Cựu Thứ trưởng Hải quân Mỹ ‘mách nước’ đối phó chiến tranh lạnh với Trung Quốc

03 Tháng Mười Một 20183:03 SA(Xem: 299)

Tóm tắt bài viết

  • Theo cựu Thứ trưởng Hải quân Mỹ Seth Cropsey, không giống như với Liên Xô trước đây, trong cuộc chiến tranh lạnh với Trung Quốc, điều quan trọng là Mỹ phải kiểm soát được vùng biển. Do đó cần phải củng cố lực lượng hải quân và hợp tác với các nước đồng minh.
  • Một mục tiêu quan trọng là phải khiến cho Trung Quốc nao núng, từ bỏ những tham vọng bành trướng trên biển của mình, bằng cách gây sức ép, ‘áp sát’ Bắc Kinh tại những điểm yếu của họ trên đất liền.
  • Theo ông Cropsey, Mỹ cần hỗ trợ, hợp tác với Đài Loan; Quan tâm nhiều hơn đến an ninh của Nhật Bản; Tăng cường sự hiện diện của hải quân và lính thủy đánh bộ trên bờ biển phía bắc nước Úc; Hỗ trợ cho rất nhiều cuộc xung đột hiện nay giữa Moscow và Bắc Kinh; Trở lại Ấn Độ Dương trong nỗ lực cạnh tranh với Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc; Nối lại những mối liên hệ với những người thiểu số Duy Ngô Nhĩ bị đàn áp ở Trung Quốc để thực hiện những cam kết của Phó Tổng thống Pence.

hkmh-uss navy
Thời báo Phố Wall gần đây cho đăng bài viết của ông Seth Cropsey, nguyên Thứ trưởng Hải quân Hoa Kỳ dưới chính quyền Tổng thống Reagan và Tổng thống George H.W Bush, trong đó đưa ra những phân tích và đề xuất về cách Mỹ có thể giành chiến thắng trong một chiến tranh lạnh với Trung Quốc.


Là giám đốc Trung tâm Sức mạnh Hải quân Mỹ, thuộc Viện Hudson, ông Cropsey cho rằng Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence, trong bài phát biểu của mình hôm 4/10 tại Viện Hudson,đã thể hiện một bước ngoặt trong mối quan hệ Trung – Mỹ, thừa nhận rằng 40 năm nỗ lực của Mỹ để khiến Trung Quốc trở thành “bên có quan hệ mật thiết” (stakeholder) trong quy phạm và thể chế toàn cầu đã thất bại hoàn toàn. Hiện Nhà Trắng cam kết sẽ thay đổi những quan hệ với Bắc Kinh cho phù hợp.

Củng cố sức mạnh Hải quân

Theo ông Cropsey, Phó Tổng thống Pence đã không đưa ra các chi tiết cụ thể, nhưng không thiếu các bước mà chính quyền Mỹ có thể thực hiện, để khẳng định những lợi ích của Mỹ, chống lại các mục tiêu bá chủ của Trung Quốc. Mỹ cần tái cam kết bảo vệ các đồng minh của Mỹ ở Đông Á, và nâng cao năng lực các lực lượng Mỹ, để ngăn chặn sự bành trướng của Trung Quốc.

blank
Ông Seth Cropsey, Giám đốc Trung tâm Sức mạnh Hải quân Mỹ, Viện Hudson. Ông từng là Thứ trưởng Hải quân Hoa Kỳ dưới chính quyền Tổng thống Reagan và Tổng thống George H.W Bush.

Các biện pháp ngăn chặn được chia thành hai loại: Những hành động Hoa Kỳ có thể đơn phương thực hiện, và những biện pháp phải được thực hiện cùng với các đồng minh trong khu vực. Các nước Đông Á ngày càng gắn kết với Mỹ, tin rằng một khi Trung Quốc chiến thắng, họ sẽ “đối xử với chúng tôi giống như đối với những con chó”, một nhà ngoại giao châu Á gần đây đã nhận xét như vậy với ông Cropsey.

Ông Cropsey cho rằng để bắt đầu, Hải quân Mỹ cần mở rộng đội tàu của mình. Chính quyền của Tổng thống Trump đã cam kết tăng số lượng tàu hoạt động từ khoảng 280 chiếc hiện nay, lên 355 chiếc. Nhưng việc mở rộng này phải được hoàn thành vào năm 2030, chứ không phải kéo dài 30 năm như Nhà Trắng đã đề xuất. Việc đẩy nhanh xây dựng hải quân hàm ý cho Trung Quốc thấy bằng chứng về quyết tâm của Mỹ chống lại tham vọng khu vực của Bắc Kinh, nói với Chủ tịch Tập Cận Bình bằng một ngôn ngữ “không cần dịch thuật”.

Mỹ có thể bắt đầu bằng cách ra lệnh cho một nhóm tàu sân bay tấn công bổ sung, triển khai ở khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương trong tương lai. Một tàu sân bay Mỹ hiện đóng ở Nhật Bản, không thể ‘đơn phương độc mã’ kiểm soát khu vực Ấn Độ – Thái Bình Dương rộng lớn. Nó cũng không thể cung cấp lực lượng tấn công mà Mỹ cần có trong một cuộc chiến tranh với Trung Quốc. Một nhóm tàu sân bay tấn công bổ sung cũng sẽ cho phép Mỹ tăng cường tuần tra Biển Đông, bao gồm cả vùng biển quốc tế của eo biển Đài Loan. Sự tham gia của các đồng minh Mỹ vào những cuộc tuần tra này sẽ thúc đẩy sự quan tâm của các quốc gia có cùng tư tưởng, trong việc bảo vệ quyền tự do hàng hải, ông Cropsey nhận xét.

Lực lượng quân đội Mỹ cũng phải được chuẩn bị để đáp trả sự khiêu khích của Trung Quốc bằng chính hành động tương tự. Thách thức của Trung Quốc đối với chiếc tàu khu trục Mỹ [USS Decatur] gần quần đảo Trường Sa tháng trước là một ví dụ về sự ‘gây hấn thụ động’ (passive aggression). Trung Quốc gần đây đã tiến hành các cuộc tấn công mạng chống lại các công ty Mỹ, bao gồm các nhà thầu quốc phòng. Chính phủ Mỹ cũng là một mục tiêu thường xuyên của các tin tặc Trung Quốc. Bắc Kinh đã khởi xướng một cuộc tấn công mạng vào trường Cao đẳng Hải chiến Mỹ (NWC) vào đầu năm 2006. Trong tháng trước, Nhà Trắng đã công bố một Chiến lược Mạng Quốc gia mới (NCS), trong đó tuyên bố Mỹ sẽ đáp trả tất cả các cuộc tấn công mạng đã được xác nhận. Đây là sự ngăn chặn đúng đắn. Chính quyền Mỹ sẽ làm nản lòng những khiêu khích của Trung Quốc bằng cách đưa ra các hình phạt tương xứng.

Ông Crospey cho rằng lợi thế của Mỹ trong trí tuệ nhân tạo có thể nâng cao lợi thế của Mỹ trong cả chiến tranh mạng và chiến tranh truyền thống, trong những năm tới. Trí tuệ nhân tạo sẽ sớm cho phép các bệ điều khiển quân sự tự động hoạt động, chống lại kẻ địch mà không có chỉ đạo của con người ngay lập tức. Một đàn các tàu lặn nhỏ không người lái có thể thông tin liên lạc với nhau, để đánh chìm một chiếc tàu địch. Sự tập trung tăng cường vào trí tuệ nhân tạo sẽ đảm bảo cho ưu thế vượt trội về quân sự và hải quân của Mỹ được tiếp tục, bất chấp tốc độ quân sự hóa của Trung Quốc đang tăng nhanh. Sự vượt trội này có thể được tăng cường bằng cách loại bỏ những trở ngại quan liêu trong Bộ Quốc phòng Mỹ, những cản trở làm chậm triển khai những công nghệ mới.

Liên kết đồng minh

Khi nói đến các liên minh trong khu vực, không có đối tác nào quan trọng hơn Đài Loan, đối thủ hoạt động dũng cảm nhất, chống lại những yêu sách lãnh thổ phi lý của Trung Quốc. Chính quyền ông Trump đã phê chuẩn 2 vụ bán vũ khí cho Đài Bắc kể từ tháng 6/2018 và sẽ mở rộng hợp tác với các lực lượng Đài Loan.

Theo ông Cropsey, Mỹ và Đài Loan cần xây dựng quan hệ gần gũi bằng cách thu xếp những cuộc gặp giữa các nhà ngoại giao và các sĩ quan quân đội cấp cao, chào đón các tàu hải quân tại các cảng của nhau. Mỹ cũng cần hỗ trợ cho chương trình tàu ngầm mới triển khai của Đài Loan. Một sự phòng thủ mạnh mẽ hơn của Đài Loan, đặc biệt chống lại một cuộc phong tỏa hoặc đổ bộ, sẽ khiến Trung Quốc phải tổn thất nhiều hơn khi chiếm đoạt hòn đảo này bằng vũ lực.

Một ưu tiên khác là sự quan tâm nhiều hơn đến an ninh của Nhật Bản. Mối quan hệ mạnh mẽ của Tổng thống Trump với Thủ tướng Shinzo Abe sẽ dẫn đến sự hợp tác chặt chẽ hơn trên biển. Tokyo đã bắt đầu cải thiện đáng kể năng lực phòng thủ của mình, và Mỹ cần hỗ trợ cho sự phát triển năng lực này, cùng với sự chuyển giao vũ khí mở rộng. Cùng với Đài Loan, các lực lượng Nhật Bản có thể được hợp nhất vào một trung tâm chỉ huy và kiểm soát chung, để giám sát các vùng biển của cả 2 nước.

Cuối cùng, Mỹ cần tăng cường sự hiện diện của hải quân và lính thủy đánh bộ trên bờ biển phía bắc nước Úc. Bắc Kinh phải hiểu rằng các đồng minh của Mỹ sẽ thách thức mạnh mẽ bất kỳ mưu toan nào, hòng kiểm soát các eo biển quần đảo, giữa Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương.

Ông Cropsey nhận thấy trọng tâm xung đột hàng hải giữa Mỹ và Trung Quốc thay đổi hoàn toàn động lực của Chiến tranh Lạnh, vốn là một sự bế tắc chủ yếu trên đất liền.

Trong Chiến tranh Lạnh trước đây [1946-1989], Mỹ đã yêu cầu các lực lượng hải quân quấy rối các con tàu của Liên Xô, làm họ xao nhãng, không chú ý đến khu vực trung tâm của Đức.

Nhắm vào những điểm yếu

Ngày nay, một mục tiêu quan trọng là cần phải khiến Trung Quốc nao núng, từ bỏ những tham vọng hải quân của mình, bằng cách gây sức ép, ‘áp sát’ Bắc Kinh tại những điểm yếu của họ trên đất liền.

Ông Cropsey cho rằng Nga là một phương án rõ ràng nhất. Mỹ cần hỗ trợ cho rất nhiều cuộc xung đột hiện nay giữa Moscow và Bắc Kinh, chẳng hạn như tranh chấp thống trị ở Trung Á, và khai thác các tài nguyên ở khu vực Bắc Cực.

Ngoài ra, dân số Duy Ngô Nhĩ đông đúc và không chịu khuất phục trước sự đàn áp dã man của chính quyền Trung Quốc lại là vấn đề nữa, hứa hẹn sẽ trở thành một điều gây khó chịu nhiều hơn đối với chính quyền Bắc Kinh. Tranh chấp của Trung Quốc về chủ quyền ở Tây Tạng đã có từ thế kỷ 13, mà không có được sự giải quyết triệt để. Đây là những phức tạp trong nỗ lực mạnh mẽ của Trung Quốc nhằm củng cố đế chế của mình. Mỹ cần nối lại những mối liên hệ với những người thiểu số bị áp bức này, để thực hiện lời cam kết trong bài phát biểu của Phó Tổng thống Pence.

Mỹ cũng cần trở lại Ấn Độ trong nỗ lực cạnh tranh với Sáng kiến Vành đai và Con đường của Trung Quốc, một tham vọng [của Bắc Kinh] nhằm hợp nhất và thống trị thương mại châu Á với châu Âu. Ngành công nghiệp Mỹ có thể hình thành quan hệ đối tác với Ấn Độ, để hiện đại hóa các cảng và hệ thống giao thông đường bộ của Ấn Độ.

Phó Tổng thống Pence đã cam kết Mỹ sẽ vẫn là cường quốc thống trị của Thái Bình Dương. Ông Pence nhận diện Trung Quốc là thách thức lớn nhất đối với Mỹ. Ông Pence đã nhận xét chính xác rằng Trung Quốc có một cách tiếp cận “toàn bộ chính phủ” để thúc đẩy tham vọng bá chủ của mình.

Để bảo vệ an ninh của Mỹ, hỗ trợ đồng minh, bảo vệ những lợi ích kinh tế của Mỹ và chứng minh rằng Washington không tách rời khỏi thế giới, chính quyền Trump cũng cần huy động tất cả những công cụ mà Mỹ có thể tùy ý sử dụng. Mục tiêu trong sự cạnh trạnh chiến lược này, như cựu Tổng thống Ronald Reagan đã từng nói, là “Chúng ta thắng, họ thua”, ông Cropsey kết luận.

Phạm Duy DKN

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Quần đảo Trường Sa hiện có năm bên yêu sách chủ quyền, là nơi nóng bỏng nhất trên Biển Đông. Chuyên gia Gregory Poling, giám đốc Asia Maritime Transparency Initiative trong bài viết « Hải quân giấu mặt của Trung Quốc » đăng trên báo Foreign Policy hôm 25/06/2019 khẳng định, các bằng chứng cho thấy những tàu được cho là tàu đánh cá Trung Quốc ở quần đảo tranh chấp này là một phần của lực lượng dân quân biển mở rộng của Bắc Kinh.
Dư luận Philippines đang phẫn nộ về vụ một chiếc tàu Trung Quốc đâm chìm một tàu đánh cá Philippines tại khu vực Bãi Cỏ Rong phía đông bắc Biển Đông hôm 09/06/2019, rồi bỏ chạy. Trong một bài phân tích đăng ngày 21/06 trên trang mạng của Quỹ Nghiên Cứu ORF (Observer Research Foundation) của Ấn Độ, chuyên gia Pratnashree Basu đã trở lại với sự cố đó để nêu bật thưc tế là tình trạng bất ổn định đã trở thành thường xuyên tại Biển Đông mà kẻ gây rối chính là Trung Quốc. Điểm đáng ngại, theo chuyên gia này, là vai trò ngày càng hung hăng của lực lượng dân quân biển Trung Quốc.
Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc và Tổng thống Indonesia Joko Widodo thống nhất sẽ thúc đẩy các đàm phán về phân định ranh giới vùng Đặc quyền Kinh tế (EEZ) chồng lấn giữa hai nước ở Biển Đông. The Jakarta Post hôm 24/6 cho biết lãnh đạo hai nước vừa có cuộc gặp bên lề Thượng đỉnh ASEAN ở Bangkok, Thái Lan, hồi cuối tuần qua để thảo luận về vấn đề này. The Jakarta Post trích lời bà Retno Marsudi, Bộ trưởng Ngoại giao Indonesia hôm 22/6 cho biết thảo luận giữa hai nhà lãnh đạo đã diễn ra rất lâu và cả hai bên tuyên bố rằng những nỗ lực để giải quyết đàm phán nên được đẩy nhanh, nếu không hai bên sẽ gặp phải những vụ việc như đã xảy ra.
LHQ kêu gọi Trung Quốc không trục xuất người đào thoát Triều Tiên về nước.../ Hoa Kỳ đưa thêm 5 công ty công nghệ Trung Quốc vào danh sách cấm, chỉ vài ngày trước cuộc gặp giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình.
Thủ lĩnh sinh viên tái xuất, dẫn dắt người Hồng Kông bao vây trụ sở cảnh sát..../ Hoàng Chi Phong kêu gọi G20 chất vấn ông Tập về biểu tình ở Hồng Kông.../ Đài truyền hình Mỹ CNN hôm nay 21/06/2019 dựa trên các hình ảnh vệ tinh cho biết Trung Quốc đã đưa ít nhất bốn chiến đấu cơ J-10 đến đảo Phú Lâm, thuộc quần đảo Hoàng Sa cưỡng chiếm của Việt Nam. Đây là lần đầu tiên kể từ năm 2017 có bằng chứng loại máy bay tiêm kích này được triển khai tại Biển Đông.
Thông tấn xã Reuters trong bản tin ngày thứ Ba 18 tháng Sáu cho biết bài thánh ca “Sing Hallelujah to the Lord” – “Hát lên mừng Chúa” của các Kitô hữu đã bất ngờ nổi lên thành một bài hát chính thức trong các cuộc biểu tình ở Hương Cảng thu hút hàng triệu người trên đường phố nhằm chống lại một dự luật dẫn độ.
Quân đội Đài Loan tuyên bố họ có thông tin chính xác về các động thái và vị trí hiện tại của tàu sân bay Liêu Ninh của Trung Quốc khi nhóm tàu đi vào Biển Đông, theo SCMP. Bộ Quốc phòng Đài Loan đưa ra tuyên bố này hôm nay, thứ Năm (20/6) nhưng không nêu rõ vị trí hay tuyến đường đi của tàu sân bay Trung Quốc, cũng không tiết lộ thông tin về các tàu hộ tống và máy bay đi kèm. - Điểm tin thế giới 20/6: Chiến dịch tái tranh cử của ông Trump phá kỷ lục với 25 triệu đô la ủng hộ trong ngày đầu tiên; tàu Trung Quốc đi vào Biển Đông
22 người sống sót kêu gọi Liên Hợp Quốc điều tra vụ Thảm sát Thiên An Môn 1989.../ Hôm qua, 18/06/2019, lãnh đạo Hồng Kông, bà Lâm Trịnh Nguyệt Nga đã công khai xin lỗi người dân đặc khu này vì đã để xảy ra cuộc khủng hoảng về dự luật dẫn độ gây tranh cãi. Nhưng những người biểu tình chống dự luật dẫn độ không chấp nhận lời xin lỗi của bà Lâm Trịnh Nguyệt Nga, nhất là vì bà không chịu rút lại văn bản này, cũng như không từ chức.
Vào lúc giới chức quân sự và công luận Philippines đang ngày càng phẫn nộ trước vụ một tàu cá Trung Quốc đâm vào một ngư thuyền Philippines rồi bỏ chạy, đại sứ Mỹ tại Manila hôm 14/06/2019 vừa qua đã lên tiếng nhắc nhở rằng những hành vi tấn công vào lực lượng Philippines, kể cả khi đến từ các nhóm dân quân biển Trung Quốc, có thể dẫn đến việc Mỹ can thiệp trong khuôn khổ Hiệp Định Phòng Thủ Hỗ Tương Hoa Kỳ-Philippines.
18/6-Thế giới đêm qua: Tòa án độc lập kêu gọi điều tra nạn cướp tạng ở Trung Quốc- Trung Quốc giết các thành viên Pháp Luân Công và thu hoạch nội tạng của họ để dùng trong việc ghép các bộ phận của cơ thể, một ủy ban các luật sư và chuyên gia cho biết hôm thứ Hai 17/6 giữa lúc họ kêu gọi điều tra thêm nữa về việc diệt chủng. Các thành viên ủy ban nói họ nghe được những bằng chứng rõ ràng về việc cưỡng bức thu hoạch nội tạng ít nhất trong vòng 20 năm qua trong phán quyết cuối cùng của China Tribunal, một ủy ban độc lập được thành lập bởi một tổ chức vận động để cứu xét vấn đề này.
Bảo Trợ