Từ tính trẻ thơ tới cổ tích trong tranh Nguyễn Đình Thuần

10 Tháng Bảy 201812:29 SA(Xem: 67)

Từ tính trẻ thơ tới cổ tích trong tranh Nguyễn Đình Thuần

Du Tử Lê/Người Việt

1.
Tôi không biết có phải linh hồn họa sĩ Đinh Cường, sinh thời, rất thương mến người em văn nghệ của ông là Nguyễn Đình Thuần; hay vì sự thôi thúc của một số bằng hữu, đã dắt tay Nguyễn, trở lại, đứng trước giá vẽ, sau một thời gian dài lâu chia tay khung vải?
duoianhtrang-Tranh-Nguyen-Dinh-Thuan- yeujpgDưới Ánh Trăng 45"x40", sơn dầu trên bố, 2018, tranh Nguyễn Đình Thuần.

Tôi không biết! Và cũng không bận tâm bởi, với tôi, sự trở lại với hình tượng và, màu sắc của Nguyễn, là điều đáng nói, hơn bất cứ một điều gì khác.

Theo tôi, bất cứ một trở lại, quay về nào, sau một thời gian chia tay dài lâu, đều mang đến cho kẻ trở lại, một trong hai trạng huống: Lúng túng, ngỡ ngàng nơi những giây phút ban đầu. Hoặc mừng rỡ, hân hoan như gặp được, sống lại với tình yêu thứ nhất.

Ở Nguyễn Đình Thuần, tôi cho là trường hợp thứ hai.

Xem những bức tranh mới nhất của Nguyễn, tôi cảm được niềm hân hoan, tiếng chuông reo vui, ngân nga trong từng đường cọ, từng nhát dao. Tôi cũng nghe được những trở mình trên cưu mang đằm đằm của những lượng màu sắc vươn vai, tỏa, ngát trên những nẻo đường lắng, sâu nghệ thuật.

Không cần ghé sát khung vải, tôi cũng ngửi được mùi thơm của sơn dầu tuồng đã ngưng đọng trong từng phân vuông hạnh phúc, có lại.

Tôi cho, đó là sự tái sinh hay nụ cười đằm thắm, hiếm hoi, một lần nữa của định nghiệp Nguyễn Đình Thuần.

2.
Tôi không biết ký ức ngàn năm của những vầng trăng mang tên chinh phụ, hay tấm lòng thủy chung vàng mười của những thiếu phụ Nam Sương, của những người mẹ bồng con chờ chồng chinh chiến phương xa, những tượng-đài-tinh-thần của những phụ nữ Việt Nam tiêu biểu,… đã linh ứng trong những tranh thiếu nữ hôm nay, của Nguyễn? Hay đó là linh giác của họa sĩ gặp được tố nữ, bước ra từ trong tranh hoặc, đó là một thứ công chúa ngủ trong rừng, do nợ duyên chưa dứt, thức dạy giữa biếc xanh thương yêu, vàng ươm kỷ niệm, đáp đền tình tri kỷ với họa sĩ?

Tôi không biết. Tôi chỉ thấy, hình tượng thiếu nữ quen thuộc của quảng trường hội họa Nguyễn Đình Thuần, một lần nữa, lại trở về với trái tim mẫn cảm nắng, gió, sương mù của Nguyễn.

Tôi không biết. Tôi chỉ cảm nhận, mỗi chân dung thiếu nữ của Nguyễn Đình Thuần là một khắc-họa hoan lạc (hay phiền muộn chân trời?).

Nhưng dù trạng thái nào, tính tinh khiết vẫn là ngọn hải đăng soi sáng cho những tìm thấy bến, bờ nghệ thuật của Nguyễn.

Tùy vị trí, góc độ, tâm cảnh mỗi người mà, chúng ta sẽ có được cho riêng mình một nhan-sắc-vũ-trụ (trừu tượng) hay, một chân dung thiếu nữ (cụ thể)…

3.
Để có được cho riêng mình, dòng chảy nằm ngoài biên độ khung vải, điều đòi hỏi duy nhất nơi chúng ta, theo tôi là: Hãy trực tiếp đối diện (đắm mình) vào hình tượng và, sắc màu của Nguyễn. Một trở lại, như tin vui, sau dài lâu, bằn bặt. Một trở lại hạnh phúc, mưng, mưng trên nơi từng thớ thịt, da mang tên hội họa của Nguyễn.

Tôi nhấn mạnh “…điều đòi hỏi duy nhất nơi chúng ta là, hãy trực tiếp đối diện (đắm mình) vào hình tượng và, sắc màu của Nguyễn…” Vì mọi trích dẫn, phát biểu của những bậc thầy hội hoa thế giới, theo tôi không hề là đường dẫn, là khuôn vàng, thước ngọc vĩnh viễn sau hàng trăm năm dòng sông nghệ thuật này, không ngừng chảy tới.

Tôi muốn nói, những trưng dẫn đó, chẳng giúp ích bao nhiêu cho giới thưởng ngoạn trình độ trung bình mà, đôi khi còn khiến họ ngơ ngác, rối rắm…

Tôi muốn hỏi, liệu đã tới lúc chưa, ta nên chiết, giảm hoặc ngưng lại thói quen dùng một trừu tượng này (đoạn văn chữ viết), để giải thích một trừu tượng khác (sắc màu, hình tượng)?

Tôi muốn hỏi, có phải phương Tây cho chúng ta kỹ thuật, nhưng không ai có thể cho chúng ta linh hồn, hơi thở của tác phẩm, ngoài thổ ngơi của đất nước?

Thực tế, hôm nay, theo tôi, chưa có một phát biểu (coi như) có tính chân lý vĩnh cửu nào, tồn tại mãi với thời gian.

Chưa kể, phương tây từng có một nhắc nhở rất đáng cho chúng ta lưu ý rằng: Chân lý bên này dãy núi Pyrénées không là chân lý ở bên kia dãy núi.

4.
Để chấm dứt bài viết ngắn này, từ kinh nghiệm của một người-ngoại-đạo, từng nhiều lần đứng trước tranh Nguyễn Đình Thuần, tôi thấy, dù ở vị trí nào, nếu tôi có được cho mình tâm-thái trẻ thơ, tôi đều nhận được nhiều thú vị bất ngờ, như những ngày ấu thơ được nghe chuyện cổ tích vậy.

Vì, dù trừu tượng hay, hình tượng cụ thể thì, tranh của Nguyễn, dường như vẫn đi ra, từ trầm tích gấm hoa quá khứ.

Có phải? 
Du Tử Lê - NV

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Đứng bên ngoài khung cổng sắt đã khóa kỹ, Nghi nép vào hàng dậu được kết bằng cây dâm bụt, nhìn vào bóng tối yên lặng đang bao trùm cả tu viện. Đây không phải là lần đầu tiên chú về trễ, và cũng không phải là người duy nhất về trễ như vậy. Các chú ranh mắt, hoặc vô tình hoặc cố ý, và bằng cách nào đó, đã làm cho một chấn song của cửa sắt gẫy hết một đầu, chỉ cần kéo nhẹ qua là lách mình vào lọt.
Em phải sống, vâng, em phải sống! Mảnh đất lành vẫn chờ bước chân em Bàn tay em tô đất nước đẹp thêm Em phải sống để đời không câm lặng. Ta đòi lại biển xanh và cát trắng Đã bao đời là mạch sống ngư dân
Từ ngã ba đi vào, cảnh tàn phá vì trận đánh lan rộng đến những con lạch nhỏ. Trước ngày Tết, đi qua khu phố này người ta chỉ nhìn thấy những dẫy nhà hai bên đường với những cửa tiệm buôn bán tấp nập. Sau trận đánh dẫy nhà bị cháy trơ trụi, những bức tường đổ nát lỗ chỗ những vết đạn, những mái tôn cháy đen xạm cong queo trên đống than. Một vài chiếc xe chỉ còn trơ lại cái khung đen thui.
Chưa tu chấp trách lỗi người Tu rồi, lỗi ấy không ngoài chính ta Chưa tu, hở chút ba hoa.. Tu rồi, nhìn lại, đấy là trẻ con.. Chưa tu, thế sự chen bon. Tu rồi, chỉ cốt vẹn toàn nội tâm. Chưa tu, đụng đến nổi sân Tu rồi, mặt đỏ.. lặng thầm soi gương.. Chưa tu mười ghét, một thương Tu rồi độ lượng trùng dương cõi lòng Chưa tu, xuôi ngược đèo bòng Tu rồi, vui bước ngược dòng thế nhân.. Chưa tu Muốn bội hơn Cần Tu rồi nguyện bỏ dần dần.. ''cái thêm''.. Chưa tu, nghịch cảnh là rên
Bài “Giấc Mơ Chapi” Chapi, ôi Chapi Nhớ gì trong quá khứ Tôi ở đâu bây chừ ?! Cảm ơn anh Trần Tiến Ai viếng mộ Y Moan ?!
Con tôi hỏi sao Ba trồng cây chuối, cây dừa sim, cây nhãn, cây bầu? Ở Mỹ nầy sao không trồng cây táo, cây dâu, Cây oak, palm tree, như người ta Ba nhỉ? Nghe con hỏi, tôi mỉm cười suy nghĩ
Thưa quý độc giả và quý tác giả, Một tuần trước khi phát hành bản tin này, Ban Tổ chức Giải Viết Văn Đường Trường lần VI đã tổng kết điểm của 107 bài được vào vòng sơ khảo (trong số 167 bài dự thi). Trong số này, đã chọn ra 64 bài đạt điểm cao để giới thiệu vào vòng chung khảo. Ban Chung khảo bắt đầu vất vả với hơn 430 trang bài.
* Trong Tự điển tiếng Việt - Bồ đào Nha - La tinh của Alexandre de Rhodes xuất bản năm 1651 không có từ "Phở". trong Tự điển Huỳnh Tịnh Của (biên soạn năm 1895) và Tự điển Genibrel (biên soạn 1898) cũng không có từ Phở . Danh từ Phở được chính thức ấn hành lần đầu trong cuốn Việt Nam tự điển (1930) do Hội Khai Trí Tiến Đức khởi thảo và giảng nghĩa: "Món ăn nấu bằng bánh bột gạo thái nhỏ với nước dùng bằng thịt bò hầm".
Cô Đơn Từ lúc ra đời vắng tuổi thơ Chẳng ai thương nhớ chẳng ai chờ Đam mê trẻ nhỏ thì tương tự Lạc lõng mình tôi chữ vất vơ ! Đau khổ làm tê mầm hứng cảm Cho nguồn vui rạng rỡ ngày xuân. Tâm hồn chẳng vượt qua rào cản Nhốt lạc loài côi cút lặng buồn Nghiệt ngã tuồng như quất rã rời Vào thân trẻ dại chẳng nhàn lơi. May từ vực thẳm bao cười khóc Thần lực thầm vươn giúp cả đời Nghị lực từ cơn lũ dội đầu, Hiểm nguy vách đá đỏ tô màu Lên ngày tháng chuyển vần tôi luyện Mãi tận thu vàng nhịp bóng câu Nghị lực từ cơn bão bạo tàn Mây đen sấm chớp quỷ ầm vang Chỉ tôi mặc khải mà trông thấy... Kẻ khác nhìn trời vẫn tạnh quang! Thái Huy Long Edgar Allan Poe là văn thi sĩ, nhà phê bình và biên tập Mỹ. Mồ côi từ tấm bé, ông học giỏi và làm thơ từ 13 tuổi. Bất hoà với cha nuôi khi lớn, bỏ dở học hành. Nổi tiếng về phê bình chỉ trích, viết truyện ngắn ... hồi hộp nhiều xúc cảm, trinh thám bí mật. Ông được nickname là sư phụ chuyện trinh thám. Ông cũng v
ĐÁNH THỨC TIỀM LỰC (Bản đầy đủ) - Thơ Chu Mộng Long - (Trường ca của Chu Mộng Long. Phỏng thơ Nguyễn Duy. Tặng các bạn đang phản tỉnh và chưa thức tỉnh.) - Hãy thức dậy đất đai! cho đầy tớ tôi không còn mũ cối và áo vá vai cho phần ở mỗi nhà không còn chung cư ngăn vách nứa
Bảo Trợ