“Virus Trung Quốc” Lây Lan Dọc Theo ‘con Đường Tơ Lụa Mới’

08 Tháng Tư 20204:14 CH(Xem: 1446)

“VIRUS TRUNG QUỐC” LÂY LAN DỌC THEO ‘CON ĐƯỜNG TƠ LỤA MỚI’

tolua china
Salvatore Babones, Foreign Policy, 6/4/2020
Nguyễn Trung Kiên dịch

*
Các nền dân chủ phương Tây có thể thua cuộc trong cuộc chiến tuyên truyền về virus corona, nhưng Trung Quốc chắc chắn sẽ không thể chiến thắng.

*
Mối quan hệ của Ý với Trung Quốc bắt đầu từ Con đường Tơ lụa – một tuyến đường bộ được sử dụng từ thời cổ đại bởi các thương nhân trao đổi hàng hóa. Các thương nhân người Venice, Niccolò và Maffeo Polo, đã đến thăm Bắc Kinh vào năm 1266, trở thành một trong những người Tây Âu đầu tiên đến Trung Quốc. Năm 1271, họ lên đường lần thứ hai, cùng với Marco, cậu con trai nhỏ của Niccolò. Mặc dù họ đến Trung Quốc bằng đường bộ dọc theo Con đường Tơ lụa qua Trung Á, nhưng cuối cùng họ trở về Ý bằng đường biển, dọc đường họ ghé thăm Sumatra, Sri Lanka và Gujarat. Tấm bản đồ về các chuyến đi của họ trông không giống với những bản đồ của Sáng kiến Vành đai và Con đường, vốn được truyền thông nhà nước Trung Quốc đưa ra gần đây. Đôi khi, sáng kiến Vành đai và Con đường này được gọi tên một cách chính xác hơn là Con đường Tơ lụa Mới, bao gồm một mạng lưới cơ sở hạ tầng giao thông đã được lên kế hoạch, do Trung Quốc tài trợ, để liên kết đất nước này với châu Âu, châu Phi và phần còn lại của châu Á.


Gần 50 năm sau khi gia đình Polo trở về từ Trung Quốc, một đợt dịch hạch bùng phát đã được truyền nhiễm theo những con đường rất giống với Con đường Tơ lụa từ Trung Quốc đến phương Tây, nơi căn bệnh này được gọi là Cái chết Đen. Nó được cho là đã lan truyền trên cả đất liền và trên biển, có nguồn gốc từ Trung Quốc, và lan theo các tuyến thương mại đến châu Âu và Trung Đông. Cả hai tuyến đường cuối cùng đều hội tụ ở Ý, nơi bệnh dịch hạch đã giết chết tới 75% dân số ở một số vùng tại quốc gia này. Các thương nhân quốc tế tại miền Bắc nước Ý có thể đã đóng một vai trò quan trọng trong việc truyền nhiễm bệnh dịch hạch sang phần còn lại của châu Âu.

Giống như Cái chết Đen, virus corona hiện đã giết chết nhiều người bên ngoài Trung Quốc hơn bên trong chính quốc gia này. Các nước châu Âu như Ý, Tây Ban Nha và Pháp, thậm chí cả Thụy Sĩ giàu có đã chứng minh rằng các nước này đang phải rất nỗ lực để có thể chống chọi với virus corona. Phản ứng của Mỹ thì rời rạc và nhiều lúc hỗn loạn. Có vẻ như thành phố New York đang nhanh chóng biến thành Vũ Hán tiếp theo.

Tuy nhiên, khi virus corona tàn phá phương Tây, Trung Quốc đã thành công trong việc đưa ra lời tuyên truyền về lợi thế của mình. Trung Quốc đã gửi khẩu trang, mặt nạ phòng độc, và thậm chí cả bác sĩ chuyên khoa đến quê hương của Marco Polo, vào thời điểm các phần lớn các quốc gia thành viên của Liên minh châu Âu của Ý bỏ qua lời kêu gọi giúp đỡ. (Điều đó đã thay đổi kể từ khi Đức gửi thiết bị sang Ý và vận chuyển bệnh nhân virus corona của Ý về các bệnh viện của Đức.) Có lẽ không thể tránh khỏi, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho rằng viện trợ có thể đặt nền tảng cho “con đường tơ lụa về y tế” nối liền châu Âu và Trung Quốc. Ông dường như đã quên rằng Trung Quốc đã đưa ra tuyên bố về một “con đường tơ lụa về y tế” vào ba năm trước tại một hội nghị Sáng kiến Vành đai và Con đường ở Bắc Kinh.

Khi Thủ tướng Ý Giuseppe Conte dẫn dắt nước Ý tham gia Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc vào giờ này năm ngoái, có lẽ ông đang hy vọng một làn sóng đầu tư của Trung Quốc để thúc đẩy nền kinh tế vốn đang suy thoái của nước Ý. Cuối cùng, ông đã phải đối mặt với một “khách không mời” khác từ Trung Quốc: COVID-19. Quả thật, đây mới chính là kết quả của Con đường Tơ lụa Mới.

Không ai biết chắc chắn về nguồn gốc của COVID-19, nhưng căn bệnh này dường như lần đầu tiên bị lây lan tại một khu chợ ẩm ướt ở Vũ Hán, nơi các loài động vật sống bị nhốt trong điều kiện thiếu vệ sinh, trước khi bán cho người mua. Hơn 700 năm trước, Marco Polo đã kinh ngạc với nguồn cung dồi dào đối với tất cả các loại thịt và các hoạt động kinh doanh thịt tại các thị trường này. Những thị trường tương tự đã làm phát sinh dịch bệnh SARS vào năm 2002, một loại bệnh về đường hô hấp khác, giống như COVID-19 - vốn có liên quan đến loài dơi.

Mối nguy hiểm từ thị trường động vật sống không phải là bài học duy nhất mà Trung Quốc đã không học được từ dịch SARS. Khi Trung Quốc lần đầu tiên xác định ca nhiễm SARS vào tháng 1 năm 2003, họ đã giữ bí mật tin tức này trong hai tuần, vào thời điểm mà công dân của họ di chuyển khắp đất nước để nghỉ Tết Nguyên đán, như họ đã che giấu thông tin về virus corona 17 năm sau đó. Giống với trường hợp bi thảm của Lý Văn Lượng, bác sĩ tại Vũ Hán đã chết vì virus corona sau khi bị khiển trách vì đã đưa ra lời cảnh báo về COVID-19, bệnh SARS cũng có một vị anh hùng với số phận đầy bi thảm của riêng mình: người lái xe xe cứu thương Phạm Tân Đức, nhân viên y tế đầu tiên chết vì phơi nhiễm với SARS từ bệnh nhân. Theo như phản ứng của Trung Quốc, COVID-19 cũng có thể được đặt tên là SARS-AGAIN [MỘT-LẦN-NỮA-LẠI-LÀ-SARS].

Vì vậy, theo nhiều nghĩa, COVID-19 thực sự là “virus Trung Quốc”, ngay cả khi gần đây Tổng thống Mỹ Donald Trump đã hứa sẽ ngừng sử dụng thuật ngữ này. Trung Quốc không chỉ là nơi mà COVID-19 tấn công đầu tiên. Có thể nói rằng, COVID-19 bùng phát ở tất cả mọi nơi trên thế giới bởi chính phủ Trung Quốc từ chối học các bài học về sức khỏe cộng đồng từ dịch SARS trước kia, vốn đã được các nhà khoa học của chính quyền tổng kết. Sau đó, Trung Quốc lặp lại các hành vi sai trái khiến SARS lan ra khỏi tầm kiểm soát và vượt qua biên giới để lây nhiễm cho người dân ở hơn 30 quốc gia và vùng lãnh thổ khác. Virus có thể là một lực lượng của tự nhiên, nhưng đại dịch COVID-19 rõ ràng là hậu quả trực tiếp của chính quyền Trung Quốc.

Trong nỗ lực che giấu những sự thật này, Đảng Cộng sản Trung Quốc đã cố gắng biến đại dịch virus corona thành lợi thế tuyên truyền của nó. Trung Quốc không chỉ viện trợ cho các quốc gia bị nhiễm virus corona, mà còn tự quảng bá về thành công của mình trong việc kiểm soát dịch bệnh. Trên thực tế, Đảng Cộng sản Trung Quốc đã đẩy mạnh các cuộc đàn áp sức khỏe cộng đồng đầy cực đoan, biến các cuộc đàn áp này thành “Sự đồng thuận Bắc Kinh” hay “Mô hình Trung Quốc” của một kiểu chủ nghĩa tư bản nhà nước mang tính toàn trị, một xu hướng vốn được thúc đẩy mạnh mẽ kể từ khi xảy ra cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2007-2009.

Bộ Ngoại giao Trung Quốc cũng đã chống lại cách gọi “virus Trung Quốc” của Trump về bằng cách cho rằng loại virus này thực sự có nguồn gốc từ Hoa Kỳ và được lây nhiễm bởi các vận động viên trong quân đội Hoa Kỳ tham gia Thế vận hội quân sự tổ chức tại Vũ Hán vào tháng 10 năm 2019. Rất ít người ở bên ngoài Trung Quốc tin vào điều này, nhưng tin đồn này và và những tin đồn tương tự vẫn đang được truyền đi rộng rãi tại Trung Quốc.

Vẫn còn quá sớm để biết liệu cuộc chiến tuyên truyền về virus corona của Trung Quốc có mang lại kết quả hay không. Trung Quốc có thể có một số thành công ở các nước chống phương Tây như Serbia và Iran, nhưng ngay cả nhiều người Ý cũng nghi ngờ về sự chân thành của lòng trắc ẩn của Trung Quốc đối với hoàn cảnh của họ. Một nhà nghiên cứu y khoa hàng đầu của Ý thậm chí còn cho rằng Trung Quốc đã để cho virus này lan sang châu Âu sớm nhất vào tháng 11 năm ngoái. Đại dịch virus corona dường như đã khiến dư luận chống lại Trung Quốc một cách quyết liệt tại nhiều nước nghèo của châu Phi và vùng Đông Nam Á.

Rất giống với mô hình phát triển kinh tế của Trung Quốc, mô hình y tế công cộng của Trung Quốc dựa trên việc cách ly tất cả công dân trong nhà của họ, và đàn áp những người dân dám lên tiếng phàn nàn - không phải là điều hấp dẫn đối với bất cứ ai, trừ các quan chức trong hệ thống Đảng-Nhà nước của Trung Quốc. Các quốc gia bị đại dịch virus corona tấn công chắc chắn sẽ tiếp tục chấp nhận các đề nghị về việc cung cấp khẩu trang và mặt nạ phòng độc của Trung Quốc, và chắc chắn người dân của họ sẽ biết ơn sự giúp đỡ này. Tuy nhiên, một khi khủng hoảng qua đi, mô hình chính trị xã hội rộng lớn hơn của Trung Quốc vẫn sẽ không hấp dẫn đối với tất cả - trừ một số ít giới chóp bu tham nhũng. Nhà nước dựa trên cảnh sát của Trung Quốc có thể đã chinh phục được virus corona, nhưng rất ít quốc gia sẽ sử dụng các biện pháp mang tính độc tài và độc đảng, chỉ để đảm bảo an toàn cho quốc gia họ trong các đại dịch trong tương lai.

Các nhà bình luận trên thế giới có xu hướng xem cuộc chiến về tuyên truyền liên quan đến đại dịch này chỉ là một giai đoạn khác của cuộc cạnh tranh địa chính trị đang diễn ra, vốn đã dẫn đến chiến tranh thương mại Hoa Kỳ - Trung Quốc, trong tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông, và cuộc chiến của tập đoàn Huawei để giành quyền triển khai các mạng lưới truyền thông 5G của phương Tây. Nhưng có một điểm khác biệt chính giữa lời hùng biện chống Trung Quốc của Nhà Trắng và lời đồn đại chống Hoa Kỳ của Bắc Kinh: đại dịch này thực sự bắt nguồn từ Vũ Hán.

Tương tự như vậy, việc sử dụng thiết bị Huawei thực sự gây rủi ro bảo mật cho mạng 5G, đồng thời Trung Quốc thực sự đã bỏ qua nghĩa vụ phải tuân thủ các điều ước quốc tế ở Biển Đông. Mặc dù nghe có vẻ thiên vị, nhưng những diễn biến trên thực tế thực sự đang ủng hộ Hoa Kỳ trong các cuộc tranh luận này. Năm tổ chức truyền thông nhà nước Trung Quốc được Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ phân loại là cơ quan của chính phủ Trung Quốc vào tháng Hai vừa rồi thực sự là các cơ quan của chính phủ Trung Quốc. Mặt khác, các nhà báo Hoa Kỳ bị Trung Quốc trục xuất thì đều đang làm việc cho các cơ quan truyền thông vốn có khả năng chỉ trích cả chính phủ Hoa Kỳ lẫn chính phủ Trung Quốc - mọi người đều biết điều đó.

Đại dịch virus corona cuối cùng rồi sẽ kết thúc. Nó đã giết chết nhiều người ở Hoa Kỳ và châu Âu hơn là ở Trung Quốc, ít nhất là theo con số chính thức. Chính phủ Trung Quốc gần như chắc chắn sẽ cố gắng sử dụng những sự thật này để thuyết phục mọi người về mô hình chính phủ ưu việt của mình. Và sẽ có một số người tin tưởng tuyệt đối vào những lời tuyên truyền đó, mặc dù có lẽ không nhiều học giả tin theo.

Những người khác sẽ tìm đến các quốc gia như Nhật Bản và Đài Loan để tìm bằng chứng cho thấy các nền dân chủ có thể quản lý hiệu quả sức khỏe cộng đồng thông qua các biện pháp giám sát và phòng ngừa chủ động. Nếu Hoa Kỳ và Liên minh châu Âu hiện đang khủng hoảng, đó là vì họ đã không hành động dứt khoát để chặn đứng làn sóng lây nhiễm khi họ lần đầu tiên biết rằng nó sẽ đến. Nhưng đây là những thất bại của chính sách, chứ không phải là thất bại của nền dân chủ.

Cho đến lúc học lại các bài học mà đại dịch COVID-19 mang lại, thế giới sẽ hiểu rằng đại dịch đã được kích hoạt bởi các chính sách tồi và các quá trình thực thi chính sách vốn thậm chí còn tồi tệ hơn, chứ không phải bởi các quyền tự do cá nhân và sự tôn trọng quyền con người. Thương mại trên những con đường tơ lụa hiện đại sẽ tiếp tục, như nó vẫn luôn như vậy, nhưng “con đường tơ lụa về y tế” của Trung Quốc sẽ không đi đến đâu. Các công dân trên thế giới có nhiều khả năng chuyển sang các nền dân chủ thịnh vượng của Đông Á để tư vấn sức khỏe cộng đồng hơn là nhận lời tư vấn từ Trung Quốc. Các nền dân chủ phương Tây cuối cùng có thể thua, nhưng Trung Quốc chắc chắn sẽ không chiến thắng, trong cuộc chiến tuyên truyền về virus corona./.

* Salvatore Babones là nghiên cứu viên tại Centre for Independent Studies ở Sydney, và là giáo sư trợ giảng tại Đại học Sydney. Twitter: @basbone.

[Ảnh minh họa: Bức tranh từ thế kỷ XIV, minh họa đoàn lữ hành của Niccolò và Maffeo Polo tới châu Á. CARTA CATALANA/BETTMANN ARCHIVE/GETTY IMAGES]

(Nguồn: https://foreignpolicy.com/2020/04/06/chinese-coronavirus-spread-worldwide-on-new-silk-road/)



Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Tốc độ tàu cao tốc 200-350 km/h trên toàn mạng lưới đường sắt cao tốc của Trung Quốc đã mang lại ấn tượng về sự phát triển đáng kinh ngạc trong vài thập kỷ qua. Tuy nhiên, mạng lưới đường sắt này không thành công như quảng cáo, nó đã trở thành ác mộng của nền kinh tế. Đáng tiếc là Trung Quốc đã kịp xuất khẩu ác mộng này sang Việt Nam 10 năm trước. Global Times đưa tin, mạng lưới đường sắt cao tốc của Trung Quốc có phạm vi khoảng 38.000 km và Bắc Kinh có kế hoạch sẽ mở rộng mạng lưới này lên quy mô 7 triệu km đến năm 2035. Năm 2008, chuyến tàu cao tốc đầu tiên đã xuất phát từ ga đường sắt Nam Bắc Kinh, ngày nay sau 13 năm, Trung Quốc đã thiết lập mạng lưới đường sắt cao tốc lớn nhất thế giới.
Cuộc diệt chủng của ĐCSTQ đối với Tây Tạng là lời cảnh tỉnh cho tất cả chúng ta Trong bài phát biểu đánh dấu 70 năm ĐCSTQ tiến quân vào và kiểm soát Tây Tạng, dù ông Uông Dương đã hết lời ca ngợi những thành tựu huy hoàng của ĐCSTQ tại Tây Tạng, ông Anders Corr lại nhận thấy những bằng chứng hiển nhiên về tội ác diệt chủng và nỗi ám ảnh của ĐCSTQ đối với việc phải hủy diệt tín ngưỡng và tôn giáo. Ở bài bình luận này, tác giả Corr sẽ phân tích và chỉ rõ ra những dấu hiệu và bằng chứng về tội ác của ĐCSTQ, thông qua phát biểu của ông Uông Dương.
Thống đốc bang California (Mỹ) vừa ban hành đạo luật gây xôn xao dư luận: ‘Cho phép trẻ vị thành niên phẫu thuật chuyển đổi giới tính hoặc phá thai mà không cần thông báo cho phụ huynh’. Liệu đây là một đạo luật cấp tiến, tự do hay sẽ tiếp tay cho tội ác và sự suy đồi về đạo đức? Trẻ được phá thai hoặc chuyển giới mà không cần thông báo cho phụ huynh Ngày 22/9 vừa qua, Thống đốc bang California, ông Gavin Newsom đã ban hành hai đạo luật cho phép trẻ vị thành niên có thể thực hiện một số thủ tục y tế như phẫu thuật chuyển đổi giới tính và phá thai mà không cần thông báo với phụ huynh. Một trong hai điều luật là AB-1184, trong đó cấm các công ty bảo hiểm sức khỏe yêu cầu có sự ủy quyền của cha mẹ, trước khi những đứa trẻ bắt đầu làm thủ tục cho các dịch vụ y tế.
Trong bối cảnh chính phủ Afghanistan sụp đổ, người Mỹ và những người Afghanistan làm việc cho Hoa Kỳ buộc phải sơ tán, người ta không khỏi băn khoăn rằng: Liệu điều tương tự có thể xảy ra ở những quốc gia mà Mỹ đang bảo trợ? Và có tác động như thế nào đối với Đài Loan và các đồng minh khác của Mỹ ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương?
Gần đây, dư luận dậy sóng trước tuyên bố của một vị giáo sư rằng học phí cấp đại học nên được coi là rào cản kỹ thuật cho đầu vào. Tư tưởng học phí giống như một khoản đầu tư [ở một số ngành nghề] vốn là tư tưởng được chấp thuận ở các nước có nền giáo dục tiến bộ, nhưng áp dụng tại Việt Nam thì dường như chưa hợp lý lắm. Tăng, giảm hay miễn phí giáo dục? Phát biểu tại diễn đàn Quốc hội sáng 25/7 vừa qua, GS Lê Quân (đại biểu Cà Mau) nói: “Chúng ta cũng phải đảm bảo rằng học phí cũng là một rào cản kỹ thuật để tránh việc học sinh lao vào học đại học và trở thành "học đại"", phải coi học phí đối với người học là nguồn đầu tư, thông lệ quốc tế học phí bao giờ cũng bằng gần hai năm tiền lương sau khi tốt nghiệp.
Liệu các cuộc tấn công mạng do Bắc Kinh hậu thuẫn gần đây nhắm vào Mỹ có dẫn đến chiến tranh thật? Đây là câu hỏi mà nhà kinh tế học người Mỹ David P. Goldman đã đặt ra gần đây. Một câu hỏi quan trọng, hiện hữu và rất khó trả lời. Tuy nhiên, vào tháng trước, Tổng thống Joe Biden đã cảnh báo rằng các cuộc tấn công mạng gần đây, bao gồm việc tấn công mạng các cơ quan chính phủ và cơ sở hạ tầng của Hoa Kỳ, rất có thể dẫn đến một “cuộc chiến nổ súng”. Ông Biden tiếp tục: “Tôi nghĩ có nhiều khả năng chúng ta sẽ kết thúc — à, nếu chúng ta có kết cục là một cuộc chiến, một cuộc chiến tranh thực sự với một cường quốc, thì đó sẽ là hậu quả của một tấn công mạng với hậu quả rất lớn”, "cường quốc" đó, tất nhiên, là Trung Quốc. Như ông Goldman lưu ý: "Nận xét của ông Biden được đưa ra trong một văn bản do văn phòng báo chí Tòa Bạch Ốc lưu hành", chúng không phải là sản phẩm của “loạn ngôn tự phát”. Không, họ đã cố tình.
Bệnh dịch lây lan trên toàn quốc là một mối đe dọa tiềm tàng đối với ĐCSTQ. Hiện tại, Delta đang điều khiển nhiều xã hội trên khắp thế giới, nhưng Trung Quốc dường như là nước duy nhất mà biến thể này có thể kết thúc nhiệm kỳ của nhóm cầm quyền. COVID-19 đang tàn phá Trung Quốc Biến thể Delta đang lan nhanh trên khắp đại lục và Bắc Kinh không có giải pháp nào mới ngoài các biện pháp vũ lực tàn bạo, độc tài toàn trị — và đổ lỗi cho người nước ngoài. Hàng triệu người dân Trung Quốc hiện đang bị phong tỏa. Các ca nhiễm gần đây tạo thành đợt bùng phát coronavirus trên diện rộng, thậm chí còn rộng hơn so với đợt bùng phát vào năm ngoái. Đợt bùng phát mới này đã nhanh chóng vượt ra ngoài tầm kiểm soát của các nhà chức trách và phá vỡ kế hoạch tuyên truyền cốt lõi của Đảng cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ).
Và nay nước Mỹ đang dần tiến vào một xã hội tự do cực tả, nơi xấu đã trở thành tốt và tốt đã trở thành xấu. Những điều tưởng chừng vô lý thì nay là hiện thực, ví như người nhập cư bất hợp pháp được ra vào tự do trên đất Mỹ, và được hưởng quyền “ưu đãi” hơn cả một công dân Mỹ “chính cống”... Khi những bậc lão thành vừa nhâm nhi cà phê vừa hồi tưởng lại quãng thời gian yên bình cách đây hơn nửa kỷ bằng câu mở đầu “muôn thuở”: “Hồi ấy, bố/mẹ ….”, thì bạn đừng than vãn: “Biết rồi, khổ lắm nói mãi”. Bởi nếu có cỗ máy thời gian cho phép bạn quay trở lại thời điểm cách nay hơn nửa thế kỷ, bạn có gật đầu không? Hơn nửa thế kỷ trước, sẽ không có Internet, không có smartphone, điện thì chập chờn và tất nhiên nếu nhà nào sở hữu một cái tivi đen trắng thì trở thành trung tâm "chiếu phim" cho cả cộng đồng.
Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) đã dựa vào hàng loạt lời nói dối về kinh tế để làm lung lay nhận thức của nhiều người về tình hình hiện tại. Trong bài viết này, chúng tôi xem xét một số lời nói dối lớn nhất và đưa ra bức tranh thực sự đằng sau những lời nói dối đó.
Trong 4 năm nhiệm kỳ của Tổng thống Trump, Big Media đã chế tạo ra bao nhiêu lời dối trá để bủa vây ông? Đã có bao nhiêu thông tin bị lật tẩy giúp công chúng được giải khai sự thật? Mời quý độc giả cùng NTD Việt Nam điểm lại 8 lời dối trá nổi bật nhất về ông Trump của Big Media, trong lúc chờ đợi các thông tin cập nhật từ các cuộc thanh tra kết quả bầu cử tại các tiểu bang Arizona và Georgia. Trong suốt 4 năm dẫn dắt nước Mỹ, cựu Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã đạt được rất nhiều thành tựu. Trong nước, ông Trump không chỉ lấp đầy nền sản xuất rỗng sau nhiều thập kỷ hoang phế, mang lại việc làm và sức tăng trưởng bền hơn cho nền kinh tế, ông còn khôi phục các giá trị truyền thống đang bị bào mòn, xâm lấn triệt để bởi tư tưởng cấp tiến như bảo vệ thai nhi.
Bảo Trợ