Phản ứng của dân về tăng giá điện 'là điều tất yếu'

30 Tháng Tư 201910:38 CH(Xem: 301)
  • Tác giả :

Phản ứng của dân về tăng giá điện 'là điều tất yếu'

giá điệnBản quyền hình ảnhHOANG DINH NAM/AFP/GETTY IMAGES
Image captionBáo chí Việt Nam ghi nhận một số trường hợp bị tính giá điện tháng này tăng gấp đôi, gấp ba so với tháng trước

Một nữ chuyên gia kinh tế nói với BBC rằng phản ứng của người dân về việc tăng giá điện "là điều tất yếu" và lẽ ra ngành điện cần mời chuyên gia độc lập có đánh giá về phương cách điều chỉnh giá điện.

Cùng lúc, một nhà hoạt động có ý kiến rằng bức xúc của người dân là vì "không có sự lựa chọn nào khác" về nhà cung cấp điện cũng như xăng dầu.

 

Báo Tuổi Trẻ hôm 29/4 dẫn lời giải thích của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) "Tiền điện tăng do sử dụng nhiều và do điều chỉnh giá."

"Nhà đèn cho rằng theo quy luật thời tiết, hằng năm tại khu vực miền Nam, Tây Nguyên bắt đầu bước vào giai đoạn nắng nóng. Hà Nội cũng bắt đầu bước vào giai đoạn chuyển mùa nóng, nên nhu cầu sử dụng điện của khách hàng cho cho các thiết bị giải nhiệt, hút ẩm, đặc biệt máy lạnh tăng cao."

"Số ngày sử dụng điện nhiều hơn nên lượng điện năng tiêu thụ sẽ nhiều hơn kết hợp các yếu tố điện sử dụng tăng theo quy luật hàng năm vào những tháng hè cộng với việc giá bán điện điều chỉnh làm tổng số tiền điện của kỳ hóa đơn tháng 4/2019 của các hộ dân phải trả tăng hơn so với tháng trước," tờ báo viết.

 

Hôm 29/4, bà Phạm Chi Lan, chuyên gia kinh tế nói với BBC: "Phản ứng của người dân về việc tăng giá điện là điều tất yếu trong bối cảnh giá cả mọi thứ thời gian qua đã tăng khá nhiều."

"Việc tăng giá điện cũng khiến chi phí cho doanh nghiệp bị đội lên, khiến sản phẩm, dịch vụ của họ khó cạnh tranh hơn."

"Cách ngành điện giải thích về việc tăng giá điện cũng khiến người ta bức xúc về khái niệm "lũy tiến."

"Lẽ ra ngành điện cần mời chuyên gia độc lập bên ngoài có đánh giá về phương cách điều chỉnh giá điện để có ý kiến khách quan hơn."

Trả lời BBC hôm 29/4, chuyên gia kinh tế Ngô Trí Long từ Hà Nội đặt câu hỏi về vai trò thẩm định giá của cơ quan chức năng.

"Hiện nay điện là lĩnh vực độc quyền và nhà nước qui định giá, cụ thể là Bộ Công thương thì Cục điều tiết điện lực sẽ trình phương án và đưa Bộ tài chính vào cơ quan thẩm định.

"Chúng ta cần phải hỏi là cơ quan thẩm định đấy có đủ năng lực để thẩm định hay không. Cơ quan thẩm định đã làm đúng năng lực của mình chưa. Tức là biểu giá điện thì do Cục điều tiết điện lực của Bộ Công thương xây lên thì có khách quan hay không".

blank
TS Ngô Trí Long: 'Biểu giá điện lũy tiến là bất cập'

'Không có sự lựa chọn nào khác'

Hôm 29/4, nhà hoạt động Nguyễn Hồ Nhật Thành nói với BBC: "Chúng ta có thể thấy sự tăng giá xăng hay điện là vấn đề thường xuyên xảy ra. Dư luận có thể sẽ bức xúc một thời gian ngắn rồi đâu lại vào đấy vì sẽ bị cuốn vào những sự kiện xã hội khác."

Trong vấn đề này cũng có hai luồng quan điểm giữa đồng tình và phản đối. Phía đồng tình thì cho rằng mức giá điện Việt Nam không cao, thậm chí vẫn thấp hơn so với các nước trên thế giới. Nhưng theo tôi, việc tiếp cận theo mức giá sẽ khó giải thích được sự bức xúc của dư luận trong vấn đề tăng giá này."

"Nguồn cơn của sự bức xúc theo tôi chính là sự mập mờ, thiếu minh bạch tài chính, và quan trọng hơn chính là sự độc quyền của EVN. Điều này gây cho người dân cảm giác khó chịu vì họ không có sự lựa chọn nào khác."

Ý kiến trên mạng

Bài trên trang Facebook của BBC News Tiếng Việt về chủ đề tăng giá điện đã nhận được nhiều bình luận, và gắn vào lễ kỷ niệm 44 năm ngày 30/04.

Nữ Facebooker Vân England viết:

"Nhờ "ph...g" các bạn mới được sống dưới chế độ mà nó muốn cướp muốn làm gì cũng được. Đảng CS quang vinh bốn lần."

Eva Bùi thì viết:

"Bí mật quốc gia??? Mai mốt ngành móc cống cũng trở thành bí mật quốc gia chắc. Mấy ông bộ này rất có khiếu hài hước."

Facebooker khác, ký tên là Đúng Sai thì bình luận:

"Một nhà nước mở mồm lên là DO DÂN VÌ DÂN những gì nói và làm thì khác biệt nhau quá xa."

Trong một diễn biến khác, tờ Vientiane Times hôm 26/4 cho hay, Chính phủ Lào đồng ý sửa đổi cơ cấu đơn giá điện để giảm tiền điện như một cách thúc đẩy đầu tư và năng suất.

Việc hạ giá điện có hiệu lực đến năm 2025, thông cáo của Văn phòng Thủ tướng Lào cho hay.

"Việc sửa đổi cũng đảm bảo rằng các nhà đầu tư sản xuất điện có lợi nhuận để đầu tư vào lĩnh vực này."
Theo BBC


Biểu giá điện hiện nay là bất hợp lý

Trung Khang, RFA
Công nhân công ty điện lực EVNSPC. (Ảnh minh họa)
Công nhân công ty điện lực EVNSPC. (Ảnh minh họa)
blank Courtesy EVNSPC

Giá điện gần đây được tăng thêm 8,36%, trong khi nhiều người dân cho biết hóa đơn tiền điện của họ tăng lên đến 50 – 70% chứ không chỉ tăng 8,36%. Ngoài ra, EVN lại cho rằng với mức tăng như vậy vẫn chưa đủ để bù lỗ và giá điện ở Việt Nam vẫn thấp hơn sơ với các nước khác.

Đài Á Châu Tự Do có cuộc phỏng vấn Phó Giáo Sư, Tiến Sĩ Ngô Trí Long, nguyên viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả Bộ Tài Chính, để tìm hiểu về vấn đề này.

Trung Khang: Thưa Phó Giáo Sư, Tiến Sĩ Ngô Trí Long, theo thông báo của chính phủ giá điện gần đây được tăng thêm 8,36%. EVN nói rằng với mức tăng như vậy vẫn chưa đủ để bù lỗ và giá điện ở Việt Nam vẫn thấp hơn sơ với các nước khác. Ông có nhận xét gì về mức tăng này và giải thích của ngành điện?

Từ bậc 3 đến bậc 6 là cao hơn giá điện bình quân. Mà từ bậc 3 trở lên, đặc biệt là bậc 4, bậc 5, bậc 6 có giá điện cao hơn giá điện bình quân quá cao, cho nên dẫn đến hiện tượng bất hợp lý.
-PGS. TS. Ngô Trí Long

PGS. TS. Ngô Trí Long: Ngành điện nói tăng giá như vậy vẫn chưa đủ để bù lỗ thì không phải, do có những cái họ chưa phân bổ vào thôi. Vấn đề thứ hai nữa do điện là lãnh vực độc quyền, mà độc quyền thì do nhà nước định giá, mà đã định giá thì định giá sát với giá thị trường, có nghĩ là dựa trên cơ sở cho phí hợp lý và cộng thêm mức lợi nhuận hợp lý cho EVN thì định ra mức gí đó. Còn nói giá điện ở Việt Nam vẫn thấp hơn so với các nước khác trong khu vực thì so sánh như vậy là khập khiễng, không đúng.

Trung Khang: Nhiều người dân mới đây cho biết là hóa đơn tiền điện của họ tăng lên đến 50 – 70%, trong khi giá điện cho biết chỉ tăng 8,36%, theo Ông tại sao lại có sự khác biệt lớn đến vậy?

PGS. TS. Ngô Trí Long: Hóa đơn tiền điện tăng có sự khác biệt lớn như vậy là có mấy lý do. Thứ nhất là vừa rồi giá điện bình quân tăng 8,36%. Cái thứ hai là do mùa nắng nóng người ta sử dụng điện nhiều hơn, dùng tất cả thiết bị, đặc biệt là máy lạnh, quạt, điều hòa… ví dụ như vậy. Nhưng cái điều quan trọng là biểu giá điện hiện nay bất hợp lý.

Phó Giáo Sư, Tiến Sĩ Ngô Trí Long, nguyên viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả Bộ Tài Chính.
Phó Giáo Sư, Tiến Sĩ Ngô Trí Long, nguyên viện trưởng Viện Nghiên cứu thị trường giá cả Bộ Tài Chính. File photo
blank

Sau khi chính phủ, thủ tướng quyết định giá điện bình quân tăng 8,36% tương đương 1.864,44 đồng/kWh thì giao cho Bộ công thương xây dựng biểu giá điện. Xây dựng biểu giá mà làm sao để nó đảm bảo 2 mục tiêu: một là đảm bảo an sinh, hai là hạn chế  hay không khuyến khích người dân sử dụng điện. Vì nhu cầu năng lượng thì lớn nhưng nguồn cung thì có hạn, đồng thời sản xuất điện từ những nguồn nhiên liệu hữu hạn chứ không phải vô hạn. Đồng thời sản xuất điện thải ra chất thải gây ô nhiễm môi trường. Cho nên chính vì không khuyến khích người dân sử dụng nhiều điện nên người ta dùng biểu giá điện bậc thang lũy tiến;Có nghĩa là hai bậc đầu thấp hơn giá điện bình quân, còn từ bậc 3 đến bậc 6 là cao hơn giá điện bình quân. Từ bậc 3 trở lên, đặc biệt là bậc 4, bậc 5, bậc 6 có giá điện cao hơn giá điện bình quân quá cao, cho nên dẫn đến hiện tượng bất hợp lý, đấy là mấu chốt của vấn đề.

Trung Khang: Phó Giáo Sư có thể giải thích rõ hơn về sự bất hợp lý này?

PGS. TS. Ngô Trí Long: Thế này nhé, ông chính phủ thì quy định giá bình quân là 1.864 đồng/kWh, bây giờ, Bộ công thương xây dựng biểu giá điện đảm bảo hai mục tiêu như tôi đã nói là an sinh xã hội và hạn chế sử dụng. Thứ nhất là dùng càng nhiều giá điện càng tăng, đủ bậc thang lũy tiến. Thế thì hai bậc đầu đảm bảo an sinh xã hội nên thấp hơn giá điện bình quân mà thủ tướng quy định. Còn từ bậc 3 trở lên thì cao hơn giá bán lẻ  điện bình quân rất nhiều. Mà thường thường bậc 3 và bậc 4 là bậc sản lượng điện mà người ta sử dụng nhiều nhất thì so với giá bán lẻ điện bình quân lại tăng 1,34 lần, gần 40%. Cho nên trọng số hay quyền số rơi vào đấy rất lớn, gây bấc lợi cho người dân rất nhiều. Vì vậy để cải tiến, làm sao để tạo sự công bằng, thì phải sửa biểu giá điện đó.

Trung Khang: Theo Phó Giáo Sư thì ngành điện nên chia cách tính tiền điện theo mấy bậc?

PGS. TS. Ngô Trí Long: Bây giờ theo quan điểm của tôi, có thể càng nhiều bậc càng tốt, có thể nói như vậy. Nhưng mà cái quan trọng là mỗi bậc cách nhau là bao nhiêu. Cái thứ hai là cái giá từ bậc 2, bậc 3 trở lên đến bậc 6, hay ví dụ 7 bậc là hợp lý, thì giá các bậc càng cao không được cao hơn quá nhiều so với giá bán lẻ điện bình quân thì mới hợp lý, công bằng. Chứ như hiện nay, biểu giá điện bậc 6 sau khi tăng cao hơn giá bán lẻ điện bình quân rất nhiều.

Trung Khang: Truyền thông mới đây cho biết ngành điện tính cả chi phí xây nhà nghỉ và sân tennis vào giá thành điện, theo ông điều này có đúng không ạ?

Càng nhiều bậc càng tốt, có thể nói như vậy. Nhưng mà cái quan trọng là mỗi bậc cách nhau là bao nhiêu. Cái thứ hai là cái giá từ bậc 2, bậc 3 trở lên đến bậc 6, hay ví dụ 7 bậc là hợp lý, thì giá các bậc càng cao không được cao hơn quá nhiều so với giá bán lẻ điện bình quân thì mới hợp lý.
-PGS. TS. Ngô Trí Long

PGS. TS. Ngô Trí Long: Cái này không đúng, phải loại ra chứ, khi định giá điện người ta phải tính chi phí hợp lý, cái nào tăng lên do khách quan, hợp lý thì mới tính vào giá điện. Còn những cái do chủ quan, yếu tố năng xuất lao động thấp, hao hụt điện năng nhiều, hay đầu tư ngoài ngành thì phải loại ra. Trước nay đã từng nói việc chi phúc lợi, chi xã hội, ngoài ngành không kiểm soát được, nhưng vấn đề quan trọng là cơ quan chức năng đã làm khách quan chưa? Đã làm công tâm chưa? Cơ quan chức năng đã đủ năng lực kiểm soát chưa? Đấy mới là vấn đề quan trọng.

Trung Khang: Giá điện tăng như vậy, theo ông, có ảnh hưởng đến kinh doanh sản xuất ở Việt Nam thời gian tới?

PGS. TS. Ngô Trí Long: Gía điện tăng ảnh hưởng đến sản xuất kinh doanh là chắc chắn, điện là một mặt hàng rất quan trọng tác động đến sản xuất, tác động đến tiêu dùng, tác động đời sống… Cho nên mới còn độc quyền. Vì vậy điều chỉnh giá bán lẻ điện thì chính phủ cần xem xét rất là thận trọng.

Trung Khang: Ông đánh giá thế nào về khả năng ngành điện sẽ tăng giá tiếp tục trong thời gian tới khi mà họ vẫn luôn kêu lỗ và giá điện ở Việt Nam thấp hơn so với khu vực?

PGS. TS. Ngô Trí Long: Giá điện ở Việt Nam vẫn thấp hơn sơ với các nước khác trong khu vực thì so sánh như vậy là khập khiễng, không đúng. Tại vì nếu so sánh thì phải so sánh cả đầu ra lẫn đầu vào, ví dụ như chi phí yếu tố đầu vào của Việt Nam có nhiều yếu tố thuận lợi hơn, ví dụ tiền lương của công nhân, hay một số vấn đề khác như cơ cấu nguồn điện của Việt Nam, thủy điện chiếm tỷ trọng lớn, các nước có như vậy không? So sánh như vậy là không đúng, ưu thế của Việt Nam như thế nào thì phải tạo điều kiện cho giá hợp lý, chứ không phải so sánh đầu ra rồi lại nâng giá lên.

Trung Khang: Xin cám ơn Phó Giáo Sư, Tiến Sĩ Ngô Trí Long đã dành cho Đài Á Châu Tự Do cuộc phỏng vấn này.

Theo RFA

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Hôm nay, 27/02/2020, bộ Y Tế Việt Nam thông báo, số người bị nghi nhiễm virus corona mới (SARS-CoV-2) tăng vọt từ 31 hôm trước, lên thành 92 người . Cùng lúc với việc nâng số người phải cách ly theo dõi nghiêm ngặt, chính phủ Việt Nam tuyên bố sẵn sàng đối phó với ''bước ngoặt lây lan'' dịch Covid-19 ra toàn cầu. ''Siết chặt phòng tuyến'' trước dịch Covid-19, ''chủ quan là tự sát'', sẵn sàng đối phó với ''các ca nhiễm mới''… là các hàng tựa nổi bật trên báo chí trong nước hôm nay.
Tính đến ngày 24/2/2020, chỉ có Luật sư Ngô Anh Tuấn, thuộc công ty luật ATN, được cơ quan an ninh cảnh sát điều tra chấp thuận là luật sư bào chữa cho ông Lê Đình Quang, một trong những người dân Đồng Tâm bị công an bắt giữ sau cuộc đụng độ giữa công an với người dân xã này hôm 9/1/2020 liên quan đến tranh chấp đất đai.
“Ông Phùng Xuân Nhạ mà công bố lý lịch khoa học của ông thì may lắm ông chỉ có những bài nghiên cứu từ khi ông chưa phải là giáo sư, thậm chí chưa phải là hiệu trưởng trường Đại học Quốc gia Hà Nội. Tôi nghĩ chắc ông Nhạ ‘e thẹn’ nên không công khai luôn.” - Từ lâu Việt Nam vẫn đưa ra chủ trương ‘hồng nhiều hơn chuyên’ cho nên chuyên môn của họ không rộng, từ đó có những khuất tất. - GS. Nguyễn Đăng Hưng
RFA có buổi phỏng vấn với ông Phil Robertson, phó giám đốc Tổ chức Theo dõi Nhân quyền khu vực Á Châu về tờ trình gửi Liên minh Châu Âu về Đối thoại Nhân quyền EU-Việt Nam. RFA: Liên quan đến việc Tờ trình của tổ chức Theo dõi Nhân quyền (HRW) gửi Liên minh Châu Âu về Đối thoại Nhân quyền EU-Việt Nam, HRW đưa ra 5 lĩnh vực ưu tiên liên quan đến tình hình nhân quyền ở Việt Nam cần được đề cập—1) Những người đang bị tù hoặc tạm giam vì lý do chính trị; 2) Tình trạng đàn áp các quyền tự do ngôn luận, nhóm họp, lập hội và đi lại; 3) Ngăn chặn quyền tự do thông tin;
Tại cuộc gặp với cộng đồng người Mỹ gốc Việt ở Nam California hôm 19/2, Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Daniel Kritenbrink cam kết rằng vấn đề nhân quyền và tự do tôn giáo tiếp tục là “ưu tiên trọng tâm” trong mối quan hệ với Việt Nam, đồng thời hứa rằng sẽ cố gắng đưa công dân Hoa Kỳ Michael Nguyễn, người đang bị cầm tù ở Việt Nam, sớm về nước. “Cá nhân tôi xin cam kết với quý vị với tư cách là đại diện cho Phái bộ Ngoại giao Hoa Kỳ tại Việt Nam, cho Chính quyền của Tổng thống Donald Trump, rằng nhân quyền và tự do tôn giáo tiếp tục và sẽ tiếp tục là ưu tiên trọng tâm, là cốt lõi trong mối quan hệ Hoa Kỳ-Việt Nam”, Đại sứ Kritenbrink nói trong bài phát biểu được văn phòng của Dân biểu Harley Rouda tường thuật trực tiếp trên Facebook hôm 19/2.
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Vào lúc 10 giờ sáng 20 Tháng Hai, tin cho hay khoảng 20 công an đi trên ba chiếc xe ập vào nhà bà quả phụ Dư Thị Thành ở thôn Hoành, Đồng Tâm, đọc lệnh khám nhà. Sự việc diễn ra chỉ sau hơn một tháng xảy ra vụ tấn công vào rạng sáng 9 Tháng Giêng, khiến ông Lê Đình Kình, chồng bà Thành và là “thủ lĩnh tinh thần của người Đồng Tâm”, bị bắn chết. Hai hình ảnh được cho là cắt ra từ CCTV cho thấy trong lúc công an ập vào đứng chen đặc ở sân nhà, bà Thành đang đứng tiếp chuyện họ thì bỗng ngất đi chỉ 5 phút sau đó.
Các tổ chức nhân quyền quốc tế kêu gọi EU yêu cầu chính phủ VN chấm dứt đàn áp xã hội dân sự trước đối thoại dự kiến diễn ra giữa EU và VN ngày 19/2. Liên minh Nhân quyền Quốc tế (FIDH) cùng tổ chức thành viên là Ủy ban Nhân quyền Việt Nam (VCHR) khẳng định trong thông cáo phát đi hôm 17/2 rằng EU cần tận dụng cơ hội cuộc thảo luận nhân quyền với chính phủ Việt Nam để yêu cầu chấm dứt đàn áp xã hội dân sự, trả tự do ngay lập tức những người bất đồng chính kiến hiện đang bị cầm
Đầu tháng 2/2020, dịch Covid-19 từ Vũ Hán, Trung Quốc, gây lo ngại lớn tại Việt Nam. Xã Sơn Lôi, tỉnh Vĩnh Phúc, với nhiều người nhiễm virus trở về từ Vũ Hán, truyền sang người khác, trở thành một ''ổ dịch''. Ngày 13/02, chính quyền phong tỏa Sơn Lôi để chống dịch. Nhiều người cảnh báo, nếu làm sai cách, việc phong tỏa toàn bộ một khu vực dân cư lớn sẽ lợi bất cập hại.
Liên đoàn Quốc tế Nhân quyền (FIDH) và tổ chức thành viên là Uỷ ban Bảo vệ Quyền làm người Việt Nam (VCHR) hôm 17/2 ra thông cáo kêu gọi Liên minh Châu Âu (EU) gây sức ép lên Việt Nam để cải thiện tình hình nhân quyền trong nước nhân Đối thoại Nhân quyền giữa hai phía dự định diễn ra vào ngày 19/2 tới tại Hà Nội. Hai tổ chức này thúc giục EU phải yêu cầu Hà Nội chấm dứt việc đàn áp xã hội dân sự, sửa đổi Bộ Luật Hình sự, và trả tự do ngay lập tức cho các tù nhân lương tâm.
Để hạn chế tình hình dịch bệnh viêm phổi cấp do Covid-19 xuất phát từ thành phố Vũ Hán thuộc Trung Quốc và đã lây lan qua nhiều các quốc gia trong thời gian ngắn, Bộ Giáo dục và Đào tạo Việt Nam lúc đầu ban hành công văn cho phép học sinh được nghỉ học thêm một tuần sau Tết nguyên đán. Tiếp đó được kéo dài thêm trong khi tiếp tục thu nhận thông tin về dịch bệnh.
Bảo Trợ