Lá Diêu Bông

05 Tháng Mười Một 20192:00 CH(Xem: 6978)

ladieubongVÀI NÉT VỀ "LÁ DIÊU BÔNG" - Trước kia Hoàng Cầm gắn liền với hình ảnh Kiều Loan. Ngày nay bài thơ Lá Diêu Bông, rất ngắn nhưng làm sống lại tên tuổi Hoàng Cầm, ngay cả hải ngoạị

Lá Diêu Bông là lá tưởng tượng để bày tỏ ẩn tình bi thương, chất ngất. Ân tình đó được phổ biến qua tiếng hát với cung đàn. Làng Đình Bảng, Bắc Ninh tuy là miền quê nhưng cũng là "nơi đàn bà con gái đa tình, sóng sánh mắt lá răm" trông mòn con mắt.

Trong bài thơ Lá Diêu Bông, mở đầu, Hoàng Cầm đã viết "Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng" để phác hoạ hình ảnh điạ phương với bóng dáng trang phục diễm kiều cuả người gái quệ Năm Hoàng Cầm lên 8 tuổi, từ tỉnh ở trọ học, trở về thăm nhà gặp người con gái 16 tuổi – tên Vinh – yêu kiều trong chiếc váy bước vào hàng xén cuả thân mẫu Hoàng Cầm. Cậu bé 8 tuổi quá lãng mạn đã bị "tiếng sét ái tình" (coupđe-foudre) (amour subit & violent) ngay tức khắc.

Tiếng sét ấy đã đi sâu vào trái tim, gần 70 năm sau Hoàng Cầm tâm sự: "Trước mắt tôi, Chị hiện ra rực rỡ như một thiên thần. Ngay lập tức, hồn tôi như bị chiếm đoạt đến đau điếng. Kể từ giây phút định mệnh ấy, tôi mê man chị chẳng còn biết trời đất, ất giáp, quên cả đến học hành, sách vở, suốt ngày chỉ ngong ngóng sang bên kia đường số 1, xe xế nhà tôi khoảng 20 mét, nơi thiên thần cuả tôi ngồi bán quán nghèo, phố nhỏ điù hiu, tỉnh nhỏ... Tôi phải lòng chị, cứ thế giăng mắc tơ tình quanh chị suốt 4 năm trời, đến năm tôi 12 tuổi thì chị đi lấy chồng".

Người con gái đó biết được mối tình si cuả cậu bé học trò. Thế nhưng "Chị vẫn dứt áo ra đị Đi lấy chồng. Tôi mất tăm chị, đầu non cuối bể tôi đi tìm, không thấỵ Biền biệt tăm cá bóng chim...". Theo Hoàng Cầm, Lá Diêu Bông "là chiếc lá huyền thoại, chiếc lá ngây thơ về một tình yêu đầy mộng mị thời thơ ấu". Chiếc lá ấy mang theo hình ảnh có thật với Hoàng Cầm: "Tôi còn nhớ mồn một một buổi chiều muà đông... Chị đi về phiá cánh đồng chiều còn trơ cuống rạ Những dãy nuí xanh xanh mờ xa in hình như dao khắc trên nền trời cuối hoàng hôn. Bí mật, tôi lặng lẽ lần theo chị. Tôi thấy chị thẩn thờ tìm đồng chiềụ Cuống rạ.

Rồi chị lẩm bẩm một mình, dầu chị biết chắc tôi lẵng nhẵng theo sau lưng : Đứa nào tìm được Lá Diêu Bông, từ nay ta gọi là chồng...".Mang hình ảnh đó những 25 năm sau, bài thơ Lá Diêu Bông cuả Hoàng Cầm mới ra đờị

"Váy Đình Bảng buông chùng cửa võng
Chị thẩn thờ đi tìm
Đồng chiều,
Cuống rạ.
Chị bảo:
Đứa nào tìm được Lá Diêu Bông
Từ nay ta gọi là chồng.
Hai ngày em tìm thấy lá
Chị chau mày: Đâu phải Lá Diêu Bông.
Muà đông sau em tìm thấy lá
Chị lắc đầu,
Trông nắng vãng bên sông.
Ngày cưới chị
Em tìm thấy lá
Chị cười xoe chỉ cắm trôn kim.
Chị ba con
Em tìm thấy lá
Xoè tay phủ mặt chị không nhìn.
Từ thuở ấy
Em cầm chiếc lá
Đi đầu non cuối bể.
Gió quê vi vút gọị
Diêu bông hời ... ới Diêu Bông!".

Bài thơ gọi chị & em vì vậy có nhiều người cứ nhầm tưởng hình ảnh hai chị em gái; thật ra, giữa tác giả với "người tình" nơi cố quận. Lá Diêu Bông ra đời từ năm 1959, bí ẩn đó kéo dài gần 4 thập niên, tác giả mới tâm sự nổi niềm.

Nhạc sĩ cảm tác, rung rộng với hồn thơ để sáng tác. Và, "thiên tình sử" Lá Diêu Bông được nhạc sĩ Phạm Duy viết thành ca khúc Lá Diêu Bông ở hải ngoại vào giữa thập niên 1980 trong tuyển tập "Thấm thoát mười năm" xuất bản năm 1985. Phạm Duy dùng nguyên văn bài thơ để viết nhạc, chỉ bỏ vài câu đầu từ "Váỵ.." đến "Chị bảo". "Đứa nào tìm được Lá Diêu Bông... Diêu Bông hời, hời hỡi Diêu Bông" và thêm vào hai câu cuối vào bài hát: "Em đi trăm núi nghìn sông! Nào tìm thấy Lá Diêu Bông bao giờ...". Nhạc phẩm Lá Diêu Bông này mang âm hưởng sắc thái mới lạ, khó hát nên ít được phổ biến. Đầu thập niên 1990, nhạc sĩ Trần Tiến phổ biến bài này mang âm điệu dân ca, bình dân được nhiều ca sĩ trình bày; vì vậy, đã có nhiều sự nhầm lẫn về tác giả khi nghe bài hát Lá Diêu Bông. Trần Tiến không hiểu được hồn cuả bài thơ, ngộ nhận nhân vật, nhưng làm nổi tiếng tên tuổi Lá Diêu Bông...

Nguyễn Việt Hoài Nam

Chúc các bạn một ngày sâu sắc,

Hiển
Lá Diêu Bông

Lời ru buồn nghe mênh mang mênh mang
Sau lũy tre làng khiến lòng tôi xôn xao
Ngày lấy chồng em đi qua con đê
Con đê mọc lối cỏ về
Có chú bướm vàng bay theo em
Bướm vàng đã đậu cây mù u rồi
Lấy chồng sớm làm gì, để lời ru thêm buồn
Ru em thời thiếu nữ xa xôi
Còn đâu bao đêm trăng thanh
Tát gàu sòng, vui bên anh

Ru em thời con gái kiêu sa
Em đố ai tìm được lá diêu bông
Em xin lấy làm chồng

Ru em, thời thiếu nữ xa xôi
Mình tôi lang thang muôn nơi đi tìm lá cho em tôi
Ru em thời con gái hay quên
Thương em tôi tìm được lá diêu bông
Diêu bông hỡi, diêu bông!
Sao em nỡ vội đi lấy chồng

Lá diêu bông – Trần Tiến

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Văn hào Nga Dostoievski đã từng nói: “Nếu không có Chúa người ta dám làm mọi sự”. Và một câu châm ngôn đã nổi tiếng trên toàn thế giới nói rằng: “Khởi sự của đạo đức là biết sợ”. Trong lịch sử dài đằng đẵng của nhân loại, học thuyết vô Thần chỉ mới xuất hiện từ khoảng thế kỷ 14. So với những tín ngưỡng cổ xưa và các học thuyết về Thần học đã có mặt từ thời kỳ hồng hoang của văn minh nhân loại, thuyết vô Thần chỉ như đứa trẻ, nhưng lại có ảnh hưởng rất nhanh và lan rộng trên toàn thế giới. Nhưng ít có ai biết rằng, học thuyết vô Thần lại có nguồn gốc hữu Thần.
Đã mấy tuần lễ nay, đôi cánh của vợ chồng chim Lạc không hề ngưng nghỉ. Họ đã trải qua một cuộc hành trình thật dài: từ ruộng đồng này đến rừng núi khác với hy vọng tìm ra một nơi định cư vĩnh viễn, và chuẩn bị cho những đứa con đầu lòng của họ sắp sửa ra đời. Sáng hôm đó, giữa khi sức lực tưởng như mỏi mòn, và niềm tin cũng gần cạn kiệt thì trước mắt họ, ở phía Nam, dưới đám mây bạc hiện ra một cánh rừng cây cối xanh tươi, hoa nở ngát hương và trĩu đầy những trái chín. / post 29 Tháng Tám 2012(Xem: 5581) Sâm Thương - Vanchuongviet/
Cảnh sắc Xuân sang mỡn lá cành Bướm vàng bay lượn giữa trời xanh Chim muông cánh vỗ như chào đón Nắng ấm ban mai dẫn mộng lành Những tưởng ni sư mãi ngắm Xuân Đề thơ vãn cảnh chẳng vơi nguồn Non xanh núi biếc sân si diệt Tu tập như vầy sẽ tuyệt luân
Con ruồi nhỏ, nhỏ xíu. Vậy mà cái nhỏ xíu đó đôi khi lại là nguyên nhân của những việc tày đình. Rất có thể hai vợ chồng đâm đơn ra tòa ly dị nhau chỉ bởi một con ruồi. Ai mà lường trước được những việc thần kỳ đó!/post 28 Tháng Mười Một 2012 (Xem: 2409)/
Tại kinh thành Constantinople có một người Do Thái nghèo sinh sống bằng phế liệu. Suốt ngày dài, hắn lê chân từ nhà này sang nhà khác của người theo đạo Do Thái, đạo Islam, đạo Kitô, mua quần áo cũ, bình cũ, nồi niêu soong chão cũ và đủ thứ giẻ rách cùng đồ phế thải. /post 30 Tháng Tám 2012 (Xem: 6889)/
Đầu năm 1905 Phan Bội Châu rời Việt Nam đi Hong Kong, Quảng Châu, rồi Thượng Hải và từ đó lên tàu sang Nhật. Tại đây, Phan tiên sinh gặp Lương Khải Siêu, nhà trí thức có tư tưởng cải cách của Trung Quốc, đang lưu vong ở Nhật. Hai người trò chuyện bằng bút đàm nhưng rất tâm đầu ý hợp. TRẦN VĂN THỌ - Tuoitre.vn
Hãy viết cho em những giòng thư luyến nhớ- Bên nhịp cầu thông cảm chớm yêu thương- Khi hồn ta vừa xao xuyến vương vương- Rồi chết lịm trong suối thần tiên mộng- Giòng chữ anh mang đến những đợi chờ- Khi trao em màu trắng thực đơn sơ/post 11 Tháng Bảy 2012 (Xem: 5065) Trăng Mười Sáu /
Sử sách Việt Nam, dù mới dù cũ, đều dành phần trang trọng nói về cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng. Đại Việt Sử Ký Toàn Thư nhà Hậu Lê, Việt Nam Sử Lược -Trần Trọng Kim /post 14 Tháng Mười 2012 (Xem: 3659)/
Mối tình đầu (Premier amour) là một trong những tác phẩm quan trọng đầu tiên của Samuel Beckett. Ông khởi sự viết truyện ngắn này, có thể nói là truyện thật ngắn đầu tiên, năm 1945, nhưng có nhiều tư liệu – như của nhà Grove Press ở New York chẳng hạn, là nơi hầu như toàn bộ tác phẩm của Beckett đã được xuất bản – ghi là 1946. /post 28 Tháng Sáu 2012 (Xem: 3828) Samuel Beckett - Bản dịch Hoàng Ngọc Biên - vietmessenger /
Lỡ Một Mai... Nửa khuya thức giấc thường hay trằn trọc Nhìn em vào mộng ngà ngọc an bình Khẻ tắt đèn nằm lại chỉ làm thinh Rồi vương vấn những ý tình ngã nghiệt Nếu sáng dậy thình lình ta đã chết Dấu tình thương đã dành hết cho nàng Còn mơ hồ nàng tự hỏi băn khoăn Rồi quên lãng trong chiều hoang nhạt nắng ?! Nếu ta đi để lại nhà lạnh vắng Chắc chi rằng tâm sâu lắng tình yêu Đã thể hiện bằng săn sóc sáng chiều Đủ cho kẻ sẽ cần nhiều bảo bọc Nếu mai lỡ đường đời ta đã trọn Quả phụ ngồi bóng trải ngọn đèn đêm Khi u hoài tuyết giá siết bậc thềm Có nhớ lại những ấm êm đôi lứa ? Nếu mai ấy người thân không còn nữa Nói lời yêu bị cách trở âm dương…. Thôi từ nay... chỉ có một con đường Là bộc lộ tình thương ngày còn sống Thái Huy Long
Bảo Trợ