Khánh Ly: ‘Qua âm nhạc, chúng ta có thể tha thứ hết cho nhau’

28 Tháng Tám 201912:55 CH(Xem: 98)

Khánh Ly: ‘Qua âm nhạc, chúng ta có thể tha thứ hết cho nhau’

Ngọc Lan/Người Việt

blank
Danh ca Khánh Ly. (Hình: Mark Legends)

WESTMINSTER, California (NV) – Hơn chín năm trước, lần đầu tiên được nghe Khánh Ly bằng xương bằng thịt trên sân khấu, tôi đã cảm nhận đó là “giọng ca trầm, đục, chứa đầy những uẩn ức, thâm trầm.” Những năm tiếp theo sau, mỗi lần nghe cô, là mỗi lần tôi nhận ra giọng cô khàn hơn, đục hơn, và nhiều khắc khoải hơn.

Nhưng. Lạ một điều. Sự nặng nề trong giọng ca Khánh Ly không khiến tôi cảm thấy mỏi mệt. Ngược lại, Khánh Ly luôn có ma lực làm nhiều người cứ phải nghe cô.



Nghe, không phải vì một tiếng ca trong trẻo, một khuôn hình lung linh.

Nghe, không phải để bình phẩm về giai điệu, để thấy chỗ này khàn, chỗ kia khan.

Mà nghe giọng ca gần 75 tuổi Khánh Ly, là để tìm về chính mình, về với những ngóc ngách sâu thẳm của lòng mình. Để thấy mình, trong một cõi nào đó, rõ ràng là người hơn, rộng lượng hơn, và sẵn sàng bao dung, thứ tha cho hết thảy.

Khánh Ly trong đêm nhạc chủ đề Phạm Duy “Đường Tình Ta Đi” vừa diễn ra mới đây, đêm Thứ Sáu, 24 Tháng Năm, tại phòng hội Việt Báo, Westminster, chính là một Khánh Ly như thế.

***

“Nhạc nhiều khi không nuôi ai cả. Nhưng âm nhạc chia sẻ cho chúng ta nỗi cô đơn, nỗi vui buồn. Nhờ có âm nhạc mà chúng ta thấy cuộc đời thật là đẹp. Cuộc đời này, là nơi, mà nhiều khi oán hận tôi không muốn sống với mọi người nữa, tôi không muốn chơi với ai cả. Nhưng thật ra, qua âm nhạc, chúng ta có thể tha thứ cho nhau tất cả mọi lỗi lầm.” Khánh Ly nói, cho người nghệ sĩ, mà cũng là cho mỗi người chúng ta, những ai đã từng có những lúc coi âm nhạc như một chiếc phao trong lúc lòng mình chấp chới, liêu xiêu giữa biển đời.

Nghe Khánh Ly bắt đầu chương trình bằng bài hát “Ngày Đó Chúng Mình” của Phạm Duy để lòng mình cũng bắt đầu quay về với những điều không còn là hiện tại.

“Ngày đó có ta mơ được trọn đời
Tình vươn vai lên khơi – tới chín trời mây khói
Ngày đó có say duyên vượt biển ngoài
Trùng dương ơi! Giữ kín cho lâu đài tình đôi”

Ngày đó… ai từng một lần “Hẹn Hò”:

“Một người ngồi bên kia sông im nghe nước chảy về đâu
Một người ngồi đây trông hoa trôi theo nước chảy phương nào
Trời thì mưa rơi, mưa rơi không ngưng suối tuôn niềm đau
Người thì hẹn nhau sang sông mong cho chóng tạnh mùa Ngâu”

blank
“Nhiều người cứ ‘ném đá’ hoài. Tôi nói, thôi cứ ném đi, ném hết vào tôi, tôi quen rồi, cũng lỳ lắm,” Khánh Ly tâm sự. (Hình: Mark Legends))

Để rồi, dù “cuộc tình thương đau êm êm trôi theo nước xuôi về đâu?” vẫn thầm mong “hẹn hò gặp nhau thiên thu cho phong phú đời người sau.”

Nghe Khánh Ly hát “Chủ Nhật Buồn” để tự mình nhắm mắt nghe ra đằng sau nỗi buồn thấm đẫm là một khối tình da diết, là một trái tim yêu người đến tê dại.

“Chủ Nhật nào tôi im hơi, vì đợi chờ không nguôi ngoai bước chân người nhớ thương tôi, đến với tôi thì muộn rồi. Trước quan tài, khói hương mờ bốc lên như vạn ngàn lời. Dẫu qua đời mắt tôi cười vẫn đăm đăm nhìn về người. Hồn lìa rồi nhưng em ơi tình còn nồng đôi con ngươi. Nhắc cho ai biết cuối đời có một người yêu không thôi.”

Khánh Ly nói, “Tuổi tôi đã lớn rồi, không còn cảm xúc như ngày xưa để hát những bài mình vẫn từng hay hát.”

Cô hay hát bài gì dường như không quan trọng với những khán giả luôn ở cùng cô trong những đêm nhạc như thế, mà họ chỉ cần có Khánh Ly, cùng Khánh Ly quay về những miền ký ức, của mọi người, và của mỗi người. Dù rằng, có thể mình sẽ thảng thốt bật lên câu “Còn Gì Nữa Đâu.”

“Còn gì nữa đâu mà phải khóc nhau
Có đi theo mùa ngâu tới suối reo nghìn thâu
Tình chôn đã lâu
Còn gì nữa đâu mà kể với nhau
Vết thương đau ngày nào
Có sống bao đời sau thì đã mất nhau
Còn gì nữa đâu mà gọi mãi nhau.”

Dẫu vậy, trong sâu thẳm mỗi người, vẫn tiềm ẩn những gì yêu thương nhân bản nhất:

“Đời phai mau, người ghen nhau
Lòng vẫn cứ ngọt ngào,
Miệng ru nhau những ân tình sâu
Đừng xôn xao, đừng khóc dấu
Đừng oán trách phận bèo
Vì sông xa vẫn trung thành theo.”
 (Đừng Xa Nhau)


Tôi nhớ lần đầu tiên được ngồi cạnh Khánh Ly trong một… quán phở để… uống cà phê và nghe cô chuyện trò, nhớ cô nói: “Khánh Ly như trở thành một kỷ niệm của một thế hệ, chứ không còn là một cá nhân nào nữa. Họ đến nghe là để tìm về những kỷ niệm.”

“Tôi đã quá tuổi nghề. Tôi đi hát vì nhu cầu tinh thần nhiều hơn. Đi và gặp gỡ những người thân quen, những người gợi cho mình những kỷ niệm xa xưa, mình đã từng hát ở đâu, bài gì. Có những em bé, thật nhỏ, nhưng cũng thích Khánh Ly, không biết vì một con người Khánh Ly hay vì một điều gì khác, tôi không biết. Nhưng đó là lý do tôi tồn tại đến hôm nay,” cô chia sẻ.

blank
Khánh Ly bên cạnh khán giả. (Hình: Mark Legends))

Hơn chín năm trước, ở tuổi 65, cô đã cho rằng cô “quá tuổi nghề” nhưng vẫn sẽ hát “đến khi nào không hát được nữa thì thôi.” Giờ đây, ở tuổi gần 75, cô vẫn hát, vẫn với tinh thần “con người ta có số, số mình được hát thì cứ hát đi,” hát bù cho cái thời “ngồi từ đầu giờ cho đến cuối giờ chỉ mong được hát, mà không được, phải đi về. Thế nên nhiều năm sau đó, khi được hát thì tôi cứ hát thôi, tôi không cần biết gì khác. Và tôi không bao giờ nghĩ có một lúc tôi được yêu như thế này.”

“Nước mắt rơi trên đường đã dài
Nước mắt đưa chân về cội đời
Giọt lệ vàng không mùi ngược trôi về với đơn côi.
Nước mắt êm đi vào tuổi trời
Nước mắt khô âm thầm không lời
Vài giọt sầu lững lờ dựa nhau về chết trên môi”

Được yêu thương, được tìm nghe, nhưng Khánh Ly vẫn có lúc “Nước Mắt Rơi” như thế. Vì nhiều lẽ.

“Có nhiều bài mọi người hát, tôi thích, nhưng giọng tôi không hát nổi những bài đó. Nhưng mà nghe những bài đó, tôi muốn chảy nước mắt, là bởi vì tôi nhìn thấy ông Phạm Duy là như nhìn thấy Việt Nam vậy. Những bài hát của ông làm tôi nhớ nhà lắm…” Giọng người nghệ sĩ chùng xuống. Tôi cũng thấy mắt mình cay.

Nỗi nhớ là lây lan. Tôi cũng nhớ Sài Gòn, nơi có tuổi thơ tôi, có ngôi nhà với vuông cửa số trên căn gác gỗ mà tôi thích ngồi nhìn mưa rơi lộp độp trên mái tôn, nghe mưa bắn vào người, lạnh mát. Và nhiều người cũng nhớ.

“Mưa đi từ tuổi thơ, mưa theo cuộc tình tơ
Mưa rơi bạc đầu ai mong nhớ mưa.
Mưa rơi từ nguồn xa, mưa tuôn về bao la. 
(Mưa Rơi)


Ở tuổi gần 75, Khánh Ly thường hay nói đến chuyện rời xa. Nhưng với cô, đó cũng là một chuyến đi an nhiên như bao chuyến đi khác. Không sợ hãi, không hoang mang. “Tôi nghĩ đến một lúc nào đó rời xa cuộc đời này, tôi thấy chẳng có gì ân hận cả, vì tất cả những gì đẹp nhất tôi đã dâng hết cho đời.”

Tuy nhiên, dường như điều duy nhất vẫn còn khiến Khánh Ly “đau lòng” chính là “Tôi rất biết ơn nhạc sĩ Phạm Duy, biết ơn tất cả nhạc sĩ Việt Nam đã cho chúng ta những tình khúc rất đẹp trong đời sống này. Nhưng nhiều người cứ ‘ném đá’ hoài. Tôi nói, thôi cứ ném đi, ném hết vào tôi, tôi quen rồi, cũng lỳ lắm. Chắc đến một lúc nào đó, hoặc là chỉ còn đá với đá, không còn người nữa, hoặc là cả đá và người đều không có nữa.”

Nghe cô nói, tôi nhắm mắt lại thả hồn vào ca từ của nhạc khúc “Bên Cầu Biên Giới”:

“Bên cầu biên giới. Tôi lặng nghe dòng đời từ từ trôi.
Sông nước xa xôi.
Mây núi khắp nơi
Không tỏ một đôi lời…
Nhưng đường quá xa vời
Hương trời vẫn mê mài
Lòng tôi sao vẫn còn biên giới!”

“Lòng tôi sao vẫn còn biên giới!” – khi biên giới lòng người chưa thể xóa được, vẫn hằn sâu kiên cố thì những ước mơ ngỡ như rất bình dị “Về nơi công viên yên vui lặng lẽ. Hãy ngồi đây, ghế đá ngày xưa. Dưới hàng thông có gió lửng lơ. Con chim nào thường hay hót. Con bướm nào thường hay bay. Về đây với những thương yêu hàng ngày” trong bài hát “Rồi Đây Anh Sẽ Đưa Em Về Nhà” của Phạm Duy vẫn hãy còn xa quá xa.

Nghe Khánh Ly, trong tiếng ca trầm đục, là để nghe ra những điều thẳm sâu trong lòng như thế. (Ngọc Lan)

—-
Liên lạc tác giả: ngoclan@nguoi-viet.com
Nguoi Viet

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Người Mỹ không phát minh ra xe hơi. Vinh dự đó thuộc về kĩ sư người Đức Karl Benz, người chế tạo ra chiếc xe hơi đầu tiên trên thế giới vào năm 1886. Tuy nhiên, người Mỹ đã nhanh chóng sản xuất được những chiếc xe hơi của riêng mình. Theo tạp chí Motor Trend vào năm 1904, Mỹ đã dẫn đầu thế giới về sản xuất và bán xe hơi. Đến năm 1913 thì 80% xe hơi trên toàn thế giới được sản xuất tại Mỹ.
Đâu là điểm chung giữa một bài hát dí dỏm vui nhộn của Joe Dassin, một tình khúc da diết trầm buồn của Michel Delpech và điệu valse tình tứ trong bài L'Avventura của ban song ca Stone & Charden ? Cả ba bài hát đều ra đời dưới ngòi bút của Jean Michel Rivat. Tác giả người Pháp năm nay ăn mừng sinh nhật 80 tuổi. Sinh trưởng tại Vesoul, Jean Michel Rivat đến Paris lập nghiệp sau khi ông tốt nghiệp ra trường. Từ thuở niên thiếu, ông đã có năng khiếu sáng tác, lúc đầu ông đã thử ghi âm một số bài hát của chính mình nhưng không thành công. Cái duyên với nghề sân khấu chỉ đến với ông vào giữa những năm 1960
Trước đây, dân làng luôn tổ chức tiệc sinh nhật cho cụ (ảnh: Russian Record Book). Cụ bà phúc hậu Tanzilya Bisembeyeva đã qua đời ngày 30/10 ở tuổi 123, là người sống qua 3 thế kỷ và 12 đời cầm quyền nước Nga. Tuy nhiên bí quyết sống thọ của cụ lại không có gì đặc biệt ngoài chăm chỉ làm việc và giữ thái độ lạc quan. VnExpress cho biết, bà Tanzilya Bisembeyeva sinh ra gần hai tháng trước lễ đăng quang của Sa hoàng Nicholas II, năm 1896, được ghi nhận là người lớn tuổi nhất Nga. Giấy khai sinh của cụ Tanzaniaily ghi năm sinh 1896 (ảnh: East2west News). Sau 3 thế kỷ với nhiều chiến tranh và loạn lạc, bà Tanzilya sinh thời chia sẻ bí quyết sống lâu của bà là “sự lạc quan và chăm chỉ”. Bà thường xuyên uống kefir, một loại nấm sữa Tây Tạng. Bà không phải gặp bác sĩ cho tới năm 100 tuổi. Những ngày tháng cuối đời, bà vẫn giữ được sự khỏe mạnh và minh mẫn.
Sẩm tối 28/10, ông Trump và vợ xuất hiện trước cửa ra vào của Nhà Trắng nhân dịp Halloween truyền thống. Tuy nhiên, cặp vợ chồng quyền lực của nước Mỹ không chọn đồ hóa trang mà vẫn mặc trang phục như bình thường. Trong khi Tổng thống Mỹ diện vest, vợ của ông - bà Melania - chọn một chiếc váy dài quá đầu gối với họa tiết vàng đỏ phù hợp với tiết thu.
Halloween - lễ hội diễn ra vào ngày 31/10 hằng năm. Halloween 2019 rơi vào ngày thứ Năm, nên rất đông người dân và du khách đã tranh thủ 2 tối cuối tuần vừa qua để đón Halloween sớm, trong khi các món đồ chơi cũng đã tràn ngập phố phường. Trước ngày lễ Halloween, nhiều loại trang phục, đồ chơi mang đậm không khí ma quái được bày bán tràn ngập trên phố Hàng Mã.
Mỗi người Việt từ gốc cội đều là con nông dân, thành ra ai cũng có thể kể đủ hương vị bữa cơm quê nhà theo vùng miền họ sinh trưởng. Ai có dịp ra nước ngoài và đến với trung tâm các cộng đồng người Việt, thỉnh thoảng bắt gặp hình ảnh những bà cụ ngồi bày bán dúm rau quả vườn nhà, có khi họp thành chợ chồm hổm nhỏ, có khi chỉ vài cụ đơn độc trên đường phố tấp nập ngày cuối tuần.
Vào Thứ Hai, 14 Tháng Mười, thành phố Half Moon Bay ở ven biển của San Mateo County, thuộc Bắc Califorina, tổ chức cuộc thi đấu cân bí đỏ nặng nhất thế giới. Thành phố này được gọi là thủ đô bí đỏ của thế giới và năm 2019 là lần thứ 46 của cuộc thi bí nặng nhất có tên Safeway World Championship Pumpkin Weigh-Off. Cuộc thi này được coi là lễ khai mạc của lễ hội bí đỏ Art & Pumpkin Festival sẽ diễn ra ở Halfmoon Bay vào ngày 19 đến 20 Tháng Mười.
Có độc giả đã viết cho Đại Kỷ Nguyên khi đến với loạt bài “Nghe lại bản gốc tuyệt đẹp”, rằng: “Đến ngày hôm nay, thế giới lại gần được nhau hơn, thì chúng ta phải cảm ơn tầm quan trọng và sức lôi cuốn của Âm nhạc, mà bất cứ một dân tộc nào đều có thể, qua những nhạc phẩm bất hủ của mình, mang mọi người lại gần nhau, hòa cùng một trái tim, dù ở góc phố nào trên thế giới”.
Thành Cát Tư Hãn, Hoàng đế Nero, Võ Tắc Thiên... nằm trong số 10 vua chúa tàn độc nhất lịch sử nhân loại, thậm chí sát hại cả người thân. - 1. Thành Cát Tư Hãn: Ông là người sáng lập ra đế chế Mông Cổ từ năm 1206 đến 1227 và là một trong 10 vua chúa tàn độc nhất lịch sử nhân loại . Trong thời gian cai trị, bạo chúa này nổi tiếng tàn nhẫn và khát máu. Những nơi vó ngựa ông đi qua đều trở nên hoang tàn và chết chóc. Cả binh lính, dân thường và trẻ em đều bị giết hại.
ANAHEIM, California (NV) – Lần đầu tiên kể từ khi người Việt cùng nhau đưa ngành nail lên hàng kỹ nghệ bạc tỷ tại Hoa Kỳ và trên toàn thế giới, một chương trình văn nghệ do “dân trong nghề” tổ chức để đặt một cái nhìn đúng đắn về ngành nail, vinh danh ngành nail và cũng để vinh danh những người sáng lập ra ngành nail. Chương trình này có tên là “Gala Vinh Danh Ngành Móng Việt,” sẽ được ra mắt “dân làng nail” cũng như khán giả toàn thế giới vào Chủ Nhật, 27 Tháng Mười, tại City National Grove of Anaheim, 2200 E. Katella Ave., Anheim, CA 92806.
Bảo Trợ