Làm Vườn Là Sở Thích Giúp Bạn Sống Tới 100 Tuổi?

24 Tháng Bảy 20191:59 CH(Xem: 230)

Làm vườn là sở thích giúp bạn sống tới 100 tuổi?

Okinawa ở Nhật Bản có một trong những nơi tập trung cao nhất thế giới về người hơn 100 tuổiBản quyền hình ảnhGETTY IMAGES
Image captionOkinawa ở Nhật Bản có một trong những nơi tập trung cao nhất thế giới về người hơn 100 tuổi

Dan Buettner đã nghiên cứu 5 địa điểm trên thế giới nơi mà người dân nổi tiếng sống lâu: Okinawa ở Nhật Bản, Nicoya ở Costa Rica, Icaria ở Hy Lạp, Loma Linda ở California và Sardinia ở Ý.

Những người sống ở những "khu vực xanh da trời" này có một số yếu tố chung - mạng lưới hỗ trợ xã hội, thói quen vận động hàng ngày và chế độ ăn uống nhiều rau quả, là những điều trước tiên. Nhưng họ còn có một điểm chung bất ngờ khác. Trong từng cộng đồng, mọi người đều làm vườn cho đến khi rất già - 80, 90 tuổi và cao hơn nữa.

Liệu việc làm vườn đều đặn có giúp bạn sống 100 tuổi?

Cải thiện tâm trạng

Ai cũng biết rằng lối sống ngoài trời cùng với hoạt động thể chất vừa phải có liên quan đến việc thọ lâu, và làm vườn là cách dễ dàng để đạt cả hai điều này. "Nếu bạn làm vườn, bạn có sự hoạt động thể chất cường độ thấp hầu hết các ngày, và thường xuyên như vậy, Buettner nói.

Ông nói rằng có bằng chứng cho thấy những người làm vườn sống lâu hơn và ít bị căng thẳng. Một loạt nghiên cứu xác nhận điều này và dẫn đến những lợi ích sức khỏe thể chất và tinh thần của việc làm vườn.

Trong một nghiên cứu gần đây của Hà Lan, các nhà nghiên cứu yêu cầu người tham gia hoàn thành một nhiệm vụ căng thẳng, sau đó chia họ thành hai nhóm. Một nhóm đọc trong nhà và nhóm kia làm vườn ngoài trời trong 30 phút. Nhóm đọc báo cáo rằng tâm trạng của họ xấu đi, trong khi nhóm làm vườn không những có mức độ cortisol hormone căng thẳng giảm xuống, mà tâm trạng được hồi phục hoàn toàn.

Các nhà nghiên cứu Úc theo dõi những đàn ông và phụ nữ ở độ tuổi trên 60 phát hiện ra rằng những người thường xuyên làm vườn có nguy cơ mắc chứng mất trí nhớ thấp hơn 36% so với những người không làm vườn.

Và các nghiên cứu sơ bộ ở những người cao tuổi mắc các chứng về nhận thức (như mất trí và Alzheimer) cho thấy lợi ích của việc làm vườn và liệu pháp của việc trồng hoa quả. Thí dụ ánh sáng mặt trời và không khí trong lành giúp những người già bị kích động cảm thấy bình tĩnh hơn, trong khi màu sắc và bề mặt của các loại thực vật và rau quả khác nhau có thể cải thiện khả năng thị giác và xúc giác.

Không có thuốc bách bệnh chống già, nhưng khoa học cho thấy, việc làm vườn có vẻ cải thiện chất lượng cuộc sống khi về già.

Hãy để thiên nhiên nuôi dưỡng ta

AlamyBản quyền hình ảnhALAMY
Image captionMột số nghiên cứu, bao gồm các nghiên cứu thực hiện ở Pháp, đã cho thấy người nông dân thì khỏe mạnh hơn những người không là nông dân

Tác động không chỉ về sức khỏe: lợi ích xã hội của việc làm vườn cũng có thể làm tăng tuổi thọ. Tiến sĩ Bradley Willcox ở Đại học Hawaii đang nghiên cứu về người trăm tuổi ở Okinawa, nơi có tỷ lệ người sống trăm tuổi cao nhất thế giới, khoảng 50 trên 100.000 người. Nhiều người vẫn duy trì vườn nhỏ cá nhân khi đã rất già.

Ông nói rằng việc làm vườn giúp ta các yếu tố (dù chỉ là phù du) thiết yếu khác làm tăng tuổi thọ. "Ở Okinawa, người ta nói rằng bất cứ người già nào đều cần một ikigai, tức lý do để sống. Làm vườn cho bạn cái lý do để thức dậy hàng ngày."

Willcox giải thích rằng: Trên hết, người Okinawa đánh giá cao khái niệm về yuimaru, tức mức độ cao về kết nối xã hội. "Tụ tập nhau ở khu chợ địa phương, mang sản phẩm đến và chia sẻ những sáng tạo mới nhất ở vườn nhà mình là một hoạt động lớn về xã hội," ông nói. Điều đó chắc chắn giúp người ta cảm thấy mình vững vàng và có quan hệ kết nối.

Cảm giác kết nối với người khác là rất quan trọng, nhưng kết nối cá nhân với thiên nhiên là cũng vậy. Một nghiên cứu của Đại học Harvard cho thấy những người được bao quanh bởi cây cối xanh tươi thì sống lâu hơn, ít có nguy cơ bị ung thư hoặc bệnh về hô hấp.

Các bác sĩ ở Scotland hiện có thể kê đơn đi bộ trong thiên nhiên để điều trị nhiều loại bệnh khác nhau, kể cả giảm huyết áp và lo lắng, và để cải thiện hạnh phúc tổng thể. Việc làm vườn - ngay cả trên một mảnh đất nhỏ ở đô thị - là một cách đơn giản để đưa thiên nhiên vào cuộc sống hàng ngày của bạn.

Cuối cùng, cũng có một thành phần về chế độ ăn để kéo dài tuổi thọ mà việc làm vườn có thể giúp ta. Các nhà nghiên cứu đã chứng minh mối liên hệ giữa "chế độ ăn uống Địa Trung Hải" - nhiều rau, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt, các loại đậu&hạt, cá và dầu ô liu - và quá trình lão hóa chậm.

Willcox cho biết nguyên tắc cơ bản của việc ăn nhiều rau tươi, tốt nhất là từ các khu vườn và chợ địa phương, là rất quan trọng đối với tuổi thọ, cho dù chế độ ăn có theo kiểu Địa Trung Hải hay không, ví dụ, ở Okinawa, hầu hết mọi người trồng các loại rau quả như mướp đắng và khoai lang trong vườn.

"Khi bạn ăn rau do mình tự trồng thì mọi thứ thay đổi - nó ngon hơn và điều đó thực sự tạo ra sự khác biệt về chất lượng sức khỏe (vitamin, khoáng chất, hợp chất hoạt tính v.v.) của chính thực phẩm này, Willcox nói. Buettner, chuyên gia về "khu vực màu xanh da trời", khuyến nghị chế độ ăn gồm "90% thực vật, đặc biệt là rau xanh và đậu", và chỉ ra một sự thật đơn giản: những người làm vườn thường hay trồng những thứ họ muốn ăn.

Canh tác để thọ lâu?

Nếu làm vườn là tốt, liệu canh tác nông nghiệp có tốt hơn không? Nhiều yếu tố trong lối sống liên quan đến tuổi thọ - như sống ở nông thôn và hoạt động thể lực nhiều - cũng áp dụng với nông dân.

Một số bằng chứng cho thấy làm nông nghiệp là một trong những nghề lành mạnh nhất. Một nghiên cứu của Úc cho thấy nông dân bị mắc bệnh mãn tính ít hơn 1/3, và khả năng phải đến bác sĩ ít hơn 40% so với những người lao động phi nông nghiệp. Các nhà nghiên cứu Mỹ đã so sánh tỷ lệ tử vong ở nông dân so với tỷ lệ ấy của dân số chung và nhận thấy nông dân ít có khả năng tử vong vì ung thư, bệnh tim hoặc tiểu đường. Và các nghiên cứu ở Thụy Điển và Pháp cũng cho thấy người nông dân khỏe hơn những người không phải nông dân.

Tiến sĩ Masahiko Gemma của Đại học Waseda ở Tokyo đã nghiên cứu những người nông dân tự canh tác ở tỉnh Saitama, có tuổi thọ cao hơn người phi nông nghiệp, và khi già họ vẫn còn làm việc. Nhiều người là những người nông dân làm việc bán thời hoặc người hưu trí, và Gemma mô tả rằng nhiều công việc của họ giống như công việc làm vườn.

"Những trang trại nhỏ thuộc gia đình là phổ biến trong nông nghiệp Nhật Bản," Gemma nói, và giải thích rằng cuộc khảo sát của ông không bao gồm nông dân làm việc cho các hoạt động của công ty quy mô lớn. Ông phát hiện ra rằng những người nông dân tự canh tác có những thay đổi đáng kể và tốt về sức khỏe và tâm lý trước và sau khi tham gia vào những hoạt động canh tác nhẹ. "Chúng tôi phỏng đoán rằng việc canh tác góp phần duy trì tốt cho sức khỏe và tinh thần," ông nói.

Kiểm tra thực tế

Mặc dù những phát hiện của Gemma là rất hấp dẫn, nhưng không phải tất cả các việc canh tác đều giống với mô hình truyền thống, công nghệ thấp của Nhật Bản mà ông mô tả. Nông nghiệp là một ngành sản xuất ở hầu hết thế giới phương Tây và nông dân có thể phải trải nghiệm các điều kiện làm việc khó khăn và nguy hiểm, nợ cao và các quy trình ngày càng tự động.

"Thực tế về nông nghiệp, ít nhất là ở Mỹ, là nhìn chằm chằm vào máy tính như mọi người khác, điều khiển các hệ thống ở trại gà công nghiệp hoặc ở trại nuôi lợn, hoặc ngồi trong máy gặt đập liên hoàn để nhìn video khi đi qua những cánh đồng tẻ nhạt được định vị GPS chính xác," Thomas Forester, một nhà tư vấn chính sách thực phẩm có trụ sở tại New York cho các tổ chức nghiên cứu và các cơ quan của Liên Hợp Quốc, nói.

Như vậy khó có thể cho rằng canh tác nông nghiệp là liều thuốc chống già.

Cả việc làm nông nghiệp và làm vườn cuối cùng sẽ không đảm bảo được tuổi thọ dài hơn. Nhưng một số yếu tố về lối sống liên quan đến cả hai việc trên - cụ thể là ở ngoài trời, hoạt động thể chất nhẹ nhàng và ăn một chế độ ăn uống thực vật lành mạnh - thì có thể đảm bảo được.

Cuối cùng, tất cả là sự cân bằng.

"Tôi dùng hình ảnh cái ghế để ví von," Will Willcox nói. "Ăn kiêng, hoạt động thể chất, hoạt động về tinh thần và kết nối xã hội là bốn cái chân. Nếu bạn không có một trong số chân đó thì bạn mất cân bằng, và nó có thể rút ngắn tuổi thọ của bạn. Tuổi thọ cao không phải chỉ có một yếu tố- đó là đừng làm việc quá vất để làm sao có thể phân đều cho tất cả bốn yếu tố nói trên.

Bài tiếng Anh trên BBC Capital
Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Trong mùa thứ nhất của chương trình truyền hình 'The Good Place', Chidi Anagonye, giáo sư về triết học đạo đức luân lý, lâm vào tình huống khó xử khi một đồng nghiệp hỏi ý kiến của ông về đôi ủng mới. Chidi rõ ràng là không thích đôi ủng màu đỏ sặc sỡ có nạm những viên pha lê. Nhưng để không làm cho người đồng nghiệp buồn, ông nói rằng ông thích.
Nằm gần biên giới xứ Wales trên sông Wye, Nhà thờ Hereford của Anh đã thu hút những người thờ phụng kể từ cuối Thế kỷ thứ 7. Cấu trúc ngày nay được xây dựng lại vào những năm 1100 và được coi là một trong những ví dụ điển hình nhất của Vương quốc Anh về kiến ​​trúc nhà thờ Norman.
Thức ăn đường phố là một phần quan trọng trong thực đơn hàng ngày của người dân Bangkok. Khi chính phủ Thái Lan dọa cấm các quầy hàng trên đường phố, các người bán quà rong ở khu vực Ari của Bangkok đã áp dụng một thông lệ cổ về phối hợp màu sắc. Khi Vua Bhumibol Adulyadej của Thái Lan băng hà vào tháng 10/2016, các thần dân mặc đồ tang màu đen trong nhiều tháng để thể hiện lòng tôn trọng.
Mái tóc bạc trắng mỏng kẹp sang một bên, chiếc kính dày tựa trên sống mũi, cụ bà Ioanna Proiou luồn bàn tay nhăn nheo có những đốm đồi mồi lên những cuộn len màu xanh nhạt được căng ra trên chiếc khung cửi gỗ nặng nề. Cụ kéo chiếc đòn bẩy lên phía trước trên chiếc khung cửi được đóng thủ công và cụ cứ lặp đi lặp đi lặp động tác này - một kỹ thuật mà cụ đã thực hiện tới mức hoàn hảo trong suốt hơn 90 năm qua.
VOV.VN - Trước dòng sông chảy xiết và đàn cá sấu hung dữ, mẹ con ngựa vằn đã phải xoay xở và vùng vẫy hết sức để sinh tồn và vượt qua các mối đe dọa này. Kiều Anh/VOV.VN (biên tập) Theo BBC Earth
Trái ngược với nô lệ châu Phi, nô lệ da trắng có vị trí đảo ngược: chủ nô là những người Hồi giáo Bắc Phi vùng Địa Trung Hải, nô lệ là người da trắng châu Âu, nhưng không phải chỉ có vậy… Phải chăng chỉ có nô lệ da đen? Người ta thường kết tội nhiều về thảm kịch nô lệ châu Phi diễn ra từ giữa thế kỷ XVI tới tận thế kỷ XIX. Tuy nhiên, một hoạt động kinh doanh buôn bán người khác, cũng khủng khiếp tương tự như vậy, đã diễn ra cùng thời điểm đó ở khu vực Địa Trung Hải.
Người dân xác định 'philoxenia' (sự mến khách) là một sự nhiệt tình khiến người nước ngoài cảm thấy được chào đón ngay lập tức. Người dân định nghĩa khái niệm 'philoxenia' (mến khách) của Hy Lạp là một sự nhiệt tình khiến người nước ngoài ngay lập tức cảm thấy được chào đón. Ít thành phố trên thế giới cạnh tranh được với sự cổ đại của thành phố Athens, nơi mà con người sống liên tục hàng ngàn năm.
Tiếng Ý là một ngôn ngữ nồng say được tạo ra để làm say mê, quyến rũ và mê hoặc. Các nhà văn và nhà thơ đã gọt rũa văn phong và từ vựng cho nó qua nhiều thế kỷ, với vẻ đẹp và âm thanh coi đó như một số trong số những điều quan tâm chính yếu của họ. Nó lại xảy ra một lần nữa hôm vừa rồi. Tôi đang đi dạo phố ở thành phố quê hương tôi ở Mỹ thì tôi nghe thấy nó; một cặp vợ chồng nói tiếng Ý. Tôi vội vã theo kịp họ, đi gần để có thể nghe lén. Theo tôi hiểu thì họ đang nói về việc tu sửa ngôi nhà của họ. Một chủ đề không phải thanh lịch nhất. Nhưng những lời đó nghe thật đẹp đến mức tôi đã khóc.
Trong phần đầu của cuốn sách ‘Những Cuộc Phiêu Lưu của Gulliver’ của Jonathan Swift, Lemuel Gulliver trôi dạt vào bờ biển đảo Lilliput, nơi ông gặp những người Lilliput, chỉ cao hơn 15 cm một chút. Trong khi người Lilliput chỉ là sự tưởng tượng thì một làng có thể so sánh được đã tồn tại ở phía cực Đông của Iran. Cho đến khoảng một thế kỷ trước, một số cư dân của Makhunik, một ngôi làng 1500 năm tuổi cách biên giới Afghanistan khoảng 75 km, chỉ cao 1 mét, khoảng 50 cm thấp hơn chiều cao trung bình người thời đó.
Vào một buổi sáng thời gian gần đây trên Đảo Shodoshima, Nhật Bản, thế hệ thứ năm trong gia đình làm xì dầu này mở cửa nhà kho gỗ của gia đình để lộ ra 68 thùng lớn làm bằng gỗ tuyết tùng phong kín trong lớp vỏ phủ đầy nấm mốc.
Bảo Trợ