Kinh tế Việt Nam 2018: ‘Hóa rồng’ hay ‘hóa rồ’?

20 Tháng Hai 20184:13 CH(Xem: 247)

Những điểm sáng “hóa rồng” của nền kinh tế Việt Nam trong năm 2018 có lẽ là chiến dịch “đánh lên chứng khoán”, “giải chấp bất động sản” và “bán vốn nhà nước”.

Một sản phẩm của Sabeco, một công ty nhà nước vừa được bán cho nhà đầu tư nước ngoài.

“Thị trường cờ bạc” bất chợt “hóa rồng”…


Năm trước đó - 2017 - là thời kỳ của nạn tràn ứ tiền đồng trong hệ thống ngân hàng quốc doanh và các ngân hàng thương mại cổ phần - một hệ quả và cũng là hậu quả tất yếu của nạn in tiền ồ ạt có thể lên đến 400.000 - 500.000 tỷ đồng/năm từ hàng chục năm trước, mà đã khiến ngay cả Ngân hàng thế giới - một trong những nhà tài trợ đa phương và cũng là chủ nợ lớn nhất của chính thể còn nguyên độc đảng ở Việt Nam - không dưới một lần phải khuyến cáo công khai rằng Việt Nam đừng nên in tiền nhiều quá.

Kết quả và hệ quả của nạn tràn ngập tiền đồng trong hệ thống ngân hàng là điều được xem là “tăng trưởng tín dụng” đã rất có thể được phát triển ồ ạt vào chứng khoán - một thị trường mà nhiều chuyên gia và nhà đầu tư đã gọi thẳng cái tên trần trụi của nó: thị trường cờ bạc.

Đáng lý ra, “thị trường cờ bạc” đã không thể có được duyên phận lọt vào mắt xanh của giới tài phiệt và đầu cơ để được “đánh lên” như khởi đầu vào nửa cuối năm 2017. Nhưng trong tình thế có đến 1,2 triệu tỷ đồng ứ đọng trong hệ thống ngân hàng mà không biết làm thế nào để khuyến dụ hay chiêu dụ các doanh nghiệp và người dân vay mượn, cũng trong tình thế vẫn đang tồn đọng ít nhất 600.000 tỷ đồng nợ xấu trong các ngân hàng và trong đó có ít nhất 300.000 tỷ đồng là nợ xấu nằm trong tài sản bất động sản mà ngân hàng siết nợ từ các con nợ kinh doanh nhà đất nhưng rao mãi vẫn chẳng bán lại được cho ai, Thủ tướng Việt Nam Nguyễn Xuân Phúc đã phải “hết sức quyết tâm”mà chỉ đạo đẩy mạnh tốc độ đẩy tiền ra lưu thông với tỷ lệ lên đến 19 - 21% trong năm 2017.

Vậy là “thị trường cờ bạc” bất chợt “hóa rồng”, còn tâm trạng nhà đầu tư nhỏ lẻ như “hóa rồ” vì ánh lợi nhuận lấp lánh mà đã quá lâu không được nhìn thấy - một hình ảnh tái hiện thời kỳ tăng gấp gần ba lần của chỉ số VN-Index vào cuối năm 2006 - đầu năm 2007 mà cây bút bình luận Bill Bonné của một tạp chí tài chính quốc tế, khi đến Hà Nội và tận mắt chứng kiến những gì diễn ra, đã phải kêu lên là tình cảnh “người người chơi chứng khoán, nhà nhà chơi chứng khoán” đã khiến xã hội Việt Nam trở nên phát điên.


Vì sao GDP “tăng trưởng chưa từng có”?


Chẳng cần phải đợi đến cuối năm 2018 để chứng minh “một năm thắng lợi của kinh tế Việt Nam”, vào cuối năm 2017 đã vang dội bài ca “Việt Nam đạt toàn bộ 13 chỉ tiêu kinh tế đề ra” từ giới chuyên gia và một phần báo chí sống nhờ vào nguồn ngân sách nhà nước, cũng từ nguồn đóng thuế của một đất nước mà tỷ lệ hộ nghèo đã tăng lên gần 15% - chỉ mới được thông báo theo con số thống kê chính thức.

Cũng chưa cần hết năm 2018, bài ca thành tích đã được phía “chính phủ kiến tạo” của Thủ tướng Phúc hoan ca ngay từ hai kỳ họp quốc hội giữa năm và cuối năm 2017. Trong đó, “GDP tăng trưởng 6,7% - thành tích chưa từng có” đã được ông Phúc nhắc đi nhắc lại và được báo đảng cùng báo “thân chính phủ” lặp đi lặp lại không biết chán, bất chấp vài ý kiến lẻ loi của vài đại biểu đơn độc trong Quốc hội bày tỏ mối nghi ngờ về thực chất tăng trưởng của GDP, cũng bất chấp ý kiến trên vài tờ báo lẻ loi trong tổng số hơn 800 đầu báo - của vài chuyên gia phản biện độc lập - về thực tế nếu tính cho sát thì GDP Việt Nam chỉ tăng trưởng nhỉnh hơn 3% một chút trong năm 2017.

Những ý kiến phản biện độc lập cũng đặt nặng mối nghi ngờ với cách “vẽ GDP” của Tổng cục Thống kê - cơ quan nằm dưới sự điều hành của Chính phủ, cho dù người đứng đầu tổng cục này thề thốt là đã tính GDP một cách trung thực, còn Thủ tướng Phúc cũng trần tình trên mặt báo là ông ta không tìm cách can thiệp vào quá trình tính toán GDP.

Một cách chắc chắn, GDP đã được tính luôn cả phần “tăng trưởng tín dụng vào thị trường chứng khoán” trong nửa cuối năm 2017, mà tỷ lệ “đánh lên” đến 48% của thị trường này trong năm 2017 đã đưa Việt Nam trở thành một trong những thị trường chứng khoán có mức tăng trưởng cao nhất và hấp dẫn nhất thế giới, bất chấp quy luật tự thân của thị trường này “tiền không tự sinh ra cũng không tự mất đi mà chỉ chạy từ túi nhà đầu tư này vào túi nhà đầu tư khác”.

Thực ra đã có quá nhiều trải nghiệm để minh chứng cho “các nhà đầu tư khác” là ai. Trong một nền kinh tế ở Việt Nam mà vẫn còn chưa được các tổ chức tín dụng quốc tế như Ngân hàng thế giới, Quỹ tiền tệ quốc tế liệt vào loạt “kinh tế thị trường” và vẫn bị Tổ chức Minh bạch quốc tế xếp vào nhóm kém minh bạch nhất trên thế giới, một “thị trường cờ bạc” đã đương nhiên thuộc về những “tay to” - những nhà kinh tài và tài phiệt đầu cơ cá mập thuộc giới ngân hàng và những tập đoàn tài chính khổng lồ trong nước lẫn nước ngoài. Chính số “tay to” này đã nắm giữ gần hết vốn liếng tín dụng của khu vực tài chính và do đó muốn cho thị trường “xuống” hay “lên” tùy ý.


2018: ‘Hóa rồng’ hay ‘hóa rồ’?


Năm 2018 sẽ chứng kiến ‘thành tích” tăng trưởng GDP 6,7%” một cách dễ dàng theo quyết tâm của thủ tướng Phúc, thậm chí còn có thể vượt hơn cả chỉ tiêu đó.

Năm 2018 cũng sẽ chứng kiến mặt bằng giá cổ phiếu có mức vốn hóa lớn (large cap) tăng gấp đôi hoặc gấp ba kể từ giữa năm 2017, và sẽ khiến nhiều ngân hàng thương mại cổ phần dễ dàng hơn trong ý đồ tống khứ những dự án căn hộ cao cấp và đất nền đã siết nợ từ vài ba năm trước.

Năm 2018 cũng sẽ minh chứng cho một thành tích khác - ghê gớm không kém - của Chính phủ là phát huy thắng lợi từ đà bán vốn Tổng công ty Rượu - Bia - Nước giải khát (Sabeco) vào cuối năm 2017 được 5 tỷ USD, để tiếp tục bán vốn còn lại còn Sabeco, của Vinamilk và của nhiều tập đoàn lớn khác có cổ phần của nhà nước, mà dự kiến sẽ thu được từ 7 - 10 tỷ USD nhằm “bù đắp khó khăn ngân sách”.

Vào cuối năm 2017, bất chấp tình trạng hụt thu ngân sách chưa từng có - giảm đến hơn 3% so với dự toán đầu năm nếu không tính đến phần thu “bán mình” từ 110.000 tỷ đồng của vụ Sabeco, Quốc hội vẫn mạnh tay dự toán chi ngân sách năm 2018 lên đến hơn 1,5 triệu tỷ đồng. Một cách chắc chắn, tinh thần và hành động đầy tự tin đó đã được “bắn tin” trước đó từ công tác bán vốn Sabeco được 5 tỷ USD và do đó tạm thời bớt lo lắng việc tìm đâu ra tiền để chi trả lương cho đội ngũ công chức viên chức gần 3 triệu người mà trong đó có đến 30% bị dư luận xã hội xem là “không làm gì cả nhưng vẫn đều đều lãnh lương”.

Nhưng năm 2018 cũng sẽ là năm phải chứng kiến một loạt “thành tích” khiến toàn bộ dân chúng méo mặt: lạm phát.

Hệ quả và hậu quả của cơ chế đẩy tiền ồ ạt ra lưu thông, bất kể dạng lưu thông gì, đều khiến mặt bằng giá cả dựng ngược. Vào năm 2017 và cả những năm trước đó, Bộ Tài chính và Tổng cục Thống kê vẫn luôn “khuôn” chỉ số tiêu dùng bình quân toàn năm chỉ “dưới 5%”. Nhưng trong thực tế, rất nhiều mặt mặt hàng trong rất nhiều ngành hàng đã tăng bình quân 20 - 30%/năm, cá biệt một số mặt hàng “sốt” mà đã tăng gấp đôi chỉ trong một năm. Bản chất giá trị tiền lương và tiền công của người lao động cũng bởi thế đã bị tha hóa ít nhất 20% hàng năm.

Trong khi đó, nhiều nhân viên ngân hàng vẫn đang cố công cày cục gõ cửa giới doanh nghiệp để chào cho vay. Nhưng cũng rất nhiều doanh nghiệp đã lắc đầu vì “không biết vay để làm gì”. Quá nhiều doanh nghiệp vẫn chưa thể quên được trải nghiệm suýt phải treo cổ của họ vào năm 2011 khi phải cắn răng vay vốn ngân hàng với lãi suất cắt cổ 25 - 30%/năm. Cho tới nay, doanh nghiệp vẫn không quên được kho từ ngữ rất đặc thù như “tự sát”, “treo cổ”, “thuốc độc” mà giới cá mập ngồi mát ăn bát vàng ở ngân hàng đã “kiến tạo” nên.

Trì trệ hoặc bế tắc đầu ra là một cảnh nạn đã trở nên quá phổ biến từ những năm 2011, 2012 trở lại đây, lồng trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam về thực chất đã sa chân vào năm suy thoái thứ mười liên tiếp kể từ 2008.

Mười năm sau sự khởi đầu suy thoái cay đắng nhưng lại được tô hồng bởi màu sắc chủ nghĩa thành tích của đảng cầm quyền ở Việt Nam, liệu nền kinh tế nước này sẽ “hóa rồng” hay “hóa rồ” vào năm 2018?

16x9 Image

Phạm Chí Dũng

Phạm Chí Dũng là nhà báo độc lập, tiến sĩ kinh tế sống và làm việc tại Sài Gòn, Việt Nam. Trước năm 2013, đã có thời gian 30 năm làm việc trong quân đội, chính quyền và khối đảng. Do viết bài chống tham nhũng, từng bị công an bắt vào năm 2012. Năm 2013, tuyên bố từ bỏ đảng Cộng sản Việt Nam. Năm 2014, cùng các cộng sự thành lập Hội nhà báo độc lập Việt Nam và giữ cương vị chủ tịch của tổ chức này. Cũng trong năm 2014, được Tổ chức phóng viên không biên giới vinh danh 'Anh hùng thông tin'. 
Theo VOA

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Quyền biểu tình của người dân Việt Nam đã mang trên mình một món nợ thời gian khủng khiếp: hơn một phần tư thế kỷ ma mị kể từ Hiến pháp 1992 mà không lộ hình một chút thiện tâm nào, dù chỉ là loại thiện tâm ảo ảnh.
Ngày 11/3/2019, trên Tạp chí Washington Post bà Nancy Pelosi chủ tịch Hạ Viện, cho biết: “Tôi không luận tội Tổng Thống. Tôi chưa từng trả lời bất cứ nhà báo nào, nhưng vì được hỏi và tôi đã suy nghĩ kỹ, luận tội gây chia rẽ quốc gia, trừ khi phải thật chính đáng, thật nghiêm trọng và không thiên vị đảng phái.” Bà kết luận: “Tôi không nghĩ chúng ta nên đi theo hướng luận tội vì đất nước sẽ bị chia rẽ. Và ông ấy không đáng cho chúng ta làm vậy.”
Nối tiếp nhiệm vụ ‘phản bác các luận điệu phản động’ mà rất có thể được một bàn tay ngầm trong đảng chỉ đạo và một ngân sách đính kèm, vào đầu năm 2019 các trang mạng nguyenphutrong.org, nguyenxuanphuc.org, tolam.org, nguyentandung.org… lại hùng hổ mở một đợt tấn công mới vào giới đấu tranh dân chủ nhân quyền, với quan điểm, luận điệu và bài viết rập khuôn mục ‘phòng chống diễn biến hòa bình’ trên các báo đảng Quân Đội Nhân dân, Nhân Dân, Công An Nhân Dân…
Chính phủ đánh đòn thuế quan và Trung Cộng trả đũa; nhưng số hàng Mỹ nhập cảng vẫn tăng thêm 11.3%, còn hàng bán qua Trung Quốc chỉ tăng 0.7%. Trước những con số đó, nhiều người Mỹ lo lắng. Nước Mỹ đang thua nước Tàu trong cuộc chiến tranh thương mại này chăng? Không có gì đáng lo. Người ta sẽ không lo sợ khi biết những lý do nào đưa tới khiếm hụt mậu dịch.
Ngày 19/2/2019, Genie Nguyễn của Voice of Vietnamese Americans phỏng vấn Dr. Patrick Cronin về tình hình Biển Đông sau khi ông tham dự cuộc họp với các nước ASEAN tuần trước đó. Genie Nguyễn: Thưa Tiến Sĩ, được biết ông vừa tham dự hội nghị tại Đông Nam Á. Xin ông vui lòng chia sẻ nhận định về tình hình Biển Đông, các khó khăn Trung Cộng gây ra cho Đông Nam Á và Bộ Quy Tắc Ứng Xử tại Biển Đông giữa Hiệp Hội Các Nước Đông Nam Á và Trung Cộng. TS Cronin: Tôi đã có cuộc thảo luận sâu rộng cả ở Phi Luật Tân và Nam Dương. Tại Nam Dương, chúng tôi tham dự một cuộc Hội Thảo với tất cả các thành viên của ASEAN – Hiệp Hội Các Nước Đông Nam Á. Thật khó tóm tắt tất cả các điều thảo luận trong vài phút .
Mỹ với trách nhiệm của một nước đang đứng ở tuyến đầu trong việc đảm bảo trật tự an ninh quốc tế đã hình thành từ lâu và đến bây giờ vẫn chưa có gì thay đổi cả thì không có lý do gì mà họ không đảm bảo quyền lợi quốc gia của họ trong bối cảnh ở khu vực Biển Đông mà có lợi ích của quốc gia đó. Nếu nói như thế thì có thể thấy rằng việc can dự của Hoa Kỳ vào Biển Đông là có cơ sở về mặt chính trị cũng như chiến lược, dựa trên nền tảng đảm bảo an ninh quốc gia của Hoa Kỳ. Không thể giảm đi mà chỉ có tăng lên thôi -TS. Hà Hoàng Hợp
theo Phó Giáo sư Mạc Văn Trang, việc phê và tự phê chẳng qua chỉ là nhắc lại thôi. Rồi thì cũng lên gân cho quyết liệt hơn, nhưng mà thực tế thì đâu vẫn vào đấy thôi, từ xưa đến nay bao nhiêu lần vẫn vậy.
Tham vọng của châu Âu cạnh tranh với Mỹ trong ngành hàng không bị một đòn đau : 12 năm sau ngày đi vào hoạt động, máy bay A380 có khả năng chở đến 800 hành khách và hiện đại hơn so với Boeing 747 vừa bị khai tử. Là chiếc máy bay được khách hàng chấm điểm cao nhất, được giới chuyên gia coi là sản phẩm công nghệ cao, là biểu tượng của hợp tác châu Âu nhưng thuần túy về thương mại, A380 là một « thất bại ê chề ».
Con đường Tơ lụa mới còn giúp Trung Quốc kiểm soát các nước có tuyến đường chạy qua. Đây là điểm đáng lo lắng nhất. Các khoản vay mà Trung Quốc cấp cho các nước sở tại bị coi là chiếc bẫy tài chính để ép họ phụ thuộc vào Bắc Kinh. Pakistan như đang rơi vào tình cảnh này. Malaysia có lẽ cũng đã bị sập bẫy nếu thủ tướng Mahathir Mohamad, ngay sau khi nhậm chức, không sáng suốt rút khỏi dự án mà ông chỉ trích là “tân thực dân”.
Khoảng thời gian 100 năm qua kể từ năm 1917 tới năm 2017 được kể là thời kỳ tóm lược bản tin mừng đầu hết (protoevangelium), lúc Thiên Chúa nói với con rắn rằng “Ta sẽ đặt mối thù giữa ngươi và người đàn bà”. Cuộc chiến 100 năm qua nói lên giai đoạn rõ nét nhất của mối thù này. Nó bắt đầu năm 1917 với cả việc mạc khải của Đức Mẹ Fatima lẫn cuộc Cách Mạng Cộng Sản Nga vô thần.
Bảo Trợ