Chạy chức ở VN phải chi tới 100 lần lương tháng?

09 Tháng Ba 201912:21 CH(Xem: 935)
  • Tác giả :

Chạy chức ở VN phải chi tới 100 lần lương tháng?

Tiền VNBản quyền hình ảnhGODONG
Image captionBao nhiêu mới đủ có việc?

Một nghiên cứu nạn mua việc làm bằng hối lộ, mà ở Việt Nam có cách gọi riêng là 'chạy chức' nói 'chuẩn trung bình' ở các nước đang phát triển là 17 tháng lương.

Đây là khoản tiền trung bình một người xin việc, chạy vị trí trong bộ máy công phải trả trước để vào chỗ làm, theo điều tra của Jeff Weaver, ĐH Yale.

 

Tất nhiên, có cả hững nước người ta cần trả 20-25 lần lương tháng để kiếm việc, tùy vào vị trí gì, ở đâu.

Nhìn chung, 'mua chức trong khu vực công' tức hối lộ để làm quan chức (bribery for government jobs) được nói là phổ biến ở châu Phi, Ấn Độ, Indonesia.

Nhưng trong bài 'Jobs for sale in Vietnam' - tạm dịch 'Chạy chức ở Việt Nam' (24/06/2016) tác giả Eric Sam Juan nêu ra các con số vượt mức quốc tế.

Nêu ví dụ một phụ nữ tên là Hoa (không phải tên thật), có học thức tốt, tiếng Anh giỏi, xin việc vào một ngân hàng ở Hà Nội, Eric Sam Juan viết:

"Để nhận việc, Hoa phải trả 500 triệu đồng (gần 20 nghìn euro). Và sau đó nhà băng sẽ trả cô khoản lương tháng chỉ 5 triệu đồng (200 euro, hoặc 225 USD)."

Nếu đúng như thế, giá tiền 'chạy việc' bình thường ở Hà Nội là 100 tháng lương, cao hơn ngưỡng 'trung bình ở các nước đang phát triển' quá nhiều.

Bài của Eric Sam Juan cũng nói sở, ngành tài chính và cảnh sát giao thông ở VN "có các vị trí được tranh đua chạy vào" hơn cả, vì "quan chức sẽ làm giàu nhanh bằng việc nhận tiền phạt từ lái xe, hoặc đòi tiền lại quả từ người kinh doanh để cho phép họ gia hạn giấy phép", bài báo trích một người có tên là Dung cho biết.

"Dù lương tháng chỉ bằng 200 euro, người ta sẵn sàng chi 10 nghìn euro (11,250 USD) cho một vị trí."

Bài báo cũng trích một báo cáo hồi 2015 của Provincial Governance and Public Administration Performance Index (PAPI), do Chương trình phát triển LHQ bảo trợ, cho hay ở Việt Nam, gần một nửa người được hỏi nói "tiền hối lộ phải được trả để vào làm trong khu vực nhà nước".

Các đường dây có bảo trợ (patronage) là cùng nó, tham nhũng cũng thành "hiện tượng mang tính hệ thống" ở Việt Nam, báo cáo này viết.

Hà Nội đi đầu?

Vẫn bài viết cho hay ở Hà Nội, "86 phần trăm người được hỏi đã tính đến chuyện chi tiền hối lộ là cần thiết để có việc trong khu vực công".

Các tài liệu quốc tế nêu ra ba vấn đề của việc bán chức và mua chức.

  1. Một là việc vi phạm các chuẩn mực chuyên nghiệp về tuyển chọn, và vi phạm pháp luật từ phía người tuyển việc. Kể cả khi hệ thống đặt ra các tiêu chuẩn đúng, người tuyển nhân viên với đã bẻ cong các chuẩn đó, vì thiên vị thân nhân, bạn bè, hoặc để kiếm lời cá nhân. Điều này làm công chúng mất niềm tin vào bộ máy và tính công bằng của nó.
  2. Tác động xấu thứ hai chính là việc phân bổ sai nguồn nhân sự: người giỏi không được nhận việc đúng, còn người kém có thể vì trả tiền mà có việc.
  3. Và tác động thứ ba chính là việc hình thành các nhóm mua bán hối mại quyền lực (clientelism), và tạo bè cánh, các nhóm tiếp tục tham nhũng.
VNBản quyền hình ảnhERIC LAFFORGUE/ART IN ALL OF US
Image captionĐảng cầm quyền ở VN đang đề cao vấn đề xã hội 'công bằng, dân chủ, văn minh' và chống tham nhũng, chống chạy quyền chạy chức

Các thống kê cũng cho hay các nghề trong ngành giáo dục, y tế, cảnh sát, thuế, phân bổ đất đai...thường là khu vực công thu hút nhiều 'chân chạy" trên thế giới.

Ở các hệ thống dân chủ không khoẻ mạnh cũng có hiện tượng mua phiếu, dùng tiền để vận động (lobby) vào các chức dân cử.

Ở Việt Nam hiện nay, có vẻ chủ đề này cũng đang được bàn thảo.

Một báo Việt Nam gần đây trích lời bà Lê Thu Ba - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng ban thường trực Ban chỉ đạo Cải cách Tư pháp Trung ương Đảng CSVN nói về nguy cơ thứ ba này:

 

"Thời gian qua chúng ta đã xử lý rất nhiều vụ việc tham ô, tham nhũng, qua những vụ việc này chúng ta có thể một cá nhân được đưa lên vị trí A, vị trí B nhiều khi không phải do cá nhân đó chạy mà là do một nhóm cán bộ thân tín của họ tham gia chạy. "

Như thế, ở Việt Nam hiện tượng góp tiền để chạy một chức thật cao cho ai đó rồi ban bổ lại lợi lộc đã xảy ra, chứ không phải chuyện kiếm một việc làm vì thiếu việc.

Bà Ba nói tiếp:

"Đương nhiên, khi được đưa lên vị trí đó thì anh sẽ phải phục tùng, phải phục vụ lợi ích cho cả nhóm và cho cá nhân họ."

Chính vì đây không còn là hiện tượng đơn lẻ, bài báo cũng thừa nhận: "Trên thực tế để phát hiện và chứng minh chạy chức, chạy quyền là vô cùng khó, vì thế, tỉ lệ phát hiện và xử lý cũng rất khiêm tốn, mang tính hình thức".

Ông Phạm Minh Chính: 'Anh nào chạy chức thì không dùng'

Trưởng Ban Tổ chức Trung ương nhắn nhủ các cá nhân không nên tìm người này, người kia để tác động, vì người chạy chức sẽ không được dùng.

Hôm 04/03, ông Phạm Minh Chính, Trưởng ban Tổ chức Trung ương của đảng cầm quyền ở Việt Nam cũng nói "phải chống cho được tiêu cực, chạy chức chạy quyền trong công tác cán bộ".

Ông phát biểu mạnh mẽ, "Anh nào chạy chức thì không dùng", mà không nói rõ rằng cả bán chức và chạy chức đều là tội hình sự, theo luật của khá nhiều nước.

Ví dụ như ở Ấn Độ, điều 171B Luật Hình sự quy định hình phạt tù giam với quan chức, công chức nhà nước nhận hối lộ để "tạo điều kiện ưu đãi cho người khác" trong cung cấp dịch vụ, việc làm.

Tất nhiên, vấn đề của Ấn Độ và một số nước khác vẫn là tuy có luật nhưng làm sao áp dụng được xuyên suốt trong cả hệ thống.
Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Trong khi Trung Quốc kêu gọi ngư dân các nước tôn trọng lệnh cấm để bảo vệ nguồn cá thì những ngày gần đây, báo chí nước này đưa tin Trung Quốc chuẩn bị đưa một nhà máy chế biến cá ra biển Đông.
Luật đất đai hiện hành, vừa đi ngược tự nhiên, vừa không tôn trọng Tuyên ngôn quốc tế về nhân quyền. Đó là nguyên nhân của khoảng 80% các khiếu kiện trong nước. Các vụ khiếu kiện này đã đi từ khiếu nại cá nhân đến khiếu kiện tập thể; từ khiếu kiện bằng đơn từ đến tập họp phản đối và nay là dùng vũ khí chống lại việc thu hồi đất.
Hiện nay, đa phần lượng nước Việt Nam đang sử dụng không có nguồn gốc trong nội địa. Nước ngoại lai chiếm một tỷ lệ lớn trên tổng lượng nước hàng năm chảy qua bề mặt các lưu vực sông Việt Nam. Nhiều con sông trong đất liền chịu ảnh hưởng lớn từ sự điều tiết nước của các đập thủy điện thuộc Trung Quốc trên thượng nguồn.
Trung Quốc đưa tàu ào ạt tới vùng biển Trường Sa... trong khi đó, một hãng dầu Ấn Độ xin rút khỏi Biển Đông của VN -- lấy cớ là không thấy nhiều dầu, chứ không phải lạnh cẳng vì TQ hù dọa.
Vào ngày rằm tháng 4 ÂL năm nay, vẫn theo thông lệ, đại lễ chính thức đón mừng Phật đản PL.2556 - DL.2012 được tổ chức tại lễ đài Thành hội Phật Giáo TP Sài Gòn - tổ đình Vĩnh Nghiêm (quận 3).
Tối thứ Tư, ngày 11/4/2012 vào lúc 21h45' trên tuyến đường liên huyện Hoà Bình – Mỹ Xuân, tại vị trí ấp Vĩnh An, xã Bình Giã đã xảy ra tai nạn giao thông làm chết người đi bộ Nạn nhân là anh Nguyễn Đặng Thụ Nhân (sinh 1987 – con ông Nguyễn Long Hải), ngụ tại ấp Vĩnh An khi ấy đang đi sát lề phải trên đường tới nhà người bạn ở gần đó (lúc này đèn đường đã cúp). Cùng lúc anh Nguyễn Văn Tường (1989) ngụ tại Trà Bình, Trà Bồng, Quãng Ngãi (tạm trú tại xã Phú Mỹ, huyện Tân Thành) điều khiển xe mô tô biển số 76-Y1 3409 chạy từ hướng Ngãi Giao vào Xuân Sơn. Do tầm nhìn ban đêm bị hạn chế, nên anh Tường đã tông vào anh Nhân từ phía sau, rồi kéo lên một khoảng dài 17, 20 mét.
Bảo Trợ