'Trục trặc' kinh tế TQ và cơ hội 'thoát Trung' cho VN

29 Tháng Tám 20155:18 SA(Xem: 585)
  TS Nguyễn Văn Phú từ ĐH Strassbourg, Pháp cho rằng Việt Nam cần có các biện pháp giảm, thoát khỏi lệ thuộc kinh tế vào Trung Quốc.

Trục trặc kinh tế và chao đảo trên thị trường tài chính Trung Quốc gợi ý trở lại các bàn luận về chủ đề 'Thoát Trung' hay tránh, giảm điều được cho là lệ thuộc thái quá về kinh tế và nhiều mặt khác của Việt Nam vào Trung Quốc, theo các chuyên gia và nhà bình luận xung quanh Bàn tròn thứ Năm tuần này của BBC.

Trao đổi với các vị khách tại bàn tròn với chủ đề 'Rối loạn kinh tế Trung Quốc - ảnh hưởng khu vực và Việt Nam' hôm 27/8/2015, kinh tế gia Nguyễn Văn Phú, từ Trung tâm Nghiên cứu Khoa học Quốc gia và Đại học Strasbourg, Pháp, nói:

"Trung Quốc phát triển hay không, đó là vấn đề của Trung Quốc, bây giờ vấn đề đặt ra là phía Việt Nam, chúng ta phải làm gì?

"Chúng ta thoát Trung, chúng ta có nên hợp tác phát triển kinh tế hay là một mặt gì đó với Trung Quốc hay không thì đó là vấn đề của chúng ta (Việt Nam), chúng ta phải tự quyết định.

"Chỉ riêng về vấn đề kinh tế, thì chúng ta thấy có nhiều vấn đề, nhiều bất cập, như các quý vị đã nghe, là buôn lậu, nhập siêu hay đầu tư công... ở Việt Nam không có hiệu quả.

"Bây giờ chúng ta phải làm những mặt đó, chúng ta phải làm thế nào cho những vấn đề đó tốt hơn, có như vậy chúng ta mới có thể tồn tại được song hành với Trung Quốc trong nền kinh tế toàn cầu hóa.

"Chúng ta có thể phụ thuộc lẫn nhau, nhưng bởi vì có toàn cầu hóa, bởi vì những sự tương tác đó sẽ giúp nhau win-win (cùng thắng), chúng ta sẽ đạt thắng lợi trong lâu dài," Tiến sỹ Nguyễn Văn Phú nêu quan điểm.

Bình luận về trục trặc và rối nhiễu vừa qua trong nền kinh tế Trung Quốc, đặc biệt các xáo trộn trên thị trường chứng khoán thể hiện qua các hiệu ứng như 'vỡ bong bóng' và phản ứng tâm lý 'hoảng loạn' thậm chí tác động vượt ra ngoài Trung Quốc, nhà nghiên cứu kinh tế từ Pháp, nói:

"Tình hình này nó cũng giống như là ở Việt Nam khi mới mở cửa thị trường chứng khoán Việt Nam, nhưng ở Việt Nam quy mô nhỏ hơn nhiều, thành ra không có tác động gì trên thế giới cả.

blankImage copyright vtv6.vtv.vn
Image caption Để tránh lệ thuộc kinh tế Trung Quốc, Việt Nam phải mạnh mẽ chuyển hướng mà đặc biệt hướng tới 'công nghệ nguồn', theo TS. Lê Xuân Nghĩa.

"Còn Trung Quốc đây là một nền kinh tế lớn thứ hai trên thế giới, do đó có một hiện tượng gì ở Trung Quốc thì cả thế giới sẽ bị ảnh hưởng, đó là điều chắc chắn.

"Còn ý kiến nữa là đến tận bây giờ đánh giá là nó đã có điểm dừng hay chưa thì đúng như anh Trần Trang (khách mời, phóng viên BBC Tiếng Trung) đã nói, chúng ta cũng chưa biết được.

"Bởi vì nó còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố nữa, mà tôi nghĩ là cần phải nghiên cứu thêm vấn đề này, nhất là các nghiên cứu để cảnh báo trong thời gian tới...," TS. Nguyễn Văn Phú nói.

Chuyển hướng mạnh mẽ

Ngay trước cuộc tọa đàm bàn tròn trực tuyến, một chuyên gia kinh tế từ Hà Nội, nguyên Phó Chủ tịch Ủy ban giám sát tài chính quốc gia, nguyên Vụ trưởng Vụ Chiến lược Phát triển Ngân hàng, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, cũng nêu quan điểm về 'thoát Trung' trong dịp này.

Trao đổi với BBC hôm thứ Năm, Tiến sỹ Lê Xuân Nghĩa nói:

"Thực ra các chuyên gia của Việt Nam cũng đã đặt vấn đề này với chính phủ từ cách đây vài ba năm, sau vụ mà Trung Quốc mang giàn khoan vào, thế nhưng mà chuyện lệ thuộc kinh tế giữa Việt Nam và Trung Quốc là một vấn đề có tính cơ cấu và nó có tính quy luật.

"Tức là nó giống như là đàn chim nhạn bay ở trên trời, thế thì muốn thay đổi thứ tự của đàn chim nhạn bay trên trời thì Việt Nam phải có một cải cách mạnh mẽ mà đặc biệt là phải cải cách hướng tới công nghệ nguồn.

"Chứ còn như hiện nay chúng ta phụ thuộc nhiều vào công nghệ của Trung Quốc, thế còn giải quyết vấn đề này chỉ bằng tỷ giá hối đoái hoặc biện pháp tài chính không thôi thì không ổn, mà nó phải là một chương trình tái cấu trúc lại nền kinh tế theo hướng tiếp cận công nghệ nguồn của Nhật Bản hoặc của Mỹ.

blank
Image caption Phóng viên Ben Ngô của BBC Việt ngữ từ Bangkok cho rằng 'thoát Trung' phải là một quá trình dài hơi để chuẩn bị mà không phải là 'ngày một, ngày hai'.

"Và muốn làm được điều ấy, tôi nghĩ rằng Việt Nam phải đi từng bước, đầu tiên ví dụ như là phát triển công nghiệp phụ trợ, rồi cùng với việc gia nhập các Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) hoặc là TPP (Hiệp định Hợp tác Đối tác Xuyên Thái Bình Dương) chẳng hạn, tận dụng những cơ hội ấy để tiếp nhận công nghệ nguồn của Mỹ.

"Và hơn nữa, Việt Nam cũng phải có những chuyển hướng rất mạnh từ những doanh nghiệp khởi nghiệp, rồi từ hệ thống giáo dục, đào tạo, theo hướng phải thúc đẩy thị trường công nghệ phát triển thì mới có thể thay đổi được tình hình.

"Còn nếu chúng ta mà công nghệ vẫn cứ lạc hậu, đương nhiên là chúng ta vẫn phải xếp hàng như một đàn chim nhạn bay trên trời thôi," ông Lê Xuân Nghĩa nói với BBC.

Quá trình dài hơi

Đóng góp từ Bangkok cho cuộc Tọa đàm Bàn tròn, phóng viên Ben Ngô của BBC Việt ngữ, nêu quan điểm về vấn đề 'thoát Trung' của Việt Nam.

Anh nói: "Chuyện thoát Trung tôi nghĩ nó không phải là ngắn hạn mà nó là một quá trình dài hơi, chuẩn bị về từ kinh tế cho tới thể chế.

"Có tạo cú hích thì nó mới đúng nghĩa của từ này.

"Tôi nghĩ chuyện đó không có trong ngày một ngày mai, mà nó cần trong quá trình để chuẩn bị tốt hơn cho việc này."

Còn kinh tế gia Bùi Kiến Thành, nhà phân tích về chính sách tài chính, kinh tế vĩ mô từ Hà Nội, nêu quan điểm với Tọa đàm:

"Việt Nam ở ngay cạnh nách của Trung Quốc, mình (Việt Nam) có biên giới rất dài đối với Trung Quốc, cho nên mình luôn luôn có ảnh hưởng và mình muốn thoát Trung, không phải thoát Trung về kinh tế mà thoát Trung về nhiều mặt.

blank
Image caption Kinh tế gia Bùi Kiến Thành cho rằng trong hợp tác kinh tế với Trung Quốc, Việt Nam cần tìm ra những cơ hội và phát huy lợi thế của mình tốt hơn.

"Nhưng có cái chúng ta hợp tác với Trung Quốc có lợi, chúng ta phải nghĩ đến vấn đề hợp tác với Trung Quốc có phần nào chúng ta phải xem lại hay không

"Vấn đề đối với thương mại, ngoại thương, chúng ta (Việt Nam) bị nạn buôn lậu rất nhiều, vì vậy trong tổng kim ngạch xuất - nhập khẩu của Việt Nam với Trung Quốc, chúng ta bị vấn đề nhập âm rất là nhiều từ Trung Quốc.

"Mà cái nhập âm đó một phần rất là lớn là do cái tiểu thương biên mậu, hay là hàng lậu từ Trung Quốc qua, thì đó là một khía cạnh của vấn đề.

"Nhưng đối với tôi vấn đề lớn không phải ở đấy, vấn đề lớn là giữa Việt Nam với Trung Quốc, Việt Nam có cái gì chúng ta có thể phát triển lên, hợp tác tốt, để chúng ta có thể lợi, có cái lợi thế và thương mại với Trung Quốc, chúng ta nên khai thác thị trường Trung Quốc cho tốt.

"Chúng ta xuất khẩu qua Trung Quốc cho tốt và chúng ta có thể khai thác những tiềm năng của Trung Quốc mà có lợi thế cho Việt Nam, chúng ta phải nghiên cứu.

"Thì đây là một cơ hội, tôi không thấy đây chỉ là một nguy cơ. Trong nguy cơ nó có vừa 'nguy', vừa 'cơ', tức là nguy hiểm và cơ hội, thì chúng ta phải khai thác những gì là có được sự hợp tác chung trong hợp tác kinh tế giữa Trung Quốc với Việt Nam," ông Bùi Kiến Thành nói với cuộc tọa đàm của BBC.

Quý vị có thể theo dõi toàn bộ cuộc tọa đàm trên kênh Youtube của BBC Việt ngữ tại đây.

Theo BBC

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Tác giả Pingping Yu đã có bài bình luận với tiêu đề “Đã đến lúc người Mỹ chống lại nạn trộm cắp công nghệ của Trung Quốc”, đăng tải trên Epochtimes ngày 15/4. Dưới đây là nội dung bài viết 30 năm trước, Hoa Kỳ bắt đầu mở cửa với Trung Quốc theo chính sách “can dự mang tính xây dựng”, với hy vọng giúp Trung Quốc tự do hóa và hướng nước này trở thành một quốc gia “ổn định, cởi mở và không hiếu chiến”, như cựu Tổng thống Bill Clinton đã hình dung. Vào thời điểm đó, công nghệ của Trung Quốc tụt hậu so với Hoa Kỳ. Không thể tưởng tượng được, một ngày nào đó, Trung Quốc sẽ trở thành một đối thủ cạnh tranh về công nghệ [với nước Mỹ]. Sau ba thập kỷ mở cửa thương mại, bây giờ Trung Quốc dường chỉ “cách gang tấc” là có thể thay thế nước Mỹ trở thành nhà cung cấp công nghệ hàng đầu thế giới. Chuyện này xảy ra như thế nào?
Thế là một tòa án ở Minneapolis đã đăng đường xét xử vụ viên cảnh sát Derek Chauvin, một người Mỹ da trắng, đã đè đầu gối lên cổ George Floyd, 46 tuổi, một người Mỹ da đen, trong chín phút rưỡi khi bắt giữ anh ta vì bị tình nghi xài tiền giả. Floyd chết, và chuyện đáng tiếc ấy đã xảy vào buổi tối hôm 25 tháng 5, 2020. Sau gần một năm, phiên xử đầu tiên đã diễn ra ngày 29 tháng 3 trong bầu không khí khá căng thẳng và nghi kỵ cả bên trong lẫn bên ngoài phòng xử. Trong gần một năm qua, cái chết của Floyd đã làm thay đổi nước Mỹ hoàn toàn. An ninh, trật tự tại những nơi công cộng không còn. Công lý nằm trong tay đám đông bạo động làm chủ trên đường phố, và nhiều tai to mặt lớn trong chính quyền đã hãnh diện được quỳ gối và vinh danh Công lý của BLM và Antifa, hai tổ chức đã công khai đứng ra nhận công lãnh đạo phong trào tranh đấu cho công lý và bình đẳng chủng tộc của dân Mỹ.
Ngay từ khi thành lập ngày 26/10/1955, Việt Nam Cộng Hòa chọn con đường phát triển xã hội lấy con người (người dân) làm trọng tâm và tự chủ quốc gia làm mục tiêu chiến lược, nên đến nay vẫn còn nhiều ảnh hưởng để chúng ta tìm hiểu và học hỏi. Tự cung tự chủ Trong thời thuộc địa người Pháp tập trung xây dựng kỹ nghệ ở miền Bắc Việt Nam, nên ngay khi thành lập Chính phủ Việt Nam Cộng Hòa đã hướng đến phát triển kỹ nghệ nhẹ và kỹ nghệ tiêu dùng phục vụ nhu cầu quốc nội. Để có thể tự chủ về kinh tế, chính phủ khuyến khích các nhà tư sản ngoại quốc, đa số là người Hoa có quốc tịch Trung Hoa Dân Quốc, trở thành công dân Việt Nam Cộng Hòa. Với chủ trương kinh tế tự do, Chính phủ chỉ giữ một số hoạt động công ích, như điện, nước, hỏa xa, hàng không, còn hầu hết mọi hoạt động kinh tế đều để tư nhân vận hành.
Tổng thống Joe Biden muốn thực hiện chính sách 'nước Mỹ trở lại' tăng cường sự lãnh đạo của Mỹ trên toàn thế giới nên tình trạng đối đầu Mỹ-Trung ngày càng khốc liệt. Như thế liệu Chính phủ Biden có thực hiện được ý muốn hay lại lâm vào “bế tắc” như các chính phủ tiền nhiệm trước đây? Chính phủ Obama Chiến lược xoay trục Thái Bình Dương mở đầu những thay đổi về chính sách đối ngoại, chuyển trọng tâm về khu vực Á Châu, bao vây kinh tế và kềm hãm tình trạng trỗi dậy của Bắc Kinh. Về quân sự Chính phủ Obama vẫn lún sâu vào chiến tranh Trung Đông, mà ngân sách quốc phòng thì không được Quốc Hội đồng ý tăng thêm. Nên giữa tháng 4/2012 Trung cộng xâm chiếm Bãi cạn Scarborough thuộc Phi Luật Tân, họ còn liên tục xây dựng các đảo với phi trường quân sự trong khu vực Hoàng Sa và Trường Sa mà hề gặp phản ứng quân sự nào từ phía Mỹ.
Tuần lễ qua trên thế giới diễn ra hai sự kiện quan trọng: Thứ nhất là vào ngày 12/3/2021 lần đầu tiên Tổng thống Joe Biden họp trực tuyến với thủ tướng ba nước Úc, Ấn và Nhật trong Bộ Tứ An Ninh (the Squad); Và sự kiện thứ hai là nước Anh công bố chuyển hướng Chiến lược ngoại giao, an ninh và quốc phòng từ đặt trọng tâm vào Châu Âu chuyển sang Châu Á Thái Bình Dương. Cả hai sự kiện cho thấy Mỹ, Anh và một số quốc gia khác đang hình thành chiến lược phát triển khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương tự do và mở rộng. Ý tưởng chiến lược Vào tháng 8/2007 tại Bombay, cựu Thủ tướng Nhật Abe Shinzo đưa ra ý tưởng xây dựng một châu Á trải dài từ Thái Bình Dương đến Ấn Độ Dương như một vùng biển của tự do và mở rộng cho tất cả mọi quốc gia trên thế giới.
Mỹ sẽ chỉ chiến thắng khi chính quyền Trung Quốc sụp đổ =Thiện Nhân • Căng thẳng Mỹ-Trung có thể dẫn đến sự “chung sống cạnh tranh” hay không, hay phải lên đến đỉnh điểm - dẫn đến sự thất bại của chế độ Trung Quốc? Các quan chức Mỹ có thể đang hy vọng vào kết quả đầu tiên, nhưng họ có lẽ nên chuẩn bị cho kết quả thứ hai.
Cộng hòa nhân dân Trung Hoa siêu cường toàn cầu mới nổi cạnh tranh giành quyền lực tối cao giữa Mỹ và Trung Quốc, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh tế, công nghiệp, tội phạm mạng, gián điệp công nghiệp, v.v ... (Ảnh của Ulrich Baumgarten/ Getty Images) Toàn cảnh cuộc đấu kinh tế, an ninh quốc gia giữa Mỹ và Trung Quốc Bình luận Lê Minh - Tâm An •
Mặc dù ông Trump thất cử tổng thống 2020, nhưng ngay sau ngày 6/1/2021 đã rộ lên tin đồn ông Trump sẽ bỏ đảng Cộng Hòa thành lập đảng chính trị mới quy tụ những người ủng hộ ông. Tin đồn được truyền thông chính mạch Mỹ triệt để khai thác, họ cho tổ chức nhiều cuộc thăm dò dẫn đến cùng một kết quả là cử tri đảng Cộng Hòa vẫn nồng nhiệt ủng hộ ông Trump và sẵn sàng gia nhập đảng thứ ba nếu ông thành lập. Giới truyền thông chính mạch bấy lâu nay tập trung vào phần nổi là cá tính “độc đáo” của ông Trump mà quên đi phần chìm là những thách thức mà hệ thống chính trị Mỹ đang phải đối đầu. Vì thế họ đã không giải thích lý do cử tri đảng Cộng Hòa vẫn tiếp tục ủng hộ dù ông Trump không còn là tổng thống. Cử tri đảng Cộng Hòa nghĩ gì ? Kết quả từ một cuộc thăm dò được Viện thăm dò dư luận Gallup thực hiện từ ngày 21/1/2021 đến ngày 2/2/2021 và công bố ngày 15/2/2021 cho thấy:
Trong khi người Mỹ kiêu ngạo nghĩ rằng họ đang “chơi khăm” Trung Quốc để kiếm lợi lớn hơn, thì thực tế lại là điều hoàn toàn ngược lại. Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) luôn chơi một trò chơi dài hơi với họ, đương nhiên không phải vì lợi ích cho đôi bên. Vào năm 2021, bất kỳ ai vẫn nói rằng ĐCSTQ “chỉ muốn trở thành đối tác kinh doanh”, thì đó đều là ảo tưởng hoặc đang nói dối.
Tôi dùng từ “trắng án” để nói về kết quả phiên tòa luận tội ông Trump lần thứ hai, nhưng nếu bạn dùng từ “chiến thắng”, hay “tha bổng”, hay “tha tội” theo tôi đều có lý cả. Mục tiêu của đảng Dân Chủ là kết tội ông Trump nhưng họ đã không đạt được kết quả, nên phía ủng hộ ông Trump có quyền xem đó là chiến thắng của ông ấy và của họ. Thượng nghị sĩ Mitch McConnell Lãnh đạo phe Thiểu số đảng Cộng hòa cho biết ông không kết tội ông Trump vì ông ấy đã mãn nhiệm, kết tội ông là vi phạm Hiến Pháp. Nhưng ông McConnell cũng cho biết ông Trump vẫn phải chịu trách nhiệm về lời nói, việc làm và vẫn có thể bị tòa án truy tố trong tư cách một thường dân khi có bằng chứng phạm tội, nên cũng có thể coi như ông Trump đã được ông McConnell tha tội. Dưới một phiên tòa pháp lý chỉ khi nào tòa án kết tội và người bị cáo buộc không tiếp tục kháng án thì mới bị xem là có tội.
Bảo Trợ