Luật sư trẻ gốc Việt dấn thân vì nhân quyền, pháp quyền cho VN

27 Tháng Tư 201912:08 SA(Xem: 209)
  • Tác giả :

Vi Trần, một nữ luật sư trẻ người Mỹ gốc Việt, và các cộng sự đã thành lập một tổ chức phi lợi nhuận nhằm đưa tiếng nói của người dân trong nước ra bên ngoài một cách chân thực, phản ánh thực tế xã hội, và hướng đến một nền pháp quyền thượng tôn pháp luật cho Việt Nam.
LIV nhanquyenTrang tạp chí tiếng Anh The Vietnamese của LIV.

Trao đổi với VOA, nữ luật sư Vi Trần nói rằng mục tiêu của Sáng kiến Pháp lý Việt Nam (LIV), tổ thức phi chính phủ của Mỹ đăng ký ở bang California - quản lý hai trang mạng Luật Khoa Tạp chí và The Vietnamese, là nhằm mang lại cho độc giả cái nhìn mới mẻ và đa chiều về những vấn đề pháp luật, chính trị ở Việt Nam. Luật Khoa Tạp chí cũng vừa lên tiếng bị “báo chí nhà nước lẫn dư luận viên dán nhãn là ‘phản động,’ ‘chống chính quyền,’ ‘cờ vàng ba que’…”

Từ văn phòng ở Đài Loan, Luật sư Vi Trần dành cho VOA cuộc phỏng vấn sau đây:

VOA: Xin cô Vi Trần giới thiệu đôi chút về LIV và hai trang mạng truyền thông của LIV?

Vi Trần: “Tôi là Vi Trần, một trong những người chủ xướng của báo mạng Luật khoa Tạp chí, một tạp chí chuyên về pháp luật, hướng đến các bạn trẻ có quan tâm đến pháp luật, nhân quyền ở trong nước. Chúng tôi cũng nhận thấy có những người nước ngoài quan tâm đến chính trị và nhân quyền ở Việt Nam và thế là chúng tôi lập tờ báo tiếng Anh – The Vietnamese. Đây là hai dự án báo chí nằm trong các danh mục hoạt động của tổ chức phi chính phủ Sáng kiến Pháp lý Việt Nam (LIV) do chúng tôi thành lập để quản lý các dự án của mình.”

Trang Luật khoa Tạp chí của LIV.
Trang Luật khoa Tạp chí của LIV.

VOA: Phản ánh thực trạng xã hội, chính trị Việt Nam là đề tài nhạy cảm, vậy LIV và các nhóm cộng tác có gặp trở ngại gì không?

Vi Trần: “Là một tổ chức phi chính phủ nên tài chính luôn là một vấn đề. Nhưng đó chỉ là một khó khăn nhỏ. Chúng tôi có một mạng lưới các cộng tác viên trong nước và việc kết nối với các bạn trong nước không phải là một trở ngại lớn lắm. Nhưng vì đây là hai tờ báo mạng, và sử dụng mạng xã hội (MXH) để phát tán thông tin. Hơn một năm qua, MXH, đặc biệt là Facebook, có những thay đổi về mặt thuật toán nên có một số bài bị chặn mà không có lý do rõ ràng; có một số cuộc tấn công về mặt kỹ thuật trên mạng… thì đây chính là các trở ngại lớn nhất.”

VOA: Luật khoa Tạp chí và The Vietnamese hướng đến đối tượng độc giả nào và vì sao chọn đối tượng đó?

Vi Trần: “Thành phần nồng cốt của Luật khoa Tạp chí là những người học luật ở trong nước và nước ngoài thuộc thế hệ trẻ. Chúng tôi nhận thấy cải cách tư pháp rất cần thiết cho bất kỳ đất nước nào, ngay cả ở Hoa Kỳ. Hệ thống tư pháp ở Việt Nam đương nhiên có những vấn đề cần được giải quyết. Sau 5 năm làm việc, chúng ta thấy ngày càng nhiều các bạn trẻ có mối quan tâm nhất định về luật pháp, tư pháp hình sự ở Việt Nam bởi vì chỉ có những vấn đề chỉ phát sinh khi xã hội lên tiếng, gần đây nhất là các vụ tấn công tình dục phụ nữ và trẻ em.

 

“Hiện nay có nhiều bạn trẻ muốn vận động để sửa đổi luật pháp ở Việt Nam. Tờ báo của chúng tôi giúp các bạn có thêm thông tin về các kinh nghiệm ở nước khác, họ đã giải quyết như thế nào, luật pháp, án lệ của nước khác đã làm gì… Một tờ báo mà giúp có thêm thông tin để tự giải quyết và tự tìm con đường riêng cho Việt Nam là rất cần thiết. Chúng tôi cảm thấy rất vui vì ngày càng có nhiều bạn trẻ quan tâm và muốn thực hiện điều này. Đó là một tín hiệu tốt cho một xã hội.”

Một tờ báo mà giúp có thêm thông tin để tự giải quyết và tự tìm con đường riêng cho Việt Nam là rất cần thiết. Chúng tôi cảm thấy rất vui vì ngày càng có nhiều bạn trẻ quan tâm và muốn thực hiện điều này. Đó là một tín hiệu tốt cho một xã hội.
Luật sư Vi Trần, đồng sáng lập Tổ chức phi chính phủ LIV.

VOA: Cách tiếp cận của LIV có khác với cách tiếp cận của người gốc Việt thuộc thế hệ trước? Vi nghĩ gì về sự khác biệt này?

Vi Trần: “Những người trẻ, đặc biệt sinh sau cuộc chiến, lớn lên ở nước ngoài, sống trong hòa bình, được đi học… tôi nghĩ chúng tôi là những may mắn, nhìn cuộc sống lạc quan hơn và muốn kết nối với người khác nhiều hơn, nhất là trong thời đại internet như bây giờ. Sự kết nối giữa người trẻ trong nước và nước ngoài cũng rất đơn giản. Và khi đã có một sự kết nối nhất định thì cách nhìn vấn đề của chúng tôi cũng khác do chúng tôi quan tâm nhiều hơn đến những vấn đề hiện đang xảy ra ở trong nước và muốn giúp các người bạn của mình…

“Nói như vậy không có nghĩa là tôi không tri ân sự mất mát và những đóng góp của các thế hệ đi trước vì tôi may mắn không phải sống trong giai đoạn lịch sử mà họ đã trải qua. Vì vậy tôi chỉ có tri ân và hoàn toàn thông cảm với những nỗi đau và mất mát của họ.

“Là người Việt Nam nói chung thì ai cũng có một ước nguyện là đất nước của mình được tiến bộ, nơi mà người dân cảm thấy tự hào và đáng sống. Người trẻ xài Internet và MXH và các ứng dụng trên mạng rất nhiều. Đó là cách tiếp cận mới của giới trẻ.

“Người trẻ cũng có cách nhìn rất thoáng về việc đi du lịch và làm việc; họ chịu khó đi đến những nơi xa, học tập ở nhiều nước, phiêu lưu nhiều hơn. Những người trẻ có được may mắn và cơ hội này là do sự hy sinh của thế hệ trước.”

Là người Việt Nam nói chung thì ai cũng có một ước nguyện là đất nước của mình được tiến bộ, nơi mà người dân cảm thấy tự hào và đáng sống.
Luật sư Vi Trần

 

VOA: Các hồ sơ oan sai ở Việt Nam mà LIV đang vận động trên mặt trận quốc tế là các hồ sơ nào?

Vi Trần: “Có ba hồ sơ của các tử tù đang kêu oan là Hồ Duy Hải, Nguyễn Quang Chưởng và Lê Văn Mạnh. Vi thường xuyên viết bài về họ bằng tiếng Anh, cũng như thực hiện các công việc vận động tại các kỳ UPR, ICCPR gần đây… thực hiện các hoạt động trên mặt trận quốc tế cho ba hồ sơ này. Vì bản thân tôi từng học luật, tôi thấy các bản án đối với họ là sai trái.

“Ước mơ lớn nhất là sau này có thể dùng nhiều thời gian hơn để hỗ trợ tư pháp và pháp lý cho các hồ sơ tương tự…”

Tổ chức Ân xá Quốc tế ra Hành động Khẩn cấp đối với tử tù Hồ Duy Hải. (Amnesty International)
Tổ chức Ân xá Quốc tế ra Hành động Khẩn cấp đối với tử tù Hồ Duy Hải. (Amnesty International)

VOA: Xin cô Vi Trần cho biết đôi chút về bản thân và ước muốn của mình?

Vi Trần: “Từ những năm 90 thì Vi qua Mỹ sống và học trung học ở Mỹ, một người Mỹ gốc Việt khá là bình thường. Trước đây Vi sống ở California, đi học luật, trở thành luật sư và vì tò mò nên thường xuyên theo dõi tình hình ở Việt Nam. Vi có kết nối với một số bạn là các nhà hoạt động Việt Nam trong đó có Trịnh Hữu Long và Phạm Đoan Trang. Vi cùng các bạn sáng lập Luật khoa Tạp chí và từ đó Vi rời Hoa Kỳ và chuyển đến sống ở Đông Nam Á, tính đến nay đã gần 5 năm rồi. Hiện tại thì đang sống và làm việc tại Đài Loan.

“Ước mơ lâu nay của tôi là muốn trở về làm việc với người dân ở Việt Nam, đặc biệt là những dân oan, những người oan sai trong các vụ việc.”

VOA: VOA chân thành cảm ơn Luật sư Vi Trần.

Theo VOA

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Tổ chức Ân xá Quốc tế (Amnesty International) hôm 13/5/2019 công bố một bản danh sách gồm 128 Tù nhân lương tâm VN hiện đang bị giam giữ, đây là những người bị chính quyền VN cầm tù vì biểu lộ niềm tin theo lương tâm của họ một cách bất bạo động. Trong bản danh sách này có anh Nguyễn Văn Hóa, phóng viên Đài Á Châu Tự Do, người bị bắt giữ hồi tháng 1/2017 khi đang ghi nhận những hình ảnh người dân miền Trung biểu tình liên quan đến thảm họa môi trường do công ty Formosa Hà Tĩnh gây ra và bị kết án 7 năm tù giam.
Dự án đường sắt Cát Linh Hà Đông được khởi công từ năm 2011 với vốn ban đầu là 419 triệu đô la với dự kiến hoàn tất vào năm 2013 nhưng đã không thể hoàn tất theo dự kiến và còn bị đội vốn lên 886 triệu đô la. Trong số này có đến hơn 600 triệu đô la là tiền vay của Trung Quốc. Truyền thông trong nước những ngày gần đây đưa tin và hình ảnh cho thấy một số hạng mục công trình đã bị hư hại dù chưa đi vào hoạt động.
Như mọi người đã biết, từ ngày 04 đến 08/01/2019, Đoàn cưỡng chế của chính quyền quận Tân Bình đã tiến hành san ủi phá hủy hàng trăm căn nhà và tài sản trong nhà, đuổi người dân ra khỏi khu đất VRLH. Đây là khu đất mà người dân đã sử dụng để canh tác trồng rau, sau đó cất nhà để ở, kinh doanh - trong suốt thời gian từ 1954 đến 2018, trên 60 năm. Vì chính quyền tiến hành cưỡng chế mà không có quyết định thu hồi đất, quyết định cưỡng chế và thông báo cưỡng chế theo quy định của pháp luật, cũng như chưa hề làm việc, thỏa thuận với người dân
Nhà hoạt động Lê Anh Hùng hiện đang bị đưa vào Bệnh viên Tâm Thần Trung Ương I tại Hà Nội. Thân nhân của nhà hoạt động Lê Anh Hùng gồm mẹ là bà Trần Thị Niêm, em trai, được cho thăm gặp và thông báo cho các bạn bè của nhà hoạt động này. Theo đó thì ông Lê Anh Hùng trông rất phờ phạc, yếu đi. Gia đình cho biết ông Lê Anh Hùng bị cưỡng bức tiêm thuốc điều trị tâm thần. Bản thân ông này ý thức được biện pháp đó và nhờ thân nhân chuyển lời kêu cứu đến các nhà hoạt động khác đang ở bên ngoài lên tiếng giúp đỡ.
Mọi sự đã rõ ràng thế mà ông nhà báo quốc tế vẫn còn tiếp tục nói đã gửi hồ sơ tới tổ chức quốc tế để họ gửi công hàm sang Việt Nam làm rõ trắng đen. Khi được phóng viên Tiền Phong hỏi đó là tổ chức nào, ông Tuấn trả lời: “Đó là Chủ tịch Hiệp hội đối ngoại châu Âu -cơ quan chủ quản của Tạp chí chống tham nhũng và hợp tác quốc tế mà tôi đang phụ trách, có chỉ số ISSN quốc tế, trung tâm tại Pháp cấp, có giấy phép xuất bản của Bộ văn hóa Cộng hòa Séc.”
Một đóng góp rất ý nghĩa, to lớn khác của người Công giáo - mà đến giờ nhiều người ở Việt Nam, đặc biệt là giới trẻ vẫn không biết - là chữ quốc ngữ. Nếu không có cha Alexandre de Rhodes và các giáo sỹ phương Tây khác, chắc nhiều người Việt đã, đang và sẽ phải mù chữ vì chữ Hán hay chữ Nôm rất khó học. Và nếu không có Tiếng Việt, một ngôn ngữ riêng cho chính mình, chắc chắn Việt Nam còn lệ thuộc nhiều vào Trung Quốc và như vậy vấn đề thoát Trung đối với Việt Nam đã khó lại càng khó. Nhưng, phần lớn vì hiềm khích hay nghi kỵ, vai trò, đóng góp của Giáo hội tại Việt Nam thường bị xem nhẹ, lãng quên.
“Điều nguy hiểm là Formosa cố tình giấu nhẹm các cơ quan hữu trách, nhập nhèm không minh bạch trong vấn đề xử lý chất thải độc hại và người lãnh đủ sẽ là người dân Việt Nam, tài nguyên Việt Nam và môi trường Việt Nam. Trong khi đó, những kẻ mở cửa rước Formosa về giày mả tổ thì vẫn ung dung hưởng thụ những đồng tiền tanh bẩn từ việc bán đứng một vùng quê cho Formosa vùng vẫy.”
Trạm BOT Hòa Lạc – Hòa Bình tại tỉnh Hòa Bình buộc phải xả trạm vào khoảng 10 giờ sáng ngày 7/5, sau khi bị ùn tắc kéo dài do nhiều người dân dừng xe phản đối.- Truyền thông trong nước loan tin trong cùng ngày.- Theo đó, người dân tại các xã lân cận trạm thu phí đã tụ tập tại trạm BOT Hòa Lạc – Hòa Bình để yêu cầu miễn giảm 100% cho các hộ dân xung quanh, kể cả hơn 200 xe không chính chủ, tức xe chưa đổi tên chủ sở hữu.
“Chính phủ Việt Nam có phải là một chính phủ phục vụ vì dân, phục vụ cho nhân dân hay không? Nếu đúng như vậy thì tại sao những người lao động đến từ các nước như Indonesia, Thái Lan hay Philippines, họ chỉ phải trả mức phí từ 1.000 đến 3.000 đô la, mà người Việt chúng ta phải trả mức phí cao ngất ngưởng đến như vậy? Hay chính phủ Việt Nam là chính phủ chỉ biết quan tâm đến thuế phí, tham nhũng, o ép người dân, chỉ biết bắt tay với công ty môi giới bóc lột và hút máu của người lao động”.
Với những dẫn chứng có thể thấy, khi Luật An ninh mạng vấp phải sự phản đối từ cộng đồng quốc tế, nhà cầm quyền đã thay đổi chiến thuật bắt người nhằm gieo rắc sự sợ hãi ở các tỉnh, thành phố khác nhau. Điều đáng quan ngại là sự gia tăng bắt bớ này diễn ra rất khéo léo. Và quan trọng hơn, tiến trình kiểm soát sự tự do trên không gian mạng đang diễn ra từng ngày sau khi Luật ANM có hiệu lực. Chắc hẳn khi đọc đến đây, người đọc đã có câu trả lời cho câu hỏi liệu Việt Nam có sao chép mô hình quản lý công dân từ Trung Quốc hay không.
Bảo Trợ