Biển Đông: Mỹ giáng đòn mạnh khi bác bỏ yêu sách chủ quyền của Trung Quốc

15 Tháng Bảy 202010:36 CH(Xem: 124)
  • Tác giả :

Biển Đông: Mỹ giáng đòn mạnh khi bác bỏ yêu sách chủ quyền của Trung Quốc

Tàu sân bay USS Ronald Reagan và USS Nimitz hoạt động trên Biển Đông ngày 06/07/2020. Ảnh do Hải quân Mỹ cung cấp.
Tàu sân bay USS Ronald Reagan và USS Nimitz hoạt động trên Biển Đông ngày 06/07/2020. Ảnh do Hải quân Mỹ cung cấp. © AP - Petty Officer 3rd Class Jason Tarleton
Mai Vân

Đúng 4 năm sau ngày Tòa Trọng Tài Thường Trực La Haye ra phán quyết phủ nhận tính chất pháp lý của “đường lưỡi bò” Trung Quốc trên Biển Đông, ngày 13/07/2020, ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo chính thức công bố bản “Lập trường của Hoa Kỳ về các yêu sách biển tại Biển Đông" ( U.S. Position on Maritime Claims in the South China Sea ).

Đây là một động thái được giới phân tích đồng loạt đánh giá là thể hiện một chuyển biến có ý nghĩa quan trọng trong cách mà Mỹ chống lại các hành động bành trướng của Trung Quốc ở Biển Đông.

Theo hãng tin Mỹ AP ngày 14/07, chính quyền của tổng thống Trump đã leo thang đáng kể trong các hành động chống lại Trung Quốc “bằng cách xoáy thẳng vào một trong những vấn đề khu vực nhạy cảm nhất đang chia rẽ hai bên và bác bỏ hầu như là toàn bộ các yêu sách chủ quyền quan trọng của Bắc Kinh ở Biển Đông”.

Đối với AP, Hoa Kỳ đã trình bày quyết định của mình như là một nỗ lực dùng luật pháp quốc tế để kềm chế các hành động ngày càng hung hăng của Trung Quốc trong khu vực.

Vào cùng ngày, đài truyền hình Mỹ CNN cũng nhận định rằng đây là “bước leo thang mới nhất” trong cuộc đọ sức giữa Washington và Bắc Kinh và tuyên bố của ngoại trưởng Mỹ là một động thái “bác bỏ chính thức ‘đa số’ các đòi hỏi chủ quyền trên biển của Trung Quốc tại Biển Đông”.

Mỹ không còn lo ngại chung chung 

Các nhà phân tích tình hình Biển Đông đều cho rằng, so với trước đây, lập trường được tuyên bố của Mỹ về Biển Đông đã thay đổi rất đáng kể theo chiều hướng cứng rắn và rõ ràng hơn.

Theo AP, nếu trước đây, chính sách của Mỹ là nhấn mạnh chung chung rằng tranh chấp giữa Trung Quốc với các láng giềng Biển Đông cần được giải quyết hòa bình trên cơ sở phán quyết của cơ chế trọng tài được Liên Hiệp Quốc bảo trợ, thì trong bản tuyên bố hôm 13/07, ngoại trưởng Pompeo xác định rằng Mỹ xem tất cả các yêu sách của Trung Quốc đối với các vùng biển bên ngoài hải phận được quốc tế công nhận đều bất hợp pháp.

Mỹ chống việc Bắc Kinh áp đặt luật của kẻ mạnh 

AP nêu bật lời khẳng định của ngoại trưởng Mỹ: “Thế giới sẽ không cho phép Bắc Kinh xem Biển Đông như đế chế hàng hải của họ”, kèm theo lời cam kết: “Nước Mỹ sẽ sát cánh với các đồng minh và đối tác ở Đông Nam Á để bảo vệ các quyền chủ quyền của các nước này đối với các nguồn tài nguyên trên biển, phù hợp với các quyền và các nghĩa vụ của họ chiếu theo luật quốc tế”.

Trong một thông điệp cứng rắn đối với Trung Quốc, ông Pompeo còn nhấn mạnh rằng Mỹ luôn “sát cánh bên cạnh cộng đồng quốc tế trong việc bảo vệ tự do hàng hải và tôn trong chủ quyền, bác bỏ mọi nỗ lực áp đặt ‘luật kẻ mạnh’, ở Biển Đông hay vùng rộng lớn hơn ở bên ngoài.”

Đối với AP, dù Hoa Kỳ vẫn tiếp tục giữ thế trung lập trong các tranh chấp lãnh thổ, nhưng thông báo của ngoại trưởng Pompeo có nghĩa là trên thực tế chính quyền Mỹ sẽ ủng hộ Brunei, Indonesia, Malaysia, Philippines và Việt Nam, các nước đang bị Trung Quốc tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông.

Hãng tin Mỹ đã nêu bật một số đòi hỏi cụ thể của Trung Quốc bị Hoa Kỳ coi là không thể chấp nhận được vì hoàn toàn phi pháp, như các yêu sách về nguồn cá và nguồn năng lượng tiềm tàng ở vùng Bãi Scarborough, Vành Khăn (Mischief Reef) hay Bãi Cỏ Mây (Second Thomas Shoal) thuộc chủ quyền Philippines.

Mọi hành vi sách nhiễu của Trung Quốc tại Bãi Tư Chính đều phi pháp

 Ngoài ra, đối với Mỹ, trên mặt pháp lý, Trung Quốc cũng không có quyền đòi chủ quyền tại các khu vực như bãi ngầm James Shoal gần Malaysia, vùng biển quanh bãi Tư Chính ngoài khơi Việt Nam, cụm bãi cạn Luconia Shoals ngoài khơi Malaysia, vùng đặc quyền kinh tế của Brunei và vùng biển Natuna Besar ngoài khơi Indonesia.

Mỹ sẽ xem mọi hành vi của Trung Quốc nhằm sách nhiễu tàu cá hay cản trở việc khai thác dầu khí của nước khác ở các vùng này là hành động phi pháp.

Trả lời CNN, chuyên gia Gregory Poling, giám đốc cơ quan Sáng Kiến Minh Bạch Hàng Hải Châu Á AMTI thuộc Trung Tâm Nghiên Cứu Chiến Lược Quốc Tế CSIS tại Washington đã đánh giá rằng tuyên bố của ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo rất có ý nghĩa.

Theo ông: “Điều cơ bản mà Mỹ xác định là vẫn tiếp tục đứng trung lập trên vấn đề ai có đảo, đá nào ở Biển Đông, nhưng Mỹ sẽ không còn im lặng trước các đòi hỏi phi pháp của Trung Quốc trên các vùng biển”, trái với thái độ khá “kín đáo” trên vấn đề này trước đây.

Đối với chuyên gia Poling: “Mỹ đã nói rõ ràng rằng hành động của Trung Quốc là phi pháp, chứ không chỉ là gây bất ổn định hay không hữu ích, mà là phi pháp. Điều này sẽ tốt cho các đối tác của Mỹ như Việt Nam và Philippines và cũng sẽ gây sức ép lên các quốc gia khác, như các nước Châu Âu chẳng hạn, để họ phải lên tiếng”.

Đối với chuyên gia tên tuổi về Biển Đông này thì dĩ nhiên “nhiều điều còn tùy thuộc” vào việc Mỹ sẽ hành động như thế nào tiếp theo thông báo của ngoại trưởng Pompeo, nhưng rõ ràng là tuyên bố lập trường của Mỹ về Biển Đông ngày 13/07 là một “đòn” mạnh trên mặt ngoại giao.
Theo RFI

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Hôm qua, 18/09/2020, bộ Thương Mại Hoa Kỳ thông báo kể từ chủ nhật 20/09 sẽ cấm dân Mỹ tải về các ứng dụng TikTok và WeChat của Trung Quốc. Tuy nhiên, Washington vẫn để mở cánh cửa cho TikTok, một ứng dụng rất được giới trẻ ưa chuộng, trước khi cấm hoàn toàn ứng dụng này trên đất Mỹ. Theo thông cáo của bộ Thương Mại, tổng thống Trump gia hạn đến ngày 12/11 để giải quyết các vấn đề về an ninh quốc gia do Tik Tok đặt ra, và nếu giải quyết được thì lệnh cấm có thể được bãi bỏ.Từ Washignton, thông tín viên Anne Corpet gởi về bài tường tình : "Họ thu thập dữ liệu về các địa điểm, về các sở thích của quý vị, về các trang mạng mà quý vị vào xem, tất cả những gì mà dân Mỹ xem, phía Trung Quốc đều có thể thu thập được
Mỹ sẽ cấm tải xuống ứng dụng TikTok và WeChat từ Chủ nhật, trừ khi Tổng thống Donald Trump đồng ý với một thỏa thuận vào phút cuối. Bộ Thương mại Mỹ cho biết sẽ cấm người dân tại Mỹ tải xuống các ứng dụng nhắn tin và chia sẻ video này thông qua bất kỳ cửa hàng ứng dụng nào trên bất kỳ nền tảng nào. Trump ký lệnh cấm TikTok, WeChat TikTok chia tay Hong Kong, để 'lấy niềm tin người dùng quốc tế'? Chính quyền Trump nói rằng các công ty này đe dọa an ninh quốc gia và có thể chuyển dữ liệu người dùng cho Trung Quốc. Nhưng Trung Quốc và cả hai công ty đều phủ nhận điều này. WeChat sẽ đóng cửa ở Mỹ vào Chủ nhật, nhưng mọi người vẫn có thể sử dụng TikTok cho đến ngày 12/11, khi nó cũng có thể bị cấm hoàn toàn. TikTok cho biết họ "thất vọng" về lệnh này và không đồng tình với Bộ Thương mại, nói rằng họ đã cam kết "bổ sung mức độ minh bạch chưa từng có"
Trong công hàm chung đề ngày 16/09/2020 gởi Liên Hiệp Quốc, ba nước Anh, Pháp, Đức đã bác bỏ « các quyền lịch sử » của Trung Quốc đối với vùng Biển Đông, xem các quyền đó là trái với luật pháp quốc tế, đặc biệt là trái với Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển (UNCLOS). Quảng cáo Hành động này một lần nữa cho thấy là ba quốc gia nói trên đang muốn đóng vai trò ngày càng lớn hơn trong việc ngăn chận các tham vọng của Bắc Kinh ở các vùng biển chung quanh Trung Quốc, đặc biệt là Biển Đông, một vùng biển có t
WASHINGTON, DC (NV) – Mỹ tố Trung Quốc bắt nạt và gian xảo với các nước ASEAN trong khi Washington không thúc ép họ phải chọn về phe nào giữa hai đại cường. Ông David Stilwell, phụ tá bộ trưởng Ngoại Giao Mỹ đặc trách Đông Á và Thái Bình Dương, hôm Thứ Ba, 15 Tháng Chín, nhấn mạnh rằng Washington nhất quyết duy trì sự hiện diện ở khu vực, theo hãng tin AP. Mục đích là ngăn chặn “chủ trương phiêu lưu quân sự không được chào đón và chắc chắn cũng không hữu ích gì” bao gồm cả chuyện tranh chấp chủ quyền biển đảo trên Biển Đông.
Trong những ngày cuối tháng 8, đầu tháng 9 năm 2020 này, vùng tự trị Nội Mông của Trung Quốc đã đột nhiên sôi sục trở lại, với một phong trào phản đối chính sách bắt buộc dùng tiếng Hán trong các môn học chính trong nhà trường. Giống như ở Tây Tạng hay tại Tân Cương, Bắc Kinh đã dùng biện pháp đàn áp để đối phó. Nội Mông là vùng đất ở phía nam nước Mông Cổ, đã bị Trung Quốc sáp nhập sau Thế Chiến II, để trở thành một vùng tự trị. Ngay từ đầu, Bắc Kinh đã tiến
Tổng thống Mỹ đã đánh thức châu Âu khi khởi động cuộc thương chiến. Bên cạnh đó, « ngoại giao khẩu trang » sẽ đi vào lịch sử như một thất bại thảm hại của Tập Cận Bình, thái độ hung hăng đã gây phản tác dụng tại châu Âu, nơi gánh chịu hậu quả nặng nề của đại dịch corona. Bên cạnh những vấn đề như dịch virus corona tăng mạnh, Hy Lạp mua chiến đấu cơ Rafale của Pháp để đối phó với Thổ Nhĩ Kỳ, tình hình Belarus, người tị nạn, tất cả các nhật báo Pháp đều tập trung cho chủ đề chính là cuộc họp thượng đỉnh Liên Hiệp Châu Âu – Trung Quốc hôm nay 14/09/2020.
Các quan hệ giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đã tuột dốc xuống mức thấp nhất trong lịch sử, và hồi gần đây hai nước liên tục có hành động trả đũa lẫn nhau đi kèm với những lời tố cáo ngày càng nặng nề và ‘kém ngoại giao’ hơn. Biện pháp mới nhất khi chúng tôi thu thập thông tin cho bài viết này là khi Mỹ thu hồi visa của hơn 1000 công dân Trung Quốc để cấm cửa một số sinh viên hậu đại học hay nhà nghiên cứu bị Washington cho là “một mối đe dọa an ninh”. Động thái này lập tức bị Bắc Kinh phản bác, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc mô tả hành động của Mỹ là ‘một hành động đàn áp chính trị trắng trợn, có tính cách kỳ thị sắc tộc và nghiêm trọng vi phạm quyền làm người”. Trong cuộc họp báo hàng ngày, người phát ngôn Triệu Lập Kiên không quên hăm dọa nước ông sẽ có biện pháp trả đũa. Trong bối cảnh đó, Việt Nam chủ trì các phiên họp ASEAN trực tuyến, dẫn tới Diễn đàn An ninh Khu vực vào ngày thứ Bảy sắp tới sẽ có sự tham dự của Mỹ và Trung Quốc, hai nền kinh tế lớn nhất thế giới càng
Sau gần 3 tuần nhập viện ở Berlin, nhà đối lập Nga Alexei Navalny, theo các bác sĩ Đức, bị đầu độc bằng chất Novitchok, đã hết hôn mê. Ngày 07/09, bệnh viện Charité, nơi Navalny được điều trị, cho biết tình trạng sức khỏe của ông “đã được cải thiện”. Bệnh nhân 44 tuổi, “phản ứng khi người ta nói với ông” và sẽ “từng bước” ngừng thở bằng máy, vẫn theo thông cáo của bệnh viện Charité, một trong những bệnh viện nổi tiếng châu Âu. Tuy nhiên, theo AFP, dù tình trạng của nhà đối lập Nga có nhiều dấu hiệu cải thiện nhưng các bác sĩ không loại trừ khả năng ông sẽ chịu nhiều di chứng về lâu dài do “độc dược quá mạnh”. Chất độc thần kinh Novitchok,
“Những lời đe dọa như vậy không có chỗ ở đây”. Trong cuộc họp báo chung với đồng nhiệm Trung Quốc Vương Nghị ngày 01/09/2020 vừa qua tại Berlin, ngoại trưởng Đức Heiko Maas đã không ngần ngại lên tiếng nhắc nhở như trên. = Đến từ một nước nổi tiếng về thái độ mềm mỏng với Trung Quốc, tuyên bố của ngoại trưởng Đức là dấu hiệu mới nhất cho thấy là chuyến công du 8 ngày (25/08 – 01/09) của ông Vương Nghị nhằm chiêu dụ 5 nước châu Âu đã không mấy thành công, nếu không muốn nói là thất bại.
Thắt chặt hợp tác quân sự song phương là nội dung cuộc họp của bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ và Nhật Bản tại căn cứ quân sự Andersen trên đảo Guam. Trong buổi họp báo trực tuyến ngày 29/08/2020, lãnh đạo quân sự hai nước lên án mạnh mẽ những nước đơn phương dùng vũ lực để thay đổi nguyên trạng các tuyến lưu thông hàng hải, ngụ ý đến Trung Quốc. - Bộ trưởng Mark Esper và đồng nhiệm Taro Kono nhất trí duy trì kiểm soát chiến lược hung hăng của Trung Quốc ở Biển Đông và biển Hoa Đông. Bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ nhắc đến cam kết Washington bảo vệ Tokyo theo điều 5 ...
Bảo Trợ