VN áp dụng nghe lén trong điều tra hình sự

30 Tháng Mười Hai 201711:53 CH(Xem: 98)

VN áp dụng nghe lén trong điều tra hình sự

Các biện pháp điều tra đặc biệt bao gồm ghi âm, ghi hình bí mật, nghe điện thoại bí mật và thu thập bí mật dữ liệu điện tử.
Các biện pháp điều tra đặc biệt bao gồm ghi âm, ghi hình bí mật, nghe điện thoại bí mật và thu thập bí mật dữ liệu điện tử.

Từ đầu năm 2018 luật hình sự mới của Việt Nam có hiệu lực quy định về các biện pháp điều tra đặc biệt.

Theo đó các biện pháp điều tra đặc biệt bao gồm ghi âm, ghi hình bí mật, nghe điện thoại bí mật và thu thập bí mật dữ liệu điện tử.

 

Là một luật sư đã có hơn mười năm kinh nghiệm bào chữa hình sự, tôi cho rằng những hoạt động điều tra bí mật như này xưa nay có thể đã làm rồi nhưng chỉ để xác định phương hướng đường lối phá án.

Sau khi đã điều tra bí mật và nắm được một số thông tin về tội phạm thì cơ quan điều tra sẽ thực hiện thêm các biện pháp nghiệp vụ khác để xử lý phá án và chuyển hóa thông tin thành chứng cứ.

Nhưng giờ đây các dữ liệu được thu thập bí mật có thể được sử dụng trực tiếp để kết tội.

'Dữ liệu điện tử được thu thập từ phương tiện điện tử, mạng máy tính, mạng viễn thông, trên đường truyền và các nguồn điện tử khác'.
'Dữ liệu điện tử được thu thập từ phương tiện điện tử, mạng máy tính, mạng viễn thông, trên đường truyền và các nguồn điện tử khác'.

Theo luật, chỉ các tội sau mới có thể bị áp dụng biện pháp điều tra tố tụng đặc biệt, gồm: Tội xâm phạm an ninh quốc gia, tội phạm về ma túy, tội phạm về tham nhũng, tội khủng bố, tội rửa tiền. Và các tội phạm có tổ chức thuộc loại tội phạm đặc biệt nghiêm trọng khác.

Ngoài những tội kể trên, luật không quy định cho phép áp dụng biện pháp điều tra đặc biệt đối với các tội danh còn lại trong Bộ luật hình sự.

Về thẩm quyền thì Thủ trưởng cơ quan điều tra cấp tỉnh, Thủ trưởng cơ quan điều tra quân sự cấp quân khu trở lên (cơ quan điều tra trong quân đội) có quyền ra quyết định áp dụng biện pháp điều tra đặc biệt.

Nhưng trước khi thực hiện phải được sự phê chuẩn đồng ý của Viện trưởng viện kiểm sát cùng cấp.

Hoặc Viện trưởng viện kiểm sát cùng cấp nêu trên có quyền yêu cầu thủ trưởng cơ quan điều tra phải thực hiện biện pháp điều tra đặc biệt.

Có một điểm đáng lưu ý là các biện pháp điều tra bí mật chỉ được thực hiện sau khi đã khởi tố vụ án, còn thì khi sự việc mới có đơn thư tố cáo hoặc dấu hiệu nghi vấn mà chưa khởi tố vụ án thì không áp dụng biện pháp điều tra bí mật.

Đây là một điểm hạn chế của chế định pháp lý này, bởi khi đã khởi tố vụ án rồi thì đã 'rút dây động rừng'. Đối tượng đã đề phòng rồi thì việc điều tra bí mật sẽ cho hiệu quả ra sao?

Đúng ra khi cơ quan tố tụng nhận được đơn thư tố giác hoặc thông tin về tội phạm đặc biệt nghiêm trọng thì cần phải áp dụng điều tra bí mật ngay, chứ sao lại để khởi tố rồi mới làm?

Tôi cho rằng lý do có thể vì đây là một vấn đề mới, lợi hại của nó chưa biết thế nào nên các nhà làm luật mới tìm cách giảm bớt sự sắc bén của 'công vụ vũ khí mới' này trong điều tra hình sự.

Song cũng cần lưu ý tiếp là có những khi vụ án đã khởi tố rồi nhưng lại chưa khởi tố bị can, do vậy nhiều người không biết mình đã dính đến một vụ án đã bị khởi tố rồi và đang bị điều tra bí mật.

Luật mới cho phép cơ quan điều tra được thu thập bí mật dữ liệu điện tử.
Luật mới cho phép cơ quan điều tra được thu thập bí mật dữ liệu điện tử.

Dữ liệu điện tử

Cùng với quy định về các biện pháp điều tra đặc biệt thì luật cũng ràng buộc chặt chẽ thêm vào đó bằng điều luật về dữ liệu điện tử.

Theo đó Bộ luật tố tụng hình sự quy định 'Dữ liệu điện tử là ký hiệu, chữ viết, chữ số, hình ảnh, âm thanh hoặc dạng tương tự được tạo ra, lưu trữ, truyền đi hoặc nhận được bởi phương tiện điện tử'.

'Dữ liệu điện tử được thu thập từ phương tiện điện tử, mạng máy tính, mạng viễn thông, trên đường truyền và các nguồn điện tử khác'.

'Giá trị chứng cứ của dữ liệu điện tử được xác định căn cứ vào cách thức khởi tạo, lưu trữ hoặc truyền gửi dữ liệu điện tử; cách thức bảo đảm và duy trì tính toàn vẹn của dữ liệu điện tử; cách thức xác định người khởi tạo và các yếu tố phù hợp khác'.

 

Với quy định mới này (trước đây chưa có) thì những đoạn ghi âm, video ghi hình… sẽ được đánh giá là chứng cứ và sử dụng trực tiếp để xử lý hình sự, thay vì bị coi là để tham khảo hoặc giá trị chứng cứ không rõ ràng như trước đây.

Do vậy trong quan hệ giao dịch làm ăn người dân cần cẩn trọng, đặc biệt trong bối cảnh các thiết bị ghi âm ghi hình ngày một dễ kiếm giá rẻ và sử dụng thông dụng. Với quy định mới này của luật thì những lời nói hứa hẹn, cam kết hớ hênh, hoặc những hành vi dấm dúi khuất tất sẽ tăng khả năng bị phát hiện xử lý

Người ghi âm ghi hình thì lưu ý, để được dùng làm chứng cứ thì dữ liệu cần nguyên bản đừng chỉnh sửa cắt xén (vì sẽ được giám định), bằng cách đó gia tăng tối đa giá trị sử dụng của dữ liệu điện tử được sử dụng làm chứng cứ.

Máy tính cá nhân, điện thoại thông minh và địa chỉ email có thể bị xâm nhập một cách hợp pháp.
Máy tính cá nhân, điện thoại thông minh và địa chỉ email có thể bị xâm nhập một cách hợp pháp.

Xâm nhập máy tính, email

Luật mới cho phép cơ quan điều tra được thu thập bí mật dữ liệu điện tử.

Điều này đồng nghĩa với việc máy tính cá nhân và thư điện tử có thể bị xâm nhập và bị lấy đi dữ liệu.

Tất nhiên theo luật thì điều đó chỉ xảy ra trong phạm vị các đối tượng phạm tội theo các điều luật nêu trên.

Nhưng quy định mới này vẫn đem lại nguy cơ xấu trong bối cảnh tình hình xã hội Việt Nam hiện nay.

Hiện nay luật hình sự Việt Nam đang quy định một danh mục các tội về xâm phạm an ninh quốc gia rất ngặt nghèo và rộng rãi.

Nhiều hành vi chỉ đơn thuần là phát biểu ý kiến về các chính sách, đánh giá về các hoạt động của cơ quan nhà nước cũng bị quy cho là xâm phạm an ninh quốc gia.

Việc đòi hỏi thực thi các quyền công dân theo Hiến pháp và các quyền đã được ấn định trong Công ước quốc tế về các quyền dân sự và chính trị của Liên Hợp Quốc mà Việt Nam đã ký kết tham gia, như quyền biểu tình, quyền lập hội, quyền tự do báo chí… cũng bị quy cho là chống đối nhà nước.

Khi đó một số lượng lớn các nhà hoạt động xã hội, những người bất đồng chính kiến sẽ đứng trước mối nguy của các biện pháp điều tra đặc biệt.

Máy tính cá nhân, điện thoại thông minh và địa chỉ email của họ sẽ có thể bị xâm nhập một cách hợp pháp, và các thông tin từ đó có thể được sử dụng trực tiếp để kết tội họ.

Bài viết thể hiện quan điểm và văn phong của tác giả, trưởng văn phòng luật sư Công Chính ở Hà Nội.
Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Thượng viện Canada hôm 24 tháng 4 năm 2018 thông qua bản khuyến nghị của các Nghị sĩ đảng Bảo thủ chỉ trích Trung Quốc gây hấn trên Biển Đông, một tuyến đường huyết mạnh của các hoạt động giao thương quốc tế. Nhân dịp này, Diễm Thi phỏng vấn Thượng nghị sĩ Ngô Thanh Hải thuộc Đảng Bảo thủ Canada về kiến nghị này.
Chủ tịch Trần Đại Quang tại buổi họp báo kết thúc Hội nghị APEC 2017 ở Đà Nẵng hồi tháng 11/2017 Một nhà quan sát bình luận với BBC rằng Chủ tịch Trần Đại Quang lâu nay "có vấn đề về sức khỏe" và "có thể Tổng bí thư Nguyễn Phú Trọng sẽ kiêm thêm chức quyền chủ tịch nước."
Thảm cảnh bắt đầu từ vụ Buôn Mê Thuột thất thủ, tiếp đến là quyết định của Tổng thống Thiệu bỏ ngỏ Cao nguyên cho cộng quân, di tản chiến thuật. Thế là quân dân các vùng di tản bị rơi vào tình cảnh tán lọan. Nhiều quân nhân bỏ ngũ chạy về lo cho gia đình di tản. Những người dân thường cũng rời bỏ cửa nhà, ruộng vườn, tài sản tháo chạy về phía tự do như dòng thác đổ.
Số lượng học giả Trung Quốc ở nước ngoài ngày càng đông đảo hơn, cả về luật quốc tế, chính trị quốc tế, quan hệ quốc tế, họ đang tạo ra một bình diện mới về tranh luận học thuật về chủ quyền Biển Đông. -Tiến sĩ Nguyễn Thành Trung.
Trong bài trả lời phỏng vấn báo Le Figaro hôm nay 24/04/2018, David Shambaugh, một trong những chuyên gia Mỹ giỏi nhất về Trung Quốc, tỏ ra lo ngại về việc đảng Cộng Sản toàn quyền khống chế xã hội, đồng thời cảnh báo về nguy cơ xảy ra chiến tranh với Đài Loan.
Một cuộc đấu võ đúng tinh thần thể thao phải diễn ra trên võ đài với đầy đủ luật lệ và yêu cầu về hạng cân thì mới công bằng. Đương nhiên cũng có loại đánh nhau trên đường phố bất chấp luật lệ. Giống như thời La Mã, ngoài võ sĩ trên đấu trường thì còn có những võ sĩ thi đấu vô luật lệ dưới hầm mỏ.
Ban lãnh đạo Việt Nam đang tỏ cho thấy có 'quyết tâm cao' trong chống tham nhũng và chỉnh đốn đảng, những liệu còn có những thách thức nào đặt ra? Đảng Cộng sản Việt Nam đang đẩy mạnh chiến dịch chống tham nhũng, một số vụ án được khởi tố, nhiều lãnh đạo bị Đảng kỷ luật, nhiều cá nhân bị đưa ra xét xử, tuy nhiên tội tham nhũng đã không được chỉ đích danh.
càng đốt thì đảng CSVN càng rã rời, ai cũng lo là không biết khi nào đến phiên mình, vì mối dây đoàn kết bây giờ thuần tuý là quyền lợi và quyền lực, chứ không phải hệ thống giá trị, lý tuởng hay chất keo Mác-Lê gì sấc, cho nên nó tạm thời và hay thay đổi, mai mốt nếu phe mình yếu thì tới phiên mình bị làm củi đốt ra tro. Tham nhũng thì uỷ viên nào cũng đều tham nhũng, nên thực chất thì ai cũng đều là củi, hệ thống có đầu vào là người và đầu ra là củi.
“Họa vô đơn chí”, giữa lúc “phí đồng cỏ” đang khuấy động dư luận, báo chí kể thêm, ở Thiệu Dương, nông dân còn phải đóng cả “phí xuống đồng” cho máy gặt. Dẫu Giám đốc Hợp tác xã Minh Anh đã nhấn mạnh, “phí xuống đồng” cũng là tiền thế chân. Khi cho máy gặt lên bờ, xuống ruộng, nếu chủ các máy gặt không làm hư hại hạ tầng thì họ sẽ được hoàn lại tiền.
Nếu 4.5 triệu đảng viên Cộng sản Việt Nam (CSVN) chưa bị tâm thần tất cả thì số đông cán bộ tuyên truyền đã bị lá bùa “dân chủ xã hội chủ nghĩa” làm mê sảng hoảng loạn. Hiện tượng này đã phản ảnh trong luồng tuyên truyền của Ban Tuyên giáo, cơ quan có trách nhiệm giữ vững tư tưởng đảng viên, nhằm chống lại những phê phán Việt Nam không có dân chủ và tự do.
Bảo Trợ