Làm thế nào để công lý không bị nhạo báng?

05 Tháng Tư 20142:00 CH(Xem: 1092)

Làm thế nào để công lý không bị nhạo báng?


Cái đạp vào công lý của một chế độ công an trị
Cái đạp vào công lý của một chế độ công an trị
RFA

blank Nghe bài này

Sự bình đẳng trước luật pháp là nền tảng của công lý và thông qua đó để tạo dựng sự bình yên cho xã hội và bảo vệ các quyền cá nhân của con người. Song điều này thực tế ở Việt nam đã không diễn ra như thế, vậy cần phải làm gì để bảo vệ công lý?

Luật pháp phục vụ cho người có tiền và có quyền

Tính công bằng trong quá trình áp dụng luật pháp cũng có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ công lý.

Một đạo luật được coi là áp dụng một cách công bằng nếu nó được áp dụng một cách công khai, minh bạch, không thiên vị và nhất quán. Bất công sẽ xảy ra nếu những trường hợp tương tự như nhau không được xử lý bằng một cách thức giống nhau.

Ở Việt nam công lý không được bảo vệ do pháp luật không nghiêm minh và thiếu công bằng. Có những hành vi phạm tội giống nhau nhưng được xét xử với các mức hình phạt rất khác nhau. Đây là điều phổ biến và diễn ra một cách có hệ thống trong một thời gian khá dài.

Vừa qua, dư luận xã hội ở Việt nam xôn xao về việc TAND Tuy Hòa (Phú Yên) xét xử 5 sĩ quan công an dùng nhục hình, đánh chết người, song chỉ tuyên phạt những bản án quá nhẹ không tương xứng với tội danh.

Ông Trịnh Toàn, một nhà hoạt động xã hội ở Hà nội đã đánh giá về thực trạng vấn đề pháp luật hiện nay ở Việt nam, cho rằng luật pháp Việt nam hiện nay chỉ phục vụ cho 03 đối tượng đó là người có quyền, người có tiền và một bộ phận nhỏ đảng viên đảng CSVN, mà không để phục vụ cho quảng đại quần chúng. Đây chính là nguyên nhân khiến cho pháp luật bị bẻ cong và công lý không được tôn trọng. Từ Hà nội ông Trịnh Toàn cho biết:

Ở Việt nam công lý không được bảo vệ do pháp luật không nghiêm minh và thiếu công bằng. Có những hành vi phạm tội giống nhau nhưng được xét xử với các mức hình phạt rất khác nhau. Đây là điều phổ biến và diễn ra một cách có hệ thống trong một thời gian khá dài

“Do thể chế một đảng lãnh đạo nên pháp luật là do họ, bản thân họ cầm trong tay, họ xử lý như thế nào là quyền của họ không có ai giám sát họ cả. Cứ nói dân biết, dân bàn, dân kiểm tra nhưng thực chất người dân chả có một cái quyền gì cả. Họ muốn làm gì là quyền của họ”

Trong bài “Một nhát dao chém thẳng mặt nhân dân” trên trang Quê choa, tác giả Nguyễn Minh Hòa đã viết rằng: Bản án mà tòa vừa tuyên lúc 3 giờ thật sự là một nhát chém ngang mặt nhân dân, hằn sâu vào tâm thức nhân dân. Họ đang thách thức dư luận… Giết người mà chịu một bản án nhẹ hầu như thế chẳng khác nào như một sự bảo đảm và khuyến khích những người công an khác không chỉ ở Tuy Hòa mà ở các nơi khác tin rắng cứ giết người đi, bất quá là 5 năm tù, là án treo thôi“.

 

Ông Hồ Chí Minh năm 1954
Ông Hồ Chí Minh năm 1954. Files photos

 

Nhân vụ án ở Tuy hòa, tỉnh Phú Yên, bình luận về vấn đề cách đây gần một thế kỷ, ông Hồ Chí Minh đã từng tố cáo thứ công lý của thực dân Pháp khi cho rằng: “Ở Đông Dương có hai thứ công lý. Một thứ cho người Pháp, một thứ cho người bản xứ. Nếu có vụ kiện cáo giữa người An Nam và người Pháp thì lúc nào người Pháp cũng có lý cả, mặc dù tên này ăn cướp hay giết người…”. Và trên thực tế hiện nay công lý ở Việt nam sau gần 70 năm bây giờ đã trở lại gần đúng như thế.

Tôi nghĩ đó là quá trình tương tác giữa người dân và chính quyền, đây là cách có thể tốn thời gian hơn. Nhưng phải có cả một quá trình mà cả dân tộc này vận động như thế thì mới tránh được sai lầm của ông Hồ Chí Minh, đó là thay một hệ thống áp bức bằng một hệ thống áp bức khác

TS. Nguyễn Quang A

Sai lầm lớn lao trong cuộc cách mạng của ông Hồ Chí Minh

TS. Nguyễn Quang A nguyên Viện trưởng Viện phản biện IDS nhận xét rằng đây là cái bi kịch của ông Hồ Chí Minh, vì ông là người hết sức bất bình trong sự bất công và phân biệt đối xử của thực dân Pháp. Đó chính là nguyên nhân dẫn đến việc ông ta phát động một phong trào cách mạng để xóa bỏ sự bất công đó.

Từ Hà nội, TS. Nguyễn Quang A đánh giá về vấn đề này:

“Đáng tiếc là ông Hồ Chí Minh đã áp dụng một phương pháp, một hệ thống mà cái hệ thống đấy đã tạo ra một chính quyền thực sự đã lặp lại những bất công của thực dân Pháp. Thậm chí không chỉ lặp lại mà còn làm trầm trọng thêm, đấy là chế độ độc tài. Rất đáng tiếc là như vậy.”

Cười vì biết trước bản án và khóc cũng vì biết trước bản án....
Cười vì biết trước bản án và khóc cũng vì biết trước bản án....Tòa án Nhân dân thành phố Tuy Hòa đã nghị án và tuyên phạt các bị cáo (là công an) trong vụ án dùng nhục hình đến chết người với bản án treo....files photos

 

Nói về các giải pháp để bảo vệ công lý ở Việt nam, theo LS. Hà Huy Sơn để bảo vệ công lý thì đòi hòi nhà nước phải ban hành đầy đủ các văn bản luật để làm cơ sở pháp lý trong việc tố tụng, và đối với người dân cần tham gia các hội đoàn hay tôn giáo để có cơ sở bảo vệ mình. Hiện nay, một số nước trên thế giới quy định thẩm phán có quyền miễn trừ nhằm tạo điều kiện để thẩm phán đưa ra phán quyết độc lập, khách quan, vô tư, tránh bị áp lực. Cùng với quy định việc khởi tố, bắt tạm giam, truy tố, xét xử đối với thẩm phán phải được phê chuẩn bởi Tòa án Hiến pháp... là những cơ sở để đảm bảo pháp luật được xét xử nghiêm minh và công bằng.

Từ Hà nội LS. Hà Huy Sơn nhận xét:

“Nếu được áp dụng thì là một việc rất là tốt, vì nó là một cái đặc trưng của nhà nước pháp quyền và cho thấy sự thượng tôn pháp luật tức là luật pháp được đặt cao hơn cả. Nhưng đối với Việt nam hiện nay theo tôi là không thực hiện được.”

Chừng nào thể chế chính trị Dân chủ, đa đảng chưa thiết lập thì người dân Việt nam còn mất tự do và công bằng. Tôi mong rằng mọi người dân VN phải hiểu rõ và hiểu đúng điều này để chúng ta cùng nhau đoàn kết, cùng nhau đấu tranh để xây dựng một thể chế dân chủ ở Việt nam

LS. Nguyễn Văn Đài

Theo TS. Nguyễn Quang A để bảo vệ công lý thì không có gì hơn là một nền pháp trị nghiêm minh, vì chỉ như thế mới đảm bảo một nền công lý hữu hiệu, cái mà chúng ta có thể thấy trong xã hội dân chủ pháp trị hiện nay. Đây là một quá trình lâu dài và rất gian khổ đòi hỏi mọi người dân phải cùng có trách nhiệm tham gia. Cụ thể là mỗi người dân phải hiểu được quyền của mình để yêu cầu nhà nước phải thực hiện đúng và đầy đủ pháp luật đã có. Trên cơ sở đó để từng bước tạo sức ép buộc chính quyền phải thay đổi và hoàn thiện hệ thống pháp lý.

Từ Hà nội trao đổi với chúng tôi TS. Nguyễn Quang A nói:

“Tôi nghĩ đó là quá trình tương tác giữa người dân và chính quyền, đây là cách có thể tốn thời gian hơn. Nhưng phải có cả một quá trình mà cả dân tộc này vận động như thế thì mới tránh được sai lầm của ông Hồ Chí Minh, đó là thay một hệ thống áp bức bằng một hệ thống áp bức khác.”

LS. Nguyễn Văn Đài nhận xét rằng nền tảng của tự do, hòa bình và công lý phải được xây dựng trên nền tảng của một chế độ chính trị dân chủ. Song ở Việt nam hiện nay là một thể chế chính trị độc đảng toàn trị, từ đó dẫn đến việc công lý bị xâm phạm do pháp luật không được thực thi một cách nghiêm minh và công bằng. Nói về các giải pháp để bảo vệ công lý, LS. Nguyễn Văn Đài cho rằng cần làm cho người dân thấy cần phải đấu tranh để thay đổi thể chế chính trị hiện tại để xây dựng một chế độ chính trị dân chủ, đa đảng. Đó là bước đầu tiên để tạo sự bình đẳng để người dân có quyền và cơ hội ngang nhau trong việc xây dựng pháp luật để quản lý đất nước.

Trao đổi với chúng tôi LS. Nguyễn Văn Đài cho biết:

“Chừng nào thể chế chính trị Dân chủ, đa đảng chưa thiết lập thì người dân Việt nam còn mất tự do và công bằng. Tôi mong rằng mọi người dân Việt nam phải hiểu rõ và hiểu đúng điều này để chúng ta cùng nhau đoàn kết, cùng nhau đấu tranh để xây dựng một thể chế dân chủ ở Việt nam.”

Người ta nói: “Điều kiện tiên quyết để biến một nhà nước man rợ trở nên văn minh là chính quyền chấp nhận công lý và thực thi nó, tất cả các phần còn lại đều thuộc quá trình tự nhiên”. Cho đến nay, thực tế đã chứng minh không có gì có thể đúng hơn.
 

Gửi ý kiến của bạn
Tên của bạn
Email của bạn
Tác giả Pingping Yu đã có bài bình luận với tiêu đề “Đã đến lúc người Mỹ chống lại nạn trộm cắp công nghệ của Trung Quốc”, đăng tải trên Epochtimes ngày 15/4. Dưới đây là nội dung bài viết 30 năm trước, Hoa Kỳ bắt đầu mở cửa với Trung Quốc theo chính sách “can dự mang tính xây dựng”, với hy vọng giúp Trung Quốc tự do hóa và hướng nước này trở thành một quốc gia “ổn định, cởi mở và không hiếu chiến”, như cựu Tổng thống Bill Clinton đã hình dung. Vào thời điểm đó, công nghệ của Trung Quốc tụt hậu so với Hoa Kỳ. Không thể tưởng tượng được, một ngày nào đó, Trung Quốc sẽ trở thành một đối thủ cạnh tranh về công nghệ [với nước Mỹ]. Sau ba thập kỷ mở cửa thương mại, bây giờ Trung Quốc dường chỉ “cách gang tấc” là có thể thay thế nước Mỹ trở thành nhà cung cấp công nghệ hàng đầu thế giới. Chuyện này xảy ra như thế nào?
Thế là một tòa án ở Minneapolis đã đăng đường xét xử vụ viên cảnh sát Derek Chauvin, một người Mỹ da trắng, đã đè đầu gối lên cổ George Floyd, 46 tuổi, một người Mỹ da đen, trong chín phút rưỡi khi bắt giữ anh ta vì bị tình nghi xài tiền giả. Floyd chết, và chuyện đáng tiếc ấy đã xảy vào buổi tối hôm 25 tháng 5, 2020. Sau gần một năm, phiên xử đầu tiên đã diễn ra ngày 29 tháng 3 trong bầu không khí khá căng thẳng và nghi kỵ cả bên trong lẫn bên ngoài phòng xử. Trong gần một năm qua, cái chết của Floyd đã làm thay đổi nước Mỹ hoàn toàn. An ninh, trật tự tại những nơi công cộng không còn. Công lý nằm trong tay đám đông bạo động làm chủ trên đường phố, và nhiều tai to mặt lớn trong chính quyền đã hãnh diện được quỳ gối và vinh danh Công lý của BLM và Antifa, hai tổ chức đã công khai đứng ra nhận công lãnh đạo phong trào tranh đấu cho công lý và bình đẳng chủng tộc của dân Mỹ.
Ngay từ khi thành lập ngày 26/10/1955, Việt Nam Cộng Hòa chọn con đường phát triển xã hội lấy con người (người dân) làm trọng tâm và tự chủ quốc gia làm mục tiêu chiến lược, nên đến nay vẫn còn nhiều ảnh hưởng để chúng ta tìm hiểu và học hỏi. Tự cung tự chủ Trong thời thuộc địa người Pháp tập trung xây dựng kỹ nghệ ở miền Bắc Việt Nam, nên ngay khi thành lập Chính phủ Việt Nam Cộng Hòa đã hướng đến phát triển kỹ nghệ nhẹ và kỹ nghệ tiêu dùng phục vụ nhu cầu quốc nội. Để có thể tự chủ về kinh tế, chính phủ khuyến khích các nhà tư sản ngoại quốc, đa số là người Hoa có quốc tịch Trung Hoa Dân Quốc, trở thành công dân Việt Nam Cộng Hòa. Với chủ trương kinh tế tự do, Chính phủ chỉ giữ một số hoạt động công ích, như điện, nước, hỏa xa, hàng không, còn hầu hết mọi hoạt động kinh tế đều để tư nhân vận hành.
Tổng thống Joe Biden muốn thực hiện chính sách 'nước Mỹ trở lại' tăng cường sự lãnh đạo của Mỹ trên toàn thế giới nên tình trạng đối đầu Mỹ-Trung ngày càng khốc liệt. Như thế liệu Chính phủ Biden có thực hiện được ý muốn hay lại lâm vào “bế tắc” như các chính phủ tiền nhiệm trước đây? Chính phủ Obama Chiến lược xoay trục Thái Bình Dương mở đầu những thay đổi về chính sách đối ngoại, chuyển trọng tâm về khu vực Á Châu, bao vây kinh tế và kềm hãm tình trạng trỗi dậy của Bắc Kinh. Về quân sự Chính phủ Obama vẫn lún sâu vào chiến tranh Trung Đông, mà ngân sách quốc phòng thì không được Quốc Hội đồng ý tăng thêm. Nên giữa tháng 4/2012 Trung cộng xâm chiếm Bãi cạn Scarborough thuộc Phi Luật Tân, họ còn liên tục xây dựng các đảo với phi trường quân sự trong khu vực Hoàng Sa và Trường Sa mà hề gặp phản ứng quân sự nào từ phía Mỹ.
Tuần lễ qua trên thế giới diễn ra hai sự kiện quan trọng: Thứ nhất là vào ngày 12/3/2021 lần đầu tiên Tổng thống Joe Biden họp trực tuyến với thủ tướng ba nước Úc, Ấn và Nhật trong Bộ Tứ An Ninh (the Squad); Và sự kiện thứ hai là nước Anh công bố chuyển hướng Chiến lược ngoại giao, an ninh và quốc phòng từ đặt trọng tâm vào Châu Âu chuyển sang Châu Á Thái Bình Dương. Cả hai sự kiện cho thấy Mỹ, Anh và một số quốc gia khác đang hình thành chiến lược phát triển khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương tự do và mở rộng. Ý tưởng chiến lược Vào tháng 8/2007 tại Bombay, cựu Thủ tướng Nhật Abe Shinzo đưa ra ý tưởng xây dựng một châu Á trải dài từ Thái Bình Dương đến Ấn Độ Dương như một vùng biển của tự do và mở rộng cho tất cả mọi quốc gia trên thế giới.
Mỹ sẽ chỉ chiến thắng khi chính quyền Trung Quốc sụp đổ =Thiện Nhân • Căng thẳng Mỹ-Trung có thể dẫn đến sự “chung sống cạnh tranh” hay không, hay phải lên đến đỉnh điểm - dẫn đến sự thất bại của chế độ Trung Quốc? Các quan chức Mỹ có thể đang hy vọng vào kết quả đầu tiên, nhưng họ có lẽ nên chuẩn bị cho kết quả thứ hai.
Cộng hòa nhân dân Trung Hoa siêu cường toàn cầu mới nổi cạnh tranh giành quyền lực tối cao giữa Mỹ và Trung Quốc, đặc biệt trong các lĩnh vực kinh tế, công nghiệp, tội phạm mạng, gián điệp công nghiệp, v.v ... (Ảnh của Ulrich Baumgarten/ Getty Images) Toàn cảnh cuộc đấu kinh tế, an ninh quốc gia giữa Mỹ và Trung Quốc Bình luận Lê Minh - Tâm An •
Mặc dù ông Trump thất cử tổng thống 2020, nhưng ngay sau ngày 6/1/2021 đã rộ lên tin đồn ông Trump sẽ bỏ đảng Cộng Hòa thành lập đảng chính trị mới quy tụ những người ủng hộ ông. Tin đồn được truyền thông chính mạch Mỹ triệt để khai thác, họ cho tổ chức nhiều cuộc thăm dò dẫn đến cùng một kết quả là cử tri đảng Cộng Hòa vẫn nồng nhiệt ủng hộ ông Trump và sẵn sàng gia nhập đảng thứ ba nếu ông thành lập. Giới truyền thông chính mạch bấy lâu nay tập trung vào phần nổi là cá tính “độc đáo” của ông Trump mà quên đi phần chìm là những thách thức mà hệ thống chính trị Mỹ đang phải đối đầu. Vì thế họ đã không giải thích lý do cử tri đảng Cộng Hòa vẫn tiếp tục ủng hộ dù ông Trump không còn là tổng thống. Cử tri đảng Cộng Hòa nghĩ gì ? Kết quả từ một cuộc thăm dò được Viện thăm dò dư luận Gallup thực hiện từ ngày 21/1/2021 đến ngày 2/2/2021 và công bố ngày 15/2/2021 cho thấy:
Trong khi người Mỹ kiêu ngạo nghĩ rằng họ đang “chơi khăm” Trung Quốc để kiếm lợi lớn hơn, thì thực tế lại là điều hoàn toàn ngược lại. Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) luôn chơi một trò chơi dài hơi với họ, đương nhiên không phải vì lợi ích cho đôi bên. Vào năm 2021, bất kỳ ai vẫn nói rằng ĐCSTQ “chỉ muốn trở thành đối tác kinh doanh”, thì đó đều là ảo tưởng hoặc đang nói dối.
Tôi dùng từ “trắng án” để nói về kết quả phiên tòa luận tội ông Trump lần thứ hai, nhưng nếu bạn dùng từ “chiến thắng”, hay “tha bổng”, hay “tha tội” theo tôi đều có lý cả. Mục tiêu của đảng Dân Chủ là kết tội ông Trump nhưng họ đã không đạt được kết quả, nên phía ủng hộ ông Trump có quyền xem đó là chiến thắng của ông ấy và của họ. Thượng nghị sĩ Mitch McConnell Lãnh đạo phe Thiểu số đảng Cộng hòa cho biết ông không kết tội ông Trump vì ông ấy đã mãn nhiệm, kết tội ông là vi phạm Hiến Pháp. Nhưng ông McConnell cũng cho biết ông Trump vẫn phải chịu trách nhiệm về lời nói, việc làm và vẫn có thể bị tòa án truy tố trong tư cách một thường dân khi có bằng chứng phạm tội, nên cũng có thể coi như ông Trump đã được ông McConnell tha tội. Dưới một phiên tòa pháp lý chỉ khi nào tòa án kết tội và người bị cáo buộc không tiếp tục kháng án thì mới bị xem là có tội.
Bảo Trợ