Bế Tắc Nông Nghiệp Từ Gút Thắt Đất Đai

29 Tháng Chín 20163:59 CH(Xem: 432)

Bế tắc nông nghiệp từ gút thắt đất đai

Nam Nguyên, phóng viên RFA
000_Hkg10258873.jpg
Nông dân phun thuốc trừ sâu vào vườn cà chua tại một nông trại ở Bắc Ninh hôm 1/3/2016.
blank AFP photo

Báo cáo của Ngân hàng Thế giới hôm 27/9 tại Hà Nội chỉ ra bức tranh u tối cho nền nông nghiệp Việt Nam và khuyến cáo cần thay đổi tích cực nền tảng sản xuất để có khả năng tạo ra các sản phẩm được tin cậy, chất lượng, an toàn và bền vững.

Theo Báo cáo phát triển Việt Nam với chủ đề “Chuyển đổi nông nghiệp Việt Nam: Tăng giá trị, giảm đầu vào,” Ngân hàng Thế giới cảnh báo tổng sản lượng GDP nông nghiệp của Việt Nam đang giảm, tăng trưởng chậm lại, trong khi khoảng cách thu nhập giữa lao động nông nghiệp và phi nông nghiệp đang nới rộng. Ngoài ra tình trạng ô nhiễm môi trường cũng đang ảnh hưởng xấu đến năng suất lao động và vị thế cạnh tranh của nông sản Việt trên thị trường thế giới.

Saigon Times Online trích phát biểu của chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan tại lễ công bố bản báo cáo, theo đó do thiếu cơ chế tích tụ ruộng đất, quyền tài sản không được bảo đảm đã không thu hút đuợc doanh nghiệp đầu tư vào sản xuất nông nghiệp.

Trên thế giới ở đâu cũng vậy người làm nông nghiệp đều thiệt thòi hơn các ngành khác cho nên tùy quốc gia, chính phủ có sự tài trợ để hỗ trợ ngành nông nghiệp của họ.  
- Ông Nguyễn Minh Nhị 

Nhận định về gút thắt cản trở sản xuất nông nghiệp qui mô lớn, đặc biệt ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long, ông Nguyễn Minh Nhị nguyên Chủ tịch tỉnh An Giang phát biểu:

“Ở Việt Nam có giới hạn, đất thì manh mún mà gom lại thì chưa có hướng dẫn rõ ràng cho nên người ta chưa biết cách như thế nào. Hơn nữa quyền sở hữu không có, quyền sử dụng cũng không có trên diện tích rộng lớn hơn, người đầu tư để phát triển ngành nông nghiệp người ta rất là ngại vì đây là ngành đầu tư lợi nhuận thu về ít nhất mà cực khổ nhất. Cho nên vấn đề này phải kết hợp tổng hòa các mối quan hệ về tâm lý, về kinh tế, kỹ thuật, hành chánh…phải đồng bộ nhiều thứ để tạo điều kiện cho người nông dân yên tâm sản xuất. Trên thế giới ở đâu cũng vậy người làm nông nghiệp đều thiệt thòi hơn các ngành khác cho nên tùy quốc gia, chính phủ có sự tài trợ để hỗ trợ ngành nông nghiệp của họ.”

Theo lời ông Nguyễn Minh Nhị, hạn điền gây khó khăn cho sản xuất lớn như hình thức trang trại, nếu làm ruộng cũng phải có 50-70 ha. Nếu làm bắp còn cần con số lớn hơn thì giá thành mới thấp được. Thực trạng đất manh mún rất khó khăn, nhất là về kiến thiết cơ bản. Hạn điền và thời gian sử dụng đất làm cho người ta có tâm lý không yên tâm, từ đó nảy sinh những diễn biến phức tạp. Cựu Chủ tịch An Giang Nguyễn Minh Nhị nêu ý kiến:

"Nếu khắc phục bằng hướng dẫn của chính quyền gợi ý cho nông dân và doanh nghiệp thỏa thuận với nhau bằng hợp đồng thuê đất rồi tập trung bằng hình thức đó là nhanh nhất. Đồng thời cũng bảo đảm cho nông dân quyền còn đất của mình, nếu chuyện làm ăn của công ty khó khăn rã ra thì họ còn có miếng đất, chứ không nhất thiết là nên bán. Tập hợp như vậy có cái hay là có thể sản xuất lớn, mới có sức canh tranh được…”

Nhà nước can thiệp quá nhiều

000_9C9TZ.jpg-400.jpg
Nông dân trò chuyện trên vùng đất nông nghiệp chuyển sang khu dân cư tại một vùng ven ở Hà Nội hôm 4/4/2016. AFP photo

Được biết Hiến pháp Việt Nam qui định, đất đai sở hữu toàn dân do Nhà nước đại diện sở hữu và trực tiếp quản lý. Theo luật đất đai, nông dân chỉ có quyền sử dụng đất có thời hạn, trên mảnh đất giới hạn diện tích gọi là hạn điền. Luật Đất đai 2013 có chút cải cách khi nâng thời hạn sử dụng đất nông nghiệp lên 50 năm và mở rộng hạn điền từ 3 ha lên 30 ha cho một hộ nông dân ở những vùng đất rộng như Đồng bằng sông Cửu Long. Tuy vậy câu hỏi đặt ra là ai dám đầu tư lớn khi chỉ có quyền sử dụng đất có thời hạn mà không có quyền sở hữu đất.

Khoảng 90% đất nông nghiệp ở Việt Nam nằm trong tay các hộ làm nông nghiệp và trang trại. Phần lớn các hộ nông nghiệp có qui mô rất nhỏ. Diện tích canh tác bình quân mỗi lao động nông nghiệp của Việt Nam chỉ đạt 0,34 ha, chỉ bằng một nửa so sánh với Campuchia, Myanmar hay Philippines.

Theo VnEconomy, Ngân hàng Thế giới khuyến nghị Nhà nước Việt Nam cần bớt chỉ đạo, tăng kiến tạo để có thể chuyển đổi sang một nền nông nghiệp dựa trên hiệu quả và nâng cao giá trị gia tăng. Nhà nước cũng cần tăng cường đầu tư có chọn lọc, tập trung vào những loại hàng hóa, dịch vụ công trọng điểm.

Đây chính là lúc để Chính phủ xem xét tạo nên những chính sách đột phá, trong đó đặc biệt có mảng đất đai.
- TS Đặng Kim Sơn

Bản báo cáo của Ngân hàng Thế giới khuyến nghị rằng, chính sách kiểm soát hành chính về đất đai, can thiệp trực tiếp của Nhà nước vào cả thị trường đầu vào đầu ra và một số thể chế cũ nay trở thành lực cản kìm hãm hoặc hạn chế quá trình chuyển đổi nông nghiệp Việt Nam, làm cho nông nghiệp không theo được những hướng đi mới cần thiết để có thể tiếp tục đảm nhiệm vai trò quan trọng trong công cuộc hiện đại hóa đất nước khi Việt Nam đã là một nước thu nhập trung bình.

Trong dịp trả lời chúng tôi, TS Đặng Kim Sơn, nguyên Viện trưởng Viện Chính sách và Chiến lược Phát triển Nông nghiệp Nông thôn nhận định:

"Trước đây đã nói nhiều về việc chuyển đổi mô hình tăng trưởng, tái cơ cấu nền kinh tế, bây giờ Chính phủ nhấn mạnh rất nhiều đến vấn đề gọi là chuyển đổi mô hình quản lý của Nhà nước sang mô hình gọi là Nhà nước kiến tạo, Nhà nước xây dựng. Đây chính là lúc để Chính phủ xem xét tạo nên những chính sách đột phá, trong đó đặc biệt có mảng đất đai. Tất nhiên là thay đổi luật không phải dễ dàng và nhanh chóng được nhất là Luật Đất đai vừa mới sửa đổi, nhưng mà những chính sách đột phá có lẽ phải bắt đầu từ bây giờ, để trong tương lai có thể điều chỉnh những điều quan trọng về đất đai.”

Báo cáo “Chuyển đổi nông nghiệp Việt Nam: Tăng giá trị, giảm đầu vào” của nhóm chuyên gia Ngân hàng Thế giới đã đặt Việt Nam vào thế không thay đổi không được. Tuy vậy mức độ cải cách về quản lý đất đai của Đảng Cộng sản và Nhà nước Việt Nam hiện vẫn còn là một ẩn số.
Theo RFA

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Bà chủ tịch Quốc hội Việt Nam Nguyễn Thị Kim Ngân lên tiếng về qui định cho phép chính thức sử dụng đồng nhân dân tệ tại khu vực biên giới Việt- Trung. Mạng báo Thanh Niên dẫn phát biểu của bà Nguyễn Thị Kim Ngân tại phiên họp lần thứ 27 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội diễn ra vào sáng ngày 13/9, rằng cần phải xem xét lại thông tư 19 về quản lý ngoại hối đối với hoạt động thương mại biên giới Việt – Trung mà Thống đốc Ngân hàng Nhà nước ban hành hôm 28/8 vừa qua.
Truyền thông Việt Nam dẫn thông báo của bộ Công An cho biết, Trịnh Xuân Thanh, cựu quan chức cao cấp của chính quyền Việt Nam và đối tượng bị truy nã gắt gao vì liên quan đến một vụ án kinh tế từ gần một năm nay, đã ra đầu thú tại Cơ Quan An Ninh điều tra bộ Công An hôm nay 31/07/2017.
Hiện nay, Việt Nam đang có 'hàng triệu' người có ý kiến bất đồng với chính quyền, mà trong số đó không nhất thiết phải là những người 'đi biểu tình' và 'hô khẩu hiệu', xử 'nặng và chủ quan' đối với họ như hiện nay là 'lợi bất cập hại' đối với chính quyền, ý kiến của khách mời nói với Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC Tiếng Việt.
Hôm 24 tháng 5, BBC trích nguồn từ ngành dầu khí Việt Nam cho biết Hà Nội đã cho ngừng việc thăm dò dầu khí ở lô 136/3 ngoài khơi Việt Nam trước sức ép của Trung Quốc. Mặc dù chính phủ Việt Nam chưa chính thức lên tiếng về động thái đó nhưng Bộ Ngoại giao Trung Quốc mới đây nói rằng Trung Quốc yêu cầu bên thứ ba phải ngừng các hoạt động đơn phương tại khu vực tranh chấp ở Biển Đông.
Hà Nội hôm thứ Ba đã thông qua kế hoạch cấm xe máy trong nội thành từ năm 2030 nhằm giảm ùn tắc giao thông và ô nhiễm, trang web của Ủy ban Nhân dân Thành phố cho biết. Nhà chức trách thủ đô lần đầu tiên cân nhắc ban hành lệnh cấm xe máy vào năm ngoái vì lo sợ những đường phố chật hẹp sẽ bị quá tải khi dân số tăng mạnh và tầng lớp trung lưu mua xe hơi nhiều kỷ lục.
Các thông tin rò rỉ trong những ngày qua về việc Việt Nam đã tiến hành khoan dò dầu khí tại một lô trong vùng bị Bắc Kinh đòi chủ quyền vừa được giới công nghiệp dầu khí tại Singapore xác nhận. Trang mạng BBC Anh ngữ ngày 05/07/2017 trích dẫn nhiều nguồn tin tiết lộ rằng khu vực liên can cách bờ biển đông nam Việt Nam khoảng 250 hải lý.
Một bạn trẻ có tên Trần Hoàng Phúc, 23 tuổi, ở tại Sài Gòn hiện đang bị giam giữ ở Trại Tạm giam Số 1, Công an Thành phố Hà Nội với cáo buộc ‘tàng trữ tài liệu, làm, đăng tải các video có nội dung tuyên truyền chống nhà nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam trên mạng Internet’, theo điều 88 Bộ Luật Hình sự Việt Nam.
HÀ NỘI, Việt Nam (NV) – Do ngân sách thâm thủng trong khi thiếu tiền trả nợ nước ngoài và nhu cầu thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, chính quyền Việt Nam lại hâm nóng chuyện nhà nước vay đô la và vàng của dân chúng. Theo bản tin tường thuật của tờ Thời Báo Kinh Tế Việt Nam, “các thành viên hội
Một nhà nghiên cứu, Tiến sĩ Ngô Thương Tô (Shang-su Wu), mới đây viết bài trên trang The Diplomat về "những điểm yếu của quân đội Việt Nam" (The Weak Points in Vietnam's Military). Ông viết rằng "bất chấp những đầu tư quốc phòng lớn, một số điểm thiếu đầu tư của quân đội Việt Nam dễ bị tổn thương nếu Trung Quốc tấn công".
Khách đến từ châu Âu đạt khoảng gần 1 triệu lượt người, chiếm khoảng 25% Cơ quan thống kê Việt Nam nói lượng du khách nước ngoài nửa năm đầu tăng hơn 30%, đa số từ châu Á và khách Trung Quốc ‘tăng gấp đôi’.
HÀ NỘI (NV) - Giới chuyên môn và người dân cho rằng giải thích đường sắt trên cao Cát Linh-Hà Đông “uốn lượn” được thiết kế theo nguyên tắc “vào ga lên dốc, ra khỏi ga xuống dốc” là ngụy biện.
Việt Nam, ngành điện lực do nhà nước quản lý, hay nói cách khác là ngành độc quyền của nhà nước, mọi sự biến thiên tăng hay giảm về giá điện đều liên quan đến đời sống của người dân. Trong đợt thu tiền điện trên toàn quốc vừa qua, giá điện đột ngột gia tăng lên gấp rưỡi, gấp đôi, thậm chí có nhiều gia đình phải trả gấp ba số tiền trước đây mặc dù mức độ sử dụng điện không hề thay đổi.
QUẢNG NGÃI (NV) .- Từ đầu năm đến nay, 34 tàu đánh cá của Việt Nam đã bị tàu tuần Trung Quốc”uy hiếp, tấn công”, trong đó có 23 tàu của tỉnh Quảng Ngãi.
Một nhà sư Khmer Krom cùng tham gia đoàn kiểm tra biên giới cho biết một nhóm bộ đội và một nhóm người Việt mặc thường phục dùng vũ lực ngăn cản không cho họ đến kiểm tra đường biên giới. Sư chia sẽ: “Bộ đội biên phòng khoảng hai chục người, và mấy người mặc đồ thường khoảng từ năm chục đến sáu chục người.
Sài Gòn với một thuở mệnh danh hòn ngọc viễn đông, một thuở mà ông Lý Quang Diệu đã từng mơ một ngày nào đó sẽ biến quốc đảo Singapore thành một Sài Gòn khác. Thế rồi câu chuyện về Sài Gòn hoa lệ cũng nhanh chóng đi vào quá khứ, thay vào đó là một Sài Gòn chằng chịt đường dây điện, nhà cửa chồng chất lên nhau, những con đường kẹt xe luôn cho cảm giác Sài Gòn là một tổ mối quá tải và khi mùa mưa đến
Chưa năm nào giống như năm nay, người Hà Nội phải liên tục chứng kiến hàng loạt tại ương về môi sinh do con người và thiên nhiên gây ra. Trong đó, những tai ương môi sinh do con người chiếm phần lớn, những tai ương do thiên nhiên gây ra vốn không đáng kể nhưng do sự cẩu thả, vô tâm của con người lại hóa thành trầm trọng.
Nguyên thứ trưởng thứ nhất Bộ Ngoại giao Việt Nam Trần Quang Cơ vừa qua đời tối hôm thứ Năm 25/6 ở tuổi 89. Lễ tang ông sẽ được tổ chức tại Nhà tang lễ Quốc gia, số 5 Trần Thánh Tông, Hà Nội, sáng ngày 1/7.
ĐỒNG NAI (NV) - Hàng trăm hecta đất gần khu vực dự kiến xây phi trường Long Thành đã được nhiều chủ đầu tư chuẩn bị sẵn để đợi “sóng” bất động sản. Khảo sát của VNExpress, cách phi trường quốc tế Long Thành từ vài km đến 30km (cây số) có hàng chục doanh nghiệp chạy đua săn cơ hội ở “vùng đất hứa” này.
Người Thượng mình hiện nay ở Thái Lan nếu gom lại thì có khoảng hơn 300 người. Chạy sang đây tỵ nạn vì mình không có tự do tín ngưỡng về tôn giáo, còn về đất đai của mình thì chính quyền họ đã cướp đi. Họ còn đàn áp những người có niềm tin tôn giáo, có người bị bắt bỏ tù và cũng có người đã chết trong tù. -Ông R’Ma B’Lie
Cục trưởng Điện lực thành phố Đông Quản, tỉnh Quảng Đông, định hối lộ công an Việt Nam khi bị bắt, theo truyền thông trong nước. Theo truyền thông Việt Nam, ông này, bị Trung Quốc truy nã về tội nhận hối lộ, đã đề nghị hối lộ hàng tỉ đồng cho công an Việt Nam khi bị bắt.
Bảo Trợ