Tháp Eiffel - "bà đầm sắt" 130 tuổi và những điều ít được nói tới

13 Tháng Tư 20195:51 CH(Xem: 714)

Tháp Eiffel - "bà đầm sắt" 130 tuổi và những điều ít được nói tới

Tháp Eiffel -
 
Tháp Eiffel khi hoàng hôn buông xuống.REUTERS/Charles Platiau

« Bà Đầm Sắt » năm nay tròn 130 tuổi, nhưng không hề có một nếp nhăn nào. Người Pháp hài nước nói với nhau như vậy. Nhưng « Bà Đầm Sắt » là ai ? Đó chính là tháp Eiffel, khánh thành vào năm 1889, nhân Triển Lãm Hoàn Cầu lần thứ 10 được tổ chức tại kinh đô Paris. « Bà Đầm Sắt » Eiffel, một thời là công trình cao nhất thế giới, được tôn vinh thành biểu tượng không chỉ của Paris phồn hoa đô hội mà còn là biểu tượng của cả nước Pháp, với những con số ấn tượng, những hình ảnh đẹp lung linh trên các tấm bưu thiếp, những bức hình được chia sẻ nhiều vô kể trên các mạng xã hội.

Khởi đầu với những lời miệt thị

Cũng như nhiều công trình nổi tiếng sau này tại Paris, vào buổi ban đầu, cách nay 130 năm, ngay từ khi còn nằm trên bản vẽ, tháp Eiffel đã vấp phải thái độ phản đối kịch liệt, những lời chỉ trích nặng nề từ công chúng, đặc biệt là giới văn nghệ sĩ, từ các họa sĩ, thi sĩ, cho tới nhà văn, nhà thơ, kiến trúc sư nổi tiếng nhất như Guy de Maupassant, Charles Garnier, Emile Zola, Alexandre Dumas con, Paul Verlaine …, vốn si mê nét yêu kiều, cổ kính và vẻ đẹp văn hóa lịch sử của kinh thành Paris.

Nếu như sau này Trung tâm văn hóa Pompidou bị gọi là « cái mụn cóc xấu xí », « con quái vật gớm ghiếc », « một sai lầm thế kỷ » ; Kim tự tháp kính bảo tàng Louvre bị chế giễu là « nhà xác », « hầm mộ », thì tháp Eiffel lại bị miệt thị là « giấc mộng kinh hoàng », « cột đèn đường dị dạng », « ống khói nhà máy khổng lồ đen sì », « bộ xương gớm ghiếc », là điều sỉ nhục đối với các công trình và kiến trúc của Paris.

Ông Savin Yeatman-Eiffel, cháu ba đời của Gustave Eiffel giải thích : « Đó gần như là một cú sốc về văn hóa và thị giác. Gustave Eiffel không phải là kiến trúc sư mà là kỹ sư. Vì thế, tòa tháp không được thiết kế theo phong cách gothic hiện đại. Hình dáng của tháp phải tuân theo các quy tắc toán học. Và người ta cho rằng là ống khói nhà máy khổng lồ đen sì sẽ phá hủy các di sản văn hóa ngàn năm tuổi của Paris ».

Không những vậy, người ta còn lo sợ là tòa tháp sẽ không chống chịu được sức gió. Nhưng vốn là một kỹ sư tài ba, Eiffel tự tin là các đường cong của bộ khung được thiết kế theo các phép toán sẽ tạo ấn tượng về độ chắc chắn và vẻ đẹp cho công trình.

blankBan đầu, tháp Eiffel được sơn màu đỏ. Rồi sau này chuyển sang màu nâu đỏ và bây giờ tháp có màu đồng.REUTERS/Gonzalo Fuentes

Công trường thế kỷ

Bất chấp sự phản đối ồ ạt của giới văn nghệ sĩ, tòa tháp cao 312m bằng sắt nguyên chất được xây dựng với tốc độ nhanh kỷ lục - 2 năm, 2 tháng và 5 ngày - và được khánh thành vào ngày 31/03/1889. Thành tựu này có được còn nhờ quyết tâm sắt đá của Eiffel. Ông đã đặt cược tài sản cá nhân của mình vào công trình. Ba tháng trước ngày khai trương Triển Lãm Hoàn Cầu, phong trào đình công của công nhân trên công trường nổ ra. Ông chủ Gustave Eiffel gây áp lực cho công nhân bằng câu nói : « Những ai không muốn làm việc vào ngày mai sẽ không bao giờ được phép đặt chân trở lại tháp Eiffel, còn những ai quay lại làm việc vào ngày mai sẽ có thưởng ». Bị đánh vào lòng kiêu hãnh, 99% công nhân quay trở làm việc trên « công trường thế kỷ ».

Nhiều chuyên gia đánh giá ngay cả vào thời buổi bây giờ, với công nghệ hiện đại, chưa chắc một công trình đồ sộ như tháp Eiffel có thể được hoàn tất trong một khoảng thời gian ngắn đến như vậy. Một điều đáng nể khác là thời đó các điều kiện đảm bảo an toàn cho người lao động không hề có, nhưng không có một tai nạn lao động nào xảy ra trên công trường.

Hôm khánh thành tháp, đích thân Gustave Eiffel, ông chủ công ty xây dựng Eiffel trèo bộ 1.789 bậc thang lên cắm quốc kỳ Pháp trên đỉnh công trình cao nhất thế giới thời đó. Con số bậc thang bộ đó tượng trưng cho năm ra đời nền Cộng Hòa Pháp 1789. Cũng chính trên đỉnh tháp, Eiffel được trao Bắc Đẩu Bội Tinh, huân chương danh giá nhất nước Pháp.

Cũng cần nói thêm là tòa tháp mang tên Eiffel nhưng thực ra Gustave Eiffel không phải công trình do chính ông người trực tiếp thiết kế mà là thành quả của hai kỹ sư Emile Nouguier và Maurice Koechlin làm việc cho công ty của ông và kiến trúc sư Stephen Sauvestre. Nhà sử học Pascal Vareijka, chuyên gia về lịch sử Paris giải thích trên đài France 24 ngày 01/04/2019 : « Đây là dự án của ba người và Eiffel đã mua thiết kế của họ. Chính vì thế mà công trình được gọi là tháp Eiffel. Ông ấy đã mua thiết kế và nó là của ông ấy. Theo các điều khoản hợp đồng, ông ấy có quyền khai thác tháp Eiffel ».

Thành công ngoài sức tưởng tượng

Gustave Eiffel từng quả quyết rằng tháp sẽ có một nét đẹp quyến rũ riêng mà các thuyết về nghệ thuật thông thường không thể áp dụng để đo lường. Quả đúng như vậy, ngay ngày đầu mở cửa đón khách ngày 15/05/1889, nhân khai mạc Triển Lãm Hoàn Cầu, tháp Eiffel đã thu hút rất đông du khách đổ về từ khắp nơi trên thế giới, trở thành tâm điểm trong suốt 6 tháng triển lãm. Mỗi ngày có gần 12.000 người trèo lên tháp. Ngay trong tuần đầu tiên, dù thang máy chưa hoạt động, đã có tới gần 300.000 người trèo bộ hơn 1.700 bậc thang lên đỉnh kiệt tác kiến trúc. Từ đỉnh tháp, du khách có thể ngắm không chỉ toàn cảnh Paris mà tầm nhìn có thể xa tới 60km.

Một trong những yếu tố đưa tháp Eiffel thành niềm tự hào của ngành công nghiệp, kiến trúc và vật liệu cuối thế kỷ XIX là độ chính xác tính đến 1/10mm của hơn 18.000 tấm sắt có độ dài trung bình 5m/tấm và 2,5 triệu chiếc đinh tán. Tổng cộng 7.300 tấn sắt nguyên chất đã được sử dụng để chế tạo tháp.

Một điều lạ là tháp Eiffel biết « cử động » theo thời tiết. Ông Eric, thợ máy phụ trách thang máy trên tháp, giải thích trên đài France 3 ngày 29/03/2019 : « Tất cả các thiết bị được gắn vào cấu trúc của tháp Eiffel đều chịu sự thay đổi, độ giãn nở của sắt và chúng tôi phải lựa để thích nghi với hiện tượng này. Gustave Eiffel đã lựa chọn vật liệu sắt chứ không phải thép. Sắt có độ mềm dẻo hơn thép, nhưng hệ số giãn nở nhiệt của sắt lại khá cao. Vì thế, khi nhiệt độ thay đổi nhiều, tháp lại « nhúc nhích ». (…)

Trên đỉnh tháp, chóp tháp « chạy trốn » ánh mặt trời. Có nghĩa là độ giãn nở nhiệt của sắt khiến tháp nở ra và tháp ngả về phía ngược hướng mặt trời. Khi mặt trời chuyển hướng theo thời gian trong ngày, thì hướng ngả của tháp cũng thay đổi. Như vậy, tháp ngả trong ngày theo đường tròn có đường kính 18cm. Và chúng ta không thể cảm nhận được điều đó khi đứng trên tháp ».

Ban đầu, tháp Eiffel được sơn màu đỏ. Rồi sau này chuyển sang màu nâu đỏ và bây giờ tháp có màu đồng. Mỗi lần sơn cần tới 60 tấn sơn. Cứ 7 năm một lần, các thợ sơn mất 1 năm rưỡi để sơn lại 250.000 m2 bề mặt tháp.

blankTháp Eiffel là công trình thu hút du khách toàn thế giới đến Paris.pixabay.com


Eiffel « dấn thân » phục vụ khoa học và quân đội

Bà Đầm Sắt là thành quả nổi bật nhất giúp Gustave Eiffel được « lưu danh sử sách », nhưng đây cũng là công trình cuối cùng trong sự nghiệp chủ doanh nghiệp của ông. Chính trong năm 1889, Gustave Eiffel dính vào một vụ bê bối liên quan đến dự án kênh đào Panama, khiến ông mất một phần tài sản. Cho dù đã được tuyên vô tội, nhưng Eiffel cảm thấy cả uy tín và nhân phẩm đều bị ảnh hưởng nghiêm trọng, nên ông quyết định rút lui khỏi giới làm ăn và dành 30 năm cuối đời cho sự nghiệp khoa học, đặc biệt là các thử nghiệm về khả năng chống đỡ của các công trình xây dựng trước sức gió.

Phòng thí nghiệm của Gustave Eiffel nằm trên tầng 3 của tòa tháp mang tên ông và cho đến nay vẫn còn hoạt động. Eiffel cũng cho lắp đặt dưới chân tháp một máy tạo gió lớn nhất thế giới để thử nghiệm về lực cản của gió, phục vụ nghiên cứu về khí động học. Còn trên đỉnh tháp, Eiffel cho đặt một đài quan sát khí tượng và một dàn ăng ten làm trạm thu phát điện tín không dây phục vụ quân đội. Và như vậy, thay vì chỉ để tháp Eiffel tồn tại 20 năm rồi tháo dỡ như kế hoạch ban đầu, kỹ sư Gustave Eiffel đã khiến tòa tháp trở nên có ý nghĩa khoa học và có lý do để tồn tại lâu dài.

Ông Bertrand Lemoine, kiến trúc sư, kỹ sư và cũng là nhà văn, sử gia, giám đốc nghiên cứu Viện Nghiên Cứu Quốc Gia Pháp CNRS, tác giả nhiều cuốn sách về tháp Eiffel và kỹ sư Gustave Eiffel, giải thích cụ thể trên đài France 24 : « Đó là một công trình được xây dựng phục vụ Triển lãm Hoàn Cầu 1889, sự kiện đánh dấu 100 năm Cách Mạng Tư Sản Pháp 1789, vì thế mà người ta muốn có một công trình đồ sộ, một tòa tháp cao nhất thế giới, đơn giản là với 300m chiều cao. Eiffel là một tòa tháp được dựng tạm thời và dự kiến chỉ tồn tại 20 năm. Sau 20 năm đó, người ta không biết số phận ngọn tháp sẽ ra sao, nếu Eiffel không muốn tòa tháp tiếp tục sống mãi.

Ông ấy đã tiến hành nhiều thí nghiệm khoa học, các phép đo lường, nhất là về lực cản của không khí, thông qua việc cho các vật thể rơi dọc theo những sợi dây cáp ở trên tháp. Gustave Eiffel cũng thiết kế một máy tạo gió ở chân tháp, và đặc biệt là các thử nghiệm về phát thanh. Tòa tháp được dùng làm trụ đỡ cột ăng ten đài radio. Độ cao 300m cho phép thu phát tín hiệu từ khoảng cách rất xa, nhất là cho quân đội Pháp. Nhờ thế, tháp có giá trị chiến lược quân sự. Điều đó cho phép tháp Eiffel được bảo tồn. »

Là nơi đặt trạm thu phát điện tín không dây cho quân đội Pháp, tháp Eiffel có công lớn với nước Pháp trong Đệ Nhất Thế Chiến.Ông Savin Yeatman-Eiffel, cháu đời thứ ba của kỹ sư Gustave Eiffel tự hào giải thích : « Nhờ có ăng ten khổng lồ tỏa từ đỉnh tháp tới tận Champs de Mars, tướng Ferrié bắt được tín hiệu của quân Đức theo đó binh lính Đức sẽ tạm dừng chân nghỉ ở Champs de Mars. Nhờ thế, tướng Ferrié đã điều quân đến bao vây mặt trận Champs de Mars. Không có tháp Eiffel, quân Đức đã tiến vào Paris trong những năm 1914-1918 ».

130 năm sau khi ra đời, dù không còn là công trình cao nhất thế giới, thậm chí cũng phải nhường danh hiệu công trình cao nhất của nước Pháp cho cây cầu Millau, nhưng tháp Eiffel vẫn có sức hút mãnh liệt. Người dân khắp nơi trên thế giới vẫn không ngớt đổ về Paris chiêm ngưỡng kiệt tác kiến trúc có từ cuối thế kỷ XIX. Tháp Eiffel là công trình tham quan phải trả tiền được du khách tới thăm nhiều nhất trên Trái đất. Trung bình, mỗi ngày có 25.000 khách, mỗi năm có 7 triệu người có may mắn được lên thăm tòa tháp, trong đó 80% là người nước ngoài. Năm 2017, trên trang mạng Instagram, Bà Đầm Sắt là một trong những « siêu sao »được yêu thích nhất.

blankTháp Eiffel - Paris trong tuyết trắng, ảnh chụp ngày 07/02/2018.REUTERS
Theo RFI
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Hình ảnh thánh lễ tối thứ Sáu 10/04/2020 trong Nhà Thờ Đức Bà Paris (Notre-Dame de Paris) sẽ còn lưu mãi trong kí ức của người Công giáo. Một nhà thờ Đức Bà hoang vắng, u tối, ở chính giữa là một ban thờ nhỏ được dựng tạm, bên trên đặt vòng gai của chúa Giêsu - báu vật được kịp cứu khỏi ngọn lửa dữ dội cách đây đúng một năm, ngày 15/04/2019. Tổng giám mục Tổng giáo phận Paris Michel Aupetit và đoàn cử lễ tiến vào nhà thờ, đầu đội mũ bảo hiểm trắng. Đứng chờ bên ban thờ là nghệ sĩ violon nổi tiếng người Pháp Renaud Capuçon và hai nghệ sĩ Philippe Torreton và Judith Chemla, đi ủng, mặc trang phục bảo hộ chống chì như những phi hành gia. Buổi lễ thứ Sáu tuần Thánh chỉ có khoảng 10 người, không một giáo dân tham dự vì toàn nước Pháp bị phong tỏa do dịch Covid-19.
Một số sự việc diễn ra trong thảm hoạ chìm tàu Titanic đã trở thành huyền thoại. Một trong những giai thoại nổi tiếng và động lòng nhất của thảm họa Titanic là câu chuyện về ban nhạc tám người do nhạc công Wallace Hartley chỉ huy. Trước bầu không khí hoảng loạn và nhốn nháo, các nhạc công với chiếc áo phao bận trên thân kèm nhạc cụ của họ, đã từ bỏ cơ hội được cứu của mình ở lại trên boong tàu chơi bản nhạc cuối cùng để các du khách trấn tĩnh lại mà có cơ hội được cứu. Tiếng nhạc của họ vang vọng cho đến khi còn tàu chìm xuống biển, không một ai trong số họ còn sống sót sau thảm họa Titanic.
Từ xa xưa, người Nhật coi thưởng trà chính là đang chiêm nghiệm nét văn hóa tín Phật, Đạo, Thần, được gói gọn trong 4 chữ: Wa - Kei - Sei - Jaku (Hòa - Kính - Tinh - Mịch). Người Á đông vẫn thường quan niệm, thưởng trà là một nghệ thuật tổng hòa của sự tao nhã và tinh tế. Nên một tách trà cũng gói gọn nét tinh hoa văn hóa, đồng thời trà cũng là thức uống tuyệt vời bổ dưỡng cơ thể và tinh thần…
Những ảnh đoạt Giải Cuộc Thi Festival trái cây Việt www.vietthuc.org Festival trái cây Vietnam giai_nhat Chợ trái cây Bến Thành - Giải 1 (Lê hữu Dũng - Saigon) an Mùa bội thu - Giải 2 (Quảng ngọc Minh - An Giang) [MUA_THU_HOACH_TANG_PHI_TUAN_GIAI_2.png] Mùa thu hoạch - Giải 2 (Tăng phi Tuấn - Bến Tre) 01-buoi_da_xanh_ruot_hong__giai_3__THANH_VU Bưởi da xanh ruột hồng - Giải 3 (Thanh Vũ - Bến Tre) chonoingaygiaptet_NG_BACH_THAO__GIAI_3 Chợ nổi ngày giáp Tết - Giải 3 (Nguyễn bách Thảo - Vĩnh Long) thuhoach_Lexuancuong_G3 Thu hoạch - Giải 3 (Lê xuân Cường - Daklak) 01HON_NHIEN-PhamQuocHungKK_1 Hồn nhiên - Giải khuyến khích (Phạm quốc Hưng - Đồng Tháp) [duocmua_Ngotrung_KK[3].jpg] Được mùa - Giải khuyến khích (Ngô Trung - Trà Vinh) cungra_cho__vanngocnhuan_KK_1
WESTMINSTER, California (NV) – Khi công chiếu vào năm 2011, phim “Contagion” rất ăn khách, tiền bán vé thu được lên đến $135 triệu. Và thật bất ngờ, gần 10 năm sau, bộ phim của đạo diễn Steven Soderbergh lại thu hút sự quan tâm của khán giả toàn cầu. Cuối Tháng Giêng, 2020, “Contagion” lọt vào top 10 phim được xem nhiều nhất trên iTunes. Cách đây chỉ một năm, phim thậm chí còn không nằm trong top 100, theo Buzzfeed. Trước đó, The New York Times đưa tin, cuối Tháng Mười Hai, 2019, Warner Bros. cho hay “Contagion” xếp thứ 270 trên danh sách phim được yêu thích nhất của hãng này. Đến Tháng Ba vừa qua, bộ phim vượt lên thứ nhì, sau “Harry Potter.”
Trần Tiến Dũng Thật không phải đạo khi thiên hạ đồng lòng vinh danh các món ngon Việt Nam mà quên để cho khẩu vị mở cảm xúc hướng về chén cơm trắng, cội nguồn sự sống, chủ thể mọi thực phẩm trên mâm cơm của từng người Việt hiện hữu trong lòng nền văn minh lúa nước. Người miền Nam, trước sau vẫn là cộng đồng đa sắc dân, chọn các vùng đồng bằng trồng lúa nước để góp phần làm nên non sông gấm vóc. Cứ mỗi năm vào mùa gặt hái lúa mùa, không chỉ con người mà cả thần linh, tổ tiên, ông bà cùng tất cả người khuất mặt đều hiện về trong ánh nắng chói chang trên cánh đồng vàng rực màu lúa chín.
Nhật Bản là quốc gia có nhiều thương hiệu lâu đời nhất thế giới, ví dụ như khách sạn Nishiyama Onsen Keiunkan ở Yamanashi được thành lập vào năm 705. Ngoài ra còn có cửa hàng tráng miệng Candy Ichimonjiya Wasuke, một công ty đặt trụ sở ở Kyoto có niên đại từ năm 1000. Hơn 33.000 cửa hàng đã tồn tại trong nhiều thế kỷ tại quốc gia này. Chúng được gọi là “shinise” hay “cửa hiệu lâu đời”. Vậy điều gì đã làm cho các công ty Nhật Bản trường tồn với thời gian? Câu trả lời rất đơn giản: tôn trọng các yếu tố truyền thống; truyền lại doanh nghiệp từ thế hệ này sang thế hệ khác; duy trì khả năng cạnh tranh cốt lõi và đừng vội vã “đổi mới”.
Nhiều quốc gia trên thế giới đã áp dụng lệnh phong toả để đối phó với virus corona Vũ Hán. Theo đó, một số nơi thực thi các biện pháp cứng rắn để trừng phạt người không tuân thủ cách ly. Điều này gây ra nhiều ý kiến trái chiều và thậm chí làm tổn thương những nhóm người nghèo và yếu thế trong xã hội. Úc Trong vòng 15 ngày qua, chính quyền Australia đã thực hiện nhiều quy định mới và nghiêm ngặt để yêu cầu người dân tuân thủ việc cách ly xã hội, nhằm ngăn chặn sự lây lan của dịch bệnh viêm phổi Vũ Hán. Theo đó, ngồi trên ghế đá ăn bánh mì kebab, lau rửa kính chắn gió xe ô tô ngay giữa ngã tư hay ngồi yên trong xe mà không có lý do chính đáng... cũng có thể bị xử phạt ở bang New South Wales (NSW) và Victoria, Úc. Nhiều quốc gia trên thế giới đã áp dụng lệnh phong toả để đối phó với virus corona Vũ Hán. Theo đó, một số nơi thực thi các biện pháp cứng rắn để trừng phạt người không tuân thủ cách ly. (Ảnh: Getty)
VATICAN - ROMA Ảnh cùng dòng https://youtube.com/embed/TfGZUoG1H2E Vatican là nơi có giá trị Lịch sử Tôn giáo lớn và những Kiệt tác Nghệ Thuật quý giá :
Món quà vô giá đó được trao cho những người có đức tin vào Thượng đế , những người tu sĩ Dòng Tên có nhân cách xứng đáng, từ đó lan truyền khắp thế giới... Ngày 21/3, Tổng Thống Hoa Kỳ tuyên bố triển vọng trị cúm Vũ Hán từ thuốc Hydroxylchloroquine (thuốc Ký Ninh) là rất tốt, mang lại hi vọng cho người dân toàn thế giới. Nhưng ít ai biết, nguồn gốc của loại thuốc này, đã được thu thập và lan truyền nhờ một dòng tu của đạo Thiên Chúa: Dòng Chúa Giêsu.
Bảo Trợ