Cách Đọc Tên và Phát Âm 23 Chữ Cái

09 Tháng Năm 20186:49 SA(Xem: 980)

Cách Đọc Tên và Phát Âm 23 Chữ Cái

Cali Today News – Hiện nay tại Việt Nam cách gọi tên và cách phát âm 23 mẫu tự tiếng Việt vô cùng lộn xộn. Thí dụ: Trên chương trình Thời Sự Quốc Phòng, thiết vận xa M.113 có cô đọc: em mờ 113. Có cô đọc mờ 113.

-Chữ N có nơi đọc: en nờ (âm nờ hơi nhẹ). Có nơi đọc nờ.
-Chữ G có nơi đọc: dê. Có nơi đọc gờ. Như vậy phải gọi tên và phát âm sao cho đúng và thống nhất?
ABC alphabet

Trước khi áp dụng quy luật thống nhất chúng ta thử xem người Mỹ gọi tên và phát âm 25 chữ cái (alphabet) trong tiếng Anh của họ như thế nào.

Xin nhớ 25 chữ cái người Mỹ gọi là alphabet. Còn từng chữ họ gọi là letter (chữ). Thí dụ: letter A, letter B, letter C…. (chữ A, chữ B, chữ C…) Còn âm của những chữ này gọi là sound. Vậy tên và âm của 25 chữ cái nói trên ra sao? Dưới đây là bảng trình bày chữ và cách phát âm (pronounce) của 25 chữ cái của tiếng Anh.

Xin nhớ âm (sound) và chữ (letter) hoàn toàn khác nhau. Trong tiếng Anh, chỉ có chữ I và U là âm và chữ trùng với nhau. Tôi đã làm việc tại trường học Mỹ 20 năm. Trẻ con học Lớp 1 dù cha mẹ là Mỹ trắng 100% cũng phải tập đọc (ngày xưa gọi là tập đánh vần) cả năm trời chứ không phải chơi. Nếu không tập đánh vần thì lớn lên sẽ nói tiếng Anh ngọng hoặc nói không đúng. Người Mỹ còn vẽ cả hình vị trí của lưỡi, hàm răng và môi để cho học sinh phát âm sao cho đúng từng chữ. Tôi còn nhớ ngày xưa, cô giáo cầm thước kẻ gõ trên bàn đánh nhịp, cả lớp đọc oang oang…mờ -a-ma-sắc-má, bờ-o-bo-huyền-bò, cờ-a-ca-sắc-cá, rờ-ô-rô, tờ-ô-tô…

Dân số Mỹ ngày nay đã hơn 300 triệu nhưng không có một người nào lầm lẫn giữa tên và âm của các mẫu tự. Nguyên do là họ có đạo luật cưỡng bách giáo dục. Phải học cho tới Lớp 12 cho nên không thể sai lầm. Nhớ là không bao giờ được lầm lẫn giữa letter và sound tức chữ và âm. Thí dụ: Có người hỏi “Chữ này (G) là chữ gì?” Một em không có học sẽ nói, “Chữ này là chữ gờ.” Còn một em có học sẽ nói, “Chữ này là chữ dê-i. Âm của nó là gờ”.

* * *
1) Mẫu Tự Tiếng Anh (Alphabet):

-Letter A (chữ ê) âm của nó là a giống như a ha của Việt Nam. Thí dụ: Apple (trái táo) đọc là “a pôn” chứ không phải “ê pôn”. Khi khám bệnh, bác sĩ nói, “Say A” tức nói bệnh nhân há miệng ra. Khi phát âm a thì bạn phải há miệng rộng ra mới nói được chữ này. Có cái lạ là các em Việt Nam theo gia đình định cư vào Mỹ, tôi không rõ trong nước thầy/cô tiếng dạy tiếng Anh như thế nào mà đều phát âm chữ “A” là “ây” trong khi phát âm đúng phải là “ê”. Tôi hỏi tại sao vậy, các em nói là phát âm theo giọng Anh! Trời đất ơi! Suốt 20 năm ở Miền Nam học sinh chúng tôi có bao giờ phát âm chữ “a” là “ây” đâu.

-Letter B (chữ bê) âm của nó là bờ. Thí dụ: Boy, bicycle, book, board…
-Letter C (chữ xi, si) âm của nó là khờ. Thí dụ: Cat, cook, can, cow…
-Letter D (chữ đi) âm của nó là đờ. Thí dụ: duck, day, doom….
-Letter E (chữ i) âm của nó là e giống như e dè của Việt Nam. Thí dụ: enemy, empty, entertainment….
-Letter F (chữ ép phờ, âm phờ nhẹ), âm của nó là phờ. Thí dụ: Phone, food, fine, fool….
-Letter G (chữ di/ gi) âm của nó là gờ. Thí dụ: Goat, Goolgle, gate….
-Letter H (chữ ết-chờ, âm chờ hơi nhẹ) âm của nó là hờ. Thí dụ: Home, house, hack, hit, hook…
-Letter I (chữ ai), âm của nó là ai). Thí dụ: ID, icon, icream….(âm và chữ trùng nhau)
-J (chữ dê/chê) âm của nó là dờ/chờ. Thí dụ: Jack, John, June, July…
-K (chữ khê) âm của nó là khờ (âm khờ phát ra thật mạnh từ trong họng). Thí dụ: Kangoroo, kill, keep, quiet…
-Chữ L (chữ el) âm của nó là lờ. Thí dụ: lamb, land, look, looming…
-Letter M (chữ em-mờ đọc âm mờ hơi nhẹ). Âm của nó là mờ. Thí dụ: Moon, mom, mama, many…
-Letter N (chữ en-nờ đọc âm nờ hơi nhẹ), âm của nó là nờ. Thí dụ: Nancy, noise, now, nice….
-Letter O (chữ ô), âm của nó là o giống như “O tròn như quả trứng gà” của Việt Nam. Thí dụ: Octopus, option, optical, oral…
-Letter P (chữ pi), âm của nó pờ. Thí dụ: Pen, pool, panic, pick…(muốn nói những chữ này phải ngậm môi, người Mỹ gọi là âm môi)
Letter Q (chữ kiu/khiu), âm của nó là quờ (Giống như quờ quạng của Việt Nam). Thí dụ: Queen, quake, quail, quality, quantity….

-R (chữ a-rờ) chữ này phải cong lưỡi mới nói được. Thí dụ: Room, run, ride, rock…
-S (chữ ét phải đi với tiếng xì nhẹ), âm của nó là sờ. Thí dụ: Sun, son, sing, sang, song…
-T (chữ ti/thi), âm của nó là giữa tờ/thờ phát âm thật nhanh (short sound). Thí dụ: Tea, teen, ten, tell….
-U (chữ iu), âm của nó là iu. Thí dụ: Unicode, unique, unicorn, union…
-V (chữ vi) âm của nó là vờ. Thí dụ: Victor, very, violin, virgin…
-W (chữ double iu), âm của nó là wườ. Thí dụ: Work, wide, week, win…
-Y (chữ wai), âm của nó thay đổi tùy theo nó đứng cạnh chữ gì. Thí dụ: Yatch, yam,yap, young… nó phát âm tựa như di, gi. Thế nhưng với my, why, cry… thì nó lại có âm ai.
-Z (chữ di, gi đọc kéo dài), âm của nó là dờ mạnh và kéo dài. Thí dụ: Zigzag, zero, zebra, Zen…
* * *

2) Mẫu Tự Tiếng Việt:

Ứng dụng nguyên tắc chữ và âm khác nhau vào mẫu tự của tiếng Việt, chúng ta sẽ liệt kê dưới đây. Về cách đọc, cách phát âm hay đánh vần tổ tiên của chúng ta đã làm rồi kể từ khi chữ Quốc Ngữ ra đời. Xin nhớ, trong tiếng Việt chỉ có chữ A, E, I, O và Y là âm và chữ giống nhau.

-Chữ A (chữ a), âm của nó là a. Thí dụ: A ha! (âm và chữ giống nhau)
-Chữ B (chữ bê), âm của nó là bờ. Thí dụ: Bờ ê bê (con bê), bờ a ba (ba), bờ i bi (hòn bi)…
-Chữ C (chữ sê), âm của nó là cờ. Thí dụ: Cờ a ca sắc cá (con cá), cờ u cu a cua (con cua), cờ ơ cờ huyền cờ (cây cờ), cờ a ca en hát canh (canh)…
-Chữ D (chữ dê đê để phân biệt với chữ G), âm của nó là dờ. Thí dụ: Dờ ê dê sắc dế (con dế), dờ a da o dao (con dao)…
-Chữ Đ (chữ đê), âm của nó là đờ. Thí dụ: Đờ a đa (cây đa), đờ u đu (đánh đu), đờ i đi (đi), đờ o đo i đoi sắc đói (đói)…
-Chữ E (chữ e), âm của nó là e. Thí dụ: E dè, em, tem…(chữ và âm giống nhau)
-Chữ G (chữ dê-i ), âm của nó là gờ. Thí dụ: Gái, gai, gặp gỡ, gây gổ, ghen ghét…Chữ gái đánh vần như sau: gờ- a-ga-i-gai -sắc-gái.
-Chữ H (chữ hát), âm của nó là hờ. Thí dụ: Hay hát, hỏi han, hoan hô, hả hê….
-Chữ I (chữ i), âm của nó là i. Thí dụ: Im lìm, in ấn, (âm và chữ giống nhau)
-Chữ K (chữ ca) âm của nó là kờ. Thí dụ: kỳ lạ, ký sự, ký ức…
-Chữ L (chữ el-lờ, âm lờ hơi nhẹ), âm của nó là lờ. Thí dụ: Lờ đờ, líu lo, lây lất, lung lạc…
-Chữ M (chữ em-mờ, âm mờ hơi nhẹ), âm của nó là mờ. Thí dụ: Mờ mịt, ma mãnh, mỏi mệt, mẹ mắng….
-Chữ N (chữ en-nờ, âm nờ hơi nhẹ), âm của nó là nờ. Thí dụ: Nở nang, nài nỉ, nấu nướng…
-Chữ O (chữ o, âm của nó là o. Thí dụ: Om sòm, ong ỏng, o bế….(âm và chữ giống nhau)
-Chữ P (chữ pê giống chữ P trong tiếng Pháp), âm của nó là pờ. Nhưng chữ P trong tiếng Việt không đứng một mình mà ghép chung với chữ H, phát âm thành phờ. Thí dụ: phe phẩy, phở, pháo, phung phí, phố phường….
-Chữ Q (chữ Ku hay Kuy theo Tiếng Pháp), phát âm là quờ. Nhưng chữ Q không đứng một mình và đi chung với chữ U. Thí dụ: Quơ quào, quờ quạng, quở mắng, quanh co, quy tắc…
-Chữ R (chữ e-rờ, âm rờ hơi nhẹ), phát âm là rờ. Thí dụ: Rờ rẫm, rơi rụng, run rẩy…
-Chữ S (chữ ét-sì, âm sì hơi nhẹ), phát âm là sờ. Thí dụ: Sờ soạng, sơ sơ, sớ rớ, sung sướng… (Đây là “âm răng”, lưỡi phải để vào hàm răng thì phát âm chữ S mới đúng.)
-Chữ T (chữ tê),phát âm là tờ (i tờ có móc cả hai). Thí dụ: Tờ mờ sáng, tơ lơ mơ, tơ liễu, tung tăng…
-Chữ U (chữ u), phát âm là u (như u đánh đu). Thí dụ: U tối, u minh, ung nhọt… (chữ và âm giống nhau)
-Chữ V (chữ vê), phát âm là vờ. Thí dụ: Vờ vịt, vớ vẩn, vơ vào…
-Chữ X (chữ ích-xì, âm xì hơi nhẹ), phát âm là sờ giống như phát âm chữ S. Thí dụ: Xó xỉnh, Xốn xang, xung mãn, xoay xở…
-Chữ Y (chữ i dài hay igrek theo tiếng Pháp), phát âm là i. Thí dụ: Y khoa, y án, ý định, ý thức, y trang….


Ngày xưa tiếng Việt có 23 chữ cái (mẫu tự). Bây giờ trong nước coi sáu chữ Ã, Â, Ê, Ô, Ơ, Ư cũng là chữ cái (mẫu tự) cho nên tiếng Việt trong nước có 29 chữ cái.
tiengviet

3) Đọc những chữ viết tắt:

a) Nguyên tắc khi đọc những chữ viết tắt, người Mỹ đọc tên của chữ chứ không đọc âm của chữ. Thí dụ:

USA người ta không nói iu-sờ-ê mà là iu-es-ê.
UN người ta không nói iu-nờ mà là iu-en.
TTP người ta không nói tờ-tờ-phờ mà là ti-ti-pi

Do đó, trong tiếng Việt:

M-113 đọc là em 113 mà không đọc mờ-113
TPP đọc là tê-tê-pê mà không đọc tờ-pờ-pờ
CIA đọc là cê-i-a mà không đọc cờ-i-a
VN đọc là vê-en hay vi -en mà không đọc vờ-nờ.

b) Những chữ viết tắt, nếu gốc của nó là tiếng Pháp thì nên đọc theo âm Pháp. Nếu gốc của nó là tiếng Anh thì nên đọc theo tiếng Anh và không nên phát âm theo tiếng Việt vì nó không phải tiếng Việt. Thí dụ:

UPI (gốc Anh ) thì đọc iu-pi-ai
VOA (gốc Anh) nhưng có thể đọc vi-ô-ê hay vê-ô-a.
RFI (gốc Pháp) đọc e rờ-éf-i
AP (gốc Anh) thì đọc ê-pi hoặc a-pê.
AFP (gốc Pháp) thì đọc a-éf-pê
Reuters (gốc Anh) đọc nguyên một chữ là roi-tơ chứ không phải rớt-tơ hay riu-tơ.
NATO (gốc Anh) thì đọc nê-tô hay đọc na-tô cũng được. Nếu đánh vần thì là en-ê-ti-ô.
CIA (gốc Anh ) thì đọc xi-ai-ê. Nhưng Miền Nam trước đây lại đọc theo âm Pháp sê-i-a. (rồi mỉa mai là sịa)
UK (United Kingdom, Anh Quốc) thì đọc iu-khê.
USA (gốc Anh) đọc là iu-es-ê.
Lockheed Martin (Hãng chế tạo vũ khí Mỹ). Rất nhiều người lầm và phát âm là lốc-hit mạc-tin. Phát âm đúng là: lốc-ki mạc-tin.
WTO (gốc Anh) thì đọc double iu- ti-ô hoặc vê kép- tê-ô
WHO (Cơ Quan Y Tế Thế Giới) gốc Anh đọc là double-iu-ếtch-ô hoặc vê kép-hát-ô.
UNESCO (Cơ Quan Giáo Dục, Khoa Học và Văn Hóa LHQ) gốc Anh cho nên đọc iu-nes-cô.
IMF (Quỹ Tiền Tệ Quốc Tế) đọc theo Pháp i-em-éf hay Anh ai-em-éf.
WB (Ngân Hàng Thế Giới, World Bank) đọc là double-iu-bi hay vê kép-bê.
ASEAN (Hiệp Hội Các Quốc Gia Đông Nam Á) đọc a-sê-an đã quen và ai cũng hiểu nên giữ nguyên.
APEC (Hợp Tác Kinh Tế Châu Á Thái Bình Dương) đọc là a-pếc.
IAEA (Cơ Quan Năng Lượng Nguyên Tử Thế Giới) đọc là ai-ê-i-ê.
UNICEF (Cơ Quan Nhi Đồng Liên Hiệp Quốc) đọc là iu-ni-sép.
UNHCR (Cao Ủy Tỵ Nạn LHQ) đọc là iu-en-ếtch-ci-a.
OPEC (Tổ Chức Các Quốc Gia Xuất Cảng Dầu Hỏa) đọc là ô-pếc.
AL (Liên Đoàn Ả Rập, Arab League) đọc là ê-el.
ICJ (Tòa Án Quốc Tế ở Hague) có thể đọc theo hai cách : ai-si-dê (Anh) hay i-cê-di (Pháp)
Euro (đồng tiền chung của Âu Châu) đọc là iu-rô.
G-7 (Nhóm 7 cường quốc kinh tế) đọc là di-7 hay dê-7
OAU (Tổ Chức Thống Nhất Phi Châu) đọc là ô-ê-iu.
TPP (Hợp Tác Xuyên Thái Bình Dương) đọc ti-pi-pi hoặc tê-pê-pê.
FIFA (Tổng Cuộc Túc Cầu Thế Giới) đọc fi-fa đã quen nay giữ nguyên.
FBI (Cơ Quan Điều Tra Liên Bang Mỹ) đọc là ép-bi-ai.
MIT (Massachusett Institute of Technology) đọc là em-ai-ti
Mexico (gốc Anh) cho nên đọc là mê-xi-cô nhưng chính gốc tiếng Tây Ban Nha của nó là mê-hi-cô. Cả hai đều đúng.
AK-47 đã quá quen và đọc a- ka 47 thì vẫn cứ giữ nguyên.
T-54 đã quá quen nên đọc tê-54
M-16 (súng trường Mỹ) đọc là em-mờ (âm mờ rất nhẹ) 16.
Phantom (phi cơ Mỹ). Trước đây Miền Nam đọc theo âm Pháp phăng-tom.
F-16 đọc là ép-16.
B-52 đọc là bê-52
DDT (thuốc trừ sâu, gốc Pháp) thì nên đọc đê-đê-tê theo tiếng Pháp vì đã quen.

4) Tiếng Việt có hai chữ D và G phát âm gần giống nhau.
Để tránh lầm lẫn, Miền Nam trước đây, chữ D đọc là dê đê /dê trên để tránh nhầm lẫn với chữ G. Còn G thì có người gọi dê dưới hay dê gà hay dê-i. Khi mình nói tên mình là Giang. Người thư ký có thể hỏi Giang viết như thế nào thì mình nên đánh vần như sau: dê-i, i, a, en-nờ, dê-i thì chắc chắn không có sai lầm. Xin nhắc lại, khi đánh vần những chữ tắt mình phải đọc tên của chữ chứ không đọc âm của chữ.

5) Sau hết, hiện nay các chương trình truyền hình lớn trong nước, các cô cậu xướng ngôn viên không biết trình độ học vấn thế nào (chắc chắn trình độ tiếng Anh, tiếng Pháp không có) đã phát âm sai tên các nhân vật của các nước như Anh, Pháp, Mỹ. Ngày xưa ở Miền Nam, học sinh phải học hai sinh ngữ Anh-Pháp suốt 7 năm Trung Học, không dám nói ngoại ngữ đã giỏi, nhưng có thể đọc tất cả tên các nhân vật, địa danh Anh-Mỹ-Pháp mà không sai. Ở hải ngoại này, nghe các cô các cậu phát âm sai như vậy, rất khó chịu. Câu hỏi đặt ra là người phụ trách chương trình (producer) là ai? Chủ bút, chủ biên (editor) là ai? Ai là người coi lại các chương trình để rút ưu khuyết điểm? Tại sao – khi một bản tin, bài viết, bài phóng sự có những tên, địa danh, nhân vật là Pháp, Anh, Mỹ lại không hỏi ban tu thư, ban nghiên cứu của Bộ Ngoại Giao, các trung tâm Anh Ngữ, Pháp Ngữ xem cách phát âm thế nào – mà cứ đọc bừa đi. Do đó, sai mà không biết sai, trong khi đất nước có bao nhiêu tiến sĩ, cao học, cử nhân tốt nghiệp ở Anh, Pháp, Mỹ.

Mới đây nhất, có nhiều chương trình thời sự trên Youtube, tên Tổng Thống Donald Trump nhưng trong nước và hải ngoại, có nhiều người phát âm là Donald trăm/chăm. Thực ra phát âm đúng phải là Donald Trâm (âm Tr phải uốn lưỡi và đọc nhanh).

* * *

Trên đây là sự sưu tầm vụn vặt và góp ý không ngoài mục đích giúp cho việc phát âm chữ Việt và những chữ viết tắt của tiếng Anh, tiếng Pháp sao cho đúng và thống nhất. Nếu có gì thiếu sót, xin quý vị cao minh sửa chữa hoặc bổ túc thêm.

Đào Văn Bình

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Nguồn: Carl O. Schuster, “Battle for Paracel Islands”, Historynet, 06/2017. - Biên dịch: Lê Đỗ Huy | Hiệu đính: Lê Hồng Hiệp - Ngày 11/01/1974, các sĩ quan Nam Việt Nam nhận được báo cáo về những động thái của Trung Quốc trên hai hòn đảo của Nam Việt Nam thuộc quần đảo Hoàng Sa. Hai ngày sau, Bộ tư lệnh Hải quân Sài Gòn phái hai tàu khu trục Lý Thường Kiệt HQ-16 và Trần Khánh Dư HQ-4 tới thám sát.
Mẹ hỏi con có thích ngành y không. Có và không. Con rất vui được chữa trị cho những người đến nhờ con khám, nhưng con không muốn biến y học thành một cái nghề, nghĩa là con sẽ không bao giờ có thể đòi một người bệnh trả tiền vì đã chữa bệnh cho người đó. Con coi y học là thiên chức, là mục vụ. Đòi tiền để chữa trị cho bệnh nhân thì chẳng khác nào nói với người đó rằng: tiền hay mạng sống. (Trích Thư gửi mẹ của bác sĩ Alexandre Yersin)
Sau khi mạo nhận ngày 11.1.1974 chủ quyền trên hai quần đảo Hoàng – Sa và Trường-Sa của Việt Nam Cộng-Hòa, Trung cộng đã đưa Hải-quân tới khu vực Hoàng- Sa, và đổ bộ quân lính lên các đảo Cam -Tuyền, Quang -Hòa và Duy -Mộng.
Alexandre Yersin – ân nhân vĩ đại của người Việt (P1): Dong thuyền ra biển lớn ‘phụng sự nhân loại’....Mỗi căn nhà đều có dấu vết của con người cùng đồ vật gắn bó với những kỉ niệm. Mỗi thành phố luôn ẩn chứa trong nó bao nhiêu vết tích tàn dư của lịch sử. Hôm nay, lật lại từng trang ký ức đang dần bị lãng quên bởi thời gian, tôi muốn làm sống lại một con người, để chúng ta lại có dịp gọi tên ông thêm một lần, và rất nhiều lần nữa… Lịch sử đời đời nhớ đến ông – bác sĩ, nhà bác học Alexandre Yersin, không phải chỉ trong những trang giấy, mà còn trong cả trái tim những người ở lại.
Toghon hay Thoát Hoan (chữ Hán: 脫歡, chữ Mông Cổ: ᠲᠣᠭᠠᠨ, Тогоон, Toγan) là hoàng tử con trai thứ 9 của Nguyên Thế Tổ Hốt Tất Liệt, vị Hoàng đế lập ra triều đại nhà Nguyên trong lịch sử Trung Quốc. Là con trai của Hoàng đế lập quốc nhà Nguyên, lẽ ra ông ta sẽ có một cuộc đời với chiến công oanh liệt nếu như không đem quân xuống phương Nam.
Trước khi có chợ Đông Ba, bên ngoài cửa Chánh Đông (tức cửa Đông Ba theo cách gọi dân gian) dưới thời Gia Long có một cái chợ lớn mang tên "Qui giả thị". Tên cái chợ này đánh dấu sự kiện trở lại Phú Xuân của quan quân nhà Nguyễn. Thời Quang Toản loạn lạc, nhân dân chạy tứ tán, đến đầu triều Nguyễn thái bình, nhân dân trở lại từ khắp nơi. Qui Giả là ngôi chợ của những người trở về.
Truyện Kiều còn, tiếng ta còn. Tiếng ta còn, nước ta còn" (Phạm Quỳnh) - Bài diễn thuyết về Truyện Kiều này được Phạm Quỳnh đọc nhân lễ kỷ niệm ngày giỗ Nguyễn Du vào ngày 8 tháng 12 năm 1924, tức ngày mồng 10 tháng 8 năm Giáp Tý do Hội Khai trí tiến đức của ông tổ chức. Bài được đăng lại tại Tạp chí Nam Phong số 86. Bài diễn thuyết này mở đầu cho một cuộc tranh cãi nổi tiếng vào đầu thế kỷ XX, được người sau mệnh danh là Vụ án truyện Kiều...
NHỮNG BỨC THƯ ĐỂ ĐỜI (KỲ 5): LÊ THÁI TỔ LÊ LỢI ‘THÀ NGƯỜI PHỤ TA, TA CHỚ PHỤ NGƯỜI’ - Năm Nhâm Dần (1422) ngày 24 tháng Chạp, giặc Minh lại cùng Ai Lao hẹn nhau, bên trước mặt, bên sau lưng, chẹt đánh nghĩa quân Lam Sơn ở trại Da Quan. Lê Lợi bảo các tướng sĩ rằng: “Giặc tới vây ta bốn mặt, muốn chạy thì chạy đi đâu! Đây tức là nơi mà binh pháp gọi là ‘đất chết’. Đánh mau thì còn! Không đánh mau thì mất!” Nói rồi sa nước mắt.
Trương Vĩnh Ký, người tạo nền móng cho giáo dục và cải cách ngôn ngữ Việt Nam vào thế kỷ 19, là nhà bác học nhiều năm qua vẫn chưa được hậu sinh hiểu một cách tận tường. Bài viết này muốn nhắc lại nỗ lực giáo dục và cải cách ngôn ngữ tiếng Việt của ông nhân kỷ niệm 181 năm ngày sinh của ông, vào ngày 6/12/1837 tại ấp Cái Mơn, tỉnh Vĩnh Long.
Lịch sử Hoàng Sa thời Chúa Nguyễn và Nhà Nguyễn‏ Bản đồ Đông Nam Á do người phương Tây vẽ năm 1606, Hoàng Sa (Pracel) được ghi thuộc Champa tại vị trí trong đất liền giữa Cinoa (Thuận Hóa) và Champa là Cofta de Pracel (bằng tiếng Latin). Quần đảo Hoàng Sa (Paracel), với tên gọi "Baixos de Chapar ou de Pulls Scir", tức là Bãi cát Chămpa (bãi đá ngầm), nằm trong Vịnh Cochinchine (Golfe de la Cochin Chine), phần phía đông bắc của bản đồ khu vực Đông Nam Á do Jean-Baptiste Nolin (1657-1708) vẽ xong năm 1687.
Bảo Trợ