Quá dựa vào Trung Quốc, châu Phi đối mặt với khó khăn nghiêm trọng

07 Tháng Tám 201810:43 CH(Xem: 94)
  • Tác giả :

Quá dựa vào Trung Quốc, châu Phi đối mặt với khó khăn nghiêm trọng

mediaChủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại thượng đỉnh BRICS ở Johannesburg, Nam Phi, ngày 26/07/2018.Reuters/Gulshan Khan

Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của châu Phi với tổng số tiền đầu tư lên đến 114 tỉ đô la vào cuối năm 2016, chiếm khoảng 14% trao đổi thương mại quốc tế trên toàn châu lục. Tuy nhiên, tác giả Idriss Linge, nhận định trên trang Ecofin Hebdo (20-27/07/2018), “quá dựa vào Trung Quốc, châu Phi có thể gặp khó khăn nghiêm trọng”.

Trên thực tế, đến 80% khối lượng hàng nhập khẩu của Trung Quốc từ các nước châu Phi là nhiên liệu, trong khi khối lượng hàng thành phẩm lại rất ít, chỉ chiếm khoảng 7% thị phần.

Mỗi nước châu Phi có chiến lược khác nhau, nhưng đều dựa vào Trung Quốc vì cường quốc châu Á này cần khoáng sản để thực hiện hàng loạt công trình đầu tư cơ sở hạ tầng. Tuy nhiên, thời kỳ vàng son có vẻ đang trôi qua. Nền kinh tế Trung Quốc đang phải đối mặt với một loạt trở ngại có nguy cơ tác động tiêu cực đến nhu cầu mua nhiên liệu từ châu Phi. Cụ thể, theo số liệu thống kê, đầu tư vào cơ sở hạ tầng của Trung Quốc chỉ tăng 12% vào cuối tháng 05/2018, thấp hơn con số 20% vào cùng kỳ năm 2017. Ngoài ra, nhiều dự án được thông báo thực hiện trong năm 2018 cũng bị tạm ngừng hoặc bị đình chỉ.

Trung Quốc : Giảm đầu tư, bớt nhu cầu về nhiên liệu

Việc giảm nhịp độ phát triển hạ tầng tại Trung Quốc là do nhiều yếu tố. Thứ nhất, chính phủ Trung Quốc đang thẩm định hiệu suất khối cơ sở hạ tầng hiện có.

Yếu tố thứ hai chính là ý định giảm khối lượng nợ công của nước này. Năm 2016, các ngân hàng Trung Quốc đã cấp số tiền vay khổng lồ, 1.880 tỉ đô la vì chính phủ khuyến khích các biện pháp tái thiết bằng cách cấp tín dụng để đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế đề ra.

Vào cuối tháng 03/2018, tổng số tiền cho các doanh nghiệp công tại Trung Quốc vay lên đến 5.963,4 tỉ đô la, tương đương với 47% GDP nước này. Khối tiền này thường được vay ở các ngân hàng, chủ yếu là ngân hàng nhà nước, để phục vụ các dự án đầu tư, qua đó chủ yếu là tạo việc làm và chỉ thu được lợi nhuận vừa đủ cho hoàn vốn và lãi của khối nợ công khổng lồ này.

Yếu tố thứ ba chính là cuộc chiến thương mại với Washington mà chính phủ Bắc Kinh đang phải đối phó. Về mặt kỹ thuật, đánh thuế vào 250 tỉ đô la hàng nhập khẩu Trung Quốc không gây bất trắc gì lớn. Nhưng thách thức ở chỗ trong bối cảnh Bắc Kinh đang phải tìm cách giải quyết khối nợ công này, chính phủ của ông Tập Cận Bình sẽ khó kìm hãm được mối đe dọa từ việc giảm khối lượng hàng nhập khẩu vì việc này sẽ tác động gián tiếp đến nhiều lĩnh vực liên quan, theo đánh giá của các nhà phân tích thuộc ngân hàng Mỹ JP Morgan.

Cuối cùng, phải nhắc đến thỏa thuận thương mại mới được Liên Hiệp Châu Âu và Nhật Bản ký kết, khiến nền kinh tế Trung Quốc có nguy cơ bị cô lập hơn nữa.

Tăng tiêu thụ nội địa Trung Quốc : một giải pháp thay thế cho châu Phi?

Trước những thách thức đang đe dọa tham vọng đầu tư Trung Quốc, các nhà phân tích của công ty thẩm định Mỹ Moody’s cho rằng châu Phi phải chờ cơ hội Trung Quốc biến thành một nền kinh tế tiêu thụ. Tuy nhiên, lợi ích từ việc này sẽ có tác động khác nhau đến các nước châu Phi.

Nhu cầu của Trung Quốc về các loại sản phẩm như đồng, colbat và nhôm vẫn rất mạnh vì được sử dụng rộng rãi trong ngành sản xuất ô tô, đồ điện tử gia dụng và phương tiện giao thông cho xã hội Trung Quốc. Ngoài ra, kế hoạch “Made in China 2025” cũng sẽ tăng đáng kể nhu cầu về các kim loại này. Các nước châu Phi được lợi từ nhu cầu này là Cộng hòa Dân chủ Congo hoặc Zambia.

Tương tự, vẫn theo các nhà phân tích của Moody’s, khối lượng hàng thực phẩm xuất sang Trung Quốc, như các loại dầu ăn thực vật, đã tăng trong những thập kỷ gần đây và sẽ còn tăng trong tương lai. Điều này có lợi cho các nước Senegal và Ethiopia, nơi Trung Quốc đầu tư ồ ạt.

Cuối cùng, thu nhập của người dân Trung Quốc tăng cũng làm thay đổi sở thích tiêu thụ. Họ hướng đến các sản phẩm và trải nghiệm cầu kỳ hơn, cao sang hơn, như du lịch chẳng hạn.

Theo thống kê của Tổ chức Du lịch Thế giới, lượng khách quốc tế đến châu Phi tăng 8,1% vào năm 2016. Từ năm 2012, số khách Trung Quốc đến châu Phi đã tăng thêm 30%, du con số này vẫn còn khá khiêm tốn, chỉ chiếm 1,5% tổng số khách Trung Quốc đi du lịch nước ngoài.

Sức tiêu thụ bị đe dọa vì khối nợ của các hộ gia đình tăng

Châu Phi có thể hy vọng vào sức tiêu thụ của Trung Quốc hay không? Về điểm này vẫn còn một giả thuyết lớn phụ thuộc vào cầu trúc thu nhập và nợ của các hộ gia đình Trung Quốc.

Theo thống kê chính thức của nhà nước Trung Quốc, từ năm 2007, phần tài sản quốc gia Trung Quốc dành cho hộ gia đình đã giảm, từ 46% xuống còn 42% GDP. Phần còn lại của GDP chủ yếu được chia về các doanh nghiệp do nhà nước và tầng lớp lãnh đạo kiểm soát. Phần thu nhập của các hộ gia đình đã giảm 1% chỉ riêng trong năm 2017.

Bên cạnh đó, người ta cũng nhận thấy giá trị cổ phiếu trên thị trường chứng khoán bị sụt giảm. Từ đầu năm 2018, chỉ số chứng khoán Thượng Hải đã giảm 15,7% vào ngày 16/07/2018. Dù số lượng tỉ phú Trung Quốc vẫn tăng và thu nhập cá nhân cũng tăng, thì đông đảo người tiêu dùng đang phải đối mặt với hiện tượng giảm việc làm và giảm thu nhập tiềm tàng do thặng dư chứng khoán tạo ra.

Nhưng mối đe dọa lớn nhất mà người tiêu dùng Trung Quốc phải đối mặt lại là khối nợ của các hộ gia đình tăng nhanh hơn tăng trưởng kinh tế trong những năm gần đây, với nhịp độ trung bình là 23%. Như vậy, trong khi lương tăng gấp 3 lần ở Trung Quốc thì khối nợ của các hộ gia đình tăng gấp 9 lần.

Trong một bản báo cáo của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế, khối nợ của các hộ gia đình Trung Quốc vào ngày 31/03/2018 là 6.141,3 tỉ đô là, tương đương khoảng 50% GDP của nước này.

Xu hướng Trung quốc giảm bớt đầu tư có thể được bù lại nhờ sức tiêu thụ của người dân trong nước để duy trì khối lượng hàng xuất khẩu của châu Phi vào quốc gia Đông Á này. Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo châu Phi cần chú ý theo dõi sức tiêu thụ này vì nó đang bị tình trạng nợ tăng nhanh của các hộ gia đình đe dọa. Đây là một thách thức mà chính quyền Trung Quốc còn chưa đưa ra đường hướng giải quyết.
Theo RFI

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Theo nhật báo Hồng Kông South China Morning Post, hôm qua, 22/01/2019, các chiến đấu cơ của Trung Quốc lại bay sát Đài Loan để một lần nữa phô trương sức mạnh tại vùng này. Bộ Quốc Phòng Đài Loan hôm nay, ra thông báo cho biết, trong số nhiều chiến đấu cơ của Trung Quốc bay trên eo biển Ba Sĩ (Bahsi), có chiến đấu cơ Sukhoi Su-30 và máy bay vận tải Thiểm Tây (Shaanxi) Y-8, có thể được dùng để do thám. Những máy bay này đã xuất phát từ miền nam Trung Quốc, bay qua eo biển Ba Sĩ, rồi sau đó bay đến vùng tây Thái Bình Dương.
ĐIỂM TIN THẾ GIỚI 22/1: TỔNG THỐNG TRUMP ‘THỬ THÁCH’ CHỦ TỊCH HẠ VIỆN; MỸ LÊN KẾ HOẠCH YÊU CẦU DẪN ĐỘ CFO HUAWEI TỪ CANADA - Mỹ – Canada tiến hành yêu cầu dẫn độ CFO Huawei Mạnh Vãn Châu Hoa Kỳ đã thông báo cho chính phủ Canada về việc Washington đang lên kế hoạch đưa ra một yêu cầu dẫn độ Giám đốc tài chính Huawei Mạnh Vãn Châu với các cáo buộc lừa dối ngân hàng, vi phạm lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Iran, tờ Globe and Mail đưa tin hôm thứ Ba (22/1).
Như thông lệ từ nhiều tháng nay, mỗi lần gặp chuyện không vừa ý từ Thụy Điển, là Bắc Kinh lại lớn tiếng công kích những ai có liên quan. Đại sứ quán Trung Quốc tại Stockholm hôm thứ Sáu 18/01/2019 vừa qua đã cực lực phản đối các lời báo động trong dư luận Thụy Điển về các “mối đe dọa” về an ninh mà cường quốc châu Á có thể đặt ra cho nước Bắc Âu nổi tiếng là hiền hòa này.
Mất điểm tựa là châu Âu, Anh Quốc lại càng phải thiết tha hơn với khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương, với vùng Biển Đông, nơi "12 % tổng kim ngạch mậu dịch" của vương quốc Anh phải đi qua. Trên đây là nhận định được chuyên gia Carl Thayer, Học Viện Quốc Phòng Úc, đăng trên tạp chí The Diplomat trong ấn bản ngày 17/01/2019........... Anh Quốc đúng đắn khi tới Biển Đông chống lại mối đe dọa từ Bắc Kinh
1: THÊM DỮ LIỆU CHO THẤY KINH TẾ TRUNG QUỐC ĐANG SUY YẾU, 4 KỊCH BẢN XẢY RA VỚI NƯỚC ANH TÍNH TỚI THỜI HẠN BREXIT....Mục Điểm tin thế giới ngày 21/1 xin gửi tới quý độc giả những tin sau: Thêm dữ liệu cho thấy kinh tế Trung Quốc đang suy yếu Tăng trưởng đầu tư bất động sản ở Trung Quốc đã giảm vào tháng cuối cùng của năm 2018, bổ sung vào những dấu hiệu cho thấy sự sụt giảm hơn nữa của thị trường bất động sản, làm ảnh hưởng không nhỏ tới tăng trưởng kinh tế của nước này, theo Reuters.
US Today đưa tin, hôm thứ Năm (17/1), hàng ngàn người Mỹ đã không quản thời tiết giá lạnh tập trung ở Công viên Quốc gia trong một sự kiện thường niên để bày tỏ sự ủng hộ đối với ‘quyền được sống’, và sự không đồng tình với hành động phá thai. Tổng thống Trump đã có bài phát biểu thông qua video trước đám đông, cam kết ngăn chặn các hành động cản trở sự chào đời của “những món quà thiêng liêng tới từ Thiên Chúa”.
Sau thành công chinh phục không gian, trị dân trong nước, Trung Quốc sử dụng trí thông minh nhân tạo trong hàng loạt dự án đầy tham vọng, trên danh nghĩa nghiên cứu khoa học, nhưng thực chất là kiểm soát Biển Đông, nơi Bắc Kinh đòi hỏi chủ quyền hơn 80% diện tích.
20/1-Thế giới đêm qua: Không phải thương mại, mà Biển Đông mới là vấn đề lớn nhất giữa Mỹ-Trung....Có rất nhiều vấn đề giữa Trung Quốc và Hoa Kỳ, bao gồm cả cuộc chiến thương mại đã và đang làm xáo trộn thị trường tài chính toàn cầu. Tuy vậy, đây không phải là vấn đề lớn nhất giữa hai nước. Sự cạnh tranh ảnh hưởng ngày càng gia tăng giữa họ trên Biển Đông và ở Châu Phi mới là vấn đề lớn hơn, vì nó có thể kéo dài trong nhiều năm, nếu không phải là hàng thập kỷ, và dễ dẫn đến các cuộ
Với tựa lớn trang bìa dịch nguyên văn thành « Trung Quốc : Thời tiết “xấu như heo” (Chine : Un temps de cochon) », tức là thời tiết cực kỳ tồi tệ, tuần báo Pháp Courrier International số ghi ngày 17-23/01/2019 đã dành hồ sơ chính của mình cho tình hình cường quốc châu Á vào thời điểm đầu năm dương lịch 2019, lúc sắp bước vào năm Hợi âm lịch. Hình một con rồng đang phải đi dưới đất, người bị băng bó, hai chân trước phải chống nạng, nêu bật ý chính của hồ sơ, được tóm gọn trong tiểu tựa : « Lần đầu tiên Tập Cận Bình bị phản đối trong lúc chiến dịch đàn áp tiếp diễn và nền kinh tế đã đến lúc hụt hơi ».
Tổng thống Donald Trump công bố Thẩm định Phòng thủ Phi đạn (MDR) của quân đội vốn bị trì hoãn từ lâu. Đây là sự thay đổi chính sách phòng thủ phi đạn đầu tiên của Mỹ kể từ năm 2010. - Tư lệnh Mỹ hối thúc Trung Quốc tránh đối đầu ở Biển Đông và eo biển Đài Loan - Tổng thống Trump sắp ban lệnh hành pháp cấm các công ty nhà nước Trung Quốc
Bảo Trợ