Lễ Hội Đang Dẫn Cả Dân Tộc Ta Lạc Đường

27 Tháng Hai 20187:40 SA(Xem: 453)

TS. Nguyễn Xuân Diện: LỄ HỘI ĐANG DẪN CẢ DÂN TỘC TA LẠC ĐƯỜNG
blank

Đầu năm, từ lễ hội suy nghĩ về văn hóa tâm thế xã hội

Nguyễn Xuân Diện
Xuân 2013
Sau những ngày Tết Nguyên đán, trống hội đã gióng lên. “Bao nhiêu trống với chiêng tưng bừng vui rộn rã. Bao nhiêu phướn với hoa quay cuồng đến ngợp trời”. Mùa lễ hội đã bắt đầu! Bao nhiêu những bãi đất trống trước cửa đình đã lại náo động trong những ngày hội xuân rộn rã. Ba tháng ăn chơi bắt đầu. Những cuộc sát phạt trên các chiếu bạc từ làng quê đến phố thị ăn theo mùa lễ hội cũng đã bắt đầu khởi sự…

Chúng ta có quá nhiều lễ hội. Có người tính mỗi ngày bình quân ở Việt Nam có hai mươi lễ hội, một năm cả nước có tới 8.000 lễ hội. Mấy năm gần đây sự nở rộ của lễ hội ở trên khắp các miền của đất nước, đã bộc lộ ra tất cả những mặt tiêu cực của văn hóa Việt Nam.

Từ trong truyền thống, lễ hội chính là một phần của văn hóa và đạo đức của toàn xã hội, thể hiện niềm tôn kính đối với các vị anh hùng dân tộc, với Phật và Thánh Thần. Lễ hội cũng chính là nơi hội tụ sức sống của dân tộc, sức sống của văn hóa Việt từ ngàn đời truyền lại.

Chúng ta đều biết rằng lễ hội là thời điểm mạnh, hội tụ sức mạnh của cộng đồng Việt, ngưng kết nhiều ý nghĩa và biểu tượng văn hóa đã được trao chuyển từ đời này qua đời khác. Chúng ta tìm thấy trong lễ hội cả những hào quang chiến thắng của những cuộc chiến tranh vệ quốc trong quá khứ, những tầng sâu của nền văn minh lúa nước, những ứng xử của con người đối với tự nhiên. Nay, những điều đó chúng ta có còn tìm thấy trong những lễ hội?

blank
 Khai hội chùa Hương Tích thì liên quan gì tới ông Hồ Chí Minh?

Người dân ngày càng háo hức quan tâm và kéo đến với các lễ hội cho thấy một nhu cầu về văn hóa tâm linh hơn bao giờ hết. Nhưng đáng tiếc là người ta đi lễ Phật và đến với các lễ hội, với mục đích rất thực dụng.

Người trảy hội thời nay không còn đem đến lễ hội sự chính tâm như ngày xưa nữa! Có người nói, quan sát lễ hội và người tham gia lễ hội là biết xã hội đang vận động ra sao. Người ta kéo đến lễ hội bằng những lời cầu khẩn quyết liệt nhưng đầy mê lầm, bằng những mâm lễ vật phàm tục để mặc cả với thần thánh, bằng những đồng tiền lẻ gài lên khắp thánh tượng, phật tượng, bằng những cuộc nhậu nhẹt say khướt nơi đất Phật Hương Sơn, Yên Tử bên những mâm đặc sản thú rừng được chặt chém bởi những tay đồ tể (cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng). Lễ hội là dịp để gặp gỡ và đánh chén. Sau đó là chuyện xả rác không tiếc tay, khiến cho những khu di tích thành ra một bãi rác khổng lồ.
blank
 Đường đi lễ phật rất vui, trên bên dưới thuyền đều khẳm.
blank
 Cảnh chùa rất thi vị, quà quê hấp dẫn
blank
 Nghệ thuật sắp đặt theo phong cách dã thú.
blank
Chào mừng quí khách đến với lễ hội chùa Hương
blank
Trụi và Trọc
blank
Nhím rừng Yên Tử đê !
.
blank
 Đã bảo ở lại chuồng nhà mà cứ đòi đi lễ chùa.

Điều đáng buồn là phần lớn những lễ hội mà chúng ta quan sát được, thì những nhà tổ chức chỉ chú trọng đến việc thu các loại tiền, sắp xếp các điểm đỗ xe, mà không có một lễ hội nào tuyên truyền một cách đầy đủ về ý nghĩa nhân văn của lễ hội, sự tích của thần linh. Đặc biệt là cả một phong trào sân khấu hóa lễ hội, đã làm biến dạng và tha hóa các giá trị của lễ hội.

Nhiều lễ hội làng, vốn có qui mô nhỏ bé đã được phù phép thổi phồng của các "chuyên gia văn hóa" thành các lễ hội lớn, hoành tráng, thu hút sự quan tâm của hàng vạn người. Lại có những lễ hội thuần túy là lễ hội tín ngưỡng địa phương, nhưng nay được biến thành các lễ hội mang tính chất quốc gia.


blank
Ảnh chụp tại lễ hội Đồng Kỵ, sáng mùng 4 Tết Đinh Dậu. Nguồn: Internet.
.
Nước ta đang dấy lên chuyện tâm linh, nhưng toàn cổ xúy cho những lệch lạc, mê lầm. 

Đáng lẽ đền Trần là nơi giáo dục hào khí Đông A và tinh thần yêu nước thì thành ra nơi cổ xúy chuyện ấn triện, thăng tiến và lợi lộc, mua quan bán chức.

Đáng lẽ đền Trần Thương, đền Bà Chúa Kho là nơi giáo dục tinh thần tận tụy và liêm chính, trách nhiệm với kho dự trữ của nhà nước thì thành ra nơi mặc cả vay mượn, mua bán quàng xiên.

Đáng lẽ lễ Tịch điền, đàn Xã Tắc là nơi giáo dục lòng biết trọng nông thuần phác thì lại thành ra nơi lòe loẹt, cờ đèn kèn trống.

Lễ hội của chúng ta đang dẫn chúng ta đi lạc đường rồi! Dân ta đang được dẫn vào bến lú sông mê, quên hết công lao và  đức nghiệp của tổ tiên chúng ta rồi! 

Nhà nghiên cứu Phan Cẩm Thượng buồn bã nói rằng: "Ở đâu mà lòng người bất an, xã hội bất trắc, thì mê tín dị đoan cũng có nhiều cơ hội, như cỏ dại gặp đất hoang vậy". Phải rồi! Chưa bao giờ lòng người bất an, xã hội bất trắc như hôm nay! Không tìm được niềm tin nơi trần thế, dân chúng đành tìm kiếm niềm tin trong hoang mang vũ trụ. 

Và nhà chức trách cũng vậy. Không giải được các bài toán hiện tại, bất lực, đành để cho dân xuống con thuyền lễ hội và tín ngưỡng đi vào bến lú sông mê, quên hết ...quên hết...

Ôi trời! Lễ hội mùa xuân Việt Nam năm 2013!
*Ảnh và chú thích ảnh của DL.
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Mặc dù đã quen mắt, quen tai với mấy vụ bắt bớ, lò củi nhưng hôm nay, tin bắt ông Trương Minh Tuấn, ông Nguyễn Bắc Son- các cựu Bộ trưởng TTTT- những người từng có quyền sinh, sát với báo chí, vẫn thấy có gì đó xốn xang. Cho dù, chuyện này, biết rằng, sớm muộn cũng sẽ đến.
Ngoại trừ một số anh hùng Việt Nam chống Pháp, thử hỏi trong số còn lại có anh hùng và anh thư người Việt nào mà lại không chống Tàu? Họ là Hai Bà Trưng, Bà Triệu, Trần Hưng Đạo, Lý Thường Kiệt, Lê Lợi, Quang Trung vân vân. Cho nên, nếu phải viết về lịch sử Việt Nam chỉ trong một câu duy nhất thì bất kỳ người Việt nào cũng có thể viết như sau: Lịch sử Việt Nam là lịch sử chống Tàu. Trong những bậc anh hùng và anh thư này, danh tướng Trần Hưng Đạo chính là biểu tượng thiêng liêng và bất diệt của lòng yêu nước có trong máu của tất cả những người Việt Nam yêu nước.
Fang Zheng, một công dân Mỹ gốc Hoa với đôi chân bị nghiền nát dưới bánh xe tăng trong vụ thảm sát Thiên An Môn năm 1989, đã bị từ chối nhập cảnh vào Trung Quốc để tham dự tang lễ của cha mình, theo Epoch Times. Chính quyền Trung Quốc đã từng dùng xe tăng, quân đội và súng trường để giết hàng ngàn sinh viên nhằm chấm dứt cuộc biểu tình đòi tự do, dân chủ của sinh viên trên quảng trường Thiên An Môn vào ngày 4/6/1989. Fang là một trong những sinh viên tham gia cuộc biểu tình. Vào ngày 4/6/1989, anh cùng nhóm sinh viên rút khỏi quảng trường Thiên An Môn và bị 1 chiếc xe tăng nghiền nát cả hai chân. Fang đã từng lên tiếng về sự thật đẫm máu của vụ thảm sát và từng bị chính quyền Trung Quốc bắt giữ 2 lần.
Lấy đi đỉnh hương của Đức Thánh Trần, sẽ nhận về mình một bát hương. Phó chủ tịch TP HCM Nguyễn Thị Thu qua đời
Đức Thánh Trần Hưng Đạo đã được lịch sử và nhân dân phong Thánh. Và Đức Thánh theo đạo lý nhân gian từ xưa đến nay hiện diện ở đâu thì ở đó có lư hương để nhân dân chiêm bái và thắp nén hương để tưởng nhớ và ghi nhớ công ơn của ngài đối với dân tộc này.
SÀI GÒN 17-2 (NV) .- Ba tuần lễ đã trôi qua, thân hữu trông tin nhưng Facebooker có hai trang cá nhân Selena Zen và Diệu Hằng trên mạng xã hội, vẫn biệt tăm tích kể từ ngày bà bị công an bắt đi. Theo thông tin trên các trang facebook của Bảo Nhi Lê và Người Đà Lạt Xưa hôm Chủ Nhật, Công an đã đến bệnh viện Nguyễn Tri Phương ở Sài Gòn buổi chiều ngày 28/1/2019 bắt bác sĩ Huỳnh Thị Tố Nga, nơi bà là bác sĩ khoa xét nghiệm. Từ hôm đó đến nay, không ai biết tình trạng của bà ra sao hoặc bị giam giữ ở đâu, bị bắt về tội gì.
Một đoạn trường lịch sử đau thương và hào hùng để chiến đấu bảo vệ tổ quốc trước cuộc xâm lăng của Trung Quốc, một cuộc chiến phi nghĩa và với nhiều mục đích chính trị, kinh tế riêng của Đảng cộng sản nước này. Nhưng khoảng lịch sử này lại vắng mặt trong dòng chảy lịch sử của dân tộc, gần 40 năm bị lãng quên và không hiểu lý do nào khiến những xương máu của đồng bào chết cho quê hương, đất nước phải bị đối xử như vậy?
Bạn Hồng Tung thân mến, tôi vừa đọc mấy lời giãi bày trên trang Fb của bạn. Tôi thấy cần có mấy ý kiến trao đổi nhanh như sau: Thứ nhất, cuộc chiến tranh xâm lược của Trung Quốc đối với Việt Nam không kết thúc vào ngày 18/03/1979. Và không phải là "Các cuộc chiến tranh bảo vệ Tổ quốc ở các vùng biên giới Tây Nam và biên giới phía Bắc là những quá trình lịch sử đã diễn ra trong khoảng thời gian từ cuối năm 1978 đến đầu năm 1979."
GIÁO SƯ NÀY ĂN GÌ MÀ NGU THẾ ! - TÔI KHINH BỈ VÀ CĂM PHẪN TÊN GS SỬ HỌC PHẠM HỒNG TUNG.... Lời dẫn: Ông Phạm Hồng Tung, Giáo sư Tiến sĩ, Viện trưởng Viện Việt Nam học & Khoa học phát triển; ông này cũng là Chủ biên chương trình Lịch sử trong chương trình giáo dục phổ thông tổng thể vừa có bài trả lời phỏng vấn trên Việt NamNet. Bài trả lời phỏng vấn này đang gây bão bức xúc trên mạng xã hội.
“Vào thập niên 90, khi người ta đã mạnh dạn hơn, âm nhạc phát triển hơn thì chính quyền yêu cầu tất cả các quán cà phê ở Việt Nam phải có giấy phép ca nhạc. Đó là điều ngớ ngẩn nhằm kiểm soát tất cả các bài hát trong đó. Đến năm 2000 thì hát gì mỗi đêm phải ghi ra, lên danh sách để nộp cho phường. Nhưng rồi tất cả những điều đó đều thất bại. Cái thất bại hiện rõ nhất là hiện nay tất cả các chương trình lớn nhất ở Việt Nam và đầu tư tốn tiền nhất là tất cả những ca khúc trước năm 1975.”
Bảo Trợ