Khmer Krom trong buổi phỏng vấn với RFA.
blank RFA

Nhân dịp ông Trần Mannrinh, Trưởng ban Kế hoạch Liên đoàn Khmer Krom có mặt tại thủ đô Washington D.C., Đài Á Châu Tự Do có cuộc trò chuyện với ông để tìm hiểu về tình hình cộng đồng người Khmer Krom trong nước. Trước hết, ông Mannrinh cho biết những vụ việc, quan ngại lớn nhất đối với cộng đồng người Khmer Krom ở Đồng Bằng Sông Cửu Long mà tổ chức Liên Đoàn Khmer Krom ghi nhận được:

Trần Mannrinh: Vấn đề quan trọng nhất là tôn giáo. Hiện nay Khmer Krom không có hệ thống tổ chức tôn giáo độc lập, tất cả đều nằm dưới hệ thống Phật giáo của Việt Nam, mỗi tỉnh đều có Trưởng ban Phật giáo Việt Nam kiểm soát. Khmer Krom có ở nhiều tỉnh ở vùng Đồng bằng song Cửu Long mà chúng tôi không có một tổ chức chung thì đó là quan ngại lớn nhất. Vì như vậy sẽ có sự phân biệt giữa tỉnh này với tỉnh khác, và cách hành xử, cách thực hiện vấn đề tôn giáo, thi cử của mấy sư cũng khác nhau. Từ đó có thể gây ra phiền toái, phức tạp sau này.

Chúng tôi nghĩ rằng Cộng sản Việt Nam cố ý làm như vậy có tính cách chia để trị, không muốn cho đồng bào Khmer Krom, không muốn cho các vị chư tăng thống nhất thành một khối.

RFA: Vậy Liên đoàn Khmer Krom nêu những vấn đề này ra với những cơ quan nào của cả phía Việt Nam và quốc tế?

Trần Mannrinh: Chúng tôi không nêu vấn đề với Việt Nam mà thường nêu vấn đề lên Liên Hiệp Quốc. Hiện nay, đang trong lúc này, chúng tôi có một phái đoàn ở Liên Hiệp Quốc diễn đàn Cư dân bản địa từ thứ hai vừa rồi đến tuần sau, hai tuần. Chúng tôi thường nêu lên vấn đề này, nhưng đây coi như một mưu đồ ngầm của nhà nước cộng sản Việt Nam.

RFA: Lâu nay Phía nhà nước Việt Nam nói rằng chính phủ tạo điều kiện cho Khmer Krom, cho đăng ký hoạt động. Trong khi đó, có những trường hợp người Khmer Krom nói bị chính quyền đàn áp, không có tự do. Liên đoàn phản bác ra sao về vấn đề này?

Trần Mannrinh: Họ không tạo điều kiện gì hết, nhất là về vấn đề dân chủ nhân quyền, hoàn toàn bị đàn áp rất mạnh bạo. Ví dụ như năm 2013 ở chùa Preay Chóp và chùa Ta Sết ở Sóc Trăng, 2 vị (sư) thường được Radio Free Asia gọi phỏng vấn bị bắt bỏ tù. Một ông ở tù 4 năm, một ông ở tù 6 tháng. Nếu so sánh với những tu sĩ Việt Nam bên Phật giáo cũng như Công giáo (như) Thầy Quảng Độ hay Linh mục Lê Văn Lợi cũng trả lời phỏng vấn như vậy nhưng nhà nước đâu dám làm gì. Cái đó phải giải thích như thế nào, nhà nước phải giải thích thế nào?

RFA: Vậy những trường hợp như vậy Liên đoàn có đưa ra quốc tế hay không và quốc tế giúp giải quyết giải quyết những trường hợp này như thế nào?

Trần Mannrinh: Chúng tôi thường xuyên đưa lên lắm nhưng mà Việt Nam lúc nào cũng chối. Mới tháng vừa rồi, có hội thảo về Quyền chính trị và quyền dân sự mà phái đoàn Việt Nam đến New York để giải trình vấn đề đó, thì được các nước đặt vấn đề về người bản địa nhưng Việt Nam phủ nhận. Phái đoàn Việt Nam nói rằng không có dân bản địa mà chỉ có dân tộc thiểu số. Thành ra tôi không biết bên nhà nước Việt Nam hiểu như thế nào về dân bản địa. Việt Nam nói rằng có 54 dân tộc anh em, 54 dân tộc là chủ của đất nước Việt Nam. Nhưng đó là cách chơi chữ của người Việt, của nhà nước cộng sản Việt Nam.

Sư sãi Khmer Krom bị công an biên phòng Hà Tiên bắt gửi kiến nghị lên Cao uỷ Nhân quyền LHQ tại Campuchia ngày 3/11/2014.
Sư sãi Khmer Krom bị công an biên phòng Hà Tiên bắt gửi kiến nghị lên Cao uỷ Nhân quyền LHQ tại Campuchia ngày 3/11/2014. Photo Quốc Việt, RFA
blank

Họ đưa ra 54 dân tộc, trong đó có người Hoa thì người Hoa không phải dân bản địa, người Hoa thuộc sắc tộc thiểu số, là những người di dân từ Trung Quốc qua sống tại Việt Nam. Còn dân bản địa là những người Montagnard, những người Khmer Krom, đồng bào Tày, đồng bào HMông ở miền bắc…, thì đó mới là dân bản địa, nhưng Việt Nam phủ nhận. Trên thế giới người ta không tin vấn đề đó.

Mới đây, ông Nguyễn Xuân Phúc, Thủ tướng Việt Nam cộng sản, có thư chúc Tết đồng bào Khmer Krom gọi Khmer Krom là kiều bào. Tôi không hiểu là ông không hiểu rành tiếng Việt hay cố muốn chơi chữ tôi không biết, nhưng dùng từ đó thì hoàn toàn sai. Tại chúng tôi là những người bản địa, những người gốc gác tại đó chứ không phải kiều bào mà ông Nguyễn Xuân Phúc gọi như vậy.

Tháng sau bên Hoa Kỳ có cuộc đàm thoại dân chủ Human Rights Dialogue với Việt Nam, tôi có nêu vấn đề này cho bên Hoa Kỳ biết. Chúng tôi nêu hai vấn đề, thứ nhất, vài hôm trước tụi tôi có tin tại tỉnh Bình Dương, họ cấm công nhân Khmer không được nói tiếng Khmer, nhất là vấn đề yêu cầu Việt Nam chấp nhận cho các công nhân Khmer Krom được quyền thành lập nghiệp đoàn để họ đối thoại với chính phủ, nhà nước, hoặc với công ty để điều đình về vấn đề quyền lợi của họ. Ví dụ như Chôl Chnăm – Tết cổ truyền của đồng bào Khmer họ đâu được nghỉ. Có những nơi cho nghỉ không lương, nhưng có nơi cho nghỉ nhưng chưa chắc về có chỗ làm nên một số rất sợ, còn công nhân viên nhà nước không được nghỉ.

RFA: Trước đây phía bên Khmer Krom có yêu cầu thành lập Văn phòng nhân quyền bảo vệ quyền lợi cho người “Khmer Krom” tại Việt Nam. Việc này tiến triển thế nào? Theo ông một văn phòng như thế có thể góp phần cho việc bảo vệ quyền lợi của người Khmer Krom thế nào?

Trần Mannrinh: Thật ra về vấn đề luật pháp của quốc tế mà Việt Nam đã ký công nhận rất nhiều nhưng Việt Nam luôn ém nhẹm, không cho dân ở đó biết. Đúng ra Việt Nam phải dịch ra tiếng phổ biến cho nhân dân được biết mà đằng này Việt Nam không làm. Nếu có văn phòng đại diện cho đồng bào (Khmer Krom) thì họ sẽ cho đồng bào biết rằng quyền lợi của họ thế nào. Bây giờ những gì nhà nước làm đều có tính cách ban bố, ban ơn và bắt dân chúng biết ơn là họ làm, nhưng thật sự đó là quyền của họ (người dân) chứ không phải do nhà nước ban ơn, hoặc là bị áp lực quốc tế.

RFA: Ông có thể cho biết những đề đạt mới nhất của Liên đoàn Khmer Krom với phía chính phủ Hà Nội hiện nay?

Trần Mannrinh: Chúng tôi muốn nhiều lắm, nhưng lớn nhất là chúng tôi có một giáo hội riêng của đồng bào Khmer Krom, không dưới sự cai quản của Giáo hội Phật giáo Việt Nam, đó là cái thứ nhất. Cái thứ nhì như tôi nãy lúc nãy là chúng tôi muốn công nhân Khmer Krom bây giờ phải có một hội đoàn riêng để tranh đấu, điều hòa những ý kiến, tâm tư của họ.

Nhà nước thường nghĩ chúng tôi là thành phần muốn chia nước Việt Nam, cái đó là ý nghĩ sai lầm của nhà nước. Trong thời buổi bây giờ, mình muốn công chúng sống trong hòa bình, theo cách gọi của nhà nước Việt Nam, những trong hòa bình phải có sự bình đẳng thì mới hòa bình được. Nếu không bình đẳng thì không có hòa bình

RFA: Xin cám ơn ông Trần Mannrinh đã dành cho chúng tôi buổi phỏng vấn hôm nay.
Theo RFA

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Bãi Tư Chính hoàn toàn nằm trong thềm lục địa 350 hải lý và đặc quyền kinh tế 200 hải lý của Việt Nam, nghĩa là Việt Nam có quyền chủ quyền và quyền tài phán về Bãi Tư Chính. Bất cứ hoạt động nào của một quốc gia kể cả thăm dò hoặc nghiên cứu khoa học ở trên các khu vực vùng biển kể cả Bãi Tư Chính cũng đều phải được sự đồng ý của nhà nước Việt Nam. Đó là về mặt pháp lý.
Ba tài khoản ngân hàng của một nhà xuất bản ở Việt Nam được cho là bị an ninh ra lệnh khóa bởi vì các ấn phẩm của họ không chịu sự kiểm duyệt của chính quyền. Ông Nam Khánh, đại diện của NXB Tự do, hôm 4/8 cho VOA biết: “Trong vòng một tháng qua, ba tài khoản ngân hàng của chúng tôi đã bị can thiệp khóa một chiều. Kể từ tuần trước, chúng tôi không thể rút tiền mặt và cũng không thể rút tiền online, mặc dù tài khoản vẫn nhận được chuyển khoản từ độc giả.” Ông Nam Khánh cho biết ba tài khoản này được đăng ký ở các ngân hàng Vietcombank, VP Bank, và Eximbank. “Chúng tôi đã liên lạc với ngân hàng nhưng họ chỉ phản hồi là ‘chờ kiểm tra lại và báo sau,’” ông Khánh chia sẻ.
Căng thẳng Bãi Tư Chính giữa Việt Nam và Trung Quốc đã kéo dài hơn 1 tháng và dường như vẫn chưa có dấu hiệu giảm bớt khi những thông tin từ nhiều nguồn cho thấy Trung Quốc đã điều hàng chục tàu bao gồm Hải cảnh, tàu dân binh đi cùng tàu khảo sát Hải Dương 8 có mặt liên tục ở vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam.
Tại Hội Nghị Ngoại Trưởng ASEAN mở ra từ ngày 31/07/2019 tại Bangkok, Việt Nam và Mỹ có lẽ là hai nước có tiếng nói mạnh nhất để phản đối vụ Trung Quốc cho tàu vào khảo sát và quấy phá công việc khai thác dầu khí của Việt Nam ngay trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam tại Bãi Tư Chính, ở phía nam Biển Đông. Giới quan sát đặc biệt chú ý là lần này, Hà Nội đã có lập trường kiên quyết rõ nét để chống lại Bắc Kinh, sau hai lần liên tiếp lùi bước vào năm 2017, rồi 2018, trong vụ Repsol.
TRÀ VINH, Việt Nam (NV) – Hôm 2 Tháng Tám, tin cho hay Blogger Nguyễn Đặng Minh Mẫn, 34 tuổi, mãn hạn 8 năm tù vì bị CSVN cáo buộc “lật đổ chính quyền”. Khác với trường hợp của các tù nhân lương tâm khác, không thấy giới hoạt động đi đón bà Mẫn ở Trại giam số 5 Thanh Hóa. Một số cựu tù nhân phỏng đoán bà Mẫn được đưa về Sài Gòn bằng máy bay, sau đó đi xe về nguyên quán. Khoảng 4 giờ chiều cùng ngày, một số Facebooker thông báo người của trại giam Thanh Hóa đã đưa bà Mẫn về trụ sở công an ở Trà Vinh, nguyên quán của bà, và gọi điện cho mẹ bà lên đón về nhà. Bà Mẫn bị bắt giữ vào cuối Tháng Bảy, 2011 và bị kết án 8 năm tù giam cùng 5 năm quản chế chỉ vì bà đã chụp ảnh biểu tình và giơ các biểu ngữ “Hoàng Sa, Trường Sa là của Việt Nam”.
Ngoại trưởng Phạm Bình Minh của Việt Nam và người đồng cấp Vương Nghị của Trung Quốc có cuộc gặp bên lề Hội nghị Ngoại trưởng Asean hôm 01/8/2019 tại Bangkok, Thái Lan Người dân Việt Nam đang 'rất lo lắng' khi theo dõi cuộc đối đầu và căng thẳng xảy ra ở Bãi Tư Chính, một cựu quan chức thuộc Ban Biên giới Chính phủ nói với hội luận của BBC News Tiếng Việt hôm 01/8/2019. Người dân Việt Nam 'hiểu rất rõ' Bắc Kinh muốn làm gì và đã có nhận thức tốt hơn, do đó chắc chắn sẽ không để xảy ra các hành động được coi là 'manh động', một nhà phân tích chính trị thuộc Viện nghiên cứu Đông Nam Á (Iseas của Singapore) bình luận thêm.
Việc Trung Quốc cho tàu khảo sát tiến vào trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam tại Bãi Tư Chính, đồng thời cho tàu hải cảnh quấy rối công cuộc khai thác dầu khí của Việt Nam, được giới quan sát cho là sẽ được nêu lên nhân Diễn Đàn An Ninh Khu Vực ASEAN ARF, với cuộc họp thường niên cấp ngoại trưởng mở ra ngày 02/08/2019. Tại diễn đàn này, chắc chắn Việt Nam sẽ lại tố cáo Trung Quốc, như đã làm tại Hội Nghị Các Ngoại Trưởng ASEAN hôm 31/07 vừa qua, và trước đó thông qua những tuyên bố liên tiếp của bộ Ngoại Giao Việt Nam, kêu gọi đích danh Trung Quốc là phải rút tàu ra khỏi vùng biển của Việt Nam.
Sở Lao động – Thương binh và Xã hội tỉnh Hà Tĩnh cho biết tỉnh chi gần 5 tỉ đồng để tặng quà cho gần 24.000 gia đình thương binh, liệt sĩ với mỗi phần quà trị giá 200.000 để thắp hương, không phải chi gần 5 tỉ đồng chỉ để tổ chức lễ thắp hương cho thương binh tại một địa điểm như thông tin được lan truyền rộng rãi trên mạng xã hội.
Ông Hà Văn Nam, một người hoạt động từng nhiều lần phản đối các trạm BOT đặt không đúng vị trí trên khắp cả nước vừa bị Tòa án nhân dân huyện Quế Võ tỉnh Bắc Ninh tuyên 30 tháng tù giam với cáo buộc “Gây rối trật tự công cộng” vào sáng 30/7/2019. 6 người khác gồm các ông Nguyễn Quỳnh Phong, Lê Văn Khiển, Nguyễn Tuấn Quân, Vũ Văn Hà, Ngô Quang Hùng và Trần Quang Hải phải lãnh nhận các mức án từ 18 tháng đến 36 tháng tù giam với cùng một tội danh sau khi cùng nhau phản đối trạm thu phí BOT Phả Lại.
Sau khi cho tàu khảo sát Đại Dương Địa Chất 8 được tàu hải cảnh và dân quân hộ tống vào thăm dò trong vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam tại Bãi Tư Chính, phía nam Biển Đông, gần quần đảo Trường Sa từ đầu tháng 07/2019, Trung Quốc vẫn bám trụ tại chỗ, bất chấp những tuyên bố công khai phản đối và lời kêu gọi rút đi của Việt Nam.
Bảo Trợ