Làm Thế Nào Để Thân Tâm Được An Lạc?

25 Tháng Mười Một 20156:10 CH(Xem: 910)

Làm thế nào để thân tâm được an lạc?


BS Đỗ Hồng Ngọc

loique_-_buom-contentNgười ta ai cũng mong cho “thân tâm thường an lạc,” tức thân thì luôn luôn (thường) AN còn tâm thì luôn luôn LẠC! Mà ta biết thân thì bất tịnh, tâm thì vô thường... nên rất khó mà an lạc được. Tuy vậy, cũng có thể đạt đến một mức nào đó nếu biết cách. Một nhà báo phỏng vấn cụ già trên 100 tuổi bí quyết sống trường thọ mà vui khỏe, cụ nói có bí quyết gì đâu, chẳng qua sáng nào thức dậy tôi cũng tự hỏi mình hôm nay mình nên sống ở “thiên đàng” hay ở “địa ngục”? Rồi lưỡng lự một chút, tôi chọn “thiên đàng”!

Tổ Chức Sức Khỏe Thế Giới (WHO) định nghĩa, “Sức khỏe là một tình trạng hoàn toàn sảng khoái (well being) về thể chất, tâm thân và xã hội, chớ không phải chỉ là không có bệnh hay tật.” Như vậy để “thân tâm thường an lạc” rõ ràng phải gồm cả 3 yếu tố: thể chất (physical), tâm thần (mental) và xã hội (social). Thân an lạc tức thể chất (physical) an và lạc. An và lạc đây hiểu là một trạng thái well-being. Ta biết thân là do “tứ đại” đất nước gió lửa hợp thành, sự hòa hợp của tứ đại là điều kiện để thân được an lạc. Cơ thể ta có hơn chục ngàn tỷ tế bào hình thành, luôn luôn biến dịch. Các chất liệu trong cơ thể tương tác, tương ứng với nhau nếu điều hòa thì sẽ “an lạc,” còn không thì ta mắc bệnh.

Còn tâm an lạc là cái “mental well-being” trong định nghĩa nói trên. Tâm vốn nhảy nhót như khỉ như ngựa (tâm viên ý mã), không lúc nào dừng lại để được yên nên khó mà an lạc! Hai ngàn sáu trăm năm trước, đệ tử đã hỏi Đức Phật “Làm sao để an trụ tâm? Làm sao để hàng phục tâm?” (kinh Kim Cang), Phật bảo “Ưng vô sở trụ nhi sanh kỳ tâm.” Nghĩa là đừng có “trụ” vào đâu cả để mà sinh cái tâm! Nhưng “bất thủ ư tướng như như bất động” là rất khó. Chỉ có thể thấy biết khi ta hiểu được Vô thường, Khổ, Vô ngã, Không, Duyên sinh... và điều này có thể thực hiện từng bước trong Thiền định. Nhưng không dễ vì ta sống trong một xã hội quay cuồng, điên đảo mộng tưởng, toàn cầu hóa, thế giới phẳng, tràn ngập thông tin... nên tâm càng bất an.

An lạc về mặt xã hội càng quan trọng. Mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình, mối quan hệ giữa chòm xóm và rộng ra trong cộng đồng... giúp ta có một đời sống hạnh phúc. Một thì dụ: mối quan hệ giữa thầy thuốc với bệnh nhân cũng góp phần làm cho bệnh tật tăng hay giảm! Yếu tố xã hội phải được quan tâm nhiều hơn vì chính nó tạo ra môi trường sống của ta. Bây giờ ra đường kẹt xe, khói bụi mù trời, đi bộ trên lề đường cũng cảm thấy bất an... Bhutan, một xứ nhỏ ở chân núi Hy Mã Lạp Sơn đã có một chính sách bảo vệ môi trường thật tốt để mang lại hạnh phúc cho người dân. Cả môi trường thiên nhiên và môi trường xã hội. Họ không đo đạc sự phát triển kinh tế bằng GNP như các quốc gia khác mà đo bằng Tổng Hạnh Phúc Quốc Gia (GNH = Gross National Happiness).

Điều quan trọng để được an lạc thân tâm chính là yếu tố bên trong của mỗi chúng ta. Xã hội ngày nay bệnh hoạn nhiều là do stress, sự căng thẳng, mất quân bình trong lối sống, do môi trường sống, do thực phẩm... Stress là một phản ứng sinh học, giúp con người thoát hiểm trước thú dữ, hòn tên mũi đạn ngày xa xưa. Thế nhưng trong thời buổi hiện đại, stress chính là sự căng thẳng trong đời sống, khiến cơ thể lúc nào cũng căng cứng, phòng vệ, không thư giãn được trong một thế giới vật chất đua đòi, đấu đá tranh giành nên tình trạng stress đã âm thầm dẫn tới những tác hại đến thân tâm. Một nghiên cứu của Đại Học Harvard cho thấy từ 60-90% các trường hợp bệnh đến bác sĩ là do có nguồn gốc sâu xa từ stress. Bác sĩ có thể chữa được cái đau trước mắt nhưng cái khổ chập chùng đằng sau thì bác sĩ không quan tâm. Mà con người thì đau và khổ luôn gắn với nhau, cái này sinh cái kia và ngược lại. Nhờ những tiến bộ “vật chất” mà nay ta có thiên lý nhãn, thuận phong nhĩ, có thể “cân đẩu vân” tứ phương và có đủ 72 phép thần thông chỉ trên một bàn tay với vài cái nút bấm... Vấn đề là ở con người, nhận thức nó ra sao, “thấy biết” (tri kiến) nó ra sao để có thể hạnh phúc.

“Biết tự tại để sống hạnh phúc.” Tự tại là sự tự do bên trong, quay về bên trong, nương tựa chính mình, bởi “bác sĩ tốt nhất là chính mình.” Kiên trì, nhẫn nại để rèn tập. Vượt thoát những ràng buộc, dính mắc.

Có một lời khuyên của Tổ Chức Sức Khỏe Thế Giới (WHO) nên theo, đó là SAFE, chữ viết tắt của các biện pháp giúp tránh bệnh tật hoặc làm giảm bệnh tật:

Smoking (không hút thuốc lá),
Alcohol (không uống rượu),
Food (dinh dưỡng đúng cách),
Exercise (rèn luyện thể lực).

Sau này tôi thêm chữ R thành SAFER, nghĩa là an toàn hơn:

Chữ R đó là Respiration (thở đúng phương pháp, tức thở bụng).

Tuệ Tĩnh, thầy thuốc, thiền sư thế kỷ XIV nước ta cũng đã khuyên:

Bế tinh dưỡng khí tồn thần
Thanh tâm quả dục thủ chân luyện hình

Phật hoàng Trần Nhân Tông thì khuyên:

Cư trần lạc đạo thả tùy duyên
Cơ tắc xan hề không tắc miên
Gia tung hữu bảo hưu tầm mích
Đối cảnh vô tâm mạc vấn thiền.

Bác sĩ tốt nhất là chính mình. Đúng vậy!

Biết sống “từ bi hỷ xả” và trước hết hãy từ bi hỷ xả với chính mình.

Theo Nguoi-viet.com

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Làm vui lòпg пgười khác thì chi bằпg hãy làm vui lòпg mình. Cuộc sốпg khốn khổ thì mìпh hãy sốпg tɾàn đầy ý thơ. Thế gian bạc bẽo thì mìпh hãy sốпg tìпh sâu пghĩɑ пặng. Đó mới là sốпg có bản lĩnh. Biết cúi đầu sẽ khôпg bị đụпg cửa; biết пhượпg bộ sẽ khôпg ρhải lùi bước; пgười cầu khuyết thiếu mới có cảm giác hài lòng; пgười tiếc ρhúc mới có được hạпh ρhúc… Cuộc đời con пgười quả khôпg Ԁễ Ԁàng, bao đắпg cay mặn пgọt, lúc vui buồn hợp taп, chúпg tɑ vẫn ρhải sốпg tốt, tɾoпg пhữпg пăm còn lại củɑ cuộc đời, cần sốпg một cuộc sốпg theo cách mà mìпh muốп. Ban đầu chúпg tɑ đến với thế giới пày là vì khôпg thể khôпg đếп. Cuối cùпg chúпg tɑ ɾời khỏi thế gian cũпg bởi vì khôпg thể khôпg đi. Quá tɾìпh ở giữɑ đó thì chúпg tɑ có thể sốпg tùy theo ý mình.
3. Hãy sống ở đây và bây giờ, không phải cho những ngày đã qua và những ngày sắp tới. Bạn chỉ có thể lo toan cho ngày hôm nay thôi. Ngày hôm qua đã trôi qua và ngày mai có thể sẽ không đến. 4. Hãy vui chơi với các cháu (nếu bạn may mắn có chúng) nhưng đừng làm người giữ trẻ toàn thời gian. Bạn không có nghĩa vụ phải chăm sóc chúng. Bạn không có tội lỗi gì nếu từ chối giữ trẻ cho bất kỳ con cháu ai, kể cả cháu của riêng bạn. Nghĩa vụ làm cha mẹ của bạn là chỉ đối với con cái của bạn mà thôi. Sau khi bạn đã nuôi dạy chúng thành người
Một người ông thấy cháu trai mình tranh cãi gay gắt với vợ liền hỏi: “Tại sao cháu lại lớn tiếng khi cãi nhau với vợ vậy?”. “Cháu mất kiên nhẫn khi cô ấy không hiểu quan điểm của cháu”. “Nhưng ông thấy vợ cháu đứng đủ gần để có thể nghe thấy lời cháu ngay cả khi cháu có thể nói chuyện một cách bình tĩnh mà. Không nhất thiết phải lớn tiếng như vậy”. “Cháu lớn tiếng để cô ấy nghe được và chấm dứt việc tranh cãi ở đây”. “Đó không phải là lý do để cháu lớn tiếng. Lý do thực sự là khi cháu giận vợ, trái tim cháu đã rời xa trái tim cô ấy. Vì vậy, dù gần gũi về thể xác nhưng cháu vẫn cảm thấy đang ở rất xa nhau nên cháu mới lớn tiếng”. “Nếu đó là lý do để lên giọng với nhau, chúng ta sẽ làm gì khi yêu nhau ?”.
Một ngày rất ngắn, ngắn đến mức chưa nắm được cái sáng sớm thì đã tới hoàng hôn. Một năm thật ngắn, ngắn đến mức chưa kịp thưởng thức sắc màu đầu xuân thì đã tới sương thu. Một cuộc đời rất ngắn, ngắn tới mức chưa kịp hưởng thụ những năm tháng đẹp thì người đã già rồi. Luôn luôn đến quá nhanh mà hiểu ra thì quá muộn, cho nên chúng ta phải học cách trân trọng, trân trọng tình thân, tình bạn, tình đồng nghiệp, tình yêu, tình vợ chồng, tình phụ mẫu, tình đồng loại ...
Bạn có bao giờ bị ảnh hưởng mạnh mẽ từ năng lượng bên ngoài, như không gian và con người xung quanh? Khi bạn ở gần ai đó đang trải qua những cảm xúc mãnh liệt như phấn khích hoặc lo lắng, bạn có cảm nhận được cảm xúc của họ? Người nhạy cảm có khả năng cảm nhận không chỉ năng lượng và cảm xúc của riêng bản thân mà còn cả năng lượng và cảm xúc của người khác.(Hình: Priscilla Du Preez/Unsplash) Bạn có dễ dàng hiểu được quan điểm hoặc trải nghiệm cảm xúc của người khác, ngay cả khi họ không giao tiếp? Bạn có cảm nhận được cảm xúc một cách sâu sắc, và bạn có bị xúc động mạnh khi âm nhạc vang lên, những câu chuyện trong sách hoặc phim hay những điều truyền cảm hứng mà bạn chứng kiến?
Các quý ông, quý bà 60 tuổi trở lên chỉ cần nhớ: * Đêm Bảy : ngủ trên 7 giờ trong một đêm * Ngày Ba : một ngày ăn ba bữa hay nhiều hơn. * Vô ra không tính : mỗi lần đi ra hoặc đi vô, nhớ uống nhiều nước. 1. Câu châm ngôn thứ nhất: “Trong thiên hạ, không có chuyện làm biếng mà có thể có một thân thể khỏe mạnh.” 2. Câu châm ngôn thứ hai: - Với những việc không vui của dĩ vãng và nghịch cảnh, không thấy khó chịu. - Đối với những ngày sắp tới không có ước vọng quá cao, nhưng luôn cầu bình an hạnh phúc.
Tương lai khi bạn già đi, bạn mong đợi ai? Cùng nghe những lời thật tâm từ một nhóm bạn già. Người già mong đợi vào ai? Bản thân, bản thân, câu trả lời vẫn chỉ có thể là bản thân. Có một chiếc nồi của riêng mình, trước lúc chết tuyệt đối không được vứt bỏ, có một người vợ, hãy tận tâm đồng hành, có một cơ thể, hãy bảo trọng thật tốt; có một trạng thái tốt, hãy tự tạo niềm vui cho chính bản thân mình! Già rồi, chúng ta đã già rồi! Chỉ là sức khỏe vẫn còn tốt, đầu óc còn tỉnh táo, người già, mong đợi ai! Để bàn về chuyện này cần phân ra vài giai đoạn. Giai đoạn đầu tiên Sau khi nghỉ hưu độ 60-70 tuổi cơ thể còn tốt, có điều kiện. Thích ăn gì thì ăn nhiều một chút, muốn mặc gì thì mặc nhiều một chút, muốn vui chơi thì cứ mặc sức vui chơi. Đừng tiếp tục hà khắc với chính mình, quãng thời gian thế này không còn nhiều, cần trân trọng nắm giữ. Luôn giữ trong mình một khoảng tiền, giữ lại ngôi nhà, sắp xếp sẵn đường lui cuối đời.
Năm 399 trước Công Nguyên, Socrates, triết gia vĩ đại Hy Lạp cổ – một trong những người đặt nền móng cho triết học phương Tây, bị phán xét và kết án tử hình. Ông bị toà án Athens cáo buộc không tin vào các vị thần Hy Lạp cổ, làm bại hoại thanh thiếu niên. Ông bị buộc phải kết liễu đời mình bằng cách tự uống thuốc độc. / Bài viết: Yến Phi - Thiết kế: Tự Minh
TVHOA KỲLITTLE SAIGON VIỆT NAMTHẾ GIỚIĐỜI SỐNG Xe Hơi PHỤ NỮ GIẢI TRÍ >> Tại một số thời điểm trong cuộc đời, chúng ta sẽ gặp các vấn đề về giao tiếp, trao đổi thông tin, suy nghĩ với người khác, đặc biệt là người gần gũi nhất với mình, chính là người yêu hay người bạn đời. Các cặp yêu thương và chung sống với nhau lâu năm thường thì, một là sẽ ngày càng gần gũi, gắn bó và thấu hiểu nhau hơn; còn hai là sẽ có những khoảng cách về việc giao tiếp. Vì sao? Bạn không thể mong đợi đối phương của mình biết được suy nghĩ của bạn khi không nói ra những suy nghĩ, tâm tư của mình. (Hình minh họa: Joshua Ness/Unsplash)
🌷1. Một người hay tươi cười không có nghĩa là họ không có nỗi buồn, chỉ là họ biết cách giấu đi nỗi buồn ấy để không ảnh hưởng tới cảm xúc của bất cứ ai 🌷2. Một người hay tươi cười không có nghĩa là họ có thể dễ dàng chấp nhận những lời nói xúc phạm từ người khác, nói năng thì suy nghĩ cho kĩ. Đừng tưởng chuyện gì cũng vui, nói xong lại vịn cớ trêu đùa, khôn quá cơ! 🌷3. Một người hay tươi cười không có nghĩa là họ vô tư vô tâm, thực ra chuyện gì họ cũng biết họ cũng hiểu hết, quan trọng là có muốn thể hiện hay không thôi 🌷4. Một người hay tươi cười thường rất dễ tính, rất chân thành với bạn bè, sẵn sàng dốc lòng giúp đỡ người yêu thương. 🌷5. Một người hay tươi cười luôn biết nghĩ cho người khác, nên thi thoảng bị xem nhẹ mà ôm hết thiệt thòi
Bảo Trợ