Con đường Tơ lụa : Giấc mơ của Trung Hoa, Ác mộng của Ấn Độ

26 Tháng Sáu 20201:29 SA(Xem: 674)
  • Tác giả :
Chiến đấu cơ Ấn Độ trên không phận vùng Ladakh có tranh chấp biên giới với Trung Quốc ngày 24/06/2020.
Chiến đấu cơ Ấn Độ trên không phận vùng Ladakh có tranh chấp biên giới với Trung Quốc ngày 24/06/2020. AFP - TAUSEEF MUSTAFA

Ngày 15/06/2020, quân đội Trung Quốc và Ấn Độ đã xô xát nhau dữ dội ở vùng Ladakh, trên dãy Himalaya. Hai bên đổ lỗi cho nhau là đã xâm phạm đường kiểm soát thực tế (LAC). Thế nhưng, tranh chấp biên giới chỉ là bề nổi. Dự án « Vành đai và Con đường » mới chính là cốt lõi căng thẳng Ấn – Trung.

Căng thẳng biên giới Ấn – Trung tại thung lũng Galwan, vùng Ladakh, nằm trên cao 4.300 mét của dãy Himalaya đã kéo dài từ hơn một tháng nay. Tuy nhiên, trận ẩu đả tay không hôm thứ Hai 15/06/2020, nổ ra ở nhiều điểm dọc theo vùng biên giới có tranh chấp giữa Ấn Độ - Trung Quốc, là đẫm máu nhất.

Phía Ấn Độ cho biết có 20 binh sĩ thiệt mạng. Trung Quốc, giống như trong đại dịch Covid-19, không cho biết chính xác con số nạn nhân là bao nhiêu : 5 người (Hoàn Cầu Thời Báo), 43 người (Thời báo Ấn Độ) hay là 35 binh sĩ, trong đó có một viên chỉ huy cấp cao (trang mạng U.S News and World Report) ?

Chuyện gì thật sự đã xảy ra trong đêm đó giữa hai cường quốc hạt nhân hàng đầu châu Á ? Bên nào gây hấn trước ? Không ai có thể biết được. Ông Gilles Boquérat, chuyên gia về Nam Á, Quỹ Nghiên Cứu Chiến Lược FRS, trên làn sóng của RFI có nhắc lại rằng cuộc tranh chấp dai dẳng này giữa Ấn Độ và Trung Quốc còn là hệ quả của một quá khứ lịch sử.

« Đúng là giữa Trung Quốc và Ấn Độ, đó còn là một vấn đề liên quan đến đường biên giới do thời kỳ thực dân Anh để lại. Đường biên giới này chưa bao giờ được Trung Quốc công nhận, bất kể đó là đường Mac Mahon (được ký kết giữa chính quyền thực dân và chính phủ Tây Tạng thời đó), nằm ở phía đông biên giới Ấn – Trung. Đây là nơi phân cách Ấn Độ với Trung Quốc, tại khu vực Ladakh. Đây chính là di sản của thời kỳ thực dân và chúng chưa bao giờ được giải quyết dứt điểm . »

« Ván Cờ Lớn »

Vẫn theo ông Gilles Boquerat, cuộc đối đầu đẫm máu hôm thứ Hai 15/06, không đơn giản là một cuộc tranh chấp lãnh thổ, mà còn phản ảnh rõ một sự đối đầu sâu sắc giữa hai ông « khổng lồ » châu Á.

Bởi vì giữa Ấn Độ và Trung Quốc còn có một cuộc đọ sức khác, có quy mô lớn hơn. Giáo sư Serge Granger, ngành Chính trị học ứng dụng, trường đại học Sherbrook, Canada, trong một bài viết đăng trên tạp chí Diplomatie năm 2018, từng so sánh cuộc đối đầu Trung - Ấn ngày nay với giai đoạn « Ván Cờ Lớn » (1813 – 1907), thời kỳ đối đầu thực dân và ngoại giao giữa hai đế chế Anh Quốc và Nga nhằm giành quyền thống trị Trung Á.

Khi quan sát « Ván Cờ Lớn » đó, nhà địa lý học người Anh, Halford John MacKinder, người đi tiên phong trong ngành địa chính trị, năm 1909 từng đưa ra giả thuyết rằng ai thống trị được hành lang Á – Âu trên bộ sẽ thống trị được thế giới. Bốn mươi năm sau, ông Nicholas Spykman, nhà báo, giảng viên đại học, và cũng là một trong những nhà sáng lập ngành địa chính trị học tại Mỹ đưa ra khái niệm : Chính sự thống trị con đường giao thương hàng hải giúp bảo đảm uy thế cường quốc. 

Những học thuyết trên được Trung Quốc áp dụng triệt để trong dự án « Sáng kiến Vành Đai và Con Đường » (One Belt, One Broad Initiative – BRI). Giới quan sát Ấn Độ xem dự án những con đường tơ lụa đó như là một sự xác quyết ý muốn thống trị hành lang Á – Âu của Trung Quốc. Họ e ngại rằng dự án này có nguy cơ vây hãm, hạn chế khả năng của New Dehli tiến hành các hoạt động giao thương liên lục địa.

Nghiêm trọng hơn nữa, sự gia tăng ảnh hưởng chính trị của Trung Quốc tại Trung Á có lẽ sẽ còn đe dọa đến an ninh Ấn Độ. Theo ông Nirupama Rao, cựu đại sứ Ấn Độ tại Trung Quốc và Hoa Kỳ, sáng kiến những con đường tơ lụa đó chính là một sự thể hiện « hard power » (quyền lực cứng) ngày càng gia tăng của Bắc Kinh, cả ở những vùng biển lẫn trên lục địa châu Á.

Một cách cụ thể, trên bộ, Trung Quốc thiết lập hai hành lang kinh tế : Thứ nhất là Trung Quốc – Pakistan nối liền Kashgar (Tân Cương, Trung Quốc) với cảng biển Gwadar (Pakistan) và hành lang thứ hai là BCIM (Bangladesh – China – India – Myanmar), nối thẳng Trung Quốc với vịnh Bengal thông qua ngả Miến Điện.

Ngoài biển cả, Ấn Độ Dương không còn là đại dương của riêng Ấn Độ nữa. Bắc Kinh lần lượt thiết lập các cơ sở cảng biển của mình nằm rải rác như một chuỗi ngọc từ nhiều nước Nam Á đến tận vùng biển Tây Phi. Những cơ sở cảng biển và quân sự này cho phép Trung Quốc lắp đặt các hệ thống ra-đa cảnh báo mọi chuyển động của hải quân Ấn Độ. Chuỗi ngọc đó còn là một nguồn bảo đảm chống lại mọi ý đồ của Ấn Độ chặn đường tiếp tế nhiên liệu cũng như khoáng sản đến Trung Quốc. Đây thật sự là một mối đe dọa cho Ấn Độ.

Tóm lại, những con đường tơ lụa đó tạo lợi thế cho hoạt động giao thương Á-Âu của Trung Quốc. Những cơ sở hạ tầng này tạo thuận lợi cho Trung Quốc xuất khẩu hàng hóa, một thế mạnh quan trọng của Bắc Kinh. Những con đường này còn cho phép Trung Quốc dễ dàng nhập khẩu nguyên nhiên liệu để rồi tái xuất khẩu dưới dạng các thành phẩm.

Ladakh : Chốt chặn cho cả Trung Quốc và Ấn Độ ?

Chỉ có điều những hành lang chiến lược này của Trung Quốc đã cản trở Ấn Độ kết nối thương mại với vùng Trung Á, có một tầm quan trọng cốt lõi cho New Dehli, theo như nhận xét của ông Serge Granger. Con đường ngắn nhất để Ấn Độ đến với Trung Á là đi qua Pakistan và Afghanistan. Đây cũng chính là một trong những tâm điểm của mọi căng thẳng Trung - Ấn tại vùng biên giới trên dãy Himalaya.

Vùng Ladakh, khu vực diễn ra cuộc xung đột Ấn - Trung, có một vị thế chiến lược quan trọng cho Trung Quốc. Khu vực này, dưới sự kiểm soát của Ấn Độ, nằm giữa Aksai Chin (Ấn Độ đòi chủ quyền, nhưng Trung Quốc kiểm soát) và thung lũng Shaksgam, thuộc vùng Baltistan (dưới sự kiểm soát của Pakistan). Đoạn biên giới có xung đột giữa Ấn Độ và Trung Quốc, gây trở ngại cho Trung Quốc, kết nối quân sự và tiếp cận vùng Kashmir của Pakistan, vốn dĩ là một mắc xích quan trọng trong dự án BRI.

Việc chiếm đóng được vùng lãnh thổ phía bắc hồ Pangong hay chí ít thung lũng Galwan không những bảo đảm cho Trung Quốc tiếp cận được Pakistan, mà còn có thể ngăn cản Ấn Độ thâm nhập vào Afghanistan và vùng Trung Á. Để thực hiện ý đồ này, Bắc Kinh cho tiến hành chiến thuật « gấm nhấm » dần từng thước đất một tại đường LAC, theo như ghi nhận của báo Le Monde.

Đọ sức bất cân xứng ?

Về phần Ấn Độ, cảm thấy như bị vây hãm bởi ảnh hưởng ngày càng lớn của Trung Quốc trên Ấn Độ Dương và trên châu lục, chính quyền New Dehli tiếp tục xây dựng cầu đường và các tuyến đường sắt chiến lược cho phép di chuyển quân dọc theo đường kiểm soát. Những động thái này khiến Bắc Kinh bực tức, xem đấy là một rào cản tiềm tàng cho « Hành Lang Trung Quốc – Pakistan », một trục chính cho con đường tơ lụa.

Mặt khác, trong nỗ lực đối trọng với con đường tơ lụa trên bộ của Trung Quốc, Ấn Độ lần lượt cho ra đời hai dự án : Thứ nhất là con đường vận tải Bắc Nam (North-South Transport) nối Mumbai với Saint-Petersbourg (Nga), qua ngả Teheran (Iran) và Baku, và thứ hai là trục xa lộ Ấn Độ – Miến Điện – Thái Lan, nối vùng đông bắc Ấn Độ với các nước Đông Nam Á.

Ở trên biển, cùng với Nhật Bản, chính quyền New Dehli khởi động dự án Asia Africa Growth Corridor (AAGC) nối Nhật Bản, Úc, Đông Nam Á, Ấn Độ và châu Phi.

Câu hỏi đặt ra : Liệu Ấn Độ có đủ thực lực để đọ sức dài lâu cùng với Trung Quốc hay không ? Xung đột tại biên giới ít nhiều cho thấy nỗi lo âu của New Dehli trước đà đi lên thành cường quốc của Bắc Kinh. Bởi vì, cách biệt về tương quan lực lượng ngày một lớn. Cách đây 30 năm, mức ngân sách cho quân sự của hai nước là ngang nhau. Ngày nay, Trung Quốc chi đến 260 tỷ đô la cho quân sự, cao hơn 3,5 lần so với mức chi của Ấn Độ chỉ có 71 tỷ đô la.

Trên lĩnh vực kinh tế, Ấn Độ vẫn thua xa Trung Quốc theo như ghi nhận của Pascal Boniface, chuyên gia địa chính trị, trên trang mạng của Viện Nghiên Cứu Quốc Tế và Chiến Lược (IRIS). « Trung Quốc có thặng dư mậu dịch so với Ấn Độ khoảng từ 50 – 60 tỷ đô la. Nhất là GDP của Trung Quốc (14.000 tỷ đô la/năm) cao hơn 4 lần của Ấn Độ (chưa tới 3.000 tỷ đô la/năm). Rõ ràng là Trung Quốc vượt xa hẳn Ấn Độ. »

Cuộc tranh chấp này còn thêm phần gay gắt khi có bóng dáng của Mỹ. Chuyên gia Pascal Boniface nhắc lại, trong quá khứ, nhất là trong giai đoạn Chiến Tranh Lạnh, Liên Xô là đồng minh của Ấn Độ và là đối thủ của Trung Quốc. Còn bây giờ, nếu như Trung Quốc là đồng minh của Pakistan, kẻ thù của Ấn Độ, thì New Dehli đang có xu hướng ngả dần theo Washington.

« Giờ đây, Ấn Độ dường như xích lại gần hơn với Mỹ. Thủ tướng Modi trở nên thân Mỹ hơn. Ông hy vọng rằng điều đó có thể giúp Ấn Độ có được vị trí cường quốc thứ 6 mà Ấn Độ mong muốn từ bao lâu nay. Hơn nữa, Ấn Độ cũng tỏ ra ganh tỵ trước việc Trung Quốc là thành viên thường trực của Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc mà Ấn Độ không có được. Rồi Trung Quốc là cường quốc chính thức trong khi Ấn Độ chỉ là cường quốc không chính thức. Thế nên, sự đối đầu là rất lớn.

Ngoài ra, căng thẳng gia tăng giữa Mỹ và Trung Quốc dường như cũng có những tác động lên quan hệ song phương giữa Bắc Kinh và New Dehli. Trung Quốc cũng muốn lợi dụng cuộc khủng hoảng virus corona để khẳng định thế mạnh như là nước này đã làm với Hồng Kông, với Mỹ và đương nhiên là cả với Ấn Độ. »

« Ván Cờ Lớn » giữa hai ông « khổng lồ » châu Á liệu có đi đến chiến tranh hay không ? Về điểm này, giới chuyên gia đều cùng nhất trí : Cả Ấn Độ và Trung Quốc chẳng được lợi gì khi đối đầu trực diện. Nhưng sự việc cho thấy rõ thái độ nghi kị của Ấn Độ ngày càng lớn đối với Trung Quốc, rủi thay lại là một đối tác kinh tế không thể thiếu cho chính quyền thủ tướng Modi.
Theo RFI

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Đây không phải là một cuộc nổi dậy đẫm máu thường gắn liền với một cuộc cách mạng mà là một diễn biến hòa bình trong một thời gian dài mà đỉnh điểm là sự tiếp quản của các nhà xã hội chủ nghĩa trên mọi mặt. Chúng ta không nên ảo tưởng nữa, thực sự những người theo chủ nghĩa Marx đang nắm quyền ở Mỹ một cách nghiêm túc và lâu dài. Thật vậy, các nhà lãnh đạo cộng sản từ Lenin đến Brezhnev đang cười mỉa mai từ địa ngục khi thấy rằng điều mà Liên Xô không thể đạt được với tất cả sức mạnh quân sự và kho vũ khí hạt nhân lại đang được thực hiện bởi chính người dân Mỹ thông qua một quá trình bầu cử đáng ngờ. Chỉ cần rõ ràng, đó không phải là năm 1984 của Orwell, mà là Liên Xô của năm 1937 trở về sau với cùng một diện mạo. Sẽ không có trại tập trung; hàng triệu người sẽ không bị hành quyết. Những người bất đồng chính kiến ​​sẽ bị xử lý "một cách nhân đạo." Họ sẽ bị loại khỏi các trường đại học, truyền thông, công việc chính phủ và các tập đoàn lớn.
Tổng thống Trump đã thực hiện tất cả những lời hứa của mình về chương trình nghị sự kinh tế, văn hóa và an ninh quốc gia trong 4 năm qua. Và cho đến giờ phút này (24 tiếng trước khi rời nhiệm sở), dường như lời hứa chưa thực hiện của ông duy nhất chỉ có “tát cạn đầm lầy” cho nước Mỹ nữa mà thôi. Trước khi ông rời nhiệm sở, nhìn lại những gì mà ông - một tổng thống với cá tính không hoàn hảo, người sở hữu quá nhiều phát ngôn gây tranh cãi - đã làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại trong sự kinh ngạc của bạn bè quốc tế và sự sợ hãi của kẻ thù. Đúng là "Cuộc sống vốn không công bằng" với vị Tổng thống đặc biệt Donald Trump, như cách mà Tổng thống John F. Kennedy từng nói. Một trăm năm sau, sử sách sẽ nhớ đến Tổng thống Trump và hai lần ông bị luận tội. Lịch sử Mỹ sẽ kể chi tiết về cuộc bạo động chết người ở Điện Capitol của Hoa Kỳ mà ông bị cáo buộc gây ra
Thông điệp từ biệt của Đệ nhất phu nhân Melania Trump Đệ nhất phu nhân Melania Trump hôm 18/1 đã gửi thông điệp từ biệt trong một đoạn video từ Nhà Trắng. Trong video, Melania Trump cho biết "vinh dự lớn nhất" của bà là được phục vụ đất nước với tư cách đệ nhất phu nhân.
Nhà Trắng đã công bố một danh sách dài những thành tích Tổng thống Donald Trump đạt được trong nhiệm kỳ của ông. Tài liệu có tiêu đề “Thành tựu của chính quyền Tổng thống Trump” công bố toàn bộ những thành tựu Tổng thống sắp mãn nhiệm Donald Trump đã đạt được trong bốn năm qua, bao gồm sự bùng nổ kinh tế chưa từng có, trước khi đại dịch viêm phổi Vũ Hán của Đảng Cộng sản Trung Quốc gây họa loạn, cơ hội việc làm cho người Mỹ thuộc mọi thành phần, giảm thuế cho tầng lớp trung lưu, tạo việc làm và đầu tư vào các Vùng cơ hội, bãi bỏ quy định hạn chế đối với doanh nghiệp và giai tầng công nhân Hoa Kỳ, cũng như các chính sách và giao dịch thương mại. Một số cột trụ mang tính biểu tượng của chương trình nghị sự của Tổng thống được đề cập trong danh sách là bức tường biên giới mới dài hơn 450 dặm, hơn 2,2 nghìn tỷ $ trong chi tiêu quân sự và thiết lập lại hệ thống tư pháp.
Robert Unanue, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành của Goya Foods, cho biết hôm thứ Sáu, phe cánh tả đã lợi dụng đại dịch viêm phổi Vũ Hán tước đoạt Thiên Chúa, văn hóa, lịch sử và sự tự do khỏi người dân Hoa Kỳ. “Vấn đề là đây là một năm chính trị. Họ đã vũ khí hóa virus corona. Thật không may, họ đã đóng cửa nền kinh tế này. Điều tồi tệ nhất chúng ta có thể làm là đóng cửa nền kinh tế, giết chết tinh thần của chúng ta. Chúng ta cần một lý do để thức dậy vào buổi sáng [đó là]: Chúa, gia đình, công việc. Và họ đang cướp đi tinh thần của chúng tôi, họ đang lấy đi khả năng làm việc của chúng tôi”, ông Unanue nói với Fox News vào ngày 15 tháng 1.
Ông Joe Biden lên kế hoạch ngay lập tức thúc đẩy sắc lệnh thiết lập “con đường trở thành công dân” cho 11 triệu người nước ngoài bất hợp pháp. Hôm thứ Sáu (15/1), Joe Biden cho biết ông sẽ ban hành luật nhập cư “ngay lập tức” sau khi nhậm chức, ưu tiên quy chế hợp pháp cho khoảng 11 triệu người nhập cư. Theo đó, luật sẽ cho phép người nhập cư đủ điều kiện được thường trú trong 5 năm, thay vì 3 năm như hiện tại và có quốc tịch 3 năm sau đó. Giám đốc điều hành của Trung tâm Luật Nhập cư Quốc gia Marielena Hincapie nói về kế hoạch này: “Điều này thực sự đại diện cho sự thay đổi lịch sử từ chương trình nghị sự chống người nhập cư của ông Trump, [luật này] công nhận tất cả những người nhập cư không có giấy tờ hiện đang ở Hoa Kỳ nên được đưa vào con đường trở thành công dân”.
Ông Địch Đông Thăng tuyên bố: "Từ năm 1992 đến 2016, nhiều cuộc khủng hoảng khác nhau giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ đều có thể được giải quyết trong vòng hai tháng". "Lý do là gì? Chúng ta có những người đứng đầu ở đó. Chúng ta có những người bạn của chúng ta trong vòng quyền lực cốt lõi của Mỹ". Video bài phát biểu của ông Địch Đông Thăng đã làm rò rỉ sự xâm nhập của ĐCSTQ vào Hoa Kỳ Gần đây, đoạn video về bài phát biểu của ông Địch Đông Thăng vào ngày 28 tháng 11, với tư cách là Phó hiệu trưởng Khoa Quan hệ Quốc tế thuộc Đại học Nhân dân Trung Quốc, đã làm rò rỉ thông tin bí mật về Mặt trận thống nhất của ĐCSTQ và sự xâm nhập ĐCSTQ vào Hoa Kỳ. Ông Địch Đông Thăng tuyên bố: "Từ năm 1992 đến 2016, nhiều cuộc khủng hoảng khác nhau giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ đều có thể được giải quyết trong vòng hai tháng". "Lý do là gì? Chúng ta có những người đứng đầu ở đó. Chúng ta có những người bạn của chúng ta trong vòng quyền lực cốt lõi của Mỹ".
Indonesia: Động đất mạnh 6,2 độ richter khiến hơn 600 người chết và bị thương Hôm nay (15/1), tại đảo Sulawesi, Indonesia đã xảy ra một trận động đất mạnh 6,2 độ Richter. Lực lượng cứu hộ đang tìm kiếm những người sống sót trong một tòa nhà bị sập ở thành phố Mamuju, tỉnh Tây Sulawesi. (MAWARDI / AFP qua Getty Images).
Ngày 12/1, Tổng thống Donald Trump đã có bài phát biểu khi ông đi thăm bức tường biên giới Mỹ-Mexico ở Alamo, tiểu bang Texas. Dưới đây là toàn văn phát biểu của ông được Tòa Bạch Ốc đăng tải. Xin trân trọng cảm ơn. Cám ơn mọi người. Tôi rất vinh dự khi được ở đây. Chúng tôi đã làm việc trong một thời gian dài và chăm chỉ. Mọi người hãy ngồi xuống. Chúng tôi đã làm việc lâu dài và chăm chỉ để hoàn thành việc này. Có nhiều người nói rằng không thể thực hiện được, và chúng tôi đã hoàn thành. Đây là một trong những dự án cơ sở hạ tầng lớn nhất trong lịch sử của nước ta. Tôi rất vinh dự được ở đây tại Thung lũng Rio Grande cùng với những người đàn ông và phụ nữ can đảm thuộc Đội tuần tra biên giới và hải quan.
Hôm 11/1, Epoch Times cho đăng bài viết của Conrad Black, chuyên gia tài chính nổi tiếng của Canada và là cây viết nổi tiếng thế giới, cuốn sách “Trump: A President Like No Other” (Trump: Một Tổng thống khác thường) của ông đã được tái bản nhiều lần. Dưới đây chúng tôi xin gửi tới quý độc giả bài bình luận của Conrad chỉ ra “tim đen” và sự sợ hãi của phe thiên tả trước TT Trump. Cả thế giới hiện đang chứng kiến ​​giai đoạn tà ác nhất cho đến nay trong nỗ lực tiêu diệt Tổng thống Donald Trump của những chính trị gia thiên tả lưỡng đảng.
Bảo Trợ