Vì Sao Hoa Kỳ Và Các Nước Phương Tây ‘sợ’ Huawei?

21 Tháng Giêng 20191:33 CH(Xem: 513)

Tóm tắt bài viết

  • 5G là đột phá về công nghệ kết nối viễn thông, hứa hẹn mang tới nhiều bước tiến ứng dụng cho đời sống.
  • Nhưng nó cũng là "mỏ vàng" cho những kẻ xấu, và kể cả khủng bố.
  • Các công ty công nghệ Trung Quốc như Huawei đều phải tuân thủ luật Trung Quốc, theo đó phải để "cửa sau" cho các dịch vụ tình báo truy cập vào dữ liệu của công ty.

Công nghệ không dây mới được gọi là 5G sẽ làm được nhiều thứ hơn ngoài việc giúp điện thoại di động nhanh hơn – nó sẽ liên kết hàng tỷ thiết bị, cách mạng hóa giao thông, sản xuất và thậm chí cả y học. Nó cũng sẽ tạo ra vô số cơ hội tiềm năng cho những kẻ xấu khai thác.

Huawei

Một gian hàng của Huawei tại Mỹ. (Ảnh: Reuters)

Con dao 2 lưỡi

Lỗ hổng này giúp giải thích căng thẳng gia tăng giữa Hoa Kỳ và Huawei Technologies Co., công ty công nghệ lớn nhất Trung Quốc. Huawei đang thúc đẩy vai trò lãnh đạo toàn cầu trong 5G, nhưng các quan chức Mỹ nghi ngờ nó có thể giúp Bắc Kinh theo dõi các chính phủ và công ty phương Tây.

“Sự hiện diện quá lớn của Huawei trong 5G tạo ra một vectơ mới cho khả năng gián điệp và phần mềm độc hại trên mạng. Bằng cách kết nối toàn bộ các lớp sản phẩm mới, 5G tạo ra các lỗ hổng mới”, Michael Wessel, một ủy viên của Ủy ban đánh giá kinh tế và an ninh Hoa Kỳ-Trung Quốc, cố vấn cho Nghị viện Mỹ, cho biết trong một cuộc phỏng vấn.

Công nghệ này có rất nhiều hứa hẹn. Cả một rừng vật dụng sẽ liên lạc ngay lập tức thông qua hàng triệu ăng ten. Ô tô sẽ nói chuyện với nhau để ngăn chặn các vụ tai nạn gây chết người, các nhân viên nhà máy sẽ giám sát các bộ phận cung cấp và các bác sĩ có thể thực hiện phẫu thuật từ xa dưới dạng video, âm thanh và dữ liệu mà không bị trì hoãn. Các kết nối sẽ nhanh hơn 10-100 lần so với các tiêu chuẩn hiện tại – đủ nhanh để tải xuống cả một bộ phim trong vài giây.

Mạnh Vãn Châu
CFO Huawei Mạnh Vãn Châu, rời nhà với một nhân viên cơ quan an ninh tại Vancouver hôm thứ Tư, ngày 12/12/2018. (Ảnh: THE CANADIAN PRESS/Jonathan Hayward)

Tuy nhiên song song đó, các quan chức an ninh quốc gia Hoa Kỳ nhìn thấy hàng tỷ cơ hội cho các điệp viên, tin tặc và kẻ trộm mạng để đánh cắp bí mật thương mại, phá hoại máy móc và thậm chí ra lệnh cho xe hơi gặp nạn. Trích dẫn các mối đe dọa bảo mật, Hoa Kỳ đã thúc đẩy các đồng minh chặn Huawei khỏi các mạng viễn thông. Nghị viên Hoa Kỳ đã cấm các cơ quan chính phủ mua thiết bị của công ty.

Công ty phủ nhận những lo ngại trên là mối đe dọa. “Sự sợ hãi về Huawei và 5G bị đặt không đúng chỗ”, ông Andy Purdy, Giám đốc an ninh của Huawei tại Hoa Kỳ, cho biết trong một cuộc phỏng vấn. “Đây là một mạng được củng cố, một mạng an toàn hơn”.

Công nghệ mới sẽ đòi hỏi một cuộc đại tu cơ sở hạ tầng viễn thông. Thuật ngữ 5G là viết tắt của thế hệ thứ năm (fifth generation), tức thế hệ kế thừa thế hệ kết nối di động thứ tư hiện này, vốn đã giúp việc chia sẻ video và phát phim trực tuyến trở nên phổ biến.

Các tiêu chuẩn cho 5G đang được soạn thảo và triển khai thương mại quy mô lớn sẽ không được mong đợi cho đến năm 2020, theo ủy ban đánh giá của Hoa Kỳ-Trung Quốc. Các nhà mạng lớn của Hoa Kỳ như AT&T Inc. và Verizon Communications Inc. đang tung ra các phiên bản quy mô nhỏ của dịch vụ.

Trong khi đó, số lượng thiết bị kết nối internet đang tăng gần một phần ba mỗi năm và sẽ đạt 25,1 tỷ thiết bị vào năm 2021, theo ước tính của công ty tư vấn Gartner Inc.

Đã có ‘tiền án tiền sự’

Khi những thay đổi đó diễn ra, Huawei đang bị Mỹ và các đồng minh kiểm tra gắt gao. Canada đang tiến hành đánh giá bảo mật công nghệ 5G, Đức đang cân nhắc xem có nên hạn chế vai trò của Huawei hay không, và các nhà chức trách Anh được cho là đã kết luận thiết bị Huawei đặt an ninh quốc gia của vương quốc vào nguy cơ và đang bàn bạc xem có nên áp dụng lệnh cấm hay không.

Giám đốc tài chính của công ty, bà Mạnh Vãn Châu, con gái của người sáng lập Ren Zhengfei, đã bị bắt ở Canada theo lệnh của Hoa Kỳ vào tháng 12 về các cáo buộc gian lận liên quan đến vi phạm lệnh trừng phạt với Iran. Một giám đốc bán hàng của công ty cũng đã bị bắt gần đây tại Ba Lan vì nghi ngờ gián điệp và bị sa thải vào cuối tuần.

“Các hành động bị cáo buộc của ông ta không liên quan đến công ty”, Huawei cho biết trong một tuyên bố gửi qua email.

Một cuộc điều tra hình sự liên bang về hành vi trộm cắp các bộ phận có thể có từ T-Mobile US Inc. đã được tiết lộ trong tuần trước. Bộ Ngoại giao Trung Quốc nói hôm thứ Năm (17/1) rằng tranh chấp pháp lý giữa Huawei và T-Mobile đã được giải quyết, và bày tỏ lo ngại về động cơ của việc tái điều tra.

Ren Zhengfei
Ông Ren Zhengfei tại trụ sở Huawei ở Shenzhen.
(Ảnh: Qilai Shen/Bloomberg)

Huawei được ông Ren thành lập năm 1987, đã nổi lên như một sự hiện diện hàng đầu ở nước ngoài cho Trung Quốc, với doanh thu hàng năm 108 tỷ đô la và hoạt động mở rộng đến châu Phi, châu Á và châu Âu.

Ông Ren, trong một cuộc thảo luận hiếm hoi với các phóng viên nước ngoài hôm thứ Ba (15/1), đã bác bỏ những cáo buộc rằng Huawei hỗ trợ chính phủ Trung Quốc trong hoạt động gián điệp, nói rằng họ không liên lạc thường xuyên với Bắc Kinh.

“Một số quốc gia đã quyết định không mua thiết bị từ Huawei”, ông nói. “Vì vậy, chúng tôi có thể chuyển trọng tâm sang phục vụ tốt hơn các quốc gia chào đón Huawei. Chúng tôi có thể xây dựng mạng lưới chất lượng cao ở các quốc gia đó để chứng minh rằng chúng tôi là người đáng tin tưởng”.

Ông Ren cũng gọi ông Donald Trump là một tổng thống vĩ đại, và nói rằng ông sẽ chọn cách “ngồi chờ”, xem liệu nhà lãnh đạo Hoa Kỳ sẽ can thiệp vào chuyện của con gái ông hay không. Hồi tháng 12, ông Trump từng cho biết ông sẽ can thiệp nếu điều đó giúp giành được thỏa thuận thương mại với Trung Quốc.

Không có đối thủ cạnh tranh

Huawei nắm giữ thị phần ngày càng tăng của thị trường điện thoại thông minh thế giới và chính phủ Trung Quốc cũng đã ưu tiên phát triển khả năng 5G. Huawei đã là nhà sản xuất thiết bị viễn thông lớn nhất thế giới, với 28% thị trường trị giá 37,2 tỷ USD vào năm 2017, theo Ủy ban đánh giá của Hoa Kỳ-Trung Quốc.

Huawei đã nói rằng việc đưa vào danh sách đen các thiết bị của mình mà không có bằng chứng sẽ gây tổn hại cho ngành công nghiệp và phá vỡ sự phát triển của công nghệ tốc độ cao mới.

Trong báo cáo thường niên mới nhất, Huawei cho biết đã tiến hành thử nghiệm 5G với hơn 30 nhà mạng hàng đầu tại hơn 10 thành phố trên thế giới. “Chúng tôi đã đầu tư rất nhiều vào nghiên cứu 5G kể từ năm 2009”, công ty này cho biết.

Huawei luôn khăng khẳng khẳng định rằng nó độc lập và không cho phép chính phủ Trung Quốc truy cập vào thiết bị của mình. Tuy nhiên, sự nghi ngại vẫn ngày càng lớn ở phương Tây.

Thiếu tướng Không quân đã nghỉ hưu Robert Spalding, cựu thành viên của Hội đồng An ninh Quốc gia thuộc chính quyền Trump, đã phát hành một bản ghi nhớ về một tương lai của truyền thông do Trung Quốc thống trị.

Cuối cùng, các giải pháp thay thế cho công nghệ mạng của họ không tồn tại, bởi vì các nhà cung cấp khác không thể giành chiến thắng để cạnh tranh với các dịch vụ được chính phủ trợ cấp của Huawei và nhà sản xuất thiết bị Trung Quốc ZTE Corp, Spalding nói trong bản ghi nhớ.

Một khi Trung Quốc kiểm soát thị trường các thiết bị kết nối internet, họ sẽ có thể vũ khí hóa các thành phố, ông Spalding nói trong bản ghi nhớ. “Hãy nghĩ về những chiếc xe tự lái đột nhiên hạ gục những người đi bộ không ngờ tới. Hãy nghĩ về máy bay không người lái bay vào cửa hút của máy bay”, ông Spalding viết.

Spalding rời Hội đồng Bảo an Quốc gia Hoa Kỳ vào năm ngoái sau khi kêu gọi mở rộng vai trò của chính phủ Hoa Kỳ trong truyền thông, gây nhiều tranh cãi vì các mạng lưới này ở Hoa Kỳ vốn thuộc sở hữu và quản lý bởi tư nhân.

Luật pháp Trung Quốc bắt buộc các nhà khai thác viễn thông quốc gia cung cấp “cửa sau” cho các dịch vụ tình báo truy cập vào mạng của họ, James Mulvenon, chuyên gia về tư vấn tình báo quốc tế của SOS, nói với ủy ban đánh giá của Hoa Kỳ tại Trung Quốc trong phiên điều trần tháng 3.

Ông Mulvenon gọi Huawei, “một công ty cạnh tranh toàn cầu hợp pháp trị giá hơn 90 tỷ đô la”, và nói rằng đó “không phải là một công ty bình phong hay một nền tảng cho tình báo Trung Quốc”.

Tuy nhiên, theo ông, với bản chất của môi trường chính trị và pháp lý ở Trung Quốc, họ sẽ “không thể từ chối” các yêu cầu từ chính phủ Trung Quốc để truy cập vào mạng mà Huawei điều hành.

huawei

Chính các tài liệu mật của Huawei đã tố cáo hành vi vi phạm pháp luật của Huawei. (Ảnh: LLUIS GENE/AFP/Getty Images)

Khi 5G được giới thiệu, có một sự thúc đẩy ngày càng tăng đối với các thiết bị rủi ro từ các mạng quan trọng, Wessel, thuộc ủy ban Hoa Kỳ-Trung Quốc cho biết.

“Internet là xương sống của nền kinh tế của chúng tôi, xương sống của bộ máy an ninh của chúng tôi và hoạt động của chính phủ của chúng tôi, Và chúng tôi cần phải thực hiện các bước đáng kể để đảm bảo rằng chúng tôi có niềm tin vào sự bảo mật của các mạng đó”, ông Wessel nói.

Mỹ Khánh DKN

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Trong bối cảnh chính phủ của thủ tướng ‘Cờ Lờ Mờ Vờ’ Nguyễn Xuân Phúc vẫn tiếp nối đà say men thắng lợi với những con số tăng trưởng GDP lên đến 7% nhưng lại bị nghi ngờ lớn về ‘ma số liệu’, còn ‘Tổng tịch’ Nguyễn Phú Trọng vẫn mê man về ‘đất nước ta chưa bao giờ ổn định như thế này!’ và ‘triển vọng phát triển còn tốt lắm’, vào ngày 10/10/2019 hãng đánh giá tín nhiệm có uy tín của quốc tế là Moody's đã bất ngờ thông báo đang xem xét hạ mức tín nhiệm quốc gia Việt Nam xuống từ mức Ba3 hiện tại, đồng thời xem xét hạ mức đánh giá 17 ngân hàng Việt Nam, vì một lý do hiếm khi được công bố: Chính phủ Việt Nam chậm thanh toán một số khoản nợ tới hạn.
Cuộc đình công bất ngờ trong ngành xe lửa Pháp SNCF từ thứ Sáu tuần trước, gây trở ngại đáng kể cho đông đảo người Pháp nhân dịp nghỉ lễ Chư Thánh (Toussaint), là chủ đề được hầu hết các báo hôm nay, 21/10/2019 đưa lên trang nhất. Bên cạnh đó, trở ngại mới trong tiến trình Brexit tại Anh và các cuộc biểu tình rầm rộ của phe đòi độc lập cho vùng Catalunya tại Tây Ban Nha, là hai chủ đề quốc tế được quan tâm.
Kênh truyền hình France 24 ngày 15/10/2019 trích dẫn các tiết lộ của truyền thông Đức, phanh phui những « mánh khóe » mà một ngân hàng Đức có thể sử dụng một cách hợp pháp để có thể chen chân vào thị trường Trung Quốc béo bở. Những chai rượu vang nổi tiếng hiệu Château-Lafite, những chiếc túi xách tay Louis Vuitton, những chuyến tham quan ở Las Vegas, một con hổ bằng pha lê trị giá 15.000 đô la hay những chiếc màn hình phẳng cao cấp… Những tài liệu nội bộ mà nhật báo Đức Süddeutsche Zeitung có được, nêu rõ là trong giai đoạn 2002 – 2014, ngân hàng lớn nhất của Đức đã chi ra khoảng 200 000 đô la tiền quà cáp cho các quan chức cao cấp chế độ Trung Quốc.
Donald Trump và Erdogan dọn cỗ cho Vladimir Putin, Paris khẩn cấp đối phó với khủng bố, IMF báo động kinh tế toàn cầu suy yếu, chỉ số kinh tế Trung Quốc gây thất vọng là những chủ đề lớn trên báo Pháp ngày 16/10/2019. Trump, Erdogan dọn cỗ Tình hình nóng bỏng tại miền bắc Syria, hệ quả của quyết định bị xem là « sai lầm chiến lược » của Donald Trump vẫn là chủ đề quốc tế lớn. Lợi dụng Mỹ rút quân, Thổ Nhĩ Kỳ đưa quân vào miền bắc Syria. Cả hai hành động này đều thiếu chín chắn.
Ông Nguyễn Từ Huấn, 60 tuổi, vừa tuyên thệ và là người Việt đầu tiên trở thành tướng (Phó Đề đốc – Chuẩn tướng) của Hải quân Mỹ (1) là một trong những sự kiện đáng chú ý trên mạng xã hội Việt ngữ tuần này. Thêm một lần nữa, cuộc đời và binh nghiệp của ông Huấn - một người Việt nhưng là công dân Mỹ, nay là tướng của Hải quân Mỹ - nhắc người ta nhớ và ngẫm thêm về bi kịch do cuộc chiến “giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước” tạo ra.
Ngày 6/10/2019, một cuộc tọa đàm về đề tài « Vùng biển Bãi Tư Chính và Luật Pháp Quốc tế », quy tụ nhiều nhân sĩ trí thức tên tuổi ở Việt Nam, đã diễn ra tại Hà Nội, sau hơn 3 tháng Trung Quốc đưa nhiều tàu vào vùng biển của Việt Nam, bất chấp những phản đối về mặt ngoại giao của chính phủ Hà Nội. Các nhân sĩ, trí thức tham gia một buổi tọa đàm đều cho rằng đã đến lúc chính quyền Việt Nam phải kiện Trung Quốc ra tòa quốc tế.
Hiện nay có thực trạng một số chùa tại Việt Nam bị an ninh gắn camera theo dõi trước cổng mặc dù không được sự cho phép của nhà chùa. Gắn camera “lụi” Việc gắn camera theo dõi được xem như một hình thức “răn đe”. Các trường học, trung tâm, bệnh viện, sân bay, nhiều cơ quan, đường phố... cũng đã được gắn camera, nhưng bạo hành và các hình thức nhũng nhiễu người dân vẫn không giảm. Vậy việc gắn camera nơi chùa chiền nhằm mục đích giúp nhà chùa giữ an ninh trật tự hay vì lý do nào khác?
Ở Việt Nam chính trị là chuyện quốc cấm, càng cấm bà con ta càng tụm 5 tụm 7, người nói, người nghe thường tâm đắc nên tranh cãi chính trị ít khi xảy đến. Ở hải ngoại có tự do ngôn luận trăm hoa đua nở, tranh cãi chính trị bùng nổ mọi nơi, bất đồng chính kiến sinh sôi nẩy nở, rồi đi đến bất hòa, gây gỗ, thậm chí đánh nhau, đưa nhau ra tòa. Mạng toàn cầu phát triển, tranh cãi chính trị như rơm gặp lửa bùng lên trên mọi diễn đàn và trên từng Facebook cá nhân. Ở các quốc gia tự do người ta cũng tranh cãi, nhưng từ nhỏ họ được dạy cách tranh luận, nên tranh cãi thường dẫn đến đồng thuận. Còn Việt Nam, văn hóa Đông Phương kềm hãm tự do ngôn luận, người Việt lại không biết cách tranh luận, nên tranh cãi ít mang lại kết quả cụ thể.
Dù thỉnh thoảng vẫn phải nhảy lầu hay tự treo cổ, giới quan tham nước Việt vẫn le lói hy vọng về “người đốt lò vĩ đại” sẽ sớm “xuôi tay,” hoặc ít ra cũng không còn hăng hái truy sát tham nhũng như cái cách “lò đã nóng lên rồi thì củi tươi đưa vào cũng phải cháy” mà ông ta tuyên bố đầy tự tin vào Tháng Tám, 2017.
Chân dung chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình được long trọng rước đi trong đoàn diễu hành trên quảng trường Thiên An Môn ngày 01/10/2019 nhân kỉ niệm 70 năm thành lập nước Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa. Vẫn là chân dung ông Tập Cận Bình, nhưng tại Hồng Kông, lại được người biểu tình đòi dân chủ dán lên tường để ném trứng và vàng mã cũng trong ngày 01/10, được coi là « ngày quốc táng » chế độ độc tài.
Bảo Trợ