Một vài suy nghĩ khi đọc thư của Đức Thánh Cha Phanxicô gửi cho Dân Chúa về những tội phạm tình dục trong hàng giáo sĩ

15 Tháng Giêng 201911:09 SA(Xem: 931)
Hội Thánh Công giáo đang phải đối diện với một thử thách lớn, có thể gây tác động rất xấu lên đời sống đức tin của các tín hữu cũng như uy tín tinh thần của Hội Thánh trên thế giới. Làn sóng cáo buộc những tội phạm tình dục trong hàng giáo sĩ Chile chưa nguôi ngoai thì mới đây, làn sóng đó lại dâng cao hơn nữa tại Hoa Kỳ.
linhmuc
Đức TGM McCarrick, nguyên Hồng y TGM Washington, DC., bị cáo buộc những tội phạm được cho là có cơ sở và đáng tin. Không lâu sau đó, Tòa án bang Pennsylvania (trong đó có 6 Giáo phận Công giáo) công bố kết quả điều tra: “Ít nhất là cả ngàn nạn nhân của lạm dụng tình dục, lạm dụng quyền lực, lạm dụng lương tâm do các linh mục trong thời gian gần 70 năm qua” (Thư của Đức Thánh Cha). Ngoài ra còn có những cáo buộc các giám mục đã tìm cách che giấu tội phạm hoặc dàn xếp kín rồi thuyên chuyển đương sự đi nơi khác.


Trong bối cảnh đó, Đức Thánh Cha Phanxicô viết thư, không chỉ gửi cho người Công giáo tại Hoa Kỳ hay Chile nhưng là cho toàn thể Dân Chúa. Hi vọng lá thư này sẽ sớm được dịch sang tiếng Việt để mọi người có thể trực tiếp đọc và suy nghĩ. Ở đây chỉ xin chia sẻ vài suy nghĩ.
  1.    Nỗi đau chung chứ không của riêng ai
Thư của Đức Thánh Cha mở đầu bằng lời của Thánh Phaolô: “Nếu một chi thể bị đau, mọi chi thể cùng đau” (1Cr 12,26), và lời này cũng được chọn làm tiêu đề cho hai phần chính của lá thư. Chọn lựa đó làm nổi bật tình liên đới giữa các chi thể trong cùng một Thân thể Đức Kitô là Hội Thánh.

Đó là sự liên đới trong tình thương cảm với các nạn nhân, với nỗi đau thể lý và tinh thần mà họ phải chịu đựng trong nhiều năm qua.
Đó là sự liên đới trong việc thực thi công lý, chứ không thể chỉ tìm cách che giấu hoặc dàn xếp bên trong cho ổn thỏa, còn kẻ thủ ác cứ tiếp tục lối sống cũ.

Đó còn là sự liên đới trong việc ngăn ngừa những tội phạm tình dục, ngăn ngừa bằng giáo dục, bằng những quy định và bằng cả luật pháp.

Đó cũng là sự liên đới trong việc đền bồi phạt tạ vì scandal này quá lớn trong lòng Hội Thánh: “Đức Kitô bị phản bội do chính các môn đệ Ngài, do việc họ rước Mình Máu Chúa cách bất xứng, chắc chắn đây là nỗi đau khổ lớn nhất mà Đấng Cứu độ phải chịu; nó đâm thấu trái tim Ngài. Từ đáy lòng, chúng ta chỉ có thể kêu lên: Kyrie eleison, Lạy Chúa, xin cứu chúng con” (Hồng y Joseph Ratzinger, Thư của Đức Thánh Cha).
  1.    Lạm dụng tình dục và những mối liên hệ
Thông thường, khi nói đến scandal hiện nay, người ta chỉ nhấn mạnh việc lạm dụng tình dục, nhưng trong Thư gửi Dân Chúa, Đức Thánh Cha Phanxicô luôn nói đến bộ ba: lạm dụng tình dục, lạm dụng quyền lực, lạm dụng lương tâm. Bởi lẽ những lạm dụng tình dục bị tố giác thường xảy ra trong tương quan giữa người cầm quyền và người dưới quyền: nhà đào tạo và người được đào tạo, cha giáo và chủng sinh, bề trên và bề dưới, cha và con thiêng liêng. Ngoài ra, khi xảy ra sai phạm, người trên lại tìm cách ép buộc hoặc gây áp lực để người dưới không được tiết lộ, với đe dọa ngầm là sẽ phải nguy hiểm hoặc chịu thiệt thòi. Những lạm dụng này gắn liền với chủ trương giáo sĩ trị, vì thế, Đức Thánh Cha khẳng định: “Nói không với lạm dụng là cương quyết nói không với mọi hình thức của giáo sĩ trị”. Đây chẳng phải là lời cảnh cáo, hoặc ít ra là lời mời gọi gửi đến các giám mục, linh mục sao? Không chỉ về những lỗi phạm luật độc thân nhưng còn là cách sử dụng quyền bính trong việc điều hành cộng đoàn được trao phó cho mình.

Ngoài ra, tuy không được nói đến trong thư nhưng có một vấn đề được bàn tới rất nhiều trong giới Công giáo tại Hoa Kỳ, là vấn đề đồng tính luyến ái. Độc giả nào quan tâm có thể đọc một vài bài sau trên mạng internet.

- Msgr. Charles Pope, Active Homosexuality in the Priesthood Helped Cause this Crisis, ncregister.com
 - Daniel Mattson, Why Men like me should not be Priests? firstthings.com
 - Dominic Legge, O.P., Cleansing the Church, firstthings.com

Các tác giả nêu lên mối quan ngại về quan hệ đồng tính trong các chủng viện và hàng giáo sĩ, đến nỗi được cho là thứ văn hóa ngầm (subculture), và điều này được cho là nguyên nhân chính dẫn đến những cáo buộc về lạm dụng tình dục hiện nay. Mối quan ngại trên không phải là không có cơ sở vì theo bản Tường trình năm 2004 do chính Hội đồng Giám mục Hoa Kỳ chủ trương thì: (1) 81% những vụ linh mục bị cáo buộc lạm dụng tình dục là với trẻ nam; (2) 78% những vụ cáo buộc là quan hệ tình dục đồng tính với những trẻ nam đã qua tuổi dạy thì chứ không phải với trẻ con (x.The Nature and Scope of the Problem of Sexual Abuse of Minors by Catholic Priests and Deacons in the United States).

Ngoài ra, theo Đức Ông Charles Pope, chỉ cần nhận thức thông thường cũng đủ thấy không nên nhận những thanh niên có khuynh hướng đồng tính vào chủng viện, vì để một chủng sinh đồng tính (homosexual) sống trong chủng viện chẳng khác gì để một chủng sinh có khuynh hướng dị tính (hetero-sexual) ở trong một tu viện nữ! Tuy Đức Thánh Cha Phanxicô không nói đến vấn đề này trong thư nhưng ngài từng nói với các nhà đào tạo chủng viện: “Nếu có chút nghi ngờ nào thì tốt hơn là đừng nhận vào”.
  1.    Giải pháp thiêng liêng
Trong lá thư quan trọng này, Đức Thánh Cha kêu gọi toàn thể Dân thánh Chúa “thực hành sám hối bằng cầu nguyện và chay tịnh”. Người ta có thể thắc mắc: Trước một scandal lớn như thế mà chỉ kêu gọi ăn chay và cầu nguyện thôi thì giải quyết được gì? Thế nhưng từ nhãn quan thiêng liêng, đây chính là giải pháp căn cơ nhất vì chính Chúa Giêsu đã dạy: “Không thể trục xuất giống qủy này nếu người ta không ăn chay cầu nguyện” (Mt 17,21).

Lời kêu gọi của Đức Thánh Cha cũng phản ánh tâm tư của nhiều người trong cuộc. Đức Cha Scharfenberger, Giáo phận Albany tại Hoa Kỳ, nói: “Chúng ta có thể và tôi tin tưởng là chúng ta sẽ củng cố những luật lệ, quy định và biện pháp để ngăn ngừa những vi phạm trầm trọng này, thế nhưng ở tâm điểm của vấn đề, đây không chỉ là chuyện thi hành luật pháp, đây là cuộc khủng hoảng sâu xa về mặt thiêng liêng”. Giám mục Robert Baron viết, “Thánh Phaolô đã cảnh giác là chúng ta không chỉ chiến đấu chống lại xác thịt và máu huyết nhưng là chống lại “những quyền lực thần thiêng”. Vì thế công việc chính của Hội Thánh trong thời điểm tàn phá này là phải cầu nguyện, ý thức và kiên trì kêu cầu Đức Kitô và các thánh”. Giáo sư Robert P. George, Đại học Princeton, cho rằng gốc rễ của vấn đề là sự bất trung và giải pháp tốt nhất là sự trung tín của những người có chức thánh: trung tín với lời thề hứa khi chịu chức, trung thành với giáo huấn của Hội Thánh.

Tất cả đều hàm chứa lời mời gọi quan tâm nhiều hơn đến việc đào tạo thiêng liêng cho những người chuẩn bị lãnh nhận chức thánh. Đào tạo tri thức và mục vụ đương nhiên là cần thiết trong thời đại ngày nay, nhưng ở nền tảng vẫn là việc đào tạo nhân bản và thiêng liêng, hướng đến sự trưởng thành nhân bản và thiêng liêng nơi các chủng sinh. Đây là nền tảng để các linh mục tương lai sống ơn gọi của mình cách đúng đắn, thiết lập những tương quan lành mạnh, vững vàng trước những thử thách và cảm nhận niềm vui trong đời dâng hiến.
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Y học đã phát hiện ra chứng bệnh rối loạn thần kinh tự quản cảm giác di truyền (hereditary sensory autonomic neuropathy – HSAN). Nó là một rối loạn di truyền ảnh hưởng đến dây thần kinh giác quan, khiến các dây thần kinh giúp cảm nhận sự đau đớn và nhiệt độ môi trường đều không phát triển. Chính vì thế, bệnh nhân không thể cảm nhận được bất cứ sự đau đớn nào diễn ra nơi cơ thể mình, dù cho có những tác động rất lớn lên bản thân như dao đâm, lửa đốt, v.v..
Thánh Augustinô đã đưa ra một lời kêu gọi mà mặc dù cách nay đã rất nhiều thế kỷ nó vẫn duy trì được sự liên quan của nó: “In teipsum redi. In interiore homine habitat veritas” (“Hãy trở về trong chính bạn. Chân lý ở trong con người nội tâm”). Trong một bài diễn văn với mọi người, ngài còn hô hào điều này kiên quyết hơn nữa:
Mùa Chay là thời gian đặc biệt cho một số mùa xuân làm sạch tâm hồn của chúng tôi. Nhiều người nghĩ về mùa giải này khi nói về việc từ bỏ một thứ gì đó trong vài tuần trước lễ Phục sinh. Tuy nhiên, Mùa Chay có thể có ý nghĩa hơn một chút nếu chúng ta để Thiên Chúa trọn vẹn hơn vào trái tim và tâm hồn của chúng ta thông qua việc cầu nguyện, ăn chay và bố thí.
Hôm thứ Sáu 15 tháng Ba, cha Raniero Cantalamessa, giảng thuyết viên Phủ Giáo Hoàng đã trình bày trước giáo triều Rôma bài giảng tĩnh tâm đầu Mùa Chay 2019 với chủ đề “Phúc thay ai có tâm hồn trong sạch, vì họ sẽ được nhìn thấy Thiên Chúa”.
Có lẽ không hình ảnh nào đẹp bằng người chăn chiên và đàn chiên khi nói về tương quan giữa cha xứ và giáo dân. Bởi thế trong khi rao giảng Nước Trời, Đức Giêsu thường ví mình là mục tử tốt lành, và những người tin theo Người là những con chiên cần được bảo vệ chăm sóc.
ĐTC kêu gọi các bạn trẻ đừng giả điếc đối với tiếng gọi của Chúa, đừng thối lui khi Chúa kêu gọi và hãy chấp nhận liều mạng đáp lại tiếng Chúa gọi. G. Trần Đức Anh OP - Vatican ĐTC đưa ra lời nhắn nhủ trên đây trong sứ điệp công bố hôm 8-3-2019, nhân Ngày Thế giới cầu cho ơn gọi lần thứ 56 sẽ được cử hành vào chúa nhật thứ 4 Phục Sinh, 12-5 tới đây, về đề tài ”Can đảm liều vì lời hứa của Thiên Chúa”. Ơn gọi: sáng kiến yêu thương của Thiên Chúa Trong sứ điệp, ĐTC giải thích rằng ”Tiếng Chúa gọi không phải là một sự xen mình của Thiên Chúa vào trong tự do của chúng ta, không phải là một ”cái lồng” hay một gánh nặng chất trên chúng ta. Trái lại đó là một sáng kiến yêu thương qua đó, Thiên Chúa đến gặp và mời gọi chúng ta đi vào một dự phóng lớn, và Chúa muốn chúng ta tham dự vào, mở ra cho chúng ta chân trời một biển khơi rộng lớn hơn và một mẻ cá dồi dào”.
‘Muôn loài thọ tạo những ngong ngóng đợi chờ ngày Thiên Chúa mặc khải vinh quang của con cái Người.’ (Roma.8:19) ( Chủ đề Sứ Điệp Mùa Chay 2019 của Đức Thánh Cha Phanxicô ) Việc xức tro có nguồn gốc từ thực hành thống hối công khai, một nghi thức bắt buộc dành cho các tín hữu phạm lỗi nặng hoặc làm gương xấu trước khi họ được chính thức tái hoà nhập cộng đoàn vào ngày Thứ Năm Tuần Thánh, họ được xá tội và được phép rước lễ trở lại vì trước đó họ bị cấm.
Lời phi lộ: Tôi không phải là một bình luận gia. Tôi chỉ là một tín hữu bình thường thuộc Giáo Hội Công Giáo. Là một người con của Giáo Hội, ít hay nhiều, tôi cũng không khỏi buồn phiền trước những biến cố quan trọng đang làm tổn thương đến Giáo Hội Công Giáo Úc Châu nói riêng và Giáo Hội hoàn vũ nói chung. Trong tâm tình ấy, xin mạ phép được chia sẻ đôi chút suy tư về vết thương đang chảy máu. Để tránh những ngộ nhận không cần thiết, tôi xin được minh định quan điểm của cá nhân tôi như sau:
Hội Nghị Bảo Vệ Trẻ Vị Thành Niên được tổ chức tại Vatican dưới sự chủ tọa của chính Đức Thánh Cha Phanxicô và sự tham dự của 190 vị trong đó có 114 vị Hồng Y, Tổng Giám Mục và Giám Mục là chủ tịch các Hội Đồng Giám Mục trên thế giới. Tuy nhiên, cha Raymond de Souza, Tổng Biên Tập tạp chí của tờ Convivium của Canada nhận xét cay đắng rằng hội nghị này ít được các cơ quan truyền thông Công Giáo đề cập đến.
Những ngày này, người ta ấn tượng với câu nói của chủ cà phê Trung Nguyên: Tiền nhiều để làm gì? Chắc hẳn mỗi người đều có quan niệm khác nhau về tiền bạc. Trong Kinh Thánh, Thiên Chúa cho chúng ta những góc nhìn thú vị về mối bận tâm này của con người.
Bảo Trợ