Giáo dục: từ mối yêu thương gia đình đến tinh thần "Tổ quốc trên hết"

02 Tháng Năm 201811:02 CH(Xem: 796)

BAO GIỜ GIÁO DỤC VN SÁNH ĐƯỢC VỚI GIÁO DỤC THỜI VNCH?

Giáo dục: từ mối yêu thương gia đình  đến tinh thần "Tổ quốc trên hết"
Phạm Đạt Nhân  
Đăng Bởi Một Thế Giới 
blank
Cha dạy con trong Quốc văn giáo khoa thư - Ảnh: TL

Miền Nam trước 75 đã chọn triết lý giáo dục là Dân tộc - Nhân bản - Khai phóng. Vì đề cao tinh thần dân tộc mà trong giờ địa lý, học sinh nào vẽ bản đồ Việt Nam mà thiếu hai quần đảo Trường Sa và Hoàng sa sẽ bị phạt nặng; ở phòng học nào cũng có treo câu khẩu hiệu: "Tổ quốc trên hết"...


Sách giáo khoa và kinh điển nói chung là cái hồn cái hạnh của giáo dục. Một công dân đã từng cắp sách đến trường đều có mang trong huyết quản cái hồn cái hạnh từ những trang sách giáo khoa - nghĩa là đã hấp thu trong tâm hồn một nền giáo dục chân chính. Tình yêu gia đình, nghĩa gia tộc, tình yêu quê hương đất nước đã từng được di dưỡng tưới tẩm từ thuở học trò. 


Nhà thơ Giang Nam có mấy câu thơ nói lên tầm ảnh hưởng của sách giáo khoa đối với tình yêu quê hương:

Thuở còn thơ ngày hai buổi đến trường   
Yêu quê hương qua từng trang sách nhỏ   
Ai bảo chăn trâu là khổ   
Tôi mơ màng nghe chim hót trên cao 
  

Những "trang sách nhỏ" đã hun đúc tình yêu quê hương của nhà thơ chính là bộ "Quốc văn giáo khoa thư" do học giả Trần Trọng Kim, Nguyễn Văn Ngọc, Đặng Đình Phúc và Đỗ Thận biên soạn. Bộ sách nầy được chính thức giảng dạy ở các trường Tiểu học vào những thập niên tiền bán thế kỷ XX. Nhà văn Sơn Nam trong cuốn Hương rừng Cà Mau có kể câu chuyện "tình nghĩa giáo khoa thư" thật cảm động . 


Chuyện kể một ông phái viên nhà báo được tòa soạn cử đi đòi nợ một độc giả mua báo dài hạn ở tận vùng xa xôi hẻo lánh. Nhà báo và độc giả qua một đêm tâm tình tương đắc và đồng cảm những bài học trong sách "Quốc văn giáo khoa thư" mà cả hai đã thuộc nằm lòng từ thuở nhỏ đã khiến sáng hôm sau nhà báo lên đường trở về tỉnh thành mà không hề đề cập đến chuyện tiền nong với anh độc giả nghèo yêu sách báo. Nhưng anh độc giả nọ đã chủ động nhắc món tiền nợ báo và xin được trả nợ bằng những sản vật hiện có trong nhà. Đọc "Tình nghĩa giáo khoa thư" người đọc cảm thấy hạnh phúc khi tìm lại chính mình qua từng trang sách nhỏ. Bộ "Quốc văn giáo khoa thư" gồm có ba quyển:


- Quốc văn giáo khoa thư lớp sơ đẳng 
-Quốc văn giáo khoa thư lớp dự bị 
-Luân lý giáo khoa thư lớp đồng ấu 
 .
Riêng luân lý giáo khoa thư chuyên đề dạy về phong hóa, lễ giáo cho học sinh từ thuở còn thơ. Đây là quyển sách giáo khoa lớp khai tâm dạy làm người. Đây cũng là nền tảng văn hóa Việt và đây cũng là trường hợp giáo dục đã làm tốt nhiệm vụ kép: vừa xây dựng cơ sở văn hóa cho ngày mai thụ hưởng; vừa vun bồi tưới tẩm truyền thống tốt đẹp của ngày hôm qua. Tôi xin được dẫn ra đây một số bài học luân lý trong quyển giáo khoa nầy: Thương yêu kính trọng ông bà cha mẹ, thương yêu nhường nhịn anh chị em; thờ cúng tổ tiên; giúp đỡ người trong họ, thương yêu tôi tớ trong nhà; yêu thương thầy dạy, tôn kính thầy dạy...
 
Những bài học trên đây có thể ngày nay nhiều người cho rằng không còn hợp thời nữa. Nhưng có những việc "biết rồi khổ lắm nói mãi”. Nói mãi hóa nhàm mà làm mãi vẫn chưa xong. Ngay đến những người lớn tuổi cả những kẻ thành đạt trong cuộc sống, nếu một ngày tự soi sẽ thấy mình còn vô vàn thiếu sót. 
.
Một trong tám chữ học làm người (hiếu, để, trung, tín, lễ, nghĩa, liêm, sĩ) chữ ‘hiếu’ đứng hàng đầu, chữ ‘để’ đứng hàng thứ hai. Hiếu là bổn phận đối với ông bà cha mẹ. ‘Để’ là trên kính dưới nhường - anh chị em trong nhà phải hòa hợp, nhường nhịn, thuận thảo cùng nhau. Quan điểm của các soạn giả "Quốc văn giáo khoa thư " là làm sao thể hiện được nét văn hóa đặc thù của Người Việt: lấy gia đình làm nền tảng cho xã hội, quốc gia, dân tộc. Một đứa trẻ không biết yêu thương ông bà cha mẹ, anh chị em trong nhà thì lấy gì bảo đảm rằng khi lớn lên nó biết yêu quê hương, đất nước, đồng bào, đồng loại? Gia đình, gia tộc là cái nôi của tình yêu thương và cũng là nơi trú ẩn an toàn nhất khi gặp phong ba bão tố trong cuộc đời. 


Xưa, có một bức tranh vẽ cảnh gia đình một nhà sum họp có tựa đề "Buổi tối trong gia đình": cha ngồi đọc báo, mẹ ngồi khâu vá, con học bài, bà kể chuyện cổ tích cho cháu. Trong bài thơ "Lượm" có câu thơ "Ở đồn Mang Cá / Thích hơn ở nhà" của Tố Hữu ca ngợi những đứa trẻ thoát ly gia đình... chỉ thích hợp với giai đoạn lịch sử lúc bấy giờ!


Thời bây giờ tuổi trẻ ít gần gũi gắn bó với gia đình, không coi trọng các mối quan hệ trong thân tộc là do sách giáo khoa khai tâm thiếu những bài học đề cao tinh thần gia đình! Thậm chí đêm giao thừa là thời điểm thiêng liêng nhất để gia đình sum họp tiễn năm cũ, đón năm mới mà cũng không còn giữ được nếp xưa. Ngày nay, đêm giao thừa ta thấy thanh niên thiếu nữ tập trung ở các lễ hội (hội nhiều hơn lễ). Lễ lại chỉ là cái cớ để tụ họp vui chơi múa hát. Nếu giao thừa mà cả nhà ăn mặc tươm tất, sửa soạn bàn thờ ông bà, chuẩn bị cúng tổ tiên rồi sau đó là mừng tuổi chúc tết lẫn nhau ... thì theo người viết, thế mới gọi là đậm đà bản sắc dân tộc.  

Vậy phải chăng nói đến văn hóa là phải đề cập đến nhiệm vụ kép của giáo dục: nhiệm vụ xây dựng cơ sở văn hóa cho thế hệ mai hậu thụ hưởng, đồng thời bảo tồn di sản văn hóa của tiền nhân để lại?...
Phạm Đạt Nhân
Nguồn: Một Thế giới.

Lê Nguyễn: XIN ĐƯỢC NÓI THẲNG VỀ HÒA HỢP, HÒA GIẢI DÂN TỘC

blank
Hai người lính ở hai chiến tuyến, không hề có thù hằn với nhau. Ảnh: internet

Xin được nói thẳng với nhau về hòa hợp, hòa giải dân tộc 

Lê Nguyễn 

Bạn FB Dương Quốc Chính vừa có một status đề cập đến chủ đề này, mình định viết một bình luận trên trang bạn ấy, song rồi ý tình con cà con kê kéo dài, đành biến thành một bài viết riêng vậy. Mọi đóng góp ý kiến xin thể hiện bằng những lập luận có tình, có lý, có lợi cho đại cuộc, những ý kiến nặng về cảm tính và khơi sâu sự mâu thuẫn, thù hận giữa các thành phần dân tộc sẽ không được hoan nghênh. 

*** 

Khi đề cập đến hòa hợp hòa giải dân tộc, nhiều người thường cho rằng trở ngại cho việc thực hiện là hận thù giữa hai phía. Tôi nghĩ rằng hận thù nếu có cũng chỉ đóng một vai trò rất nhỏ trong sự kiện này. Hãy nhớ đến những ngày sau 30.4.1975, hàng ngũ quân nhân công chức VNCH mất hết tất cả, song họ vẫn giữ tinh thần hợp tác, tuân thủ đối với những người chiến thắng họ. 


Họ đăng ký trình diện, đút đầu vào cái rọ HTCT một cách “ngoan ngoãn” và cam phận tù đày trong 5 năm, 10 năm, 15, 20 năm. Khi trở về cuộc sống bình thường, họ tiếp tục ngoan ngoãn đặt mình dưới sự “quản chế” của chính quyền địa phương, tạm trú ngay trong ngôi nhà họ làm chủ, chịu mất quyền công dân một thời gian. 


Ngay cả những người bỏ nước ra đi, họ cũng đã chọn một giải pháp hết sức “ôn hòa”, bỏ hết tài sản, đánh đổi cả mạng sống để mưu cầu những gì tối thiểu của con người. Vì thế yếu tố chi phối sự hòa hợp hòa giải dân tộc không phải là sự hận thù mà là thực tâm của người có quyền đưa ra chính sách. Thực tâm đó cần được thể hiện trên ít nhất mấy tiêu chí sau: 


– Không phân biệt đối xử, hay ít nhất cũng thu hẹp quãng cách giữa người thắng kẻ thua. Điều này suốt 43 năm qua có tiến bộ song vẫn còn rất nặng nề. Mỗi dịp 30.4, 27.7, 2.9, người thắng cuộc hả hê với chiến thắng trên xác chết, trên tài sản và trên sự bất hạnh của chính những đồng bào mình, thậm chí còn khoét sâu thù hận cũ bằng cách vận dụng một lũ bồi bút phóng đại, vẽ vời ra những “tội ác Mỹ-ngụy” theo kiểu trại tù Côn Đảo, Phú Quốc, hàng ngày rao giảng cho du khách trong và ngoài nước để gây trong đầu họ sự ghê tởm, lòng thù hận đối với một chế độ đã tàn lụi từ 43 năm qua. 


– Sòng phẳng – Sòng phẳng có nghĩa là khi anh thừa hưởng di sản của một chế độ thì cũng đồng thời anh phải nhìn nhận những quyền lợi hợp pháp của những chủ nợ của chế độ đó. Bằng khối tài sản khổng lồ gồm vàng bạc, tiền của chất đầy trong công khố quốc gia mà chính quyền bên thắng cuộc tiếp quản, chế độ VNCH còn là con nợ của chính người dân của họ, ngoài những người đã gửi tiền ở các ngân hàng thương mại khó thể kiểm chứng, có ít nhất hai khoản nợ công rất lớn sau đây: 


* Tiền đóng góp của người quân nhân, công chức VNCH vào các quỹ hưu bổng- Số tiền đó được trích từ trong những đồng lương còm cõi của họ để khi họ đến tuổi về hưu, họ được hưởng hầu trang trải cuộc sống những ngày cuối đời. Cho đến ngày 29.4, họ vẫn còn là người làm chủ một cách hợp pháp và hợp đạo lý đối với những khoản tiền họ đã đóng góp. Song sau 30.4, họ mất hết cả 


* Tiền “công khố phiếu quân công”- Trước 1975, đời sống quân nhân, công chức miền Nam gặp nhiều khó khăn hơn trước, chính quyền Nguyễn Văn Thiệu đã nâng đỡ họ bằng cách lập ra hình thức “công khố phiếu quân công” (CKPQC) dành riêng cho họ, với một lãi suất cao hơn nhiều so với lãi suất thông thường. Nhiều gia đình quân công nhịn ăn, nhịn mặc để hàng tháng góp tiền mua CKPQC hầu kiếm thêm cho cuộc sống gia đình. Cho đến ngày 29.4, họ vẫn còn là chủ nợ của ngân khố VNCH, song từ 30.4, tiền trong ngân khố vẫn còn đó, mà họ thì mất hết cả. Không cư xử sòng phẳng với nhau, không hoàn trả những khoản tiền đóng góp hợp pháp của người thua cuộc vào công khố mà mình thừa hưởng, sao hòa hợp được? 


– Nhân đạo – Cuộc chiến đã qua làm phát sinh một tầng lớp thương phế binh của cả hai phía. Trên bình diện dân tộc và xét về mặt lịch sử, dù là thuộc bên nào, thương phế binh vẫn là một trong những tầng lớp xã hội đáng thương nhất. Họ hi sinh một phần thân thể trong cuộc chiến, so với những người lành lặn, họ không có điều kiện cạnh tranh trong cuộc sống như học hành, làm việc để kiếm sống. Trong 43 năm qua, trong khi thương phế binh bên thắng cuộc có được những đền bù tối thiểu cho sự hi sinh của họ, thương phế binh của bên thua cuộc sống vất vưởng bên lề xã hội, không được hưởng những biện pháp an sinh xã hội tối thiểu dành cho những người không có điều kiện sinh sống và làm việc bình thường. Những gì đã xảy ra cho nghĩa trang quân đội VNCH đã được nói đến nhiều, không cần nhắc lại nữa. 


– Công bằng xã hội – Điều này có nghĩa là mỗi người dân trong xã hội cần có được những điều kiện đóng góp như nhau và được trả thù lao tương xứng với sự đóng góp của họ. Trong một xã hội mà sự tuyển dụng con người đặt nặng vào sự trung thành với chế độ mà không lấy tài năng và đạo đức làm tiêu chuẩn hàng đầu, sự phân hóa xã hội là điều khó tránh, người có tài ẩn lánh, kẻ bất tài, thiếu đức mặc sức thao túng bộ máy công quyền. Tình trạng tham nhũng tràn lan hiện nay là hậu quả khó tránh, gây ra khoảng cách khổng lồ giữa người giàu và người nghèo, giữa người cai trị và người “được cai trị”, trở thành trở lực khó thể vượt qua của mọi toan tính hòa giải, hòa hợp. 
 

Nhìn hình ảnh hai người lính ở hai miền đứng cạnh nhau trước khi cuộc chiến kết thúc, gương mặt toát ra nét hiền hòa, huynh đệ, ai cũng xúc động, thấy rõ rằng sự hòa giải, hòa hợp đã có sẵn trong lòng người dân Việt từ rất lâu, nó đã là bản chất tâm hồn của người Việt chúng ta. Ngày nay sở dĩ chúng chưa trở thành hiện thực là vì thiếu đi chất gắn kết tối cần thiết là một chính sách có tình, có lý nhắm vào lợi ích chung của đất nước và dân tộc, bớt đi sự phân biệt đối xử đối với các thành phần xã hội khác nhau. 


Đừng nhắc tới lòng thù hận của người thua cuộc, họ không thù hận gì đâu, họ đã mất hết và đã cam chịu trong một thời gian dài, chỉ mong sao cho con cháu họ được sống chan hòa trong tình nghĩa đồng bào, tình tự dân tộc, sớm nhìn thấy một xã hội công bằng.
Theo Blog Teu
Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
“Có 125 quốc gia đặt vấn đề với CSVN, đưa khuyến nghị và đây là tầng số cao nhất trong cả nhiệm kỳ UPR, chu kỳ 3. Không hiểu tại sao rất nhiều quốc gia quan tâm đến vấn đề nhân quyền ở Việt Nam, có thể vì sự vận động của người Việt ở khắp mọi nơi. Điểu thứ 2 là khá nhiều quốc gia nói về tự do ngôn luận, Luật An ninh mạng, vấn đề trả tự do cho tù nhân lương tâm như Hoa Kỳ, Canada, Na Uy, Nhật. Thứ ba, có 1 quốc gia đưa ra cụ thể tên của tù nhân lương tâm, đó là Hoa Kỳ. Hoa Kỳ đã yêu cầu CSVN phải trả tự do cho Hồ Đức Hòa, Trần Huỳnh Duy Thức, Trần Thị Nga, Huỳnh Bắc Truyển và các thành viên của Hội Anh Em Dân Chủ.”
Vào ngày 21/1, chính quyền địa phương ở phường 6, quận Tân Bình đã cho người đến cắm cọc phân lô trên khoảng đất 4.8 ha Vườn rau Lộc Hưng mà không được sự đồng ý của người dân ở đây. Ông Cao Hà Chánh, đại diện những hộ dân Vườn rau Lộc Hưng đã bị chính quyền cưỡng chế vào các ngày 4/1 và 8/1 vừa qua, cho Đài Á Châu Tự Do biết về tình hình xảy ra vào hôm 21/1 như sau: “Ngay bây giờ trên đất của bà con thì họ đã cưỡng chế nhà hết rồi, xong rồi họ cứ cào xới lên. Cuối cùng qua nay thấy họ cắm mốc phân lô, cứ 5 mét 20 gì đó.
Trong 2 ngày 4 và 8/1, chính quyền phường 6 quận Tân Bình đem lực lượng cưỡng chế xuống Vườn rau Lộc Hưng tháo dỡ 112 căn nhà mà theo chính quyền là “xây dựng trái phép”. Tuy nhiên người dân cho hay có khoảng 200 căn nhà bị đập nát, chính quyền sau đó cũng cho người dọn sạch xà bần, sắt vụn và đồ đạc của người dân với lý do là “sẽ để người dân nhận lại sau đó”. Xà bần, sắt thép cũng được nhà nước dọn sạch sau đó, đồng thời cắm bảng dự án xây dựng cụm trường học đạt chuẩn quốc gia trên khu đất của người dân.
Khoảng hơn một tuần nay, một số tờ báo trong nước đã cho đăng tải các bài viết về sự kiện Trung Quốc đánh chiếm quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam vào ngày 19/1/1974, trong đó có một số bài nhấn mạnh đến thái độ “ngang ngược” của Trung Quốc với “mưu đồ bành trướng ra toàn bộ Biển Đông”. Động thái này của truyền thông trong nước có ý nghĩa gì đối với mối quan hệ Việt-Trung, vấn đề vốn được xem là nhạy cảm trong mắt của chính phủ Việt Nam từ trước đến nay?
Freedom Now, một tổ chức phi chính phủ đặt trụ sở tại thủ đô Washington, Hoa Kỳ, hôm 18/1/2019 loan báo đề cử nhà báo Nguyễn Văn Hóa, hiện đang bị giam giữ ở Việt Nam, cho Giải Tự Do Báo chí Thế giới Guillermo Cano của UNESCO. Giải thưởng hàng năm của Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa Liên Hiệp Quốc-UNESCO, được trao cho một cá nhân hoặc tổ chức có những đóng góp đặc biệt để bảo vệ và cổ suý tự do báo chí trên thế giới. Nhấn mạnh rằng Freedom Now lấy làm tự hào khi đề cử nhà báo Nguyễn Văn Hóa, Giám đốc điều hành của Freedom Now, Maran Turner, phát biểu:
Để biện minh cho hành vi phá nhà, cướp đất của bà con Vườn Rau Lộc Hưng, nhà cầm quyền cộng sản lu loa cho rằng, bà con chiếm đất công, xây dựng trái phép. 1/ Đất công? Trước hết, cần khẳng định Hiến pháp và pháp luật không có qui định về cái gọi là “đất công”. Bộ luật Dân sự 2015 qui định về “tài sản công” là “Đất đai, tài nguyên nước, tài nguyên khoáng sản, nguồn lợi ở vùng biển, vùng trời, tài nguyên thiên nhiên khác và các tài sản do Nhà nước đầu tư, quản lý là tài sản công thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện chủ sở hữu
Việt Nam đã gia tăng chính sách đàn áp có hệ thống các quyền dân sự và chính trị cơ bản trong năm 2018. Đây là nội dung được đề cập đến trong bản Phúc trình toàn cầu 2019 của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền Human Rights Watch đưa ra vào ngày 17/1. Bản Phúc trình 2019 dài 674 trang của Tổ chức Theo dõi Nhân quyền đã xem xét các hoạt động nhân quyền tại hơn 100 quốc gia, trong đó có Việt Nam. Theo bản phúc trình, các hình thức đàn áp của chính phủ Hà Nội bao gồm các cuộc tấn công vào quyền tự do ngôn luận, quyền lập hội, hội họp, và quyền tự do tôn giáo.
Bắt đầu từ năm 2000, để thực hiện dã tâm cướp đất của bà con Vườn Rau Lộc Hưng, nhà cầm quyền địa phương thực hiện “thủ tục” không cấp QSD đất cho bà con đang sử dụng ổn định đất và công bố đất bà con đang sử dụng từ năm 1954 đến nay là “đất công”. Và sau khi xảy ra vụ cưỡng chế đất bà con dân oan Vườn Rau Lộc Hưng kinh hoàng, tàn sát ngay giữa lòng thành phố mang tên Hồ Chí Minh vào ngày 04 và 08.01.2019, dưới sự đinh hướng của tuyên giáo cộng sản, đồng loạt các loa “nhà”, loa công cộng lu loa lên rằng “nhà nước đập phá nhà vì bà con xây dựng trên đất công”.
Khu vườn rau phường 6 nằm trên trục đường Chấn Hưng, có diện tích khoảng 4,8ha, nằm trong khu đất rộng khoảng 6,8ha có nguồn gốc là đất của Hội truyền giáo Việt Nam (Hội Thừa sai Paris). Một phần diện tích khoảng 2ha được Đài Phát tín Chí Hòa mượn làm trụ sở, hiện nay vẫn còn khu nhà trụ sở Đài Phát tín có kiến trúc cổ thời Pháp được sử dụng làm trường đào tạo nghiệp vụ bưu điện. Riêng phần diện tích khoảng 4,8ha cho bà con giáo dân Sơn Tây di cư vào Nam sử dụng để trồng rau từ những năm 1954-1955. Hiện nay, chúng tôi vẫn còn lưu giữ những khế ước của bà con ký với Hội truyển giáo về việc thỏa thuận sử dụng đất.
Khoảng 164 hộ dân đã tham gia ký đơn khiếu kiện việc chính quyền quận Tân Bình, thành phố Hồ Chí Minh, tiến hành cưỡng chế, phá dỡ gần 200 căn nhà tại khu vườn rau Lộc Hưng, phường 6, quận Tân Bình hôm 4 và 8 tháng 1 vừa qua. Ông Cao Hà Trực, đại diện những người ký đơn kiện cho Đài Á Châu Tự Do biết như vậy vào ngày 15 tháng 1, đồng thời cho biết thêm là khả năng con số người ký sẽ tăng thêm trong ngày mai khi các hộ dân ở đây dự kiến sẽ nộp đơn lên các cơ quan chức năng của thành phố. “Số lượng người đến ngày hôm nay là 164 người ký đơn khiếu kiện và tố cáo đập tài sản, gửi đến các cơ quan chức năng, và con số này là chưa hết.”
Bảo Trợ