Cây Gòn, Tuổi Thơ Tôi...

13 Tháng Tư 20199:15 CH(Xem: 1018)

CÂY GÒN,TUỔI THƠ TÔI...

Miền Tây quê tôi đâu đâu cũng có dáng của những cây gòn. Gòn mọc ở hàng rào, gòn hiện diện đâu đó xen lẫn giữa những vườn cây trái.

Gòn còn ban tặng cho người dân quê một đặc sản ngọt lành: mủ gòn. Thật là tuyệt vời nếu giữa những ngày hè oi bức mà được thưởng thức một ly mủ gòn ướp đá nhuyễn cho thêm một ít đường cát, ngon "bá chấy bồ chét" luôn.
cay bong gon(anh tu FB Lam Hung)

Gỗ gòn không dùng làm củi đốt và cũng không thể dùng làm cột cất nhà vì độ bền kém. Song bù lại thân gòn dùng để bắt cầu vì gòn có đặc tính là chỉ cần tiếp xúc với đất là lại đâm chồi nảy lộc. Có lẽ vì thế mà gòn dùng để làm cầu khỉ, cầu tỏm không bao giờ bị mục , ở hai đầu cây cầu còn mọc lên những đọt non nho nhỏ nữa.

Ngày trước, nội tôi cũng trồng một hàng gòn ở phía sau nhà, giữa những vườn cây trái xum xuê rồi thả trầu không cho leo lên trên đó.
Nội tôi không có miếng vườn lớn để trồng những loài hoa thơm trái ngọt, đất phèn khó tính lại chẳng mấy ưa cây nên quanh nhà chỉ trồng được những hàng gòn. Bao giờ cũng thế khi nhìn thấy những cây gòn xanh vút lòng tôi lại miên man nhớ về nội nhớ về một góc trời tuổi thơ.

Nhà tôi hướng mặt ra sông nhỏ,trước cửa nhà là hai cây gòn to cao và đẹp nhất, tiếp đến là những cậu gòn nhỏ được nội tỉa ngang bằng nhau thế là thành một hàng rào. Hai bên nhà cũng được trồng những cây gòn to để lấy bóng mát. Thân gòn lúc nào cũng nhẵn nhụi và sạch bóng nên vào những buổi trưa bọn con nít chúng tôi mỗi đứa mỗi cây gòn và ngồi tựa lưng vào đó, cái cảm giác mát lạnh thật tuyệt vời. Một trận gió thổi qua, lá gòn lắc lư theo gió như hàng ngàn bàn tay dang ra che nắng, tỏa bóng râm cho chúng tôi. Tôi thích lá gòn vào mùa khô lúc ấy nó chuyển sang màu vàng vàng, đo đỏ chỉ cần một cơn gió lướt qua những chiếc lá rơi xuống cũng đẹp, lãng mạn như cảnh lá mùa thu rơi. Lúc ấy bọn chúng tôi sẽ nhảy múa, dang tay ra hứng những chiếc lá trong cơn mưa lá vàng ấy. Giờ tôi mới hiểu thiên nhiên đơn sơ bên mình cũng mang nhiều nét đẹp nếu chúng ta chịu khó để tâm đến chúng nhiều hơn.

Tuổi thơ tôi có rất nhiều kỉ niệm đẹp với cây gòn. Bọn trẻ hồn nhiên, vô tư chúng tôi thường hái lá gòn làm trò chơi thổi bong bóng. Bọn tôi chia thành hai nhóm, nhóm đi hái thật nhiều lá non vò với nước tạo thành thứ nước sền sệt, nhóm còn lại thì đi cắt lá dừa rồi tước lấy cọng. Cọng lá dừa quấn lại thành vòng tròn, nhún vào nước lá gòn, hít một hơi dài, cái môi nhỏ xíu cong lên thổi, những bong bóng nước từ lá gòn cũng rực rỡ sắc màu dưới ánh nắng rồi chợt vỡ òa, tan biến…

Lá gòn với bọn con nít còn là một thứ rất nhiệm màu, nhờ nó mà chúng tôi tạo ra được muôn vàn bong bóng nước đủ sắc màu. Với những đứa trẻ thơ thì cái trò thổi bong bóng ấy chẳng thể nào thiếu được và cây gòn lúc nào cũng hào phóng cho chúng tôi thật nhiều lá non để bóp nát ra thổi lên không thua kém gì xà bông cả.

Cây gòn với chúng tôi lúc đó còn cho chúng tôi một món khoái khẩu không bao giờ ngán. Cái xóm nghèo, con nít chúng tôi chẳng có nhiều tiền để ăn vặt nên những thứ cây nhà lá vườn như mủ gòn thì chẳng thể nào từ chối được. Mỗi ngày chúng tôi mỗi đứa đều có một li mủ gòn ăn với đá, cái vị ngọt của đường, cái dai dai của mủ gòn cộng với cái lạnh của đá thì thật là một món ngon khỏi phải bàn nữa.

Vào mùa xuân là lúc cây gòn bắt đầu thay lá và ra hoa. Hoa gòn màu trắng có nhị vàng, năm cánh hoa mũm mĩm chứ không mỏng manh như hoa mai. Cả cây gòn sẽ chi chít một màu hoa trắng nếu bạn để ý sẽ thấy cây gòn lúc này thật giống cây hoa gạo cũng cành cây có vài chiếc lá, cũng trắng trời một màu hoa. Hoa gòn chỉ rụng nhiều khi có mưa to gió lớn thôi. Những bông hoa xinh đẹp ấy là một món đồ hàng mà chúng tôi tranh nhau nhặt về chơi. Rồi những bông hoa còn lại trên cành sẽ kết thành những chùm trái. Trái gòn non xanh, treo mình lơ lửng thành từng chùm như một vật trang trí thật đẹp trên cây. Trái gòn nào rụng xuống sẽ bị chúng tôi chế tạo thành những chiếc thuyền thả khắp bờ ao, sẽ tổ chức cuộc thi cho những người làm thuyền gòn đẹp nhất và phần thưởng sẽ là dây thun hoặc cái kẹo. Thế mà lại vui vô cùng.

Tôi nhớ, cứ vào dịp đầu xuân, những chồi non trên nhánh gòn khẳng khiu trơ lá bắt đầu nhú ra, rồi vươn lên xanh mướt. Nụ hoa bắt đầu xuất hiện theo thời gian, lớn dần bung thành năm cánh trắng mịn. Tôi yêu hoa gòn vì vẻ đẹp giản dị, thanh thoát hương quê chứ không cầu kỳ, kiêu sa như hoa hồng, hoa cẩm chướng chốn thị thành đô hội.

Cơn mưa nặng hạt, cây gòn oằn mình hứng từng đợt gió thổi mạnh. Những trái gòn non xanh, treo lúc lỉu thành từng chùm trên cành gần như không chịu nổi với gió. Dứt mưa, gòn đãi bọn trẻ chúng tôi những trái gòn non xanh mơn mởn còn ướt đẫm nước mưa. Xóm nghèo heo hút, con nít làm gì có tiền để “ăn hàng” nên trái gòn non cũng trở thành món ngon của chúng tôi.

Khi những trái gòn bắt đầu chuyển màu, những bông gòn trắng tinh bắt đầu chui ra khỏi lớp vỏ xấu xí, khi những cơn gió bắt đầu thổi đi những cái bông gòn đầu tiên thì cũng là lúc công việc của bọn trẻ chúng tôi bắt đầu.Nội lấy cây sào dài đập những trái gòn khô rơi xuống đất rồi nhặt gom lại, đem về tách vỏ lấy bông dồn gối ngủ.

Nội tôi hái hết những trái gòn chín và dồn lại thành một đống to sau đó bọn trẻ chúng tôi sẽ tước vỏ, lựa hột gòn ra, thế là những giỏ bông gòn bắt đầu đầy vung lên và bắt đầu có đứa đòi những chiếc gối mới. Cái khung cảnh lột bông gòn mới vui làm sao. Đứa nào cũng dính bông khắp cả người, tóc tai, đầu cổ, chân tay đều phất phơ bông gòn, cả bọn nhìn nhau không nhịn được cười. Chúng tôi gọi đây là lúc làm thần tiên, chỉ cần nội vừa quay lưng đi là sẽ có đứa nghịch phá lấy bông gòn gắn làm râu tóc hay thổi bay lên. Cả sân trắng bông gòn.

Ba anh em tôi được giao nhiệm vụ tách trái gòn khô ra làm hai để lấy sợi bông trắng muốt bên trong, công việc không nặng nhọc nhưng đòi hỏi sự kiên trì, tỉ mẫn. Tôi làm được một lúc thì lấy cớ sợi bông bay vào mũi khó chịu, ngứa ngáy rồi chạy biến đi mà không quên gom theo những vỏ gòn khô để tìm lũ bạn làm thuyền thả xuống nước. Chiếc thuyền gòn được thả xuống kênh, cứ thế lắc lư, lắc lư....Trái gòn tách làm đôi, lấy hết bông bên trong rồi thả xuống nước, dùng tay khoả nước làm sóng cho thuyền trôi ra xa, chiếc thuyền gòn lắc lư theo những gợn sóng li ti.

Có hôm cao hứng chúng tôi còn chơi trò đua thuyền gòn nữa. Làm thuyền đua phải công phu và khéo léo lắm. Dùng mũi dao khoét một lỗ nhỏ đầu vỏ gòn, sợi dây ni-lông một đầu buột vào vỏ gòn, đầu còn lại buột vào đầu cây trúc.

Con mương nhà trở thành nơi thi đấu. Mỗi đứa một bên bờ mương, tay cầm cây trúc với tư thế sẵn sàng. Mấy đứa ở ngoài cổ vũ hô to một, hai, ba bắt đầu chạy. Tôi lúc nào cũng chạy nhanh nhưng lại là người thua cuộc. Bởi, dù tôi cắm đầu chạy nhưng chỉ được nửa đoạn đường đua thì chiếc thuyền gòn của tôi đầy nước, chìm nghĩm. Những đôi mắt tròn xoe chứa đầy hào hứng, tiếng la, tiếng cười chiến thắng rộn cả góc trời quê.

Giờ sao thấy nhớ chiếc cầu nội bắc cho chúng tôi đi qua con mương sau hè quá, nó vừa mềm lại vừa có màu xanh rất đẹp. Tôi khâm phục sức sống của cây gòn, dù chỉ là một nhánh cây hay một thân cây bị đốn xuống nó vẫn vươn lên thành những sự sống mới.

Cây gòn là hình ảnh thân thuộc của không chỉ riêng tôi mà còn của người dân miền quê nghèo khó. Thân thuộc, gần gũi đến mức với những quán ăn vùng quê, chủ quán lấy tên cây gòn để gọi mà không cần bất kỳ những từ ngữ hoa mỹ nào khác như: quán Ba cây Gòn, cà phê Cây Gòn, tạp hóa Hàng Gòn…

Cây gòn thân thiết với người dân vùng quê là thế nhưng họ không dùng gỗ gòn đóng bàn, ghế, tủ hay làm cột cất nhà mà chỉ dùng làm củi đốt do cây gòn dù nhiều tuổi, thẳng đuột, thân to nhưng độ bền của gỗ rất kém. Vậy mà sức sống cây gòn lại rất mạnh mẽ, chặt một nhánh nhỏ găm vào đất là có thể đâm chồi nảy lộc. Vì thế cây gòn được ưu tiên làm cầu khỉ không hề sợ mục mà hai đầu cây còn mọc lên những đọt non nho nhỏ rồi lớn dần theo thời gian, tạo khoảng xanh rợp bóng cho trẻ nhỏ vui đùa.

Giờ đây, cuộc sống của vùng thôn quê cũng đã khá lên, mọi người bận rộn, chăn ấm, nệm êm đắt tiền có sẵn, có mấy ai lấy bông gòn dồn gối nữa đâu. Tôi mừng về sự phát triển của quê nhà nhưng nhìn cây gòn nhỏ đầu ngõ sao cảm thấy nhớ những cây gòn thân to tươi tốt, xanh trái xum xuê xưa kia. Nhớ đến cây gòn là lại nhớ những trò chơi ghi dấu ấn một thời trẻ thơ và nhớ da diết hình ảnh mẹ tôi cặm cụi ngồi nhặt nhạnh từng sợi bông gòn dồn gối, rồi dỗ dành giấc ngủ tôi.

Xin cảm ơn nội đã cho con một tuổi thơ thật đẹp bên những hàng gòn xanh cao, dịu mát như tình thương của nội, xa nhà con vẫn nhớ hoài ly mủ gòn ăn với đá ngày xưa. Con sẽ chẳng bao giờ hỏi nội sao không trồng những loài cây ăn quả thơm ngon kia nữa bởi con hiểu rằng loài cây nào cũng thật có ích nếu ta biết trân trọng những giá trị của nó.

Chiều nay ra đứng nơi góc vườn chổ ngày xưa có hai cây gòn có giàn trầu của nội,nghe thoáng đâu đây chút cay nồng mùi trầu bà mới hái,nhớ cái dáng lụm cụm của bà,chợt nghe sống mũi cay cay.
  Lâm Hùng

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
(Trong đời sống gia đình, có những lúc như đi vào ngõ cụt. Nghèo đói khổ cực làm cho con người phải nghi ngờ Thiên Chúa và đôi khi đánh mất niềm tin. Một chút chia sẻ sau đây như một lời mời gọi, nhắc nhở và xác tín hơn vào tình yêu của Thiên Chúa khi phải đối diện với những khó khăn trong cuộc sống)
Bạn biết không. Mẹ tôi nể phục mấy cô gái Hà Nội xưa lắm. Dưới con mắt của người nhà quê ra Hà Nội làm việc vặt, bà thấy các thiếu nữ nơi đây ứng xử khôn khéo, nói năng lễ độ, và khuôn phép lắm. Đó là chưa kể thêu thùa may vá, nữ công gia chánh… Nói chung là đảm.
Để trả lời những câu hỏi: “Chuyện của thằng cùi mà cứ lặp đi lặp lại hoài”? Những sáng tác của Hàn Mạc Tử (HMT) ra đời từ rất lâu trước khi ông bị bệnh phong cùi (leprosy)? Không có người cùi nào là thi sỹ hữu danh thứ hai sau HMT? Trong các tác phẩm, HMT không bao giờ nói về bệnh tật của mình.
Hôm nay, mở e-mail, tôi thấy một bài, tựa đề 20 năm nhà văn Duyên Anh lìa cõi tạm. Tôi ngồi lặng người, để mặc cho bao nhiêu ký ức về Duyên Anh chợt dồn dập trở về. Tôi còn nhớ như in, chiều ngày 30 tháng chạp năm Bính Tý, từ Luân Đôn tôi bàng hoàng nhận được tin Duyên Anh qua đời ở Paris ngày hôm trước. Tính theo dương lịch thì là ngày 6/2/1997.
Ngày này 8 năm trước, một bước ngoặt trong cuộc đời tôi. Lần đầu tiên tôi bước chân xuống đường để bày tỏ thái độ của mình với chủ quyền đất nước. Bằng tất cả những gì hăm hở nhất của tuổi trẻ, sự sục sôi căm hờn quân tàu cộng lăm le biển đảo ngoài khơi. Tôi đã bước xuống đường đi biểu tình.
Nguyễn Xuân Diện VỀ LỊCH SỬ CÁI YẾM CỦA ĐÀN BÀ VIỆT Ba cô đội gạo lên chùa Một cô yếm thắm bỏ bùa cho sư Sư về sư ốm tương tư…. (Ca dao cổ) - Một trong những phụ tùng rất đặc sắc của đàn bà Việt là cái yếm. Yếm là cái áo lót, là cái cooc xê (nịt vú) cổ của đàn bà Việt Nam. Chính vì yếm là vật để bao che cho một bộ phận đẹp nhất và gợi cảm nhất và lại là mặt tiền của cơ thể một người phụ nữ, nên yếm đã đi vào ca dao, đồng dao Việt Nam với những câu ca đẹp và thú vị lắm!
Ngụ Ngôn Mẹ - (Irene Temple Bailey) Người mẹ trẻ đặt chân trên con đường đời.“Đường còn xa lắm không?” Bà hỏi. Người dẫn đường trả lời: “Còn xa lắm, và đầy chông gai nữa . Bà sẽ già cỗi trước khi đi đến cuối con đường. Tuy vậy, cái cuối cùng bao giờ cũng tốt đẹp hơn lúc khởi đầu”. Nhưng người mẹ trẻ tỏ ra sung sướng. Bà không tin rằng lại có điều gì tốt đẹp hơn những năm tháng bà được làm người mẹ. Vì vậy, bà thản nhiên vui đùa với các con, bẻ cho chúng những bông hoa tươi thắm bên đường, tắm chúng trong những dòng suối trong mát. Nhìn những tia nắng mặt trời nhẩy múa xung quanh con mình, bà mẹ trẻ cảm thấy cuộc sống thật tuyệt vời, bà kêu lên: “Liệu còn có điều gì đáng yêu hơn cuộc sống này nữa không?”
Tháng Năm, tháng Hoa dâng kính Đức Mẹ lại về, làm tôi nhớ đến Mẹ tôi và liên tưởng đến một kỷ niệm đẹp thời niên thiếu. Hồi đó, mỗi năm đến tháng Hoa, đối với tôi là cả một tháng tìm tòi sáng kiến để trang trí bàn thờ Đức Mẹ. Mẹ tôi giao “công tác” trong tháng Năm cho tôi là trang trí bàn thờ, chưng hoa đèn nến cho bốn lần đọc kinh dâng kính Đức Mẹ tại nhà tôi. (Post 4/5/2013)
Bài viết được đăng lần đầu tiên trên tờ Cosmopolitan vào tháng 8/2004 với tựa đề “Cô ấy có con với kẻ hãm hiếp mình”. Câu chuyện kể về cuộc đời của Jora Trang – một phụ nữ gốc Việt có thai với kẻ hãm hiếp mình năm 12 tuổi.
Mẹ tôi ra đi vào đầu mùa Xuân 2019, khi vạn vật vừa bừng tỉnh giấc sau những đêm dài ngủ Đông. Ngoài kia trăm hoa khoe sắc đua nở dưới ánh ban mai rực rỡ, mẹ tôi như đang ngủ giữa rừng hoa hương thơm và tươi đẹp đủ sắc màu. Nhưng mẹ ơi! Nơi đây không phải hội hoa đón xuân mà nơi nhà quàn âm u, lạnh lẽo của mấy chục vòng hoa tang tiễn biệt thơm mùi nhang khói, và tiếng than khóc vang lên của 8 người con mất mẹ.
Bảo Trợ