Ngày xưa…

26 Tháng Bảy 20194:51 CH(Xem: 423)

Ngày xưa…

Huy Phương

blank
Xích lô Sài Gòn - Chợ Lớn, năm 1956. (Hình: Getty Images)

“…Nhắc chi ngày xưa đó đến se buồn lòng ta.”
(Văn Cao- Thiên Thai)

Các triết gia thường nhắc nhở chúng ta, “để có được bình an trong cuộc sống, cần hiểu rõ, đừng nhớ chuyện quá khứ, đừng nghĩ chuyện tương lai, hãy sống vui với hiện tại!”

Nhưng sự thật người đời, mấy ai đã bằng lòng với hiện tại, tương lai thì chưa cần nghĩ nhưng luôn luôn hoài niệm, nghĩ về dĩ vãng như là một khoảng thời gian đẹp nhất của đời người. Phải chăng những điều gì đã qua, mất đi chúng ta mới thấy thương tiếc?

Bởi vậy, mới có những “Ngày Xưa Hoàng Thị,” “Những Ngày Xưa Thân Ái,” “Gợi Giấc Mơ Xưa,” “Hoa Bướm Ngày Xưa,” “Mối Tình Xa Xưa…”

Bởi vậy, Phạm Duy mới ước mơ “Cho tôi thời niên thiếu- Cho tôi lại từ đầu- Cho đi lại từ đầu- Chưa đi vội về sau…” Bởi vậy mới có: “Tuổi Thơ Ơi!” “Cho tôi xin một vé đi tuổi thơ!”

Chúng ta ai cũng có một thời thơ ấu, quây quần bên gia đình, háo hức nghe một câu chuyện kể rằng: “Ngày Xửa Ngày Xưa…” (One Upon A Day….)

Nhà thơ Pháp Lamartine trong “Le Lac” như muốn níu lại thời gian, muốn sống lại những gì đã mất: “Ô temps, suspends ton vol!” (Ôi thời gian, xin hãy ngừng trôi!) Không những muốn thời gian ngừng trôi, mà còn muốn trở lại quá khứ nữa, vì thực sự mối tình với nàng Elvire đã là những gì của dĩ vãng, qua rồi.

Trong “Đi tìm thời gian đã mất” (À la recherche du temps perdu) của nhà văn Marcel Proust, dù dĩ vãng ấy cũng đã từng đem lại đau khổ cho tác giả, nhưng cuối cùng, Proust cũng đã phải công nhận “Những thiên đường thật là những thiên đường đã mất.”

Trong đời sống thường, chúng ta vẫn thường nhắc nhở, nhớ lại: lúc trước, ngày xưa, hồi nẳm… Bây giờ, so với dĩ vãng, lòng ta không vui bằng, đời sống không hạnh phúc bằng, miếng ăn không ngon bằng, đời sống không hồn nhiên bằng, vật giá không rẻ bằng, con người không nhân hậu bằng, đạo đức thời nay không bằng, liêm sỉ của con người không bằng, giọng hát của ca sĩ không bằng, lòng ta không vui bằng, và nhất là chế độ này không bằng…

Trong ký ức của mỗi người đều chứa đựng những điều tốt đẹp nhất, đó là những kỷ niệm thời ấu thơ mà những hương vị của ngày cũ đã ghi dấu đậm nét không hề phai nhạt.

Những điều chúng ta đã trải qua trong quá khứ, ngày nay chúng ta hồi tưởng lại, có phải là những cảm giác thật sự không hay chỉ là những ảo giác. Sao ngày xưa chúng ta ăn một tô bún bò của một cái gánh bún nhỏ, từ An Cựu lên sao ngon đến thế? Sao tô phở nước trong veo, đơn giản với mấy sợi bánh, lát chả nhỏ, chút tiêu hành, của gánh phở ông già đầu xóm, sao mà ngon đến thế? Miếng thịt quay Chợ Cũ, ổ bánh mì nóng ngày ấy, bây giờ làm sao tìm thấy lại. Những buổi tiệc “sơn hào hải vị” này nay trên những bàn tiệc xa hoa ở xứ người, làm sao bằng bát canh rau và những con cá kho ngày ấy của mẹ?

Mọi người đều nói, làm sao tìm được hương vị của một món ăn, thuở nhỏ, của ngày xửa ngày xưa, đã thật xa rồi.

Khẩu vị của chúng ta đã bị “điều kiện cách” nên không làm sao tìm lại được miếng ngon nếu miếng ăn không ở trong một hoàn cảnh nào đó! Có người lại cho rằng, trong hoàn cảnh một đời sống thiếu thốn, nên ngày xưa món ăn nào cũng ngon!

Sự thật một tô phở thiếu thốn, đơn giản ngày xưa, không đủ xương hầm, thiếu thịt, thiếu gia vị, so với thời đại no đủ ngày hôm nay, có thể là một tô phở ngon hay không? Một giọng hát thiên phú, không có nhiều nhạc khí hỗ trợ, thiếu hòa âm, không tập luyện, thiếu bài bản có thể là một giọng hát hay, hay không?

Nếu có người hỏi chúng ta, thời gian nào là thời gian đẹp đẽ nhất của cuộc đời, hẳn câu trả lời là “thời niên thiếu” hay “tuổi ấu thơ!” Ai cũng có một giai đoạn không quên về bạn bè thuở nhỏ, thầy cũ, mái trường xưa và những kỷ niệm vui buồn một thời hoa niên.

Trong dòng đời, tuổi trẻ phấn chấn, hăm hở lao mình về phía trước, với những mơ ước về tương lai, nhưng với tuổi già, khi bước đi bắt đầu chậm lại, chúng ta thường có lúc dừng chân, đứng lại, quay đầu nhìn lui về dĩ vãng, sống bằng hồi tưởng, và những gì thuộc về quá khứ đều quý cả: bạn cũ, rượu lâu năm, gỗ già, đồ cổ…

Nhà văn Rudyard Kipling từng viết: “Đừng bao giờ ngoái lại phía sau, nếu không bạn sẽ ngã xuống cầu thang,” nhưng sao đến tuổi già, chúng ta vẫn thường quay đầu nhìn lại quá khứ quá vậy? Cứ nhìn một đám đông người già gặp gỡ nhau, hay trong một quán cà phê, nơi tụ tập quý vị cao niên, câu chuyện nào lại không bắt đầu bằng hai tiếng: ngày xưa- hồi trước- lúc đó- chuyện như thế này- tôi kể cho anh nghe…Đó có thể là một chiến công thời trận mạc, một mối tình thời xa xưa, một chuyện đào hoa thời trai trẻ, hay là chuyện một quãng đời hạnh phúc…

Phải chăng kỷ niệm đẹp không phải vì nó vui hay buồn, mà vì nó không bao giờ trở lại.

Tiếc nuối dĩ vãng, đem những ngày quá khứ so với hiện tại để thấy sự hơn thua. Dưới thời Tần Thủy Hoàng bạo ngược, người ta nhớ lại và tiếc nuối thời thạnh trị an bình của Nghiêu Thuấn. Xã hội cần đi tới, cần tiến bộ, nhưng đừng để cho những người dân thấy cách cư xử với dân, sưu cao thuế nặng, còn hơn thời Pháp thuộc, và cái chế độ mà chúng đã giải phóng, giẫm nát còn đẹp đẽ hơn ngàn lần, hơn những con người và chế độ đi “giải phóng!”

Thời nay, trong chế độ này, y tế xuống cấp, giáo dục băng hoại, người dân nghĩ đến những chuyện tốt đẹp của… ngày xưa, chuyện của thời trước. Trong lao tù, người ta luyến tiếc những ngày tự do, trong nghèo đói làm ta nghĩ đến những ngày no đủ, khổ đau làm cho chúng ta tiếc nuối những ngày hạnh phúc. Xót xa vì cảnh ly hương, lòng ta luôn luôn hồi tưởng lại nhũng ngày ở quê nhà.

Người đời khuyên: “Cho dù vui cũng được, khổ cũng được, đã trôi qua rồi thì đừng nên nhắc lại, khi bạn trốn tránh hiện tại bằng cách sống với hồi ức, thì cũng là lúc hạnh phúc trôi đi mất…”

blank

Nhưng phần lớn con người, không ai bằng lòng với cuộc sống hiện tại, trần trụi, thô ráp vất vả… và lúc đau khổ, người ta 


Ngày xưa! Ngày xưa ấy! Đó là thơ, nhạc hay là những lời réo gọi của một thời gian đẹp đẽ đã qua rồi!
 muốn đắm mình trong hồi tưởng.

Huy Phương - Nguoi-viet.com

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Tháng Hai Lẩm nhẩm coi đà hết tháng Hai Lạ chưa tháng thiếu lại như dài Ngày thêm mấy tiếng vui đàn trẻ Đêm ngắn đôi giờ ích lợi ai Đồ sale gift Tết tủ quăng đầy Biết đến khi nào cắt chỉ đây Thôi để nằm yên cho nó mới Chịu thua bọn khuyến mãi thằng bây Bill đà trả hết túi còn chi Lắm thứ junk mail quảng cáo lì Fast food ê hề nhìn trúng thực “Last chance” câu khách ngán thằng mi Dịch phổi tung hoành Vũ Hán xa Chúng sanh chướng nghiệp cõi ta bà Tin đồn vũ khí Tàu sinh học Úp mở vì ai chẳng biết là Đất Việt chúng vừa bán rẻ xong Quê Cha Bắc thuộc quá đau lòng Hán nô quỷ dữ và “yêu nước” Quả báo nhãn tiền có biết không ? Thái Huy Long
10 Tháng Tám 2012 (Xem: 5986) Một số bài thơ dưới đây trích từ Mưa Nguồn, thơ Bùi Giáng tái bản, sau 1975. Đó là thời kỳ rất khó khăn để tác phẩm văn chương trước 1975 ra mắt bạn đọc - ... Những bài thơ đưới đây rất đỗi bình thường, ai dám bảo thi sĩ điên hay giả vờ điên ?!
7 Tháng Hai 2013 (Xem: 1619) Có một sớm tôi về thăm làng cũ Bên con đường thơ thẩn nhớ bâng khuâng Chỗ khi xưa tôi đã đến bao lần Với ai đó trong âm thầm thanh vắng Quán cà phê bên đường em thầm lặng Những tâm tình sâu thẳm dấu yêu thương
25 Tháng Mười 2012 (Xem: 2585)...Nguyễn Trường Tộ là một trí thức sâu sắc và độc đáo nhất trong bối cảnh đất nước đầy bất trắc và bi thảm vào hậu bán thế kỷ XIX. Ông xuất hiện như một trí thức công giáo trẻ, đầy tài năng, có tư duy sáng tạo, quan điểm về thời cuộc rất tiến bộ và luôn nặng lòng với dân tộc
Mộc Châu mùa này đang vào mùa hoa mận, hoa mơ. Hoa nở trắng trời nơi mảnh đất cao nguyên làm xao xuyến bao kẻ đến người đi. Nhưng trước khi lên đường thăm Mộc Châu, bạn hãy đọc câu chuyện về sự tích cây mơ, để chuyến đi trở nên thi vị và ý nghĩa hơn nhé! Xưa lắm, có một chàng trai trẻ tuổi rất có tài làm thơ. Bố của anh là một thầy thuốc giỏi, Anh được truyền nghề bốc thuốc chữa bệnh.
Đêm khuya trăng rớt mặt sông Chiều nay em đã theo chồng về dinh Con chim sáo đậu sân đình Sáo bay sao nỡ tội tình bỏ tôi? Lục bình líu ríu mãi trôi
Chuột kêu chút chít trên cây Muốn chi anh nói đừng ngây mãi nhìn Cho em chiếc nhẫn làm tìn Về thưa thầy mẹ anh xin em rồi Chuột kêu rúc rích từng hồi Em ngừng facebook đứng ngồi không yên Chúng kêu ra rả liên miên Anh ơi! Muốn nhéo anh hiền quá đi Đời em có thuở có thì Hâm đi hâm lại còn gì nữa đâu Tiếc chi Bà Điểm cau trầu Đôi bên cha mẹ bàn câu chuyện mình Anh ơi lấy nghĩa lấy tình Phu thê trọng đạo bóng hình với nhau Người đời lẫn lộn vàng thau Làm sao cho xứng tình đầu của em… Lóng rày me dốt em thèm Học đừng thức quá nửa đêm em chờ Thái Huy Long
04 Tháng Hai 2013 (Xem: 3798) Từ khi vũ trụ được tạo thành, Thượng Đế đã xếp đặt để "tứ thời bát tiết" xoay vần đều đặn. Cả vũ trụ bao la hàng tỉ tinh tú luân chuyển một cách nhịp nhàng khéo léo như một bộ máy thực tinh vi mà cũng rất là "đơn giản".
28 Tháng Giêng 2013(Xem: 3412)/ Bây giờ mấy mươi năm trôi qua, nhiều người phiêu bạt xa quê, lập nghiệp làm ăn nơi thành thị, hoặc một vùng xa nơi tỉnh lẻ hay bôn ba tận hải ngoại, nhưng dù ở đâu, mùa Xuân đến bà con vẫn canh cánh trong lòng về những nỗi thương nhớ quê nhà, vùng đất đỏ Bình Giã yêu dấu.
Quê nghèo thuở ấy chơi vơi Dìu con từng bước dòng đời bể dâu . Con nhìn mắt mẹ thâm sâu Giải dầu năm tháng bạc đầu vì con . Vu Lan về .Mượn đóa hồng Kính dâng lên Mẹ tỏ lòng kính tôn . Mong sao tuổi xế hoàng hôn Mẹ vui thanh thản ,cháu con an hòa .
Bảo Trợ